Bæjarins besta - 27.09.2000, Page 10

ingarnir eru góður vinnu-
kraftur og stöðugur og ekk-
ert út á þá að setja og mun-
um við líklega byggja á
þeim nokkur ár til viðbótar.“
- Hvers vegna vilja Is-
lendingar ekki vinna í fiski?
„Þeir trúa því að launin
séu svo lág í greininni. Það
má til sanns vegar færa því
að í dag er ýmislegt annað
sem freistar á vinnumark-
aðnum og margar aðrar at-
vinnugreinar geta boðið
hærri laun nú um stundir.
Samt held ég að launin í
fiskvinnslu séu sæmileg
miðað við aðrar greinar sem
ekki krefjast faglærðs
vinnuafls. Það þykir heldur
ekki fínt að vinna í fiski.
Margt ófaglært fólk hefur
flutt suður þar sem fólk hef-
ur fengið ágætis laun und-
anfarin ár með mikilli vinnu.
En ég er sannfærður um að
það stendur ekki lengi úr
þessu.“
Afleiðingar
kvótakerfisins
- Ertu sáttur við kvóta-
kerfið?
„Ég hef aldrei verið sáttur
við þessa aðferð við stjórn
fiskveiða, almennt séð. Það
er margt jákvætt við kerfið,
en allt of mikið neikvætt.
Neikvæðast er að kerfið
hefur unnið gegn byggðar-
lögunum á Vestfjörðum og
víðar í landinu. Harðast hef-
ur það komið niður á íbúum
sjávarþorpanna, sem hafa
verið að missa möguleikana
á því að veiða og vinna sjáv-
arafla. Það þýðir einfaldlega
það að þorpin verða ekki
lengur til, nema þau sem
hafa aukalíf eins og köttur-
inn. Kvótakerfið hefur ýtt
undir fólksfækkun á Vest-
fjörðum á undanförnum
tveimur áratugum. Það hef-
ur haft áhrif á framtíðaráætl-
anir íbúanna og fyrirtækj-
anna. Það vilja fáir fjárfesta
á Vestfjörðum vegna þess
að þar eru sjávarbyggðir og
menn hafa ekki lengur ör-
uggan möguleika á að
stunda sjósókn.
Kerfið er þó ekki eini áhrifa-
valdurinn, þarhafa aðrirþættir
einnig mikil áhrif og má þar
telja gífurlegan ríkisrekstur
sem sífellt eykst og þá ein-
göngu á suðvesturhorninu.
Þegar kerfið var sett á stóð
vestfirskur sjávarútvegur illa
fjárhagslega, eftir margra ára
íhlutun ríksvaldsins í gegnum
sjóðakerfin sem þá voru og
óheppilega gengisstefnu.
Þetta dró út úr greininni gíf-
urlega fjármuni frá þessu
svæði og suður, þannig að
Vestfirðingar gátu ekki fjárfest
inn í kerfið til jafns við aðra.“
Ásakanir illa
upplýstra manna
„Ég vil taka fram, einu sinni
enn, að ásakanir illra upplýstra
manna, sem stöðugt hafa að-
gang að fjölmiðlum, um að
vilja hafi vantað til að taka
þátt í kerfinu, eru ekki réttar.
Tækifærið var ekki fyrir
hendi.
Nú er verið að vinna að
endurskoðun þessa stjórnkerf-
isins og menn bíða eftir að sjá
hvað kemur út úr þeirri vinnu.
Samfylkingin vill setjafrek-
ari auðlindaskatt á sjávarauð-
lindina. Slíkt kerfi vinnur ör-
ugglega enn frekar á móti
sjávarbyggðunum áVestfjörð-
um. Það er alveg ljóst í mínum
huga. Ég vil sjá heildstæðari
tillögur frá Samfylkingunni
um auðlindaskatta til að gera
hugmyndir þeirra marktækari.
Af hverju leggja þeir ekki til
að setja auðlindaskatt á allar
aðrar auðlindir í landinu áður
en þeir fara að setja skatt á
einstakar auðlindir eins og
sjávarauðlindina? Þá á ég við
auðlindaskatt á heita vatnið,
raforkuvirkjanirog annað sem
hægt er að rneta sem auðlindir
þessa iands.“
Erfiðleikar
Vestfjaröa
- Hvernig er þá staða at-
vinnulífsins í heild?
„Staða atvinnulífsins er
ekki sterk á þessu svæði. Þó
að okkur hafi tekist að halda
uppi fullri atvinnu í nokkur ár
án tapreksturs og komin sé
meiri festa í atvinnulífið lít
ég þannig á, að það þurfi
meira öryggi og fjölbreytni
í atvinnulífið og fy rir mann-
lífið. Sjómenn á staðnum
hafa góða tekjumöguleika
og atvinnutækifæri, bæði á
minni og stærri bátum.
Verst er þó, því miður,
staða sveitarfélagsins sem
hamlar atvinnulífmu og til-
trú á tilveruna hér. Traust á
sveitarfélagið og atvinnulíf-
ið er stór þáttur í því að fólk
fýsi að flytjast hingað. Hin
almenna laka staða orsakar
það að við fáum ekki alltaf
besta fólkið til okkar á þetta
svæði. Vestfirðir eru í mikl-
um erfiðleikum hvað þetta
varðar. Það vantar hæfari
forystumenn og stjórnendur
til þess að korna hingað og
virkja þá möguleika, sem
vissulega eru fyrir hendi.“
Vantar forystu
og framsýni
„ísafjarðarbær ætti að
vera í huga okkar höfuð-
staður Vestfjarða og þar sé
ég framtíðarmöguleika
Vestfirðinga einna besta. Þar
er sterkur grunnur alls þess
sem þarf, svo sem mennt-
unarmöguleikar, fólksfjöldi
og aðstæður til öflugs at-
vinnu- og menningarlífs og
þar er margur vaxtarbroddur
sem vert er að fylgjast með.
Þegar ég horfi t.d. til sveit-
arstjórnarmanna í þessum
höfuðstað, og reyndar for-
y stumanna á öðrum sviðum,
finnst mér að þar skorti for-
ystu, framsýni og dug. Það
vantar sterkari forystumenn
í stjórnmálum og atvinnu-
málum á Vestfjörðum. Þetta
forystuleysi höfuðstaðarins
háir okkur hér í smærri
byggðarlögunum. Við höf-
um oft beðið að óþörfu eftir
hugmyndum og tillögum Is-
firðinga í mörgum stórum
málum sem varða fjórðung-
inn í heild. En eftir á að
hyggja hefði verið betra að
fara okkar eigin leiðir strax“,
sagði Sigurður Viggósson.
-GHj.
Hálfdán Ingólfsson á ísafirði skrifar
„Samkeppniu
olíufélaganna
Þann 15. september 2000
sendi ég eftirfarandi tölvupóst
til Skeljungs hf„ sem, eins og
kunnugt er, þykist reka bens-
ínstöðvar undir merki Shell
um allt land:
Til þeirra sem málið varðar.
A Isafirði er „munaðarlaus"
bensínstöð, þ.e. engin merki
olíufélaga sjást á eða við stöð-
ina. Það var því léttir að sjá á
heimasíðu ykkarað Skeljung-
ur gengst við henni. En, undur
og stórmerki, það gerir Esso
líka á heimasíðu sinni! Ég er
því engu nær um faðerni
stöðvarinnar þegar upp er
staðið.
Astæðan fyrir þessari fyrir-
spurn er yfirstandandi áróð-
ursherferð Skeljungs vegna
hins nýjaFormúlu 1 eldsneyt-
is. Ég ætlaði mér að setja
þannig bensín á bílinn minn
áðan og aðspurðir sögðu
strákarnir á stöðinni að vissu-
lega væri þetta Shell-stöð og
auðvitað væru þeir með For-
múlu 1 bensín.
Þar sem ég er áhugamaður
umFormúlu 1 kappakstur fal-
aðist ég eftir hinum auglýsta
tölvudisk að bensínkaupunum
loknum, en þá runnu tvær
grímur á starfsmennina sem
könnuðust ekki við að hafa
fengið slfkt til dreifmgar. Þeg-
ar ég gekk betur á þá varðandi
bensíntegundina urðu þeir að
viðurkenna að þeir hreinlega
vissu ekki hvaða bensín þeir
væru að selja mér!
Nú þætti mér vænt urn ef
einhver hjá Skeljungi gæti
upplýst mig nánar um stöðu
mála. Sérstaklega er ég forvit-
inn urn eftirfarandi:
1) Er bensínstöðin á Isafirði
Hálfdán Ingólfsson.
Shell-stöð eins og segir á
heimasíðu ykkar?
2) Ef svo er, hvers vegna er
ekki boðið upp á Formúlu 1
bensín og annað það sem yfir-
standandi auglýsingaherferð
Skeljungs gurnar af?
3) Nákvæmlega hver er
uppruni þess eldsneytis sem
selt er á stöðinni á Isafirði?
Með fyrirfram þökk fyrir
greinagóð svör.
Hálfdán Ingólfsson, Mó-
holti 9, ísafirði.
Viku seinna, þann 22. sept-
ember 2000, höfðu þessir háu
herrar ekki hirt um að svara
fyrirspurn minni.
Við nánari eftirgrennslan,
þ.e. í samtölum við starfs-
menn stöðvarinnar, kom í ljós
eitthvað í þá veru, að rekstrar-
aðilar Shell, Esso og Olís-
stöðva reki stöðina sameigin-
lega. Bensínið sem Isfirðingar
kaupa er frá Esso en hinir að-
ilarnir tveir hirða hvor sinn
þriðjung söluhagnaðar af elds-
neyti. Ennfremurvirðastþess-
ir þrír aðilar hafa komið sér
sarnan um grisjun bensín-
stöðva íhinum dreifðu byggð-
um, svo sem á Austfjörðum,
þar sem sami leikurinn virðist
vera í gangi.
Starfmennimir sögðust hafa
grennslast fyrir um t.d. For-
múlu 1 tölvuleik Shell sem
margir viðskiptavinir höfðu
spurt um, og fengið þau svör
að hér væri ekki selt Formúlu
1 bensín og þeir fengju því
enga leiki til dreifmgar.
Margauglýst kostaboð
hinna ýmsu olíufélaga virðast
því ekki ná til viðskiptavina
óskilgetnu bensínstöðvanna.
Þær virðast á undraverðan hátt
skipta um faðerni eftir því
hvaða kostaboð viskiptavinur
spyr um hverju sinni.
Þetta vekur upp spurningar:
Hvernig samræmist þetta
háttalag lögum um samkepp-
ni? Hefur Samkeppnisstofnun
skoðað málið.eða er hún bara
sýndarstofnun sem sett var
upp til að slá ryki í augu al-
mennings?
Ahugamenn um Formúlu 1
sem langar í tölvuleikinn geta
þó huggað sig við, að í Súða-
vík er skilgetin Shell-bensín-
stöð. Þar má fá leikinn gegn
því að kaupa nokkra lítra af
bensíni.
- Hálfdán Ingólfsson.
Alþjóðavæðing og innflytjendur á VestQörðum
Netspurniíigin
Spurt var:
Vestfirðingar eru stoltir, ekki síst Bílddælingar, af Völu Flosadóttur. Hún
vann glæsilegt afrek á mánudaginn og náði bronsverðlaunum í stangarstökki
á Olympíuleikunum. Sannkallað afrek. Svíar vilja eigna sér hluta heiðursins.
En við Vestfirðingar eigum hann ekki síður en aðrir Islendingar. A Bfldudal
steig Vala sín fyrstu spor á íþróttabrautinni. Þannig verður þorpið Bíldudalur
hluti heimssögunnar einn dag, þótt heimurinn viti það ekki.
En hið sama á við um Vestfirði. Þeir eru hluti heimssögunnar, að vísu með
öðrurn hætti. Innfæddir íbúar flytja brott en tala urn sig sem
Vestfirðinga og hafa aldrei fyrr fundið til jafn rnikils stolts af
uppruna sínum. Það breytir þó ekki þeirri staðreynd, að afar
fáir brottfluttra koma aftur vestur. Allflestir eru farnir fyrir
fullt og allt og verða aðeins gestir í fyrrum heimabyggð sinni.
En annað er að gerast. Fólk utan úr hinum stóra heimi vill koma og kemur
til Vestfjarða og annarra hluta landsbyggðarinnar. Það leitar betra lífs og kjara
en því bjóðast í heimalandi sínu. Margt þessa fólks sækir um íslenskan
ríkisborgararétt og fær hann án þess að láta af hendi sinn fy rra ríkisborgararétt.
Að þessu leyti gildir ekki jafnrétti. Islendingar sem leita eftir ríkisborgararétti
í öðrum ríkjum verða að gefa hinn íslenska eftir. Hinir nýju Islendingar hafa
því fleiri tækifæri en Islendingar fæddir og uppaldir á Islandi.
Reyndar var það ekki ætlunin að fjalla um þetta einstaka atriði, sem gefur
nýjurn íslendingum forskot, heldur hitt, hve ört íslenskt samfélag breytist
þessi árin. Upp spretta nýir angar menningar með framandi yfirbragð. Það sást
vel á þjóðahátíðinni í Bolungarvík síðasta vor. Fulltrúar nærri fimm tuga þjóða
byggja Vestfirði. Samt vilja íslendingar í auknum rnæli leita annað. Fólk leitar
betri kjara, meiri lífsgæða og væntanlega lífshamingju í leiðinni. Einmitt
þessi þróun ætti að verða stjórnmálamönnum nokkurt umhugsunarefni þegar
þeir fjalla um byggðastefnu.
Við íslendingar höfum með aðild íslenska ríkisins að
Evrópska efnahagssvæðinu, EES, opnað rneira en 600 millj-
ónum manna greiðan aðgang að íslandi. Þegar Schengen-
samningurinn um afnám vegabréfaskyldu innan væntanlegs
svæðis sem samningurinn tekur til, fyrst og fremst Efnahagsbandalags Evrópu,
tekur gildi, er hverjum sem á ríkisborgararétt í landi sem því tilheyrir heimilt
að korna til íslands. Það þar ekki vegabréf til. Með inngöngu fyrrum austan-
tjaldsríkja, sem mörg búa við lakara efnahgagsástand en ísland, verður íbúum
þeirra opnuð greið leið til íslands. Margir munu taka þeim tækifærum sem
bjóðast á landsbyggðinni fegins hendi, þótt þau freisti ekki íslendinga.
Fjölgun útlendinga hefur meiri áhrif á landsbyggðinni en í höfuðborginni og
kallar á ný tækifæri og nýja þjónustu við nýja borgara, sem huga þarf að.
ðtakkur skrifar
Hvað veistu
um Fjórðungs-
samband
Vestfirðinga
og starf þess?
AIls svöruðu 391.
Mikið sögðu 47 eða 12,02%
Lítið sögðu 72 eða 18,41%
Ekkert sögðu
272 eða 69,57%
Netspurningin er birt viku-
lega á bb.is og þar geta
lesendur látið skoðun sína
í Ijós. Aðeins er tekið við
einu svari frá hverri tölvu.
Niðurstöðurnar eru síðan
birtar hér.
Stakkur hefur ritað vikulega pistla iBœjarins besta í mörg ár. Skoðanir hans á mönnum og málefnum hafa oft verið umdeildar og vakið umrœður. Þœr þurfa alls
ekki að fara saman við skoðanir útgefenda blaðsins. Þrátt fyrir það bera ábyrgðarmenn blaðsins ábyrgð á skrifum Stakks á meðan hann notar dulnefni sitt.
10 MIÐVIKUDAGUR 27. SEPTEMBER 2000