Morgunblaðið - 30.08.1955, Blaðsíða 2

Morgunblaðið - 30.08.1955, Blaðsíða 2
11 MORGUNBLAÐ1& Þriðjadagur 30. águst 1955 j ísleitikar gefraunlr hefjasf ! ! | Fyrsli sedillinn 3. sept. meí enskum leikjum a ny efiir sumamies EFTIR nokkurra vikna hlé hefj- ast getraunirnar að nýju og er fyrsti seðillinn kominn út og ligg- «ir nú frammi hjá umboðsmönn- «m. Leikir fyrsta seðilsins fara fram laugardaginn 3. sept, en þá fer fram 5. umferð ensku deilda- keppninnar, en eins og að venju Stendur hún yfir frá 3. laugardegi i ágúst til 1. laugardags í maí ár- lega. Skilafrestur 1. seðilsins verður til föstudagskvölds 2. sept hvar- vetna á landinu. Leikir seðilsins «ru: Birmingham — Preston Blackpóol — Sunderland Bolton — Ársenal Cardiff — Wolves Chelsea — Portsmouth Everton — Luton Huddersfield — Aston Villa J Manch. City — Márich. Utd Newcastle — Burntóy , Tottenham — Charlton WBA — Sheff. Utd Blackburri' — Liverpool í veíur verður eingöngu gizkað á enska leiki. Hjá umboðsmónnUm, ennfrem- ur hjá héraðssamböridum, íþrótta bandalögum, ungmenna- og íþróttafélögum um allt land, er nú hægt að fá „fastraðaða seðla" íem fylla má út fyrir margar vik- ur í senn og gilda þeir óbreyttir eins langan tíma og þátttakendur ^ska. Fyrirkomulag þetta hefur ireynzt vera hér mjög vinsælt og ekki svo fyrirhafnarmiðið sem eumum finnst vera að fylla út seðla vikulega, enda nauðsynlegt Iiér á landi vegna staðhátta og hinna strjálu samgangna, en með |>essu fyrirkomulagi fær get- raunastarfsemin náð til allra landsmanna. 'jk Aukavinningur verður greidd- tir fyrir 12 réttá.'og getur hann orðið allt að 5000 kr. Hæsti vinningur til þessa hef ur Í>rði5 7.204 kr. í sámráði við meantamálaráðuneytið hefur ver ið ákveðið að hækka verð get- •raunaraðanna úr 75 aurum í kr. 1,00, og hækka vinningar að sama ekapi. Ennfremur geta allir þeir, sem kynnast vilja getraiinastarfsem- kmi íengið ókeypis bæklinginn: „Hvaö eru getraunir?" hjá um- boðsmónuum og á skrifstofu ís- lenzkra getrauna (sími 5618). Eins og kunnugt er nýtur get- íaimastarfsemin í nágrannalönd- ain okkar mjög mikilla vinsælda fcjá almenningi, og hefur hún orð- ið bæði listum og vísindum og iþróttunum hin mesta lyftistöng. Hér hefur almenningur kynnt sér þessa starfsemi nógu vel, margir halda að þetta sé eitt- hvert reikningsdæmi að taka þátt í getraunum. Svo er ekki, heldur eru getraunir aðeins einfalt form happdrættis. Vonandi á getrauna- starfsemin hér eftir að vaxa svo að hún verði eins og henni var ætlað, lyftistöng fyrir íslenzkt íþróttalíf og uppeldi æskunnar í landinu. PANMCJNJON 29. ágúst: — Yfir- herstjórn Sameinuðu þjóðanna Kóreu bar í dag fram tillögu um að eftirlitsnefndin með fram- kvæmd vonpahlésins í landinu, verði send heim. í nefndinni eru fulltrúar frá Póllandi, Tékkó- slóvakíu, Svíþjóð og Sviss. Yfirherstjórnin telur nð nefnd- in hafi ekki verið starfi sínu vaxin. Frjáisíþréffaineiin KR farnir otati FJÓRTÁN frjálsíþróttamenn úr KR ásamt þjálfara sínum, Bene- dikt Jakobssyni, fóru á sunnu- daginn í keppnisferðalag til Nor- egs. KR-ingarnir munu á næsta hálfa mánuði keppa í Stavanger, Oslo, Sarpsborg, Bergen og Haugasundi. Flokkurinn fer í boði „Sportsklubben Oslo-Örn" sem skipuleggur keppnirnar og greiðir uppihaldskostnað og ferð- ir flokksins í Noregi. Þeir sem fóru eru: Ásmundur Bjarnason, Þórður B- Sigurðsson, Pétur Rögnvaldsson, Pétur Fr. Sigurðsson, Guðmundur Her- mannsson, Þorsteinn Löve, Val- björn Þorláksson, Einar Frí- mannsson, Guðjón Guðmundsson, Guðmundur Guðjónsson, Svavar Markússon, Sigmundur Júlíusson, Tómas Lárusson og Hallgrímur Jónsson, Ármanni. Gunnar Sigurðsson, sem ásamt stjórn Frjálsíþróttadeildar KR undirbjó ferðina sem væntanleg- ur fararstjóri, gat vegna vinnu sinnar ekki farið og er þjálfarinn Benedikt Jakobsson fararstjóri. orgilsdóttir — mifining Fædd 29. nóv. 1879 Dáin 18. ágúst 1955. Skákin milíi Bronsteins ©g Keres var tröliadans BRONSTEIN er hæstur eftir áttundu umferð á alþjóðaskákmótinu í Gautaborg. Hann hefur 5% vinning, en strax á eftir honum koma þeir Panno frá Argentínu og Uivitsky frá Rússlandi með 5 vinninga hvor. Stærsta athygli vakti skákin milli Gellers Rússlands- meistara sem hafði hvítt og landa hans Uivitsky, sem tókst að snúa taflinu algerlega við í fáum leikjum, svo að Geller gafst upp eftir 39 leiki. Rússinn Spassky er hins vegar farinn að dragast aftur úr og má segja að Ilivitsky sé nú orðinn eftirlætisskákmaður áhorf- enda. Þó sigraði Spassky Ilivitsky. Sjöunda umferðin, sem tefld var á f immtudag var sú harðasta f ram til þessa. Eftir fjóra tíma var að- eins einni lokið milli Argentínu- mannsins Pilniks og Stahlbergs. 1 henni virtist sem Pilnik hefði betri stöðu, en Stálberg varðist af snilli og var samið um jafntefli eftir 22 leiki. Skákin milli Bronsteins og Keres var sannkallaður trölladans. Eftir 10 leiki gerði Bronstein framrás með peðum sínum og nokkru síð- ar fórnaði hann tveimur peðum og einum manni fyrir betri stöðu, sem færði honum sigurinn. 1 áttundu umferð bætti Keres sér þann ósigur upp með því að vinna Pachman öruggt og skjótt. Szabo vann Bisguier. Stáhlberg hafði góða skák móti Najdorf en eftir 30 leiki, lék Najdorf á hann, svo að þeir sömdu um jafntefli. Þá varð jafntefli milli Bronsteins og Spassky. Eftir áttundu umferð eru þessir efstir: Bronstein með 5% stig, Panno ekkijog Ilivitsky með 5 stig, Filip 4%, Keres, Spassky, Rabar, Pilnik og Szabo 4 stig. Annars er staðan óljós vegna þess hve biðskákir eru margar frá 7. umferð. Bréf Útvarpið fær ný upptökulæki i Tvær ágætar Steinway-slagfaörpur NÝLEGA hefur Ríkistúvarpið bætt mjög vélakost sinn og tæki þau, sem notuð eru við upptðku, tals og tónlístar. Blaðið hefur jfctt tal við Vilhjálm Þ. Gíslason og spurt hann frétta um kaup þessi. Sm-ís lpptökutæki Lengi hefir staðið til að Ríkis- fifcvarpið yki tækjakost sinn enda ekkí vanþörf á að svo væri gert. Hafa nýlega verið keypt til lands- Ins ýmis tækniáhöld í því skyni. Má þar m. a. nefna nýja og full- lcormia hljöðnema og ýmis stilling- br og nákvæmnistæki, sem notuð eru við upptöku í magnarasal út- yarpsjns; Hafa tæki þessi nú öll yerið í notkun og er bót að. BÍWNÆÖISLEYSI TIL BAGA Tækin eru þau beztu sem gerast Dg voru þau keypt f rá Þýzkalandi Hollandi og Bandaríkjunum. Ýmis önnur tæki skortir útvarpíð enn þó til fullkominnar hljóm og tal upptöku, en að auki háir mjög húsnæðisleysi allri slíkri starf- semi. STEINWAYHLJÓÐFÆRI Að auki hinna tæknilegu áhalda hefir Ríkisútvarpið nýlega fest kaup á tveimur konsert-slaghörp- um. Eru það mestu öndvegishljóð- færi, enda verðið eftir því. Af Steinway gerð eru hljóðfærin og hafa þau þegar verið tekin í. notkun. MORGUNBLAÐIÐ felldi í morg- un réttan dóm um orðið „sam- norrænn", en fullyrðir jafnframt, að orðið „norrænn" merki annað, en það merkir. Orðið „norrænn" merkir norskur og ekkert annað. Örfáar sannanir nægja um þetta efni: Ólafs saga Haraldssonar segir, að er Björn stallari fór af hans hendi með sáttaboð til Svíakon- ungs, þá hafi Hjalti Skeggjason farið með Birni. Björn fór fyrst á fund Rögn- valds jarls í Gautlandi. Jarl tók máli þessu þunglega, og taldi sendiför Bjarna forsendingu. En Ingibiörg kona jarls hvatti hann mjóg til stuðnings við mál Ólafs konungs. Þeir sendimenn ræddu þetta mál oft við konu jarls. Kom mál þeirra þar niður, að Hjalti bauð að fara einn á fund Svíakonungs. Taldi Hjalti sér engan háska bú- inn, því „ek em ekki norrænn maður", segir hann. Nú kann svo að vera, að Hjalti hafi ekki mælt þessi orð. En víst er, að Snorri Sturluson leggur honum þau í munn. Og verður að álíta, að Snorri hafi vitað upp- runa og merkingu orðsins nor- rænn, ekki miður en nútíma- menn íslenzkir. Sveinbjörn Egilsson segir, að orðið þýði norskur, og vitnar því til stuðnings til Sturlu Þórðar- sonar sagnaritara. í fljótu bragði kann að virð- ast, að breytingin á merkingu orðsins sé lítils verð. En svo er ekki. Afbökunin er af illum toga spunnin. Hún fékk byrinn, þegar frændþjóðir okkar tóku að ásæl- ast bókmenntaleg verðmæti ís- lendinga. Þá kölluðu þeir gull- aldarrit okkar norræn, og höf- unda þeirra norræna, S. K. MANNI verður tíðum ljúft að minnast gamalla góðra granna, er þeir hníga í eilífðarvalinn. Koma þá í hugann margar mynd- ir samtíðarstunda í nálægð við þá sjálfa, vini þeirra og venzlalið, — í ýmsum litbrigðum — margar fagrar — sumar jafnvel ógleym- anlegar. — Þannig er lífsins saga. Vilborg Þorgilsdóttir, er í dag verður borín til hinztu Jarðneskr- ar hvílu, var fædd í Hafnarfirði 29. nóv. 1879. Voru foreldrar hennar Þorgils Þorgilsson bóndi í Stórumörk undir Eyiafjöllum og Ragnheiður Björnsdóttir, inns ríka, í Þórukoti í Njarðvík. Ung gekk Vilborg í Flensborg- arskólann, og lauk þaðan gagn- fræðaprófi 1895, þá ein inna yngstu, ef ekki allra yngst stúlkna, er þaðan útskrifuðust. Árið 1899, 12. nóv. giftist hún Sveini Árnasyni, síðar fiskimats- stjóra ríkisins. Bjuggu þau næstu ár í Bíldudal, Reykjavík og Hafnarfirði. En árið 1910 fluttust þau til Seyðisfjarðar þar sem maður hennar var skipaður yfir- fiskimatsmaður á Austurlandi, og dvöldust þar til 1933, er þau fluttust til Reykjavíkur. Við Sveinn, maður Vilborgar, höfðum allmikið saman að sælda á Seyðisfirði mörg ár. Fór þá ekki hjá því, að ég yrði alltíður gestur á hinu glaðværa og gest- risna heimili þeirra hjóna. Og þá kynntist ég fyrst hinni við- feldnu og hispurslausu hús- freyju. Urðum við seinna nábú- ar um árabil. Það var oft gest- kvæmt á heimili þeirra hjóna, ekki sízt af ungu fólki. Söng- hlýjan átti þar rík ítök, og tón- skáldið þjóðkunna, Ingi T. Lárus- son, var þar sem annarsstaðar aufúsugestur, meðan hann dvald- ist á Seyðisfirði. Þau Vilborg og Sveinn eignuð- ust fimm vel gefnar, vinsælar dætur. Eru fjórar á lífi en ein þeirra, Ágústa, sem var hver3[ manns hugljúfi, andaðist fyrhj allmörgum árum. Vilborg var hlédrægari en efn| stóðu til, þó var hún mjög félags- lynd að eðlisfari, og starfaði alli mikið í Kvenfél. „Kvik" $ Seyðisfirði um skeið, en var kær- ast að annast heimilið og heill þess, ræktarkona og traustur vinur vina sinna. — É<5 læt ekki hjá líða að geta þess, að maður, sem Um skeið var starfandi hjá þeim hjónum á Seyðisfirði, sagði mér fyrir nokkrum dögum, að hann hefði aldrei á ævi sinni þekkt svo yndislegt heimili sem Vilborgar og Sveins. Húsmóðirin með hlýjuna og natnina við þjón-i ustufólkið og svo Sveinn með alla glaðværðina. Vilborg hafði ekki gengið héH til skógar síðustu árin. Og nú nokkra mánuði undanfarna leg-i ið dauðvona í Landsspítalanum, þar sem hún andaðist sem fyrr greinir. — Og nú hafði það einnig skeð, að maður hennar, rúmlega 2 árum eldri, 78 ára, hefir einnig orðið að liggja í sama spítala uní hríð vegna uppskurðar, en er núi á góðum batavegi, enda þrekmað^ ur mikill. Vinir hans og vandalið árna honum góðs vaxandi bata, en jafnframt eru konunni hans, sem kvödd er í dag, fluttar einlægaí pg heitar óskir um fararheill ti] landsins fyrirheitna. Gamall granni. \ Lýst eítir } ökuníðieg Á LAUGARDAGSKVÖLDI© vaí ekið á mann á Njarðargötunni og meiddist hann nokkuð. Bifreiðht sem á manninn ók keyrði þó burÉ án þess að stanza og vill þvi rannsóknarlögreglan gjarnan hafa tal af öllum þeim sem upplýsing* ar gætu gefið um slysið. Það bar við um kl. 2 á laugar* dagskvöldið skammt frá Tivoli að ungur maður, Egill Snorrason að nafni, var að ganga í bæinn. Bif« reiðin ók á hann með þeim afleið* ingum að hann meiddist nokkuð í baki og síðu óg varð að fiytja hann í Landsspitalann. Allir þeir sem upplýsingar geta gefið um slysið eru beðnir að ræða við rannsóknarlögregluna. ¦ Annað slys varð og um nótfc« ina suður við Tivoli. Maður að nafni Snorri Guðmundsson óK fóiksbifreið aftan á vörubifreið og stórskemmdist fólksbifreiðin við áreksturinn. Snorri meiddist S andliti. s Frá fundi norrænu Menningarmálanefndarinnar í Alþingishúsinu í gær. Formaður norsku nefndarinnar, Helga Sivertsen, heldur ræðq - MeiiiiinprmálanefndSn \ Framh. af bls. 1 prófessor, formaður, Birgir Thorlacius skrifstofustjóri, Eirík- ur 3. Eiríksson skólastjóri, Bern- harð Stefánsson alþingismaður, dr. Sigurður Nordal sendiherra, Sigurður Bjarnason ritstjóri og' Halla Bergs ritari. Meðal mála, sem eru á dagskrá Menningarmálanefndarinnar, ex) skólakerfi hinna norrænu þjóðaj, almennt og norrænt menningar-< efni í skólum, norræn samvinna á sviði haffræðinnax, skýrslufl frá fyrri fundum.og ýmis fleiii mái. Fundinum íýkur í dag, og á morgun munu þátttakendur hana fara til Þingvalla. j • '

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.