Morgunblaðið - 18.10.1958, Blaðsíða 12

12
MORCUHBLAÐIÐ
Laugardagur 18. okt. 1958
Hann hafði framkvæmt allan
nauðsynlegan undirbúning. — 1
meira en tvær klukkustundir hafði
hann rannsakað stólpana, mælt
þá með snærisspotta, reiknað • út
bilin á milli þeirra, skrifað niður
hjá sér hverjir myndu valda mest
um skemmdunum, ef þeir væru
eyðilagðir og fest sér í minni
hvert það atriði, sem að einhverju
gagni mátti koma í árásaráform-
inu. Tvisvar hafði hann heyrt
fótatak yfir höfði sér. Japanskur
vörður fór í eftirlitsferð út á brú-
arpallinn. Hann hafði þrýst sér
upp að einum stólpanum og
beðið. Japaninn iýsti með raf-
magnsljóskeri niður í vatnið um-
hverfis brúna.
„Eina hættan fyrir okkur, á
meðan við erum að komast að
mai-kinu, er sú að þeir fari að
beina leitarljósum sínum út á
fljótið. En þegar við erum komn-
ir undir brúna, geturr við heyrt
tll ferða þeirra, jafnvel þótt
þeir séu langt í burtu. Fótatak
þeirra heyrist mörgum sinnum
betur í vatninu. Þá hefðum við
nægan tíma til að komast í felur
bak við einhvern miðstólpann"
„Er áin djúp?“ spurði Shears.
„Rúmlega sex fet, sir. Ég kaf-
aði til botns“.
„Hvernig mynduð þér haga
þessu?“
„Það verður að ganga frá allri
hleðslunni niðri í vatninu. — Svo
liggur langur rafmagnsvír eftir
árbotninum og kemur upp á bakk-
ann — hægri bakkann, sir, þar
sem hann er alveg hulinn í kjarr-
inu. Ég er búinn að finna hinn
ákjósanlegasta stað til þess, ræmu
af ungum kjarrgróðri, þar sem
maður getur legið hinn rólegasti
og beðið. Og þaðan sést brúarpall
urinn ágætlega, í gcgnum glufu
á milli trjánna".
„Hvers vegna hægri bakkinn?"
spurði Shears og hleypti brún-
um. — „Það er einmitt á hægri
bakkanpm, sem herbúðirnar
standa, ef mér hefur skilizt rétt.
Hvers vegna ekki á vinstri bakk-
anum, þar sem hæðin er — þetta
varðberg ykkar? Hann er þétt-
vaxinn skógi, samkvæmt yðar eig-
in orðum".
„Það er alveg rétt, sir. En lítið
þér bara aftur á uppdráttinn. —
Eftir þessari breiðu bugðu ligg-
ur járnbrautarlínan umhverfis
hæðina, þegar yfir brúna er xom-
ið og síðan niður með fljótinu.
Svæðið milli teinanna og bakkans
hefur verið rutt og þar er nú al-
veg autt bersvæði og hvergi hægt
að leynast í björtu. Maður yrði þá
að liggja miklu lengra í burtu,
við rætur hæðarinnar. Þá þyrfti
margfalt lengri rafmagnsvír og
það yrði ekki hægt að hylja hann,
þar sem hann lægi yfir brautar-
teinana, að minnsta kosti ekki
nema með mjög miklum erfiðleik-
um og aukinni fyrirhöfn".
„Ég skil þetta ekki fyllilega",
sagði Númer Eitt. —- „Hvers
vegna ekki á vinstri bakkanum,
en fyrir ofan brúna?“
„Bakkinn er of brattur, sir. —
Þar er snarbrattur klettur. Og
þar fyrir ofan er svo litla þorp-
ið, sem ég gat um áðan. Ég fór
þangað og litaðist sv°lítið um. Fór
aftur yfir ána og járnbrautarlín-
una. Ég tók ofurlítinn krók á leið
mína, til þess að lenda ekki út á
bersvæði og fór aftur upp með
ánni, frá brúnni. Nei, það er ekki
hægt, sir. Eini sæmilegi staður-
inn er á hægri fljótsbakkanum".
„Guð í himninum", hrópaði
Warden upp yfirc sig. — „Þér
hljótið að hafa verið á ferli alla
nóttina, í nánd við brúna".
„Já, eiginlega má það heita svo.
En ég var aftur kominn inn í skóg
inn, þegar birti af degi og komst
upp á hæðina í bíti um morgun-
inn“.
„Og hvert er svo áform yðar
viðvíkjandi manninum, sem vero-
ur látinn bíða á hægri bakkan-
um?“ spuiði Shears. — „Hvernig
á hann að komast þaðan?"
„Góður sundmaður gæti hæg-
lega synt yfir fljótið á þremur
mínútum. Ég var nákvæmlega
þrjár mínútur á leiðinni, sir. Og
sprengingin myndi dreifa athygli
Japananna. Þegar hann væri svo
sloppinn yfir auða svæðið og kom-
inn yfir brautarlínuna, þá væri
hann úr allri hættu. Leitarflokk-
ur myndi aldrei klófesta hann í
svona skóglendi. Ég er viss um að
þetta er bezta áætlunin".
Shears sat um stund í mjög
þungum hugsunum og athugaði
uppdrátt Joyce með ýtrustu ná-
kvæmni.
„Þetta er áætlun, sem er þess
virði að hún sé athuguð", sagði
hann að lokum. ,,Nú, þegar þér
hafið sjálfur séð staðinn, getið þér
auðvitað sagt okkur álit yðar á
honum. Og áiangurinn er áhætt-
unnar verður. Hvað fleira sáuð
þér markvert í rannsóknarför-
inni?“
16.
Sólin var komin nokkuð á loft
um það leyti sem hann komst upp
á hæðina. Leiðsögumennirnír
tveir, sem komið höfðu þangað
aftur um nóttina, biðu hans
áhyggjufullir. Hann var ör-
magna af þreytu. Hann hafði
lagzt niður til þess að hvíla sig
í eina klukkustund, en vaknaði
svo ekki aftur, fyrr en um kvöld-
ið. Hann baðst afsökunar á þess-
I ari ónauðsynlegu tímaeyðslu
sinni. -
„Svo geri ég ráð fyrir því, að
þér hafið sofið aftur um nóttina?
Það var það bezta sem þér gátuð
gert. Og svo um morguninn fór-
uð þér aftur á staðinn, sem þér
höfðuð valið?"
„Já, sir. Ég dvaldist þar einum
degi lengur. Það var margt fleira
sem mig langaði að skoða".
Er hann hafði svo lengi helgað
dauðum hlutum alla athygli sína
og umhugsun, hafði hann nú fund
ið hjá sér hvöt til að fást við lif-
andi menn. Fram að því hafði
hann verið heillaður af brúnni og
umhverfinu, sem framtíðar-starf
hans var nú svo nátengt, en
skyndilega hafði hann gersam-
lega yfirbugazt við það að sjá
hina hrjáðu og hröktu félaga sína,
sem komnir voru á hið auvirði-
lega stig þrældóms og ánauðar.
Hann vissi hverjar voru aðferðir
Japananna í stríðsfangabúðunum.
Það voru til heilir hlaðar af leyni
legum skýrslum þar sem lýst var
á hryllilegan hátt hinni miskunn-
arlausu og ómannúðlegv. meðferð
þeirra á stríðsföngum sínum.
„Sáuð þér nokkuð óþægilegt
eða óskemmtilegt?" spurði Shears
og enda þótt spúrningin væri
orðuð þannig, vissi Joyce vel
hvað fyrir Númer Eitt vakti,
fyrst og fremst.
„Nei, sir. Ekki þann dag. En ég
varð alveg lamaður við þá tilhugs
un, að þannig hefðu þeir unnið
mánuðum saman, í þessu loftslagi,
með of lítinn mat, daunilla raka-
mettaða kofa til að hírast í og
sífelldar hótanil' um — ja, þér
FERMINGARGJAFIR!
Skrifboröslampar
með spíral-armi. Kr: 295. —
Jfekla
Austurstræti 14 Sími 11687.
1) „Monti talar eins og heimsk-
ingi. Þetta utanhéraðafólk og
hundurinn leiða áreiðanlega yfir
okkur bölvun".
2) „Gættu hundsins vel,
Markús, því ef hann gerir okkui
bölvun enn einu sinni, þá verður
hann drepinn".
3) „Þakka þér fyrir, Monti.
Þeir voru alveg reiðubúnir til að
taka Anda umsvifalaust af lííi“,
segir Markús. „Fólkið mitt er bjá-
trúarfullt, Markús. Þess vegna
hefur Göngugarpur slíkt vald yfir
því“.
getið sjálfur getið yður til, hvers
konar refsingar".
Hann hafði athugað hvern
vinnuflokk, einn eftir annan. —
Hann hafði rannsakað hvern ein-
stakling í gegnum sjónaukann
sinn og hryllt við því ástandi, and
legu og líkamlegu, er þeir virtust
vera í. Númer Eitt hleypti brún-
um um leið og hann sagði:
„I okkar starfi megum við ekki
vera of veikgeðja, Joyce".
„Nei, það geri ég mér fyllilega
ljóst, sir. En sannleikurinn er sá,
að þeir eru ekkert nema bein og
bjór. Flestir þeirra eru þaktir
graftarkýlum og hitabeltis-útbrot-
um um allan líkamann. Sumir geta
naumast gengið. Engum siðuðum
mönnum dytti í hug að láta þá
vinna, þannig á sig komna. Þér
ættuð að sjá þá, sir. Það getur
komið manni til að gráta. Hópur-
inn togandi í kaðalinn, til þess að
koma síðustu stólpunum á rétta
staði, úti í fljótinu....Tómar
beinagrindur, sir. Ég hef aldrei
séð jafnhryllilegri sjón. Það er
hreint og beint glæpsamlegt at-
hæfi“.
„Hafið engar áhyggjur", sagði
Shears. — „Við munum fljótlega
bjarga þeim úr klóm óvinanna".
„Samt gat ég ekki annað en
dáðst að þeim, sir. Þrátt fyrir
hina augljósu líkamlegu áreynslu
og vanlíðan virtist enginn þeirra
verulega örmagna. Ég gat virt þá
mjög vel fyrir mér. Þeir setja
metnað sinn í það, að láta eins og
varðmennirnir séu þar hvergi
nálægir — það er nákvæmlega sú
hugmynd sem ég fékk. Þeir láta
eins og Japanirnir séu alls ekki
til. Þeir vinna frá dögun og fram
í myrkur og þannig hafa þeir
erfiðað hvíldarlaust mánuðum
saman. En þeir virtust samt ekki
hafa glatað allri von. Þrátt fyrir
fataræflana og þrátt fyrir hið
hörmulega likamsástand, líta peir
alls ekki út eins og þrælar, sir.
Ég gat greinilega séð svipinn á
andlitum þeirra".
Þeir þögðu allir nokkra stund,
djúpt sokknir í sínar eigin hugs-
anir.
„Brezki hermaðurinn er gædd-
ur óbilandi þreki og þoli, þegar á
reynir", sagði Warden að lokum.
„Hvað meira sáuð þér?“ spurði
Shears.
„Liðsforingjana, sir — brezku
liðsforingjana. Þeir eru ekki látn-
ir vinna neitt. Þeir hafa allir um-
sjón með mönnum sínum, sem virð
ast taka meira tillit til þeirra, en
japönsku varðmannanna. Og þeir
eru allir í einkennisbúningi".
„1 einkennisbúningi?"
„Já, méð einkennismerki og allt,
sir. Ég gat meðal annars talið
stjörnurnar á öxlum þeirra".
„Furðulegt — stór-furðulegt“,
hrópaði Shears. — „Þeir síömsku
voru sosum búnir að segja okkur
þetta, en ég neitaði alveg að trúa
þeim. í öllum öðrum fangabúðum
láta þeir alla fangana vinna, án
tillits til mannvirðingar og stétt-
ar. Voru nokkrir yfirforingjar
þarna?"
„Já, ofursti, sir. Það hlýtur að
vera Nicholson ofursti, sem við
höfum heyrt svo margt um, sá,
sem var píndur þegar hann kom
þangað fyrst. Hann var þarna
úti alla daga. Hann telui það
sjálfsagt skyldu sína að vera
viðstaddur ef eitthvað skyldi
kastast í kekki milli manna hans
og Japananna.......Ég vildi óska
að þér hefðuð getað séð þessa
verði, sir. — Þeir eru eins
ajlltvarpiö
Laugardugur 18. cyklóber:
Fastir liðir eins og venjulega.
12,50 Óskalög sjúklinga (Bryndís
Sigurjónsdóttir). 14,00 Umferðar-
mál. 14,10 Laúgardagslögin. 19,00
Tómstundaþáttúr barna og ungl-
inga (Jón Pálsson). 19,30 Tón-
leikar (plötur). 20,30 Raddir
skálda: „Hlátur", smásaga eftir
Stefán Júlíusson (Höfundur flyt-
ur). 21,00 Leikrit: „Kamelljónið"
eftir Jan Locher. Þýðandi Sveinn
Skorri Höskuldsson. Leikstjóri:
Haraldur Björnsson. 22,10 Dans-
lög (plötur). 24,00 Dagskrárlok.