Morgunblaðið - 04.05.2018, Síða 20

Hlutfall raf- og tengiltvinnbíla frá 2008 á íslenska bílamarkaðnum
2018
2017
2016
2015
2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
0% 2% 4% 6% 8% 10% 12% 14% 16% 18%
Hreint rafmagn Tengiltvinn
Heimild: EAFO
Hlutdeild einstakra tegunda raf- og tengiltvinnbíla á Íslandi það sem af er ári
Heimild: EAFO
Sala hreinna rafbíla Sala tengiltvinnbíla
Volkswagen e-Golf
Nissan Leaf
Renault Zoe
Kia Soul EV
BMW i3
Aðrir
Mitsubishi Outlander
PHEV
Volvo XC60 PHEV
Volvo XC90 PHEV
Volkswagen Golf GTE
Kia Optima PHEV
Aðrir
45,3%
21,3%
14,7%
6,7%
8%
9,8%
8,4%
6,6%
4,5%
4%
26,5%
44,2%
Stefán Einar Stefánsson
ses@mbl.is
Þ
að sem af er ári er hlut-
deild þeirra bíla sem
ganga að öllu leyti eða að
hluta til fyrir rafmagni af
öllum bílainnflutningi til
Noregs tæp 42% og er ekkert land í
heiminum stendur frændþjóð okk-
ar á sporði í þeim efnum. Hefur
hlutdeild rafknúinna ökutækja far-
ið sífellt hækkandi þar í landi á síð-
ustu árum og nú stefnir í að hún
verði í fyrsta sinn yfir 40%. Í fyrra
slagaði innflutningurinn hátt í það
og hafði þá aukist frá fyrra ári úr
29%.
Þótt Ísland komist ekki í hálf-
kvisti við Noreg í þessum efnum
hefur hlutdeild raf- og tengiltvinn-
bíla í innflutningnum aukist gríð-
arlega á síðustu árum og að Noregi
undanskildum er hlutfallið hvergi
hærra en hér. Það sem af er þessu
ári nemur hlutdeildin ríflega 18,5%
og hefur hækkað umtalsvert frá
síðasta ári þegar hún nam ríflega
14%.
Þegar rýnt er í tölur EAFO yfir
innflutning eftir löndum innan Evr-
ópu kemur fram að á eftir Noregi
og Íslandi koma Svíþjóð með ríf-
lega 7,2% hlutdeild, Finnland með
ríflega 4% og Holland með ríflega
2,8%. Meðaltalið í Evrópu er hins
vegar mun lægra eða tæp 1,8%.
Mjög hröð þróun
Sé litið til innflutningsins hingað til
lands á síðustu árum kemur í ljós
að innreið rafmagnsins á bílamark-
aðinn hefur verið mjög hröð. Þann-
ig var innflutningurinn nær enginn
fram til ársins 2012 þegar örfá ein-
tök voru flutt inn til landsins.
Árin 2013 og 2014 varð svo nokk-
ur stígandi í þessa veru. Má þá þró-
un m.a. rekja til þeirrar ákvörð-
unar stjórnarvalda árið 2012 að
veita innflutningi á rafbílum und-
anþágu frá virðisaukaskatti..
Árið 2015 má segja að sprenging
hafi orðið og náði hlutfallið af heild-
arinnflutningi þá 4%. Það ár voru
fluttir inn 389 hreinir rafbílar og
170 tengiltvinnbílar. Árið 2016 varð
svo ár hinnar blönduðu tækni því
þá voru fluttir inn 782 tengiltvinn-
bílar og 376 hreinir rafbílar. Báðum
gerðum óx verulega ásmegin árið
2017 þegar fluttir voru inn 2.136
tengiltvinnbílar og 854 hreinir raf-
bílar. Nokkur afturkippur í inn-
flutningi nýrra bíla á þessu ári mun
hafa einhver áhrif á þann fjölda bíla
af þessum toga sem fluttur verður
inn en sem hlutfall af heildar-
innflutningi virðist staða þeirra
ótvírætt vera að styrkjast.
Þrátt fyrir stóraukinn innflutn-
ing rafmagns- og tengiltvinnbíla til
landsins er enn langt í land að spár
orkuspárnefndar frá árinu verði að
veruleika. Í spá sem birt var árið
2015 var gengið út frá því að 68% af
nýjum fólksbifreiðum yrðu árið
2030 rafbílar og að hlutfallið yrði
komið í 90% árið 2050. Enn munu
líða 12 ár þar til í ljós kemur hvort
spáin reynist rétt en markaðurinn
þarf að taka stór skref í átt til raf-
væðingar svo það megi verða.
Nokkrar tegundir afar áberandi
Í hópi hreinna rafbíla hefur salan
verið mest á e-Golf frá Volkswagen
og hefur hlutdeild tegundarinnar
verið ríflega 45%. Eftir því sem
sölutölur berast má gera ráð fyrir
að Nissan Leaf saxi verulega á það
forskot enda hefur ný kynslóð
þeirrar tegundar selst grimmt á
síðustu vikum. Á eftir Golf koma
svo Zoe frá Renault og Soul EV frá
Kia. Á hæla þeirra kemur svo hinn
sérstæði BMW i3 sem BL kynnti til
sögunnar í ágúst 2016.
Í hópi tengiltvinnbíla er einkum
um stærri bíla að ræða en í hópi
hreinna rafbíla. Þannig hafa fram-
leiðendur m.a. veðjað á jeppa og
jepplinga og hefur Mitsubishi Out-
lander um alllangt skeið haft yf-
irburði á þeim markaði. Ræður þar
ekki síst hagstætt verð á bílnum.
Volvo hefur einnig kynnt til sög-
unnar jeppa búna tvíþættri aflrás,
nú síðast Volvo XC60 PHEV og
hefur hann selst vel. Hið sama má
segja um XC90 PHEV sem hefur
verið á markaðnum í um tvö ár.
Hins vegar hafa fólksbílarnir einn-
ig komið sterkir inn á þessum
markaði og þar hefur Volkswagen
Golf GTE og Kia Optima PHEV
komið sér haganlega fyrir á mark-
aðnum.
Ísland er næstmesta rafbílaland í heimi
Hvergi í heiminum er
hlutfall rafbíla jafn hátt í
hópi nýskráðra bíla og í
Noregi. Ísland kemur
þar á eftir en kemst þó
ekki í hálfkvisti á við ná-
grannana í austri.
Hlutdeild raf- og tengiltvinnbíla það sem af er 2018
40%
30%
20%
10%
0%
Evrópa Holland Finnland Svíþjóð Ísland Noregur
Heimild: EAFO
20 MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 4. MAÍ 2018
Fólk getur sparað tugi og hundruð
þúsunda króna árlega með því að
skipta út bílnum með brunavélinni og
kaupa sér rafbíl í staðinn. Þetta eru
niðurstöður rannsókna í Noregi.
Búi ökumaður til að mynda vestur
af Ósló og fari 25 kílómetra leið til
vinnu getur hann sparað sér um
35.000 norskra króna á ári, jafnvirði
440.000 íslenskra, með því að skipta
yfir í rafbíl.
Í útreikningunum er ekki tekið tillit
til skattfrelsis rafbíla, heldur aðeins
rekstrarkostnaðar beggja gerða. For-
senda fyrir sem sönnustum jöfnuði
var að bornir væru saman rafbíll og
bíll með brunavél af sama stærð-
arflokki.
Niðurstaðan varð að brúka Volkswa-
gen Golf til mælinganna þar sem hann
er fáanlegur með bensín- eða dísilvél
og sem hreinn rafbíll.
Meðaltalsnotkun 5,0 l/100 km
e-Golf með 136 hestafla vél kostar
339.720 norskar krónur en VW Golf í
útgáfunni Business með 115 hesta dís-
ilvél 331.390 þúsund krónur. Miðað
var við 15.000 kílómetra akstur sem
er svo gott sem meðaltalsnotkun bíla
í Noregi. Þar er innifalinn daglegur
akstur til og frá vinnu í Ósló alla
vinnudaga ársins. Var reiknað með 5,0
lítra meðaltals dísileyðslu á hundraðið
og stuðst var við 14,50 króna með-
alverð á lítrann.
Þannig lítur þá reikningsdæmið út
svona fyrir aksturskostnað þessara
tveggja bíla:
Dísilbíllinn:
Eldsneyti (15.000 km á 5,0 l/100 x
14,50 = 13.050,-
Vegtollur í Ósló, 230 dagar á 77,- =
17.710,- kr.
Tryggingar með mesta bónus = 6.150,-
Árgjald = 2.820,-
Viðgerðarþjónusta = 3.600,-
Samtals fyrir árið 43.330,- kr.
Rafbíllinn:
Rafmagn 15 kWt á 100 km, á 1,10 =
2.250,- kr.
Tryggingar = 5.450,-
Árgjald = 455,-
Viðgerðarþjónusta = 2.400,-
Samtals fyrir árið 10.555,- kr.
Árlegur sparnaður með rafbíl er því
32.775 krónur segir í umfjöllun um
þessa útreikninga í blaðinu Avisa Nor-
dland í byrjun vikunnar. Þar segir að
niðurstaðan hefði getað verið enn
hagfelldara fyrir rafbílinn þar sem
honum stæði hér og þar til boða
ókeypis rafhleðsla. Þá er í útreikning-
unum notað hærra raforkuverð en gilti
í landinu þegar útreikningarnir áttu
sér stað, eða 1,10 krónur kílóvatt-
stundin í stað tæprar einnar krónu.
Þessu til viðbótar ríki óvissa um
verðrýrnun bílanna, einkum og sér í
lagi dísilbílanna sem hrapað hafa í
verði undanfarin ár á sama tíma og
rafbílar hafa haldið verðmæti sínu til-
tölulega vel.
Dæmið hér að framan gildir fyrir
Óslóarsvæðið en þar er sparnaður af
rafbílum langmestur. Búi menn við
þær aðstæður að þurfa aldrei að
borga vegtolla verður sparnaðurinn
allavega 15-16 þúsund norskar krónur,
miðað bíla í stærðarflokknum C, eins
og í dæminu að ofan. agas@mbl.is
Það munar bæði um eldsneytiskaupin og mjög háa vegatolla í Osló.
Afgerandi útreikningar
Sono Motors er líklega óþekktur bíla-
smiður en það gæti breyst á næstu
misserum. Fyrirtækið var stofnað í
Þýskalandi í hitteðfyrra, árið 2016, utan
um þróun rafbíls er fengi orku sína úr
geislum sólarinnar.
Bíllinn hefur fengið nafnið Sion og
hefur þegar hafið þróunarakstur. Virð-
ist um magnaðan grip að ræða en há-
markshraðinn er 140 km/klst og vél-
araflið 81 kW.
Hálfan dag tekur að hlaða rafgeym-
ana með því að nýta geisla sólarinnar. Á
fullri hleðslu dregur bíllinn um 250 km.
Getur hann síðan einnig beislað sól-
arorkuna á ferð.
Heildarlengd bílsins er 4,11 metrar,
breiddin 1,79 og hæðin 1,68 metrar.
Tómaþungi er 1.400 kíló. Sæti eru í
bílnum fyrir fimm manns.
Á Sion hefur verið settur verðmiði
sem svarar til um tveggja milljóna
króna að jafnvirði. Var verðið spennt
niður til að bíllinn höfði til sem stærsts
kaupendahóps. Til samanburðar er
meðalverð rafbíla um milljóninni hærra.
Er Sion því umtalsvert ódýrari.
agas@mbl.is
Verðið á Sion hefur verið keyrt niður til að stækka mögulegan kaupendahóp.
Nýr rafbíll beislar
orku sólarinnar