Bæjarins besta - 13.02.1991, Side 10
10 BÆJARINS BESIA
Lesendur:
Gjaldþrot
Pólstækni
— greinargerð frá Þorkel Sigurlaugssyni með
tilvísun í ritstjórnargrein í síðasta tölublaði BB
PÓLSTÆKNI hf. var
stofnað í árslok 1986
um rafeindatækjafram-
leiðslu Pólsins hf. á Isafirði.
Félagið var stofnað m.a.
með aðstoð Félags íslenskra
iðnrekenda, sem vann að því
að afla hinu nýja félagi
hlutafé. Upphaf rafeinda-
tækjaframleiðslu fyrirtækis-
ins, t.d. á vogum og 'vogar-
kerfum má rekja allt aftur til
ársins 1978.
Hluthafar við stofnun
voru um 60. Stærsti hluthaf-
inn við stofnun fyrirtækisins
var Eimskipafélag Islands,
sem gerðist hluthafi fyrir
milligöngu Félags ísl. iðn-
rekenda. Aðrir hluthafar
voru fyrrum eigendur Póls-
ins, starfsmenn og ýmis út-
gerðar- og fiskvinnslufyrir-
tæki á Vestfjörðum og fleiri
aðilar. Hlutafé fyrirtækisins
við stofnun var 45 milljónir
króna, þar af voru 17 millj-
ónir króna metin viðskipta-
vild til eigenda Pólsins og
starfsmanna fyrirtækisins.
Hlutafjárframlag Eimskipa-
félagsins var 14 milljónir
króna og fyrirtækja og aðila
á Vestfjörðum jafnhá upp-
hæð.
Á árinu 1989 var ljóst að
nauðsynlegt yrði að auka
hlutafé félagsins, en tap
hafði orðið á rekstri þess frá
stofnun. Var ákveðið að
færa nafnverð hlutafjár þess
niður um 50% og var hlutafé
félagsins síðan aukið um kr.
21.750.000. Af þeirri upp-
hæð lögðu fram Marel hf. kr.
7.500.000., Eimskipafélag
fslands kr. 5.250.000., og
einstaklingar á ísafirði og í
Reykjavík kr. 6.000.000.
Marel hf. var stofnað 1983
og var í upphafi í eigu Sam-
bands ísl. samvinnufélaga og
fyrirtækja tengdum því. Á
árinu 1987 gerðist Próunar-
félag íslands hf. hluthafi í fé-
laginu og var hluti þess um
40%. Á árinu 1988 seldi
Sambandið hlut sinn í félag-
inu Hagvirki hf., sem þar
með eignaðist um 30% í fé-
laginu.
Frá stofnun framleiddu
fyrirtækin Marel og Póls-
tækni sambærilega vöru og
áttu í mikilli samkeppni,
fyrst hér innanlands og síðan
á erlendum mörkuðum, þeg-
ar þau hófu útflutning. Bæði
fyrirtækin uxu hratt og áttu í
verulegum rekstrarerfiðleik-
um, því kostnaður við þróun
og markaðssetningu var mik-
ill og ekki tókst að ná þeim
markmiðum, er sett höfðu
verið um sölu.
Á árinu 1988 var stjórnum
beggja fyrirtækjanna ljóst að
grípa yrði til róttækra að-
gerða, ef koma ætti í veg fyr-
ir áframhaldandi taprekstur,
sem fyrr eða síðar hlyti að
leiða til stöðvunar. Voru þá
hafnar viðræður milli stjórna
fyrirtækjanna um samstarf
eða sameiningu fyrirtækj-
anna. Fulltrúar Félags ísl.
iðnrekenda tóku einnig þátt í
þessum viðræðum á vissum
stigum þeirra. Ljóst var að
erfiðleikum var bundið að fá
nýtt fé inn í fyrirtækin nema
um samstarf og/eða samein-
ingu þeirra væri að ræða.
í ágúst 1989 var gert sam-
komulag milli Marel hf. og
Pólstækni hf. um samstarf og
breytingar á eignarhaldi og
stjórnun fyrirtækjanna. Til-
gangur samkomulagsins var
að tengja fyrirtækin Marel
og Pólstækni saman eigna-
lega og stjórnunarlega með
það að markmiði að ná fram
aukinni hagkvæmni í rekstri
beggja fyrirtækjanna. Með
samstarfinu var stefnt að því
að efla rafeindatækjaiðnað á
íslandi og styrkja stöðu hans
á alþjóðamarkaði. Með sam-
ræmdri stefnumótun og sam-
ræmingu í daglegum rekstri
var stefnt að því að koma í
veg fyrir tvíverknað í þróun,
framleiðslu og sölu, svo og
skaðlega samkeppni.
Ein megin forsenda sam-
komulagsins var að komið
yrði á sameiginlegu eignar-
haldi og var það gert með
þeim hætti að eigendur
hlutabréfa í Pólstækni skuld-
bundu sig til þess að selja
hlutafé í Pólstækni að nafn-
verði 16 millj. kr., sem greitt
yrði fyrir með 12 millj. kr.
hlutafé í Marel hf. Jafnframt
skuldbatt Marel sig til að
nýta 7,5 millj. kr. af allt að
20 millj. kr. hlutafjáraukn-
ingu Marel til að kaupa
hlutafé í Pólstækni.
Framangreint gengi hluta-
bréfa í fyrirtækjunum var
ákveðið á grundvelli mats á
verðmæti fyrirtækjanna í
júnílok 1989 og var þar m.a.
tekið tillit til eiginfjárstöðu,
vöruþróunar, viðskiptavildar
o.fl. Marel hafði þá verið
rekið mað um 15 millj. kr.
hagnaði fyrstu 6 mánuði árs-
ins en Pólstækni með 10
millj. kr. tapi á sama tíma.
Samkvæmt samkomulag-
inu var gert ráð fyrir að
markaðsstarfsemi og þjón-
usta fyrirtækjanna yrði sam-
ræmd og sameinuð til að
nýta sem best markaðskrafta
beggja fyrirtækjanna og að
öll starfsemin í Reykjavík
færi fram í húsnæði Marel.
Þá var jafnframt gert ráð fyr-
ir að stefnt yrði að því að
taka upp sameiginlegan
tæknigrunn á sviði rafeinda-
tækni og forritunar. I sam-
komulaginu var einnig kveð-
ið á um að ein af
meginforsendum þess að
markmið samstarfsins væri
að þekking og starfsfólk
Pólstækni á ísafirði yrði nýtt
sem best og að ^rundvöllur
starfseminnar á Isafirði væri
tryggður.
Samningur þessi var síðan
samþykktur af stjórn Póls-
tækni. í framhaldi af því var
síðan öllum hluthöfum Póls-
tækni sent bréf, dags. 12.
sept. 1989, þar sem sam-
komulagið var kynnt jafn-
framt því sem þeim var boð-
ið að skipta á hlutabréfum í
Pólstækni og Marel. Samn-
ingurinn var einnig kynntur
á hluthafafundi í Pólstækni.,
sem haldinn var á ísafirði 13.
nóvember 1989. Svör bárust
frá 17 hluthöfum, sem ósk-
uðu að skipta hlutabréfum
sínum í Pólstækni á nafn-
verði kr. 5.341.000. Til þess
að fullnægja ákvæðum sam-
komulagsins um 16 millj. kr.
hlutafé í Pólstækni skipti
Eimskipafélag íslands síðan
á 10.659.000 kr. af hlutafé í
Pólstækni fyrir hlutafé í
Marel, en hlutafé Eimskipa-
félagsins í Pólstækni fyrir
þessar breytingar hafði verið
um kr. 12.240.000. Ástæða
þess að Eimskipafélagið
flutti þetta mikið hlutafé var
því eingöngu til þess að hægt
væri að fullnægja því sam-
komulagi, sem gert hafði
verið milli fyrirtækjanna.
í framhaldi af því var
hlutafé Marel Aukið um 20
millj. kr. með þátttöku Iðn-
lánasjóðs, Þróunarfélags ís-
lands og Eimskipafélagsins
og voru 7,5 millj. kr. notaðar
til þess að auka hlutafé Póls-
tækni. Rétt er að fram komi
að það var skilyrði fyrir þess-
ari hlutafjáraukningu af
hálfu Þróunarfélagsins og
Iðnlánasjóðs að tekið yrði
upp náið samstarf milli fyrir-
tækjanna.
í upphafi árs 1990 var af
framkvæmdastjóra og stjórn
félagsins unnið að áætlun um
framkvæmd samningsins.
Þegar síðan átti að hrinda í
framkvæmd ákvæðum hans
komu í ljós miklar efasemdir
og andstaða starfsmanna
Pólstækni og var þá sam-
þykkt að gefa mun lengri
tíma en gert hafði verið ráð
Húseignir
til sölu
Lífeyrissjóður Vestf irðinga
óskar eftir tilboðum í neðan-
greindar húseignir.
Hafnarstræti 9, Flateyri.
Hafnarstræti 13, Flateyri.
Brimnesvegur 10, n.h., Flateyri.
Brimnesvegur 12, Flateyri.
Grundarstígur9a, n.h., Flateyri.
Aðalgata 10, n.h., Suðureyri.
Sætún 8, Suðureyri.
Silfurgata 11, ris, ísafirði.
Sólgata7, suðurendi, ísafirði.
Austurvegur 14, ísafirði.
Allar nánari upplýsingar eru veittar á
skrifstofu sjóðsins að Brunngötu 7, ísafirði
milli kl. 8.00 og 17.00 daglega og þangað
skal skila tilboðum fyrir 28. febrúar 1991
kl. 17.00.
Áskilinn er réttur til að taka hvaða tilboði
sem er eða hafna öllum.
L ífeyrissjóður Vestfirðinga,
Brunngata 7,
400 ísafjörður
sími 94-3980/94-4233.
',v Þorkell Sigurlaugsson:
, mjjKji LESENDUR
pjsiö
Á MIÐVIKUDEGI