Morgunblaðið - 31.07.1997, Qupperneq 33

MORGUNBLAÐIÐ
MINIMINGAR
FIMMTUDAGUR 31. JÚLÍ1997 33
HALLDÓRA
HANSDÓTTIR
+ Anna Halldóra
Margrét Hans-
dóttir fæddist
Fitjakoti á Kjalar-
nesi 14. ágúst 1905.
Hún lést á Ljós-
heimum á Selfossi
22. júlí siðastliðinn.
Foreldrar hennar
voru Guðlaug Jóns-
dóttir frá Hákoti í
Villingaholti og
maður hennar Hans
Gíslason frá Fitja-
koti. Systkini Hall-
dóru voru sjö, en
þau eru nú öll Iátin.
Hinn 6. mars 1932 giftist
Halldóra Ingvari Jónssyni,
bónda í Þrándarholti í Gnúp-
veijahreppi, f. 8.9. 1898 í
Skarði, d. 25.8. 1980. Halldóra
eignaðist átta börn: 1) Sverrir
Andrésson, f. 30. mars 1930,
giftur Lillian Kristin Söberg.
2) Steinþór, f. 23. júlí 1932, d.
16. febrúar 1995, kvæntur Þor-
björgu Guðnýju Aradóttur. 3)
Guðlaug, f. 20. október 1933,
d. 2. apríl 1947. 4) Steinunn, f.
1. október 1934, var gift Böð-
vari Guðmundsson,
en þau slitu sam-
vistir. 5) Ester, f.
31. október 1935,
d. 23. janúar 1986,
gift Hafsteini Ás-
grími Friðrikssyni,
d. 9. nóvember
1959. Síðari eigin-
maður Esterar var
Kristinn Valgeir
Magnússon, en þau
slitu samvistir. 6)
Rannveig, f. 26.
mars 1937, d. 23.
mars 1975. 7)
Þrándur, f. 16. febr-
úar 1943, kvæntur Guðrúnu J.
Hansdóttur. 8) Guðlaug, f. 19.
desember 1946, gift Hrólfi
Kjartanssyni. Barnabörn Hall-
dóru eru 25 og langömmuböm-
in 32.
Halldóra og Ingvar hófu bú-
skap í Þrándarholti 1931 og
bjuggu búi sínu þar til um
haustið 1971. Síðustu ár dvaldi
Halldóra á Ljósheimum.
Útför Halldóm fer fram frá
Hrepphólakirkju í dag og hefst
athöfnin klukkan 14.
í dag kveðjum við hinstu kveðju
mæta sómakonu, Halldóru Hans-
dóttur. Með nokkrum orðum vil ég
minnast tengdamóður minnar Dóru
í Þrándarholti.
Árið 1930 var risið í Þrándar-
holti nýtt og glæsilegt tveggja hæða
steinhús, óvenju vandað og stórt
hús á þeim tíma. í Þrándarholti
bjuggu þá systkinin Oddur, Guðný
og Steinunn, öll ógift og bamlaus.
Þau höfðu tekið að sér og alið upp
ungan dreng, Ingvar Jónsson frá
Skarði, næsta bæ við Þrándarholt.
Um þetta leyti var hann að taka
við jörðinni og hóf jarðabætur og
byggingu íbúðarhússins af miklum
stórhug og framsýni.
Vorið 1931 réðist Anna Halldóra
Margrét Hansdóttir sem ráðskona
að Þrándarholti og mótaði þann
hlýleika og myndarbrag sem æ síð-
an hefur ríkt í þessu stóra húsi.
Ingvar og Dóra voru gefin saman
í hjónaband rúmu ári seinna og
bjuggu síðan miklu rausnarbúi í
Þrándarholti í hartnær hálfa öld.
Ingvar lést árið 1980.
Ingvar og Dóra voru að sumu
leyti mjög ólíkar persónur. Hann
var hæglátur og heimakær, hún
félagslynd og naut þess að vera
innan um margt fólk. Þannig má
segja að þau hafi bætt hvort annað
upp. En það var miklu fleira sem
var líkt með þeim. Þau voru bæði
afar traust, harðdugleg, framsýn
og samhent um allt sem laut að
búskapnum og heimilinu.
Bærinn Þrándarholt stendur hátt
og þaðan er mikið útsýni. Það er
reisn yfir bæjarstæðinu og það er
að ýmsu leyti táknrænt fyrir þau
Ingvar og Dóru. Þau voru hvort á
sinn hátt þannig persónur að maður
leit upp til þeirra og virti þau. Þau
horfðu vítt yfir án þess þó að
hreykja sér.
Eitt skýrasta einkennið á per-
sónuleika Dóru, skapgerð hennar
og hjartalagi er vafalaust viðmót
hennar í garð barna. Hún tók öllum
börnum með hlýju og ástúð og þau
fundu til öryggis og gleði í samvist-
um við hana. Gilti þá einu hvort
um var að ræða ömmuböm Dóru
eða önnur börn. Fjölmörg börn
dvöldu sumarlangt í Þrándarholti,
flest komu ár eftir ár og hlökkuðu
ávallt til að koma aftur. Öll börn
fóru þaðan ríkari og betri mann-
eskjur en þau komu. Mörg sumur
dvöldu dætur okkar þrjár hjá ömmu
og afa í Þrándarholti. Þær munu
alla ævi sína búa að því gildismati,
viðhorfum og viðmóti sem þær
vöndust þar. Amma í Þrándarholti
var þeim í senn góður uppalandi,
sannur vinur og trúr félagi.
Dóra í Þrándarholti hafði yndi
af því að taka á móti gestum. Hún
hafði sérstakt lag á því að láta
gestum finnast þeir vera heima hjá
sér og öllum var tekið eins og höfð-
ingjum. Oft komu tugir gesta, eink-
um um helgar á sumrin. Dóru
fannst þeir aldrei of margir og það
kom fyrir að hún frestaði eða hætti
við að fara af bæ sjálf ef hún átti
von á fólki.
Augljóst er að á stóru, bammörgu
heimili gáfust ekki margar frístund-
ir. Þótt maður sæi Dóm aldrei falla
verk úr hendi, fann hún sér tíma til
að heimsækja vini og kunningja.
Hún átti einstaklega gott með að
eignast vini og lagði sig fram um
að viðhalda og treysta vináttubönd.
Þetta átti jafnt við um þá sem hún
kynntist á Heilsuhæli Náttúmlækn-
ingafélagsins í Hveragerði, þar sem
hún dvaldi í nokkrar vikur á ári
hveiju í seinni tíð, sem og nágrann-
ana. Oft minntist hún á hve hún
ætti gott að eiga svo góða ná-
granna. Ég hygg að þeir hafi allir
getað sagt það sama um hana. í
hraða og streitu nútímans væri okk-
ur hollt að fara að fordæmi Dóm,
sem þrátt fyrir annríki gaf sér alltaf
tima til að vera vinur vina sinna.
Síðustu árin dvaldi Dóra á hjúkr-
unarheimili aldraðra, Ljósheimum á
Selfossi. Þar naut hún sérstaklega
góðrar umönnunar og oft lét hún í
ljós hversu ánægð hún var með vist-
ina á Ljósheimum. Starfsfólkinu þar
er þakkað fyrir frábæra aðhlynningu
og hlýlegt viðmót í hénnar garð.
Það er komið að leiðarlokum.
Lífhlaupi Dóm í Þrándarholti er
lokið. Hún hefur sannarlega getað
litið yfir farinn veg með gleði og
stolti. Dóra gaf jafnan meira en hún
þáði bæði af veraldlegum og and-
legum verðmætum. Ég lít á það sem
forréttindi að hafa fengið að kynn-
ast henni og mitt lán að hafa feng-
ið að eiga hana Dóm í Þrándar-
holti að vini.
Hrólfur Kjartansson.
Með fáeinum orðum langar mig
að minnast ömmu minnar, Halldóm
Hansdóttur í Þrándarholti og þeirra
yndislegu stunda sem við áttum
saman.
Það sem einkenndi hana ömmu
mína var hvað hún var hlýleg og
alltaf jákvæð. Það var aldrei langt
í hláturinn og grínið hjá ömmu.
Hún gat alltaf séð eitthvað
skemmtilegt út úr öllu.
Þegar ég var yngri beið ég eftir
sumrinu til að komast upp í sveit
og eyða því með ömmu. Vinkonur
mínar vom stundum að reyna að
fá mig til að vera heima, bara eina
eða tvær vikur, en ég vildi bara
vera með ömmu í sveitinni því hún
var besta vinkona mín og mun allt-
af vera það.
Amma mín var mjög félagslynd
og hafði gaman af því að hafa mik-
ið fyrir gestum. Það var alltaf troð-
ið eldhúsborðið í Þrándarholti af
nýbökuðum tertum, kleinum og
flatkökum. Það var aldrei neinn
svangur hjá henni ömmu minni.
Amma var mér mjög góð og lét
ýmislegt eftir mér en samt komst
maður aldrei upp með neitt sem hún
vildi ekki. Maður hlýddi ömmu án
þess að mótmæla því hún vissi hvað
var manni fyrir bestu.
Mér finnst þessi vísa lýsa vel því
sem ég vildi segja um hana ömmu
mína.
Hver minning dýrmæt perla að liðnum lífsins degi,
hin Ijúfu og góðu kynni af alhug þakka hér.
Þinn kærleikur i verki var gjöf, sem gieymist eigi,
og gæfa var það öilum, er fengu að kynnast þér.
(Ingibj. Sig.)
Elsku amma, hjartans þakkir
fyrir allt sem þú gafst mér og gerð-
ir fyrir mig. Minningar um þig mun
ég varðveita í hjarta mínu um
ókomin ár. Ég kveð þig með sökn-
uði. Guð blessi þig ætíð.
Rannveig.
Fallin er frá í hárri elli föðursyst-
ir mín Halldóra Hansdóttir fyrrum
húsfreyja í Þrándarholti. Með Hall-
dóru eru öll systkinin frá Fitjakoti
á Kjalarnesi horfin af sjónarsviðinu.
Fjögurra ára fór ég í mína fyrstu
sumardvöl að Þrándarholti í tengsl-
um við veikindi móður minnar.
Fyrsta bernskuminnig mín er ein-
mitt frá fyrstu nóttinni í Þrándar-
holti hjá þeim hjónum Halldóru og
Ingvari. Það sem situr í minninu
er hversu mjög mér leiddist einum
og yfírgefnum, að mér fannst, en
var þó í rúmi þeirra hjóna. Þetta
var kaldhæðni örlaganna því sum-
arferðir mínar í Þrándarholt áttu
eftir að verða mun fleiri og voru
kaupamanninum unga ávallt mikið
tilhlökkunarefni. Ég minnist dvalar
minnar í Þrándarholti með mikilli
hlýju og virðingu og þökk í garð
þeirra hjóna.
Það eru margar myndir sem bera
fyrir. Höfðinglegt viðmót Halldóru
og Ingvars bónda við alla þá er að
garði bar. Einstök gestrisni þeirra
hjóna beggja við alla skylda sem
vandalausa. Reisulegt bú og að
mörgu sögulegt brautryðjendastarf
í búskap. Gestir komu margir langt
að til að beija augum hjarðfjós sem
reist var í Þrándarholti, hið fyrsta
sinnar tegundar í landinu. Þjóðar-
leiðtoga bar að garði. Var þá ekki
nema fyrir kunnuga að bera kennsl
á hvorir væru þjóðarleiðtogar, hús-
ráðendur eða gestir. Ég minnist
ágætra samskipta við systkinin frá
Þrándarholti. Sumarstörf voru fjör-
leg. Sungið var við öll störf, við
mjaltir ekki síður en við stýri á
dráttarvél. Syngju fleiri en tveir var
söngur að sjálfsögðu raddaður og
allt af fíngrum fram og eftir eyr-
anu. Við hugsum nú einnig hlýtt
til þeirra systkinanna frá Þrándar-
holti sem fallin _eru frá. Ég minnist
góðra granna. Á Sandlækjarholti, í
Skarði, á Stöðulfelli og í Miðhúsum
og raunar um alla sveit. Gagnkvæm
virðing og vinátta og rík samkennd
var með þessu fólki öllu.
Þegar sá sem þetta skrifar fór
að syngja sjálfur óstuddur langt
umfram það sem eðlilegt getur tal-
ist fór frænka mín á stundum fram
á að ég tæki lagið fyrir sig en ég
færðist þá gjarnan undan. Nú verð-
ur ekki lengur undan vikist. Það
er mér einkar ljúf skylda að syngja
í dag við útför föðursystur minnar.
Viku áður en frænka mín kvaddi
heimsótti ég hana að Ljósheimum
á Selfossi þar sem hún dvaldi síð-
ustu árin í skjóli starfsfólks. Það
fór ekki á milli mála að hún var
ferðbúin. Hún var ekki margmál
en eftir upprifjun mína um liðna
daga í Þrándarholti kvaddi ég
frænku mína og hún kvaddi mig;
„vertu margblessaður" og gat þar
að heyra hið trausta tungutak
systkinanna frá Fitjakoti.
Ég sendi Þrándarholtssystkinum
og fjölskyldum þeirra innilegar
samúðarkveðjur.
Þorgeir J. Andrésson.
Dáin er í hárri elli nágranni og
vinur, Halldóra Hansdóttir í Þránd-
arholti. í huga okkar flestra eru
hlunnindi talin til tekna en að hafa
góða nágranna verður aldrei talið
annað en hlunnindi. Fyrir ung hjón
sem taka nýbýli sem engin hús eru
á, engin ræktun, ekkert annað en
bjartsýnin og löngun til að brauð-
fæða sig og sína, er ekkert betra
en að eiga gott nágrenni. Halldóra
og Ingvar í Þrándarholti reyndust
frumbýlingunum vel á Stöðulfelli
og myndaðist órofa tryggð alla tíð
á milli þessara bæja. Nú að leiðar-
lokum verður manni hugsað til
þeirra tíma þegar við vorum böm
í nágrenni við Halldóru og Ingvar
hversu vel maður fann umhyggjuna
sem þau báru fyrir nágrönnum sín-
um. Ekki mátti veikjast skepna
öðruvísi en að fylgst væri með, svo
ekki sé talað um mannfólkið.
Margar vom þær sendiferðir sem
að bömin vom send á milli bæja
til að bera skilaboð eða að fá lán-
að, sama hvort það var hveiti eða
járnkarl, allt var lánað sitt á hvað.
Halldóra var glaðvær kona og
gerði allt létt og skemmtilegt í
kringum sig enda hændist að henni
jafnt böm sem fullorðið fólk sem
hélt alla tíð mikla tryggð við hana.
Halldóra var félagslynd og var
dugleg að fara á mannamót eftir
því sem þá gerðist. Eitt af því
Marmari ♦ Granít ♦ Blágrýti ♦ Gabbró
íslensk framleiðsla
Sendum MOSAIK
HiDM/fn/.'c#/. Hamarshöfði 4 - Reykjavik
mynuaiista simi: 587 mo-fax: 587191
í stórum og rúmgóðum sýningarsal okkar
eigum við ávallt fyrirliggjandi margar gerðir
legsteina og minnisvarða úr íslenskum og
erlendum steintegundum.
Verið velkomin til okkar eða hafið
samband og fáið myndalista.

SKEMMUVEGI 48, 200 KOP., SIMI: 557-6677/FAX: 557-8410
skemmtilegasta sem maður gerði
var að spila við Halldóru, hún var
heppin í spilum ekki kannski djúpt
hugsuð en ánægjan og áhuginn
gerðu það að hún var heppin í spil-
um. En Halldóra var heppin í fleiru
en spilum, hún var dugleg og heilsu-
hraust, eignaðist góðan mann og
fallegt og notalegt heimili. Fjöl-
skyldan á Stöðulfelli á ekkert nema
góðar minningar um Halldóru og
vill þakka henni fyrir allt gott þau
ár sem hún lifði í nágrenni við
Halldóru og kveðja hana með orðum
séra Valdimars Briem:
Far þú í friði,
friður Guðs þig blessi,
hafðu þökk fyrir allt og allt.
(V. Briem.)
Við vottum afkomendum og fjöl-
skyldum þeirra dýpstu samúð.
Fjölskyldan Stöðulfelli.
Afmælis-
og minn-
ingar-
greinar
MIKILL fjöldi minningargreina
birtist daglega í Morgunblað-
inu. Til leiðbeiningar fyrir
greinahöfunda skal eftirfarandi
tekið fram um lengd greina,
frágang og skilatíma:
Lengd greina
Um hvern einstakling birtist
ein uppistöðugrein af hæfilegri
lengd á útfarardegi, en aðrar
minningargreinar um sama ein-
stakling takmarkast við eina
örk, A-4, miðað við meðallínu-
bil og hæfílega línulengd, - eða
2200 slög (um 25 dálksenti-
metrar í blaðinu). Tilvitnanir í
sálma eða ljóð takmarkast við
eitt til þijú erindi.
Formáli
Æskilegt er að minningar-
greinum fylgi á sérblaði upplýs-
ingar um hvar og hvenær sá,
sem fjallað er um, er fæddur,
hvar og hvenær dáinn, um for-
eldra hans, systkini, maka, og
böm, skólagöngu og störf og
loks hvaðan útför hans fer fram.
Ætlast er til að þessar upplýs-
ingar komi aðeins fram í formál-
anum, sem er feitletraður, en
ekki í greinunum sjálfum.
Undirskrift
Greinarhöfundar eru beðnir
að hafa skírnarnöfn sín en ekki
stuttnefni undir greinunum.
Frágangur og móttaka
Mikil áherzla er lögð á að
handrit séu vel frá gengin, vél-
rituð eða tölvusett. Sé handrit
tölvusett er æskilegt að diskl-
ingur fylgi útprentuninni. Það
eykur öryggi í textamenferð og
kemur í veg fyrir tvíverknað.
Þá er ennfremur unnt að
senda greinar í símbréfi - 569
1115 - og í tölvupósti (minn-
ing@mbl.is). Vinsamlegast
sendið greinina inni í bréfinu,
ekki sem viðhengi.
Skilafrestur
Eigi minningargrein að birt-
ast á útfarardegi (eða í sunnu-
dagsblaði ef útför er á mánu-
degi), er skilafrestur sem hér
segir: í sunnudags- og þriðju-
dagsblað þarf grein að berast
fyrir hádegi á föstudag. í mið-
vikudags-, fimmtudags-, föstu-
dags- og laugardagsblað þarf
greinin að berast fyrir hádegi
tveimur virkum dögum fyrir
birtingardag. Berist grein eftir
að skilafrestur er útrunninn eða
eftir að útför hefur farið fram,
er ekki unnt að lofa ákveðnum
birtingardegi.

1
f
í
l
\
*