Morgunblaðið - 11.02.2022, Side 16
16
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 11. FEBRÚAR 2022
Hægt er að lýsa skoðun á ritstjórnargreinum Morgunblaðsins á http://www.mbl.is/mogginn/leidarar/
Kjartan
Magnússon
varaþing-
maður sagði frá því
á þingi í fyrradag
að hann hygðist
leggja fram frum-
varp um heimild
fyrir borgina til fækkunar
borgarfulltrúum. Kjartan
sagði að sér hefði þótt athygl-
isvert að hlýða á „umræður í
þessum sal nýlega þar sem
þingmenn Samfylkingarinnar
gagnrýndu harðlega að ákveð-
ið skyldi vera að fjölga ráð-
herrum um einn, úr ellefu í
tólf.
Mér fannst sú gagnrýni
kyndug í ljósi þess að sömu
þingmenn beittu sér fyrir því
árið 2011 að borgarfulltrúum í
Reykjavík skyldi fjölgað með
lagaboði um 53%, við sam-
þykkt nýrra sveitarstjórnar-
laga. Var það gert þótt engin
nauðsyn væri til þess að fjölga
borgarfulltrúum í Reykjavík
og þótt sýnt hefði verið fram á
að fjöldi umbjóðenda á bak við
hvern borgarfulltrúa í Reykja-
vík var þá mjög svipaður og í
höfuðborgum Norðurlandanna
og öðrum borgum sem við ber-
um okkur gjarnan sama við.
Fjölgun borgarfulltrúa í
Reykjavík um 53%, úr 15 í 23,
hefur engu skilað nema stærra
bákni, auknum kerfiskostnaði
og þá hefur óráðsían í rekstri
borgarinnar aukist.“
Boðað frumvarp er fagn-
aðarefni þó að hætt sé við að
þingheimur sjái ekki ástæðu til
að afgreiða það og veita borg-
inni þannig heimild til þess að
fækka í yfirstjórn, spara
skattfé og auka
skilvirkni. Jón
Gunnarsson, nú
dómsmálaráð-
herra, mælti fyrir
sambærilegu frum-
varpi fyrir fjórum
árum og náði það
ekki fram að ganga, en að því
stóðu þá þingmenn úr Sjálf-
stæðisflokki, Miðflokki, Fram-
sóknarflokki og Flokki fólks-
ins. Vinstriflokkarnir stóðu
gegn hugmyndinni og hafa af
einhverjum ástæðum ofurtrú á
því að fleiri borgarfulltrúar
skili meiri árangri en færri.
Eins og fyrr segir er hætt við
að sú afstaða sé óbreytt þó að
reynslan sýni að vinnubrögð í
borgarstjórn hafi síst batnað
við fjölgun fulltrúanna.
Annað sem batnar ekki við
þessa fjölgun er kosningabar-
áttan sjálf, því að með fleiri
fulltrúum sjá fleiri sér leik á
borði að bjóða fram og freista
þess að ná kjöri, enda hefur
þröskuldurinn verið lækkaður
verulega. Þetta sást vel í síð-
ustu kosningum til borg-
arstjórnar, þegar fjölgunin
kom til framkvæmda, en þá
voru framboðin til borgar-
stjórnar sextán talsins. Slíkur
fjöldi gerir ekkert fyrir lýð-
ræðið, þvert á móti verður
hann til þess að almenningur á
enn erfiðara en ella með að
kynna sér þá kosti sem í boði
eru. Það gagnast þeim sem
hafa slæman málstað að verja
og óska þess helst að umræðan
fyrir kosningar sé ómarkviss,
en eftir kosningar er hætta á
að kjósendur sitji uppi með
lakari borgarstjórn en ella.
Frumvarp um
fækkun borgarfull-
trúa verðskuldar
stuðning en fær
hann líklega ekki}
Ofvaxin borgarstjórn
Eins og sagt var
í gær þurfti
ekki að undrast að
ákvörðun SÍ um
vexti ýtti við mörg-
um. Háværar um-
ræður eru erlendis
um hvað seðla-
bankar eigi að gera eða megi
ekki gera og eins hvernig beri
að tímasetja aðgerðir þeirra
eða athafnaleysi.
Kaflaskil eru í veirumálum.
Ríkuleg sátt var um aðgerðir
sem gripið var til en verulegar
efasemdir nú um að nokkurt vit
hafi verið í þorra þeirra. Nú er
að renna upp fyrir fjöldanum
að veiran var ekki samansúrr-
aður sósíaldemókrat. Marga
beit hún illa og þeir ná sér
hægt og illa, en aðrir hrósa
happi enda glönsuðu þeir á
veirutímum.
Erlendir spekingar, sem iðu-
lega slá færri feilskot en aðrir
sem þenja sig, óttast nú að
virðulegustu seðlabankar séu
að mislesa stöðuna. Þeir segja
að eðli vandans sé
annað en áður þeg-
ar slást þurfi við
verðbólgu sem
hljóp úr böndum.
Þeir telja að verð-
bólguvandinn muni
hjaðna þegar veir-
an hjaðnar og ekki eigi að
hengja sig aftan „í vísindin“
eins og gert var í kóvíð, með
mjög misgóðum árangri. Slík-
um mundi varla hugnast útspil
íslenska seðlabankans. Enda
er 0,75% vaxtahækkun meiri
en hefðbundin og varfærin
breyting sem fólk og fyrirtæki
þekkja.
En vaxtastefna er ekki meiri
nákvæmnisvísindi en faralds-
fræðin reyndust. Það er snúið
að reikna sig í óskeikula tölu
sem heldur. Þeir eru til sem
trúa því. Aðrir trúa á álfa. En
kannski vildi SÍ gera tvennt í
senn. Tilkynna að dvergavextir
séu úr sögunni og vekja um leið
sofendur af værum blundi. Það
tókst.
Víða um heim er nú
tekist á um vaxta-
stefnu. Það er eðli-
legt og hollt að slíkt
sé einnig gert hér}
Besti leikur stöðunnar
U
ndanfarna mánuði hefur sýningin
MUGGUR – Guðmundur Thor-
steinsson staðið yfir í Listasafni
Íslands. Guðmundur (1891-1924),
eða Muggur, er einn merkasti og
afkastamesti myndlistamaður þjóðarinnar – og í
raun okkar fyrsti fjöllistamaður. Ungur að ár-
um fluttist hann til Kaupmannahafnar árið 1903
ásamt fjölskyldu sinni þar sem hann nam mynd-
list við Konunglega listaháskólann á árunum
1911-1915. Þrátt fyrir stutta ævi skildi Muggur
eftir sig nokkuð fjölbreytt safn verka sem bera
þess glöggt merki að hæfileikum hans voru fá
takmörk sett eins og rakið er í veglegri bók sem
Listasafn Íslands gaf út honum til heiðurs árið
2021.
Muggur, ásamt fleiri merkum myndlist-
armönnum þjóðarinnar, hefur undirbyggt
sterkan grunn fyrir menningarlíf samtímans. Á Íslandi
ríkir kraftmikil og lifandi myndlistarmenning og myndlist-
arstarfsemi. Myndlist leikur stórt hlutverk í samfélaginu.
Hún er órjúfanlegur hluti af menntun, þroska og daglegu
lífi fólks um allt land. Myndlistarfólk er metið að verð-
leikum og áhersla er á kennslu og nám í myndlist og lista-
sögu á öllum skólastigum. Myndlist á vaxandi samfélags-
legu hlutverki að gegna og stuðlar að gagnrýnni og
skapandi hugsun og umræðu.
Fram undan er tilefni til að beina sjónum að frekari
tækifærum til vaxtar. Sköpun íslenska lista-
manna fangar athygli fólks hér á landi sem og
erlendis. Árangurinn birtist í fleiri tækifærum
íslenskra listamanna til þátttöku í kraftmikilli
safnastarfsemi og vönduðum sýningum um allt
land. Einnig endurspeglast árangurinn í þátt-
töku á virtum alþjóðlegum viðburðum og sýn-
ingum. Eftirspurn eftir kaupum á íslenskum
listaverkum er umtalsverð.
Myndlist verður eitt af áherslumálum mín-
um í nýstofnuðu menningar- og viðskiptaráðu-
neyti og hef ég boðað að ný myndlistarstefna
verði kynnt á fyrstu 100 starfsdögum ráðuneyt-
isins og að innleiðing hennar verði í forgrunni á
næstu árum.
Stefnan mun kalla á fjölbreyttan stuðning
við listsköpun, menntun, mynd- og miðlalæsi
sem styðji við kraftmikla myndlistarmenningu
og vitundarvakningu á meðal almennings. Allar forsendur
eru til þess að efla myndlist sem enn sýnilegri og öflugri
atvinnugrein sem að varpar jákvæðu ljósi á landið okkar.
Ég hvet alla áhugasama til að heimsækja Listasafn Ís-
lands um helgina, sem verður síðasta sýningahelgi
„MUGGUR – Guðmundur Thorsteinsson“, og virða fyrir
sér fjölbreytt framlag hans til íslensks menningararfs.
Lilja Dögg
Alfreðsdóttir
Pistill
Muggur, myndlistin
og menningararfurinn
Höfundur er menningarmálaráðherra og varaformaður
Framsóknar.
STOFNAÐ 1913
Útgáfufélag: Árvakur hf., Reykjavík.
Ritstjóri:
Davíð Oddsson
Aðstoðarritstjóri:
Karl Blöndal
Ritstjóri og framkvæmdastjóri:
Haraldur Johannessen
FRÉTTASKÝRING
Andrés Magnússon
andres@mbl.is
R
afrænt flokksval Samfylk-
ingarinnar í Reykjavík
verður haldið nú um
helgina. Sextán manns eru
í framboði, en hins vegar er ekki hægt
að segja að fyrir dyrum standi hörð
barátta, þar sem sex núverandi borg-
arfulltrúar gefa kost á sér og þykja
hafa nokkurt forskot.
Dagur B. Eggertsson borgar-
stjóri sækist einn eftir 1. sæti, en
Heiða Björg Hilmisdóttir, varafor-
maður flokksins, er einnig ein um að
sækjast eftir 2. sæti. Um þriðja sætið
bítast borgarfulltrúarnir Hjálmar
Sveinsson og Skúli Helgason en aðrir
ekki. Hinir frambjóðendurnir keppa
svo um 4.-6. sæti.
Viðmælendur blaðsins telja
Skúla mun sigurstranglegri í 3. sætið,
en að Hjálmar falli varla langt. Eins
að Aron Leví Beck, Ellen Calmon og
Sabine Leskopf séu sennileg í næstu
sæti, þótt Pétur M. Urbancic, forseti
Ungra jafnaðarmanna í Reykjavík,
kunni að setja strik í þann reikning.
Enginn gerir hins vegar ráð fyrir
neinni byltingu, listinn verði áþekkur
því sem hann er nú. Einn viðmælandi
Morgunblaðsins gekk svo langt að
segja að litlu skipti í hvaða röð menn
yrðu, svo framarlega sem Dagur væri
í 1. sæti.
Framhaldið skiptir meiru
Framboðsmál Samfylkingar-
innar í Reykjavík ber þó að skoða í
stærra samhengi. Dagur tók sér góð-
an tíma til þess að ákveða hvort hann
færi fram, svo það var greinilega ekki
sjálfgefið. Framhaldið veltur vita-
skuld mjög á kosningaúrslitum í vor,
en ekki síður hvernig gengur að
mynda meirihluta.
Minna má á Samfylkingin fékk
skell í kosningunum 2018, missti
fimmtung fylgis frá fyrri kosningum;
fór úr 31,9% í 25,9% atkvæða. Ekki
liggja margar eða nýlegar skoðana-
kannanir fyrir um fylgi í borginni, en
þær benda a.m.k. ekki til þess að fylgi
Samfylkingarinnar hafi aukist. Þrátt
fyrir að hún teldi sig vera á siglingu
fyrir þingkosningarnar, fékk hún að-
eins tæp 13% í Reykjavíkurkjördæm-
unum, höfuðvígi flokksins.
Jafnvel þó svo Dagur næði tvö-
földu því fylgi og næði einnig að berja
saman meirahluta annara flokka um
sig, þá gera fáir Samfylkingarmenn
ráð fyrir að hann sitji næsta kjör-
tímabil á enda, hvort sem hann
hyggst kveðja stjórnmálin eða færa
sig yfir í landsmálin.
Hver er næstur?
Prófkjörið um helgina gæti því
haft áhrif á það hver verður næsti
borgarstjóri (verði Samfylkingin í
þeirri stöðu þá), en heimildarmenn
innan flokksins segja alls ekki gefið
að það verði 2. maður á lista.
Inn í það kunna svo einnig að
blandast forystumál Samfylking-
arinnar á landsvísu. Logi Einarsson
er sá formaður flokksins, sem lengst
hefur setið, en eftir dræm kosn-
ingaúrslit liðið haust blandast fáum
hugur um að flokkurinn þurfi nýja
forystu. Margir hafa nefnt Dag, en
vandinn er sá að formaðurinn þarf
eiginlega að vera á þingi.
Kristrún Frostadóttir hefur far-
ið mikinn síðustu vikur en formað-
urinn ekki og í gær hóf hún funda-
herferð sína um landið og hvar
annars staðar en í Borganesi?! Össur
Skarphéðinsson, fyrrverandi formað-
ur, lýsti hrifningu sinni á Facebook
og spyr hvað „Samfylkingin [ætli] að
bíða lengi með að gera hana að for-
manni?“ Þegar slíkar kanónur hafa
afskrifað formanninn opinberlega
getur þess vart verið langt að bíða og
spurningin hvort Dagur sé búinn að
missa af þeim strætó.
Flokksval Samfylk-
ingar eftir bókinni
Morgunblaðið/Kristinn Magnússon
Kosningar Dagur B. Eggertsson stappar stálinu í sitt fólk á kosningavöku
Samfylkingarinnar 2018 og náði að mynda meirihluta þrátt fyrir fylgistap.
Kosið er í 1.-6. sæti, einu færra
en flokkurinn hefur yfir að ráða í
borgarstjórn nú. Kosið er með
rafrænum hætti á xs.is frá kl. 8 á
laugardagsmorgun til kl. 15 á
sunnudag. Allir Reykvíkingar, 16
ára og eldri, sem eru flokks-
félagar eða skráðir stuðnings-
menn flokksins, geta kosið en
kjörskrá verður lokað í kvöld.
1. Dagur B. Eggertsson
2. Heiða Björg Hilmisdóttir
3. Hjálmar Sveinsson
3. Skúli Helgason
3.-4. Sabine Leskopf
3.-5. Guðmundur Ingi Þóroddsson
4. Ellen Calmon
4.-6. Aron Leví Beck
4.-6. Guðný Maja Riba
4.-6. Ólöf Helga Jakobsdóttir
4.-6. Sara Björg Sigurðardóttir
5. Birkir Ingibjartsson
5. Þorkell Heiðarsson
5. Þorleifur Örn Gunnarsson
5.-6. Pétur M.Urbancic
5.-6. Stein Olav Romslo
Sextán fram
í flokksvali
SAMFYLKINGIN Í REYKJAVÍK