Fréttablaðið - 01.07.2021, Blaðsíða 11

Í flestum öðrum vest-
rænum ríkjum hefði
slík frétt hleypt öllu
í bál og brand. Fjöl-
miðlar hefðu varið
ómældu plássi og tíma
í umfjöllun um málið.
Í fyrra yfirgáfu flestir erlendir fjár-
festar íslenska fjármálamarkað-
inn vegna vantrúar á krónunni.
Mörgum þótti því ánægjulegt að sjá
erlenda fjárfestingasjóði taka þátt í
hlutafjárútboði Íslandsbanka.
Forsætisráðherra og fjármála-
ráðherra sögðu að þetta sýndi
traust útlendinga á efnahags-
stjórninni. Í f lestum vestrænum
ríkjum eru erlendar fjárfestingar
einmitt vísbending um að hlut-
irnir séu í góðu lagi. Það er þó ekki
algild regla.
Líta þarf undir yfirborðið
Í sumum tilvikum er nauðsynlegt
að skyggnast aðeins undir yfirborð-
ið áður en ályktanir eru dregnar um
það mat, sem að baki slíkum fjár-
festingum býr.
Erlendir fjárfestar hafa keypt hér
verðbréf fyrirtækja og ríkissjóðs í
gegnum tíðina. Þeir hafa svo komið
og farið eins og vindurinn.
Meirihluti Alþingis heldur því
fram að það sé órjúfanlegur hluti
af fullveldi landsins að Íslendingar,
neytendur og skattborgarar, greiði
erlendum áhættusjóðum marg-
falt hærri vexti en þeir fá í heima-
löndum sínum.
Útlendingar hafa því lengi
getað stundað hér mjög ábatasöm
vaxtamunarviðskipti og líka átt
áhættuviðskipti með krónuna.
Fullveldið notað sem afsökun
Hér er fullveldið vitaskuld notað
sem afsökun. Raunveruleg ástæða
fyrir þessum viðskiptaháttum er
allt önnur.
Nokkrir íslenskir einstaklingar og
fáein íslensk fyrirtæki hagnast vel
á sams konar áhættuviðskiptum.
Meirihluti Alþingis er að verja slíka
sérhagsmuni gegn hagsmunum
almennings og þorra fyrirtækja í
landinu. Það er fullveldinu alveg
óviðkomandi.
Reyndar mætti fremur segja að
það græfi undan fjárhagslegu full-
veldi landsins.
Ísland flokkað með Nígeríu
Í þessu ljósi var áhugavert að lesa
fréttaskýringu í Kjarnanum nýlega
um erlendu fjárfestingasjóðina, sem
keyptu í Íslandsbanka. Þar kemur
fram mat þeirra á Íslandi og stöðug-
leika krónunnar.
Samkvæmt Kjarnanum flokkar
fjárfestingasjóðurinn RWC Asset
Management Ísland sem verðandi
nýmarkaðsríki í glærukynningu. Í
þeim flokki eru ríki eins og Króatía
og Nígería.
Sjóðurinn telur að verðandi
nýmarkaðsríki standi að baki lönd-
um eins og Mexíkó og Rússlandi,
en margt sé þó líkt með Íslandi og
löndum eins og Chile og Argentínu.
Ætla verður að ráðherrarnir hafi
lesið þetta mat áður en þeir lýstu
ánægju sinni með álit sjóðsins á
íslensku efnahagslífi.
Spá um gengishástökk
Reyndar voru aðrir hlutir í mati
RWC Asset Management miklu
athyglisverðari en þessi f lokkun.
Í matinu kemur nefnilega fram að
sjóðurinn gerir ráð fyrir óbreyttu
gengi krónunnar í ár en 7% hækkun
á næsta ári.
Ein af forsendunum fyrir hluta-
bréfakaupunum er sem sagt gengis-
hástökk krónunnar.
Í f lestum öðrum vestrænum
ríkjum hefði slík frétt hleypt öllu í
bál og brand. Fjölmiðlar hefðu varið
ómældu plássi og tíma í umfjöllun
um málið. Ríkisstjórn og Seðlabanki
hefðu stigið fram og gefið sannfær-
andi yfirlýsingar um að slíkt myndi
ekki gerast.
En hér er ekki sagt eitt aukatekið
orð. Gerningar af þessu tagi virðast
bara vera „partur af prógrammet“
svo ekki sé vitnað í minni mann en
Salomon Gustavson í Stellu í orlofi.
Froðuhagkerfi eða
verðmætasköpun
Ljóst er að rætist þessi hagnaðar-
forsenda RWC Asset Management,
þýðir það ómælt tap venjulegra,
íslenskra útf lutningsfyrirtækja.
Alveg sérstaklega yrði þetta skellur
fyrir viðreisn ferðaþjónustunnar og
nýsköpun þekkingariðnaðar.
Ríkissjóður yrði hins vegar í góðu
vari með gengisáhættu af miklum
erlendum lántökum frá síðasta ári.
Þetta lýsir vel þeirri innri spennu,
sem ónothæfur gjaldmiðill veldur
í íslensku efnahagslífi. Mat RWC
Asset Management er dæmi um
spennu milli froðuhagkerfis og
verðmætasköpunar.
Nú hefur Seðlabankinn fengið
heimildir til þess að beita gjaldeyr-
ishöftum í þeim tilgangi að koma í
veg fyrir sveiflur af þessu tagi. Vænt-
anlega verður öllum verkfærum
bankans beitt og snúningur tekinn
á þeirri guðsgjöf sem ráðherrarnir
sáu í komu sjóðanna.
Varla verður ferðaþjónustan látin
borga þeim 7% gengishagnað ofan
á veglega forgjöf ríkissjóðs. Sumir
sjóðanna óttast höftin og eru þegar
farnir með forgjöfina.
Pottlok á umræðuna
Fyrir sex árum voru Samtök
atvinnulífsins virk í umræðu um
stöðugan gjaldmiðil fyrir hagkerfi
verðmætasköpunar. Nú virka þau
eins og pottlok á þá umræðu.
Þessi umskipti eru ekki hjálpleg,
nema fyrir þá fáu sem hagnast á
froðuhagkerfinu. n
Partur af prógrammet, frú Stella?
Þorsteinn
Pálsson
n Af Kögunarhóli
JAGUAR - LAND ROVER
Hesthálsi 6-8 / 110 Reykjavík
525 6500 / jaguarlandrover.is
Allir bílar sem merktir eru APPROVED hafa farið í gegnum
gæðaferli notaðra Jaguar og Land Rover bíla.
Sjón er sögu ríkari – komdu í reynsluakstur strax í dag.
LAND ROVER Discovery 5 TD6 250D
Nýskr. 03/2021, ekinn 5 þús. km, dísil, sjálfskiptur.
Verð: 14.490.000 kr.
Rnr. 420702.
JAGUAR E-PACE 150D
Nýskr. 06/2019, ekinn 19 þús. km, dísil, sjálfskiptur.
Verð: 5.990.000 kr.
Rnr. 420693.
RANGE ROVER Sport HSE P400e
Nýskr. 05/2020, ekinn 14 þús. km, dísil, sjálfskiptur.
Verð: 14.490.000 kr.
Rnr. 420689.
JAGUAR F-PACE 180D R-Sport
Nýskr. 03/2018, ekinn 49 þús. km, dísil, sjálfskiptur.
Verð: 7.690.000 kr.
Rnr. 420726.
RANGE ROVER Sport HSE Dynamic P400e
Nýskr. 09/2020, ekinn 21 þús. km, bensín/rafmagn, sjálfskiptur.
Verð: 15.890.000 kr.
Rnr. 420633.
JAGUAR I-PACE S EV400
Nýskr. 09/2019, ekinn 26 þús. km, rafmagn, sjálfskiptur.
Verð: 8.990.000 kr.
Rnr. 420725.
NOTAÐIR LÚXUSBÍLAR
SÝNINGARSALUR - HESTHÁLSI 6
E
N
N
E
M
M
/
S
ÍA
/

N
M
0
0
6
5
8
8
J
a
g
u
a
r
n
o
t
a
ð
ir
6
b
íl
a
r
5
x
2
0
1
jú
lí
FIMMTUDAGUR 1. júlí 2021 Skoðun 11FRÉTTABLAÐIÐ