Lögberg-Heimskringla - 21.03.1963, Page 5
/
LÖGBERG-HEIMSKRINGLA, FIMMTUDAGINN 21. MARZ 1963 5
Leskaflar í íslenzku
handa byrjendum
Prof. Haraldur Bessason
Prof. Richard Beck, Ph.D.
XXXVI
We shall now consider the indefinite pronouns enginn
and engin (no one, nobody, none, no), and ekkeri (nothing).
They are declined in full as follows:
b Masc. Fem. Neut.
Nom. enginn engin ekkert
Acc. engan enga ekkert
Dat. engum engri engu
Gen. einskis engrar einskis
Nom. engir engar engin
Acc. enga engar engin
Dat. engum engum engum
Gen. engra engra engra
Translate into English:
Enginn var heima, og þessvegna sá ég engan í húsinu. Hann
sagði engum frá ferðinni, sem var til einskis. Engir ferða-
menn komu hingað í gær, og ég hitti enga þeirra, sem komu
í fyrradag. Engin flugvél fer til Ameríku á morgun. Jón á
enga systur. Engar nýjar bækur eru í bókabúðinni, en ég
kaupi engar gamlar bækur. Hann sagði ekkert, og svaraði
engu, sem ég spurði hann. Allt eða ekkert. Engin börn fóru
á skóla í dag, vegna illviðrisins, og ekkert þeirra gat farið á
bíó um kvöldið. Engum skipum var leyft að fara úr höfninni.
Þóra Marta Stefánsdótlir:
Ferð til Vesturheims
í júlí og ágúsl 1962
Vocabulary:
allt, all, everything
á. own, possess, pres. tense
sing. of að eiga, here: has
á bíó, to a movie, show
bækur, books, nom. and acc.
plural of bók. a book
bókabúðinni, the bookstore,
dat. sing. of bókabúð, a
bookstore
fer, goes, pres. tense sing. of
að fara, here: will go, as
present is often used to
refere to future
frá, from, about
frá ferðinni, about the
journey, trip
gamlar, old, acc. plur. fem. of
gamall
gat farið, could go
hitti, met, met with, lst. pers.
sing. past tense of>-að hitta,
to meet, meet with, also
may mean, t.o hit
höíninni. the harbor, dat. sing.
fem. of höfn, harbor
illviðrisins. the bad weather,
storm, gen. sing. og ill-
viðri
Píslavoliur Frá bls. 4.
gekk hratt út og hvarf mér
út í bjartann sólríkann júní
daginn.
Hann kom ekki heim um
kveldið, enginn okkar tók eft-
ir því. Næsta morgunn veittu
allir sér þá unaðsemd að sofa
frameftir, því þá var sunnu-
dagur, eini hvíldardagur vik-
unnar. Um níuleytið hrukku
allir upp við þung högg á
framdyra hurð. Húsbóndinn
skreið í buxurnar og þaut ofan
stigann með ramm íslenzkt
blótsyrði á vörum, en er út
kom köfnuðu þau í hálsi hans,
því þar stóðu tveir risavaxnir
lögregluþjónar, spurðu hvert
umræddur piltur teldist þar
til heimilis. Er því var játað.
var honum skipað að fylgja
þeim áfram á lögreglustöð og
líta á lík, er þar væri, til að
ganga úr um skugga hvort þar
í. with dat.
í fyrradag, day before yester-
day
kaupi, buy, pres. tense sing. of
að kaupa, to buy
komu. came, past tense plur.
of að koma, to come
leyft, permitted, past, par-
ticiple of að leyfa, to
permit, allow
nýjar, new, acc. plur. fem. of
nýr
sagði, told, past tense sing. of
að segja. to tell
sá. saw, past tense sing. of
að sjá, to see
sem, which
spurði. asked, past tense sing.
of að spyrja, to ask
svaraði, answered, past tense
sing. of að svara, to
answer
til einskis, in vain, useless
um kvöldið, in the evening
úr. out of, from
vegna, because of, with gen.
þeirra, of those
þessvegna, therefore
lægi ekki hinn rétti Oscar.
Hann hafði fundist örendur í
rúmi eins gistihúss borgarinn-
ar með kúlugat á gagnauga.
Allir reikningar og peningar
viðkomandi atvinnu hans láu
í röð og reglu á náttborðinu
ásamt miða þess efnis „Að lífið
væri ein kvöl, því heppilegast
að enda það“.
Hann var jarðsunginn frá
útfararstofu Bardals á þjóð-
hátíðardag Kanada, að fáum
viðstöddum, flestir uppteknir
við að skemmta sér á þeim
helgidegi.
Síðan hafa ýmsir volaðir
einstæðingar grátið munaðar-
leysi sitt við öxl mína. Aldrei
hefur mér fundist persónu-
gildi mitt rýrna við það, því
,,hver skýra kann frá prísund,
og plágum öllum þeim, er
píslarvottar gæfunnar, líða
hér í heim“.
Fró Arborg
Ársfundur Þjóðræknisdeild-
arinnar ,,Esjan“ var haldinn
þann 3. febrúar á heimili Her-
manns og Guðrúnar Jónasson
í Arborg.
Fundinn sátu 22 meðlimir,
en meðlimatala Esjunnar fyrir
árið 1962 var 108.
Forseti, Gunnar Sæmund-
son setti fundinn. Síðasti
fundagjörningur var lesinn
og því næst ýmsar skýrslur.
Bókanefnd hafði tvo sér-
fundi á árinu. Bækur voru
lagaðar og bundnar eftir þörf,
28 bækur eru í pöntun. 58
heimili notuðu safnið á síðast
liðnu ári og voru alls 1450
bækur lánaðar út.
Samkomunefnd gaf sína
skýrslu. Tveir aukafundir
voru haldnir. Annar til að ráð-
stafa móttöku íslenzka ferða-
fólksins sem heimsótti Arborg
7. ágúst. Stóð Esjan fyrir mál-
tíð sem þeim var veitt, og
stuttri skemmtiskrá í því sam-
bandi. Mælti forseti Esjunnar,
Gunnar Sæmundson fyrir
hennar hönd, en séra Bragi
Friðriksson fyrir hönd ferða-
fólksins. Var viðdvölin, því
miður, aðeins stutta stund.
Islenzk samkoma var haldin
í kirkju Sambandssafnaðar í
Arborg, 2. nóvember. Voru þar
á skemmtiskrá góðir gestir —
prófessor Richard Beck og frú
Margrét kona hans, prófessor
Haraldur Bessason og frú
Hólmfríður Danielson. Fluttu
prófessorarnir ræður en frú
Margrét sýndi skuggamyndir
af íslenzku landslagi, með
skýringum. Frú Hólmfríður
Danielson las upp þrjú kvæði.
Einnig flutti Randy Sigurd-
son fiolin solo með aðstoð
móður sinnar, Mrs. Magneu
Sigurdson við píanóið. Sam-
komunni stýrði forseti Esj-
unnar. Að lokinni skemmti-
skrá var öllum veitt kaffi.
Tillaga var gerð viðvíkjandi
því að borga skyldi $10.00 árs-
gjald til Skógræktarfélags Is-
lands. Hefur deildin verið
meðlimur þess í nokkur ár.
Embættismenn Esjunnar
fyrir árið 1963 eru þessir:
Forseti — Gunnar Sæmund-
son
Ritari — Aðalbjörg Sigvalda-
son
Féhirðir — Herdís Eiríksson
Fjármálaritari — Gunnlaugur
Oddson.
Bókanefnd og samkomu-
nefnd voru endurkosnar í einu
hljóði.
Erindrekar sem kosnir voru
til að fara með atkvæði Esj-
unnar á þjóðræknisþinginu í
Winnipeg, febrúar 18—20, eru:
Guðrún Magnússon
Guðrún Jónasson
Inga Hólm
Björgvin Hólm
Herdís Eiríksson
Gestur Pálsson,
1. kafli
Það var glaður og vongóður
hópur, sem lagði á stað frá
Reykjavíkurflugvelli kl. 11%
e.h. hinn 30. júlí s.l. með einni
flugvél Loftleiða, „Leifi Ei-
ríkssyni“. Heppni hlaut að
fylgja „Leifi heppna“ og við
vorum örugg um að ferðin
myndi ganga vel. Samt er nú
alltaf dálítið „spennandi“ að
fljúga, því auðvitað getur allt
skeð. En sem sagt, allír voru
glaðir og ánægðir og væntu
sér góðs af ferðinni. Ekkert
sögulegt bar til tíðinda yfir
hafið. Við blunduðum af og til
en litum þess á milli út um
gluggana, á stjörnubjartan
himinn ofan við okkur, en
skýjahaf undir. Komið var við
í Goose Bay (Gæsaflóa) í
Labrador, en brátt haldið á-
fram suður á bóginn og lent í
New York kl. 7 um morgun-
inn, 31. júlí (New York tíma).
Okkur gekk fljótt og vel að
komast í gegnum „nálarauga“
tollvarðanna og vegabréfa-
skoðunina og stigum því næst
upp í stóra bifreið, sem flutti
okkur til Wellington hótels,
sem er á Manhattan. Er það
28 hæðir.
Við vorum 42, sem þátt tóku
í þessu ferðalagi, sem heitið
var fyrst og fremst til Winni-
peg og Islendingadagshátíðar-
innar á Gimli, 6. ágúst. Því-
næst skyldi haldið áfram vest-
ur til Seattle og Vancouver.
Flest allt þetta fólk ætlaði að
hitta skyldfólk og vini í þess-
ari ferð, sem það hafði flest
aldrei séð. Um 12 manns héldu
áfram með fararstjóranum og
átti sá hópur að koma heim til
Reykjavíkur aftur innan
þriggja vikna. Hinir 30 ætluðu
að dvelja lengur vestra.
Ferðaskrifstofan „Sunna“ í
Reykjavík gekkst fyrir þessari
ferð og voru fararstjórarnir
tveir fyrst um sinn. Það var
forstjóri ferðaskrifstofunnar
Guðni Þórðarson og séra Bragi
Friðriksson.
Eftir stutta hvíld í hótelinu,
og er við höfðum neytt há-
degisverðar, var ekið með
okkur ofan að ferjuskipi, sem
fór með okkur kringum Man-
hattaneyjuna og tók það
ferðalag 3 kl. tíma. Þótti okk-
ur skýjakljúfarnir mikilfeng-
legir en hrifnust var ég af
Frelsisstyttunni miklu.
Á eftir gengum við í gegn-
um borgina og um kvöldið
fórum við að sjá sýningu í
Radio City Hall, sem mun
vera stærsta kvikmyndahúg í
heimi.
Árla næsta morgun var lagt
á stað í „Greyhound" bíl og
ekið sem leið liggur út úr
borginni miklu, gegnum Lin-
Einnig voru nokkrir kosnir
til vara. Að loknum fundar-
störfum sýndi frú Herdís Ei-
ríksson íslenzkar landslags-
myndir með skýringum. Voru
colngöngin, sem liggja undir
Hudsonfljótinu og eru hið
mesta mannvirki. Ókum við í
gegnum New Jersey og svo
inn í Pennsylvaniu. Heitir
þjóðvegurinn þar „Turnpike"
og er auðvitað steyptur og
mjög breiður og góður. Skógi
vaxnar hæðir og fjöll er það,
sem ber mest 'á í Pennsyl-
vania og lá vegurinn stundum
eftir jarðgöngum í gegnum
fjöllin. Einnig eru þar miklar
brýr.
Um kvöldið komum við til
Pittsburg og gistum þar í
Sheraton hóteli, en borðuðum
kvöldverð á ítalskri matstofu
og var hann vel úti látinn.
Snemma næsta morgun ókum
við á stað í nýjum bíl áfram
eftir Turnpike veginum í
glaða sólskini, en það hafði
fylgt okkur frá því við kom-
um til New York. Komum við
á matsölustöðum við veginn
og borðuðum eftir þörfum.
Þótt heitt væri úti, leið okkur
vel í bílnum og eins á hótel-
unum, því alstaðar var loft-
kæling í gangi eða aircondi-
tion, eins og það mun kallað
á ensku. Bílarnir voru líka
mjög þægilegir og fólkið kátt
og sungum við mikið íslenzk
og útlend lög, því það er siður
okkar landanna, hvar sem við
förum. Bílstjórarnir voru
mjög liprir og viðfeldnir og
sögðu fararstjórunum ýmis-
legt fróðlegt um landið og
staðina, sem við fórum um, en
þeir þýddu það á íslenzku í
hátalarann, jafnóðum.
Brátt var komið að landa-
mærum Pennsylvania og II-
linois og ekið gegnum tollhlið.
Breyttist þá landslagið og
minnkuðu skógar og hæðir, en
sást meira af ökrum og víkk-
aði sjóndeildarhringurinn.
Sífellt hækkar maísinn á
ökrunum, eftir því, sem vest-
ar dregur, enda erum við nú
í kornforðabúri Bandaríkj-
anna. Við ókum eftir vestur-
strönd Michiganvatnsins og
komum svo í myrkri um
kvöldið til Chicago.
Þar var gist í stóru hóteli
og mættu þar nokkrir íslend-
ingar, sem þar eru búsettir.
Sumt úr hópnum þekkti þetta
fólk og sat það saman að
sumbli fram eftir, en aðrir
gengu til náða.
Næsta morgun var svo lagt
á stað á ný, en þá kom í ljós,
að ein af ferðafólkinu, kona
frá Reykjavík, hafði orðið
„gangsterunum“ í Chicago að
bráð, því að þeir stálu frá
henni handtösku hennar með
öllum ferðapeningunum og
vegabréfinu, á meðan hún
skrapp ofan að borða morgun-
Frh. á bls. 7.
það litmyndir (slides) sem
hún eignaðist er hún ferðaðist
um ísland fyrir nokkrum ár-
um. Að lokum var öllum
skenkt kaffi.