Morgunblaðið - 14.01.1966, Blaðsíða 19

Fostuðagur 14. janúar 1966
MORGUNBLAÐIÐ
19
VÉLAR OG TÆKNIBUNAÐUR
Nýjungar frá International Harvester
NÝLEGA kom hingað full-
trúi frá hinu heimsþekkta
vélafyrirtæki International
Harvester, Harold Flater að
nafni, í tilefni þess, að miklar
endurbætur hafa nú verið
gerðar á Farmal I heimilis-
dráttarvélum svo og til kynn-
ingar á nýjungum hjá fyrir-
tækinu. Véladeild SÍS kallaði
á blaðamenn og skýrðu þar
fulltrúar fyrirtækisins þeir
Gunnar Gunnarsson og Jó-
hannes Guðmundsson ásamt
mr. Flater frá því helzta sem
nú er nýjast á döfinni hjá
I. H. og snertir okkur íslend-
inga sérstaklega,
Þeir félagar bentu á, að nú
væri það skylda samkvaemt
nýrri reglugerð hér á landi, að
Ihafa öryggisgrindur á dnáttar-
vélum. Véladeildin flytur af
þeim sökum inn 2—3 gerðir ör-
yggisgrinda. I>essar grindur
kosta sem svarar 7000 kr. Með
tilkomu öryggisgrindarinnar,
sem nú er einnig sikylda að hafa
ó dróttarvélum, bæði í Finn-
landi, Svílþjóð og Noregi og mun
verða innan skamms einnig í
Bretlandi, hefir verið reynt að
gera hana jafnframt að húsi á
vélinni með því að setja á hana
þaik, rúður og hurðir og er verð
grindarinnar þá 14—15 þús.
krónur.
Það er mikilvægt að geta tengt
ýms tæki við dráttarvélina sam-
fara því að geta hafít á henni
grindina eða húsið, og þess
vegna eru gerðirnar ofurlítið
mismunandi. Bændur og aðrir
er nota dráttarvélar verða því
að athiuiga vel hvaða grind hent-
ar þeirn beat áður en þeir festa
kaup á þeim. Ef þeir þurfa að
nota dráttarvól þar sem fara
þarf um þröngar eða lágar dyr,
verður að vera hægt að taka
grindina af með hægu móti.
Stöðugt er nú lögð áherzla á
Btærri og vandaðar drát'tarvélar.
Þær eru nú orðið mjög miikið
notaðar viið ámakstur og því
þurfa þær að vera léttar í stýri.
Af þekn sökum hefir Véladeiild-
in nú selt æ fleiri vólar með
vökvastýri. Þá hefir fyrirtækið
nú á boðstólum nýja gerð
ámolksturstækja. Þessi ámokst-
urstæki eru þannig úr garði
gerð, að hægt er að tengja þau
á aðrar gerðir dráttarvéla, en
ekiki sérstaiklega gerð fýrir Far-
mail. Með því að kaupa tvö
aukaeyru geta bændur, sem eiga
fleiri en eina gerð dráttavéla,
auðveldlega flutt moksturstækin
Traktorsgrafa á 2504D.
á milli vélanna. Þessi ámoksf-
urstæki eru framleidd hjá einni
af verksmiðjum I.H. í Svíþjóð
fyrir öl-l söilusvæði I.H.
Nú eru komnar nýjar gerðir á
marlkaðinn af Farmall-dráttar-
vélum og er ferihyrningslínan
þeirra aðaleinkenni hvað útlit
snertir.
Þær nefnasf Farmatl 523 og
624; en tölurnar þýða raunar að
önnur er 52 hestafla og 3ja
strökka, en hin 62 ha. og 4
strokka. Mótorinn í þessum
nýju dráttarvélum er smíðaður
í Þýzkalandi og er ýmist tveggja,
þriggja, fjögurra eða sex
strokka, eftir hve miiklu afli
hann á að skila. Flestir hilu'tar
vélarinnar eru eins að gerð og
er þetta til að auðvelda vara-
hlutaþjónustu. Þær eru með
beinni innspýtingu og sama
stimpilvídd og stroikkunum.
Þessi dráttarvél er með 12
hraðastillingum áfram og 4 aft-
uráibaik og algerlega sjálvirkri
skiptingu þar sem enga kúplingu
þarf. Þá verða með vélunum
Harold Flater vitf ein a af nýju Farmallvélunum.
tvær tegundir aflúrtaika 550 og
1000 snúninga.
Þessar dráttarvélar eru sér-
staklega byggðar fyrir efnahags-
bandalagslöndin.
Þá kynntu þeir einnig nýja
gerð troktora, sem eru mjög
stjórir, og stærstir landlbúnaðar-
troktora, sem framleiddir eru í
dag, og munu heppilegir hér á
landi fyrir ræktunarsambönd in.
Þeir eru 11 ha. Þess skal getið,
að fyrirtæikið hefir þegar flutt
ir.n jarðýtur, sem eru með sömu
gerð mótora og þessi stóra
dráttarvél.
Þróunin er sú í gerð dráttar-
véla að hjólavélarnar sitækka
stöðugt, og taka þannig við
mörgum þeim venkum, sem jarð-
ýturnar unnu áður. Er þetta sér-
staklega vegna þess hve miklu
auðveldara er að flytja hjófa-
diáttarvélarnar .nilli vinnustaða.
Þá var skýrt frá nýjum gerð-
um að I.H. jarðýtum, sem eru
með nýrri gerð vökvaskiptingar.
Þessar vélar eru fluttar inn frá
Ameríiku, en I.H. hefir nú gert
b mboðsm önn um sínum kleyft,
að flytja inn amerískar vélar á
samkeppnisfæru verði við Evr-
ópuvélar. Þessar ýtur eru bæði
fyrir ræktunarsacmibönd og verk-
taka. Þær eru 8, 13 og 22 tonna.
Þessar ýtur hafa það fram yfir
eldri gerðir, að í þeim er ný
gerð af mótor, ný vökvakúpling,
vökjvaskipting og ný útfærzla á
hliðardriifum. Á þessum véium
er það athyglisvert, að við að
hemla annað beltið dregur ekki
úr krafi vélarinnar, heldur
flyzt aflið yfir á það beltið, sem
ólhemlað er. Sama vélin er
iþarna framleidd til tveggja mis-
munandi starfa, annarsvegar
jarðýta, sem þarf að fara yfir
stórt svæði lands við vinnu sína,
en hins vegar vélskófla, sem að-
allega er á sama stað. Undir-
bygging vélarinnar er þar því
með mjög öðrum hætti, traust-
ari og ekki ætluð til að færast til
nema á sléttum fleti. Þessar
nýju gerðir af ýtuim afkasta mun
meiru en eldri gerðir, og eru
léttari í aJilri stjórn. Þó eru rúJl-
ur og smurtfletir mun endingar-
toetri og allt verk við smurningu
mun auðveldara en áður var.
Þróunin í gerð vélskófla er
svipuð og með jarðýtur og hjóla-
dráttarvélar. Vélskóflur á
gúmmíhljóum gerast nú æ tíðari
og eru þær af litlum gerðum allt
upp í mjög stórar eða frá V\ rúm-
yard upp í 3% rúmyard. Af
þessari nýju gerð er Hugh — IH.
mjög að ryðja sér til rúms í stað
beitamokstursvélanna. Hún er
einfaldari að allri gerð og þægi-
legri tilfærzlum. Þessi vél hefir
rutt sér til rúms í fiskiðnaðinum,
þar sem færa þarf til hróefni og
eru þar mun. afkastameiri en
venjulegar dráttarvéla með
ámoksturstækjum.
Skal þess getið í þessu sam-
bandi að um 33% af dráttarvél-
Ný gerð af jarðýtum.
„Birtmgur“ loka-
hefti 1965
BLAÐINU hefur borizt síðasta
hefti tímaritsins „Birtingur" á
árinu 1965 (3. og 4. hefti), sem
kom út skömmu fyrir jól. Af
efni þess má nefna grein eftir
Björn Th. Björnsson sem hann
nefnir „Um list Gunnlaugs
Schevings“. Greinin er hluti
kaflans um list Gunnlaugs í hinu
stóra verki um íslenzka myndlist,
sem Björn vinnur nú að. Grein-
inni fylgja myndir af fimm lista-
verkum Gunnlaugs, sem munu
prýða hið nýja hús Kennaraskóla
íslands.
Næst kemur syrpa af færeysk-
um ljóðum, sem birt eru á frum-
málinu. Ljóðin eru „Basja hvör
er Basja“ eftir Jens Pauli Heine-
sen, „öll föðing er vát“ eftir
Líggjas í Bö, „Út frá grýtutum
strondum“ eftir Karsten Hoydal,
„Eg óttist“ eftir Ólav Miohelsen,
„Og dansurin gongur“ eftir T. N.
Djurhuus, *og loks fjögur ljóð
eftir Guðrið Helmsdal Poulsen
(..Uggi“, ,Mjörkanáttin“, „í ským
ingini“ og „Sangur um heystið“).
Þá er grein eftir Thor Vil-
hjálmsson sem hann nefnir „Of-
urlítið um Marcel Marceau og
mímuleik". Fylgja henni tólf
myndir af hinum óviðjafnanlega
franska mímuleikara í ýmsum
hlutverkum. Thor Vilhjálmsson
skrifar einnig grein um.spænska
ljóðskáldið Rafael Alberti, sem
líka er kunnur myndlistarmaður,
og fylgir greininni mynd af
Alberti.
Af öðrum greinum í heftinu
má nefna „Um nútíma myndlist"
eftir Paul Kiee í þýðingu Geirs
Kristjánssonar. Myndir fylgja
greininni af Klee og fimm lista-
verkum hans. Þá er grein eftir
s æ n s k a bókmenntafræðinginn
Martin Lamm um leikskáldið
John M. Synge, og er hún inn-
gangur að þýðingu Einars Braga
á fyrsta þætti leikritsins „Vest-
ræn hetja“ (The Playboy of the
Western World) eftir hinn írska
snilling.
Atf þýddum ljóðum í heftinu
má nefna tvö kvæði eftir
Staurabor á dráttarvél.
um, sem framleiddar eru til
notkunar fyrir bændur eru nú
seldar sem iðnaðartæki og því
fjöldi vinnuverkfæra með þeim
gerður í þeim tilgangi.
Hingað er nú að koma traktors
grafa frá Ameriku sem nefnist
I. H. 2504 D og er iðnaðartraktor
með ámoksturstækjum og skurð-
gröfusamstæðu. Þetta er 58 ha.
dieselvél, ámokstursskólfan 1
rúmyrad og vökvagrafan er með
5 metra grafdýpt.
Þessi i ðnaðartraktor er yfir-
leitt framleiddur með samhraða
gírkassa bæði aftur á bak og
áfram, en það er einnig hægt
að fá hann með 16 gírum áfram
og 4 aftur.
Að lokum létu fulltrúar I. H.
og Véladeildarinnar þess getið að
umsókn bænda um lán til drátt-
arvélakaupa úr Stofnlánadeild
landbúnaðarins rynni út 15 janú-
ar, er þetta birtist er mjög
skammur tími til stefnu.
Majakovskí í þýðingu Geirs
Kristjánssonar; „Þokan er aðeins
í okkur“ og „Hugboðið" eftir
serbneska skáldið Tanasije Mlad-
enovic, og hefur Thor Vilhjálms-
son snúið þeim eftir ítalskri þýð-
ingu. Loks er ljóðið „Anna
Frank“ eftir ítalska skáldið Vitt-
orio Sereni í þýðingu Thors Vil-
hjálmssonar.
Þetta tvöfalda hefti „Birtings“
er 76 bláðsíður, og kápumyndin
eftir Rafn Húnfjörð.
í spjalli til kaupanda tímarits-
ins upplýsir einn ritstjóranna,
Einar Bragi, að tekið hafi verið
saman efnistal fyrstu 10 árganga
„Birtings" ásamt fullkominni
myndaskrá. Jafnframt tilkynnir
hann að fyrsta hefti 12. árs
(1966) sé nær fullbúið til prent-
unar.
Sheffield, 11. jan. — AP:
ELZTA kona Bretlands, Hannah
Smith, lézt í gær á elliheimili í
Sheffield, aðeins þremur dögum
eftir 110. afmælisdag sinn. Á af-
mælisdaginn fékk hún slag að
lokinni sherry- og tedrykkju, sem
vistmenn efndu til í tilefni dags-
ins. Mun gamla konan ekki hafa
þolað veizluna.