Ný tíðindi - 25.02.1852, Blaðsíða 2

Ný tíðindi - 25.02.1852, Blaðsíða 2
18 hún þó áriðandi og skilyrði fyrir allri verulegri notkun landsins; því hún er fólgin í þekk- ingunni á efninu í jarðveginum, eðli hans og náttúru, og á öllu því, sem fólgið er i fylsn- umjarðarinnar, málmum, mó, kolum og stein- tegundum. Undir þessari þekkingu er öll jarðyrkja komin; því hún kennir hvaða rækt bezt eigi við þann og þann jarðveg, og hvaða jarðtegund sje hentugust fyrir þann og þann gróða. 3>egar menn vita nú hvaða efniíjarð- veginum eru, þá er hægt að segja til hvers hann verði notaður; því vjer þurfum þá ekki annað, en fara eptir rcynslu annara þjóða. En til hvers er oss nú sem stendur að fræð- ast um þessa reynslu á meðan vjer þekkjum ekki jarðtegundirnar? Hvaða not höfum vjer t. a. m. af því, þó oss væri sagt frá reynslu annara þjóða um gæði mergelsins, sem kall- aður er, á meðan vjer gðngum í efa um hvort hann sje til hjá oss, eða ekki? Ef vjer þar á móti þekktum þessa ágætu jarðtegund og vissum af henni hjá oss, þá væri slíkfræðsla ágæt og ómissandi; því þá þyrftum vjer ekki annað en ganga aö voru vissa verki með hana. Öldungis eins er og mörgu öðru hjer að lút- andi varið; t. a. m. um blöndun jarðtegund- anna og meðferð. Jað er ekki til neins að tala um neitt þess konar, fyr en menn þekkja jarðtegundirnar sjálfar og vita hvert og hvar þær eru til. En slík þekking fæst ekki, nema með kostnaði og fyrirhöfn, eins og hver önn- ur gæði lifsins, enda er hún og á eptir grund- völlur mikillar hagsældar og vegs. Um leið og vjer skiljumst við þetta mál að sinni, tökum vjer það fram, að vjer skorum á landa vora, að leggja allan hug á það, fyrst að gjöra sjálfum sjer grein fyrir nauðsyninni á hinni ytri og innri þekkingu landsins síns, og síðan, að hitta á haganlega og góða að- ferð til þess að afla sjer hennar, og eru oss allar slikar uppástungur mjög svo kær komn- ar. Vjer erum vissir um, að þær mundu fá inntöku bæði í „JJjóðólP og eins í „NýTíðiridi'1. Gullnámur i Nýja Hollandi. Nýja Holland er stæsta eyjan í Eyjaálf- unni; það er nærri þvi eins stórt og Norð- urálfan, eða hjer um bil 140,000 ? mílur. Að austanverðu liggur Suðurhahð að landi þessu, en á hina þrjá veguna Indlandshaf. Strendurnar á Nýja Hollandi eru mest allar ílatar, sendnar og þurrar, en hærra uppi í því eru fjallgarðar töluverðir. Loptslag og veð- uráttufar er hjer all gott, en hiti býsna mik- ill; því steingeitarbaugurinn gengur um rnitt landið. Ýms eru örnefni á hjeruðum lands þessa, sem siglingamenn Norðurálfunnar hafa gefið þeim, jafnóðum og þeir hafa uppgötvað þau. ÍÞannig kallaði hinn víðfrægi Kook austur- ströudina á Nyja Hollandi, er hann fann 1770, Nýja - Suðurvules (Ny - Sydwales). jiar stofnuðu Bretar síðan nýlendu (1788) með því, að þeir fluttu þangað alla óbótamenn og illþýði heiman að frá sjer, og fyrir nokkrum árum voru nýlendubúar þessir orðnir alls 131,000 (þar af nærri því 30,000 útlagir ó- bótamenn). Helztu atvinnuvegir þéirra eru akuryrkja, kvikfjárrækt, skógarhögg, fiski - hvala - og selaveiðar. — Höfuðborg nýlendu þessarar heitir Sidney, og eru þar meira en 30,000 innb. — Fjallgarðurinn sem liggur fyr- ir ofan rrýlenduna, og skilur hana frá meg- inlandinu, heitir Bláfjöll. 1813 komust menn fyrst yfir þau, og fundu þar fagurt land og frjófsamt. Var þar þá þegar reist byggð og kallað i Bathurst. Síðan hafa Bretar mjög ellt og fjölgað nýlendum síuum á eylandi þessu, einkum á suðurströndinni. Á árinu, sem leið, er þessi óbótamannasveit Breta orðin að gullkistu þeirra; því þar eru fundnar gullnámur svo miklar, í Nýja- Suður- vales, að Bretar þora varla að trúa sjálfum sjer um auðæfi þeirra. Segja þeir, að þessar námur murii vera töluvert meiri og betri, en þær í Kaliforníu, og nú hljóti gullið bráðurn að lækka í verði. Jað er sagt, til merkis um auðæfi gullniíma þessara, að í byrjuninni á júnímán. (1851) liaíi verið búið að finna 30 þúsund pund af gulli á þeim staðnum, sem menn komu f'yrst ofan á það. Var þá og bú- ið að uppgötva fíeiri gullnámur til og frá um landið, svo Bretar kalla þær takmarkalausar og ótæmandi. í>að er gamalt orðtak Islendinga, að þangað sæki fjeð sem fjeð er fyrir, og hefur það nú sannast á Bretum og Vesturheims- mönnum, tveimur hinum voldugustu þjóðum í heiminum, þar sem gullið nærri því kepp-

x

Ný tíðindi

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Ný tíðindi
https://timarit.is/publication/77

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.