Morgunblaðið - 13.08.1975, Blaðsíða 4

4
MORGUNBLAÐIÐ, MIÐVIKUDAGUR 13. AGUST 1975
FERÐABÍLAR h.f.
Bílaleiga, sími 81260.
Fólksbílar — stationbilar
— sendibílar — hópferðabílar.
BÍLALEIGAN
MIÐBORG hf.
sími 19492
Nýir Datsun-bílar.
Bíleigendur ath:
Höfum á ’-.jðstólum mikið úrval
af bílútvörpum, segulböndum,
sambyggðum tækjum, loftnets-
stöngum og hátölurum.
fsetningar og öll þjónusta á
staðnum. TÍÐNI H.F.
Einholti 2
s: 23220
Ég þakka innilega
gjafir, blóm, skeyti og
annan vinarhug mér
auðsýndan á 80 ára
afmæli mínu 31. júlí
síðast liðinn.
Guð blessi ykkur öll.
Með beztu kveðju
Katrín Þórarinsdóttir
Hjarðarhaga 48, Rvík.
Electrolux
v
Frystikista
310
Electrolux Frystikista TC114
310 lítra Frystigeta
21,5 kg á dag. Sjálfvirkur hita-
stillir (Termostat). Öryggisljós.
Ein karfa. Útbúnaður til að fjar-
lægja vatn úr frystihólfinu. Seg-
ullæsing. Fjöður, sem heldur
iokinu uppi.
Innbrot og
þjófnaðir
NOKKUR innbrot voru framin á
Stór-Reykjavíkursvæðinu um
helgina. Hafnarfjarðarlögregian
þurfti t.d. að hafa afskipti af
þremur innbrotum. Ur biðskýli á
Hvaleyrarhoiti var stolið varningi
.ryrir 30—40 þúsund krónur, mest
sfgarettum. Ur biðskýli við Ás-
garð í Garðahreppi var sömu-
keiðis stolið sfgarettum og úr
nænsnabúi skammt fyrir ofan
Elafnarfjörð var stolið 11—12
kflóum af eggjum.
Stærstu þjófnaðarmál sem
rannsóknarlögreglan í Reykjavík
'ékk til meðferðar voru 35 þús-
and króna þjófnaður úr peninga-
Kassa í basar Thorvaldsensfélags-
ns um hábjartan dag í gær og 15
iúsund króna þjófnaður úr húsa-
xynnum Félagsmálastofnunar
íeykjavíkurborgar í Breiðholti.
Öll þessu mál eru í rannsókn.
r.
Utvarp ReykjavíK
A1IÐMIKUDKGUR
MORGUNNINN
7.00 Morgunútvarp
'Veðurfregnir kl. 7.00, 8.15 og
10.10.
Fréttir kl. 7.30, 8.15 (og for-
ustugr. dagbl.), 9.00 og 10.00.
Morgunbæn kl. 7.55.
Morgunstund barnanna kl.
8.45: Knútur R. Magnússon
les ævintýrið „Litlu hafmeyj-
una“ eftir H.C. Andersen
(3).
Tilkynningar kl. 9.30. Létt
lög milli atriða.
Kirkjutónlist kl. 10.25: Hans
Heinze leikur orgelverk eftir
Johann Pachelbel og Johann
Gottfried Walter.
Morguntónleikar kl. 11.00:
Concertgebouw hljómsveitin
f Amsterdam leikur tvö
hljómsveitarverk eftir Rav-
el: „Óð um látna prinsessu*
og „Morgunsöng trúðsins" /
Sinfóníuhljómsveitin f Prag
leikur Sinfónfu nr. 4 f d-moll
op. 13 eftir Dvorák.
12.00 Dagskráin. Tónleikar.
Tilkynningar.
12.25 Fréttir og veðurfregnir.
Tilkynningar.
SÍÐDEGIÐ____________________
13.00 Við vinnuna: Tónleikar.
14.30 Miðdegissagan: „1 Rauð-
árdalnum" eftir Jóhann
Magnús Bjarnason
örn Eiðsson les (11).
15.00 Miðdegistónleikar
Gyorgy Sandor leikur Tfu
þætti fyrir píanó op. 12 eftir .
Prokofieff. X
Stoika Milanova og Belgfska
sinfónfuhljómsveitin leika
Konsert f a-moll op. 99 fyrir
fiðlu og hljómsveit eftir
Sjostakovits; René Defossez
stjórnar.
16.00 Fréttir. Tilkynningar.
(16.15 Veðurfregnir).
16.25 Popphorn
17.00 Lagið mitt
Berglind Bjarnadóttir sér
um óskalagaþátt fyrir börn
yngri en 12 ára.
20.00 Fréttir og veður
20.30 Dagskrá og auglýsingar
20.35 Gunnlaugs saga orms-
tungu
Framhaldsmyndasaga.
2. þáttur.
Teikningar Haraldur Ein-
arsson.
Þulur Óskar Halldórsson.
20.50 Nýjasta tækni og vfs-
indi
Rannsóknir á lifnaðarhátt-
um kalifornfskra gráhvela.
Nýjustu framfarir í gervi-
limasmfði.
Ferskvatn; nýting þess,
vinnslaog verndun.
Umsjónarmaður Sigurður
H. Richter.
21.20 Saman við stöndum
(Shouidcr to Shoulder)
Ný, bresk framhaldsmynd f
6 þáttum, byggð á heimild-
17.30 Smásaga: „Draugaskip-
ið“ eftir Richard Middleton.
Indriði Indriðason þýddi.
Kjartan Ragnarsson les.
18.00 Tónleikar. Tilkynning-
ar.
18.45 Veðurfregnir. Dagskrá
kvöldsins.
KVÖLDIÐ__________________
19.00 Fréttir. Fréttaauki. Til
kynningar.
um um réttindabaráttu
breskra kvenna á fyrstu tug-
um 20. aldar.
Aðaihlutverk Sian PhiIIips,
Louise Plank, Patricia
Quinn, Angela Down og
Georgia Brown.
1. þáttur. Pankhurst fjöl-
skyldan.
Þýðandi Dóra Hafsteinsdótt-
ir.
I þessum fyrsta þætti grein-
ir frá högum þeirrar fjöl-
skyldu, sem á fystu árum
þessarar aldar var einna
skeleggust f baráttunni fyrir
auknum réttindum kvenna f
Bretlandi, og einnig leitast
við að sýna aðdraganda þess,
að konur bundust samtökum
um baráttumál sín.
22.35 Dagskrárlok.
19.35 A kvöldmálum
Gfsli Helgason og Hjalti Jón
Sveinsson sjá um þáttinn.
20.00 Frá tónlistarhátfðinni f
Schwetzingen f maf s.l.
Pfanótrfó í G-dúr (K564) eft-
ir Mozart.
Yuval-trfóið leikur.
20.20 Sumarvaka
a. Ur ritum Eyjólfs Guð-
mundssonar á Hvoli
Þórður Tómasson í Skógum
les þriðja lestur.
b. Skálinn og kirkjan í Ljár-
skógum
Haligrfmur Jónsson frá Ljár-
skógum segir frá.
c. Kvæði eftir Sigurð Gfsla-
son frá Kárastöðum á Vatns-
nesi
Baldur Pálmason les.
d. Kórsöngur
Þjóðleikhúskórinn syngur fs-
lenzk lög undir stjórn og við
undirleik Carls Billich.
21.30 Utvarpssagan: „Og hann
sagði ekki eitt einasta orð“
eftir Heinrich Böll, Böðvar
Guðmundsson byrjar lestur
þýðingar sinnar.
22.00 Fréttir.
22.15 Veðurfregnir
Kvöldsagan: „Rúbrúk" eftir
Poul Vad
Ulfur Hjörvar byrjar lestur
þýðingar sinnar. Einar Bragi
flytur formálsorð.
22.45 Orð og tónlist
Elfnborg Stefánsdóttir og
Gérard Chinotti kynna
franskan vfsnasöng.
23.30 Fréttir f stuttu máli.
Dagskrárlok.
3
rbI a HEVRR1 i m
• NÝ FRAMHALDSSAGA
Þýzka Nóbelsskáldið Heinrich Böll
er höfundur nýrrar útvarpssögu,
sem hefst kl. 21.30 f kvöld. Sagan
heitir „Og hann sagði ekki eitt
einasta orð" og það er Böðvar
Guðmundsson sem þýðir og les. í
næsta lestri, á föstudagskvöldið,
nýtur hann einnig aðstoðar konu
sinnar, Kristlnar Ólafsdóttur, við
lesturinn.
Sagan kom út í Þýzkalandi árið
1953 og heitir á frummálinu „Und
sagte kein einziges Wort". Er nafnið
sótt í píslarsöguna I Biblíunni. Fred,
aðalsöguhetjan, var hermaður I
síðari heimsstyrjöldinni og og fjallar
sagan um áhrif styrjaldarinnar á allt
líf hans frá lokum hennar. Hann er
hrak eftir styrjöldina og hefur i raun-
inni gefizt upp á að lifa f heimi
skorts, vesældar og sffelldrar
baráttu fyrir lifibrauði.
í grein Matthfasar Johannessen
ritstjóra um Heinrich Böll f Lesbók
Morgunblaðsins f ársbyrjun 1973
er m.a. greint frá samtali þeirra
Matthlasar og Bölls Greinin ber yfir-
skriftina „Með rætur f íslenzkum
jarðvegí" og I henni er m.a. eftirfar-
andi káfli, þar sem bent er á tengsl
þessarar skáldsógu við fornfslenzkar
bókmenntir:
„í „Und sagte kein einziges Wort"
virðist norrænum lesanda gæta
áhrifa frá „Sulti" Hamsuns, að
andrúmsloftið og öll gerð sögunnar
sé með Ifku sniði og hjá Hamsun. Ég
spurði Böll hvort þetta væri rétt
athugað, en hann svaraði: „Kannski
eru miklu meiri áhrif f „Und sagte
kein einziges Wort" frá Sigrid
Undset og þá einkum skáldsögu
hennar „Vfga-Ljótur og Vigdís",
sem er samin upp úr fornfslenzkum
sögum — heldur en frá „Sulti"
Heinrich Böll
Poul Vad
Hamsuns. Undset hafði mikil áhrif á
mig á þessum árum. Og hún fór
ekki heldur varhluta af íslenzkum
sagnaskáldskap." Það var skemmti-
legt að heyra hann nefna „Víga-Ljót
og Vigdisi", það var eins og að
upplifa gamalt fljót leita að nýjum
jarðvegi. Og svo sannarlega eru
upptök þess fljóts fornar íslenzkar
bókmenntir."
I grein um skáldið í tilefni Nóbels-
verðlauna þess segir Jóhann
Hjálmarsson: „Hann var tuttugu og
eins árs þegar hann var kvaddur til
herþjónustu. Hann gegndi herþjón-
ustu öll striðsárin og var tekinn til
fanga af bandamönnum, en eftir
strfðið settist hann að I fæðingar-
borg sinni Köln. Hann vann fyrir sér
bg fjölskyldu sinni sem smiður á
verkstæði bróður sfns, en faðir
þeirra var smiður. En hugur
Heinrichs Bölls var allur við ritstörf-
in og hann var alráðinn í að gerast
rithöfundur. Hann hafði frá mörgu
að segja, þar sem var reynsla hans
úr strfðinu, en gm fyrstu verk sín
hefur hann sagt: „Að sjálfsögðu
skrifar maður um það sem maður
þekkir af eigin raun. Ef strfðið hefði
ekki skollið á, þá hefði ég vafalaust
samið ástarsögu, en nokkrar slfkar
hef ég samið sfðar á ævinni. Af því
að ég vissi mikið um strfð þá samdi
ég stríðsskáldsögu." í Þýzkalandi
nefnist sú tegund skáldsagnagerðar,
sem Heinrich Böll erþekktasturfyrir,
„Trúmmerliteratur, þ.e.a.s. skáld-
sögur, sem voru samdar fyrstu árin
eftir strlðið um lok stríðsins og þá
sem lifðu í skugga þess. Erfitt mun
að benda á rithöfund sem hefur
betur lýst andrúmslofti eftirstrlðsár-
anna f Þýzkalandi en Htinrich Böll."
Henrich Böll, sem er 58 ára að
aldri, hlaut Nóbelsverðlaunin I bók-
menntun árið 1972. Hann hefur
lengi verið forseti PEN-samtakanna,
alþjóðlegra rithöfundasamtaka, og
komst m.a. f fréttir f fyrra er hann
skaut skjólshúsi yfir Alexandei
Solzhenitsyn eftir brottrekstur hans
úr Sovétrfkjunum.
• NÝ KVÖLDSAGA
Danski rithöfundurinn Poul Vad er
höfundur nýrrar kvöldsögu, sem
hefst kl. 22:1 5 í kvöld. Það er Úlfur
Hjörvar sem þýtt hefur söguna og
les hana, en Einar Bragi flytur for-
málsorð um höfundinn. Sagan heitir
„Rúbrúk" og er nýjasta verk
höfundarins, kom út 1972. Árið
eftir var hún lögð fram af hálfu Dana
í flokk þeirra norrænu ritverka sem
til greina kæmi að hlytu bókmennta-
verðlaun Norðurlandaráðs þaðárið
f samtali við Morgunblaðið sagði
Einar Bragi f fáum orðum deili á
Poul Vad:
Poul Vad er fæddur árið 1927.
Hann er listfræðingur að mennt og
hefur mikið starfað á því sviði og
skrifað margar bækur um listasögu,
einkum um danska nútfmalist Hann
hefur kennt þessa grein við skóla
bæði í Árósum og Kaupmannahöfn
og einnig hefur hann starfað sem
safnvörður. Hann var um skeið rit-
stjóri myndlistartfmaritsins
„Signum". Poul Vad er jafnframt
virkur rithöfundur, gaf fyrst út Ijóða-
bók 1 956 og hefur sfðan m.a. gefið
út fjórar skáldsögur og er þekktastur
fyrir þær
„Poul Vad hefur margoft komið til
íslands og er mjög vel kunnugur
fslenzkri menningu," sagði Einar
Bragi ennfremur, „og hann á hér
fjölmarga kunningja og vini."
SAMAN VIÐ STÖNDUM: Þessi
mynd er frá götuóeirðum i Bretlandi
árið 1 910 og sést hér lögregluþjónn
slá niður konu. Mynd þessa reyndi
brezka rfkisstjórnin að banna á sin-
um tfma
FRAMHALDSÞÆTTIR UM
KVENRÉTTINDABARÁTTU
Sjónvarpið flytur kl. 21.20 I kvöld
fyrsta þáttinn af sex f framhalds-
flokki, sem nefnist „Saman við
stöndum ' (Shoulder to Shoulder) og
byggist á heimildum um réttinda-
baráttu brezkra kvenna á fyrstu tug-
um þessarar aldar. Nefnist fyrsti
þátturinn „Pankhurst fjölskyldan" og
greinir þar frá þeirri fjölskyldu, sem
var einna skeleggust I baráttunni
fyrir auknum réttindum brezkra
kvenna á fyrstu árum tuttugustu
aldarinnar, Einnig er sýndur aðdrag-
andi þess, að konur bundust sam-
tökum um baráttumál sln. Hlýtur
þessi framhaldsmyndaflokkur að
vekja athygli nú á miðju kvennaár-
inu, og ættu sjónvarpsáhorfendur
að flutningi hans loknum að hafa
fengið allgóða mynd af konum I
Bretlandi, baráttumálum þeirra og
vandamálum, bæði fyrr og nú, þvf
að sjónvarpið sýndi einnig á sl. vori
framhaldsmyndaflokk um nútfrna-
konuna Hefen