Dagblaðið Vísir - DV - 15.08.1990, Blaðsíða 4

4
MIÐVIKUDAGUR 15. ÁGÚST 1990.
Fréttir
DV
Sjálfstæðismenn á leið 1 prófkjör:
Vonin um kosningasigur
hægir á endurnýjuninni
- Davíð í fyrsta sæti í Reykjavík eftir prófkjör
Hér ræðast þeir Þorsteinn Pálsson og Davíð Oddsson við en margir sjálf-
stæðismenn vænta glæsilegs sigur undir þeirra stjórn.
Sjálfstæðismenn eru nú óðum
famir að huga að undirbúningi al-
þingiskosninga og verður valið á
framboðslista flokksins í haust en að
öllu óbreyttu verður kosið í apríl á.
næsta ári. Líklega verður prófkjör í
öllum kjördæmum nema Norður-
landskjördæmi vestra en þar fór
fram skoöanakönnun í fyrra. Verður
hún látin duga en þar var niðurstað-
an að Pálmi Jónsson alþingismaður
yrði í 1. sæti en Vilhjálmur Egilsson,
framkvæmdastjóri Verzlunarráðs, í
2. sæti.
Sjálfstæðismenn á Suðurlandi hafa
ákveðið að hafa prófkjör 27. október
og gæti reyndar farið svo að fleiri
yrðu með prófkjör þennan dag eða
allavega sömu helgi.
Lítil endurnýjun
Eins og staðan er í dag er útlit fyr-
ir að ákaflega lítil endumýjun eigi
sér stað í þingliðinu. Horfa menn
gjarnan til þess að skoðanakannanir
spá flokknum mikili fylgisaukningu.
Umsjón:
Sigurður Már Jónsson
Er greinilegt að menn em að gæla
við að bæta allavéga sjö til átta þing-
mönnum við en þingmenn flokksins
em nú 18. Einn viðmælandi úr ung-
liðahreyfingu flokksins sagði að von-
in um stóran kosningasigur myndi
án efa hægja á endumýjunni.
D-dagur
Samkvæmt heimildum DV hefur
komið til tals að hafa prófkjör Sjálf-
stæðisflokksins um allt land á sama
degi - nokkurs konar D-degi. Þykir
ýmsum að það geti fært meiri stíl
yfir valið. Þetta mun helst stranda á
því aö það er engin ein valdastofnun
í flokknum sem hefur vald til að
ákveða það því það eru kjördæmis-
ráðin í hverju kjördæmi sem ákveða
hvort prófkjör verður í viðkomandi
kjördæmi.
Davíð efstur
Flestir telja næstum víst að Davíð
Oddsson, varaformaður Sjálfstæðis-
flokksins, verði efstur í Reykjavík og
skiptir þá engu hvort prófkjör verður
eða ekki. Benda menn á að það verði
feikisterk staða fyrir flokkinn að
hafa borgarstjórann í 1. sæti og gæla
jafnvel við að flokkurinn bæti við sig
tveimur mönnum þar og nái inn átta
mönnum í Reykjavík. Þá er talað um
að það hafi verið hluti af þeim samn-
ingum sem gerðir voru við varafor-
mannsskiptin að Davíð yrði tryggt
efsta sætið. Gera má ráð fyrir að
Friörik Sophusson, fyrverandi vara-
formaður og núverandi 1. þingmaður
Reykvíkinga, verði í 2. sæti.
Engin núverandi þingmanna Sjálf-
stæðisflokksins í Reykjavík ætlar að
hætta. Væntanlega verður sótt að
sumum þeirra og eru sérstaklega
nefnd til Ragnhildur Helgadóttir,
Eyjólfur Konráð Jónsson og Guð-
mundur H. Garðarsson. Væntanlega
mun baráttan þó helst standa um
viðbótarsæti.
Samkvæmt heimildum DV munu
yfirgnæfandi líkur á að Ingi Björn
Albertsson alþingismaður bjóði sig
fram í Reykjavík. Faðir hans, Albert
Guðmundsson, er á leiðinni til lands-
ins fljótlega og er ekki ólíklegt að
hulduherinn verði ræstur til að
tryggja Inga Birni öruggt sæti. Þá
heyrist það meðal sjálfstæðismanna
að það væri ágæt aðferð til að
innsigla sáttina við Albert að veita
Inga Bimi gott brautargengi.
Þá er ljóst að margir af fyrrverandi
vonbiðlum flokksins munu reyna og
má þar nefna Sólveigu Pétursdóttur,
núverandi varaþingmann, og Sigur-
björn Magnússon, lögmann og fyr-
verandi framkvæmdastjóra þing-
flokks sjálfstæðismanna. Einnig
leggja frjálshyggjumenn í flokknum
áherslu á að Guðmundur Magnússon
sagnfræðingur bjóði sig fram og mun
hann vera að íhuga framboð þessa
dagana. Sömuleiðis er Hreinn Lofts-
son nefndur til sögunnar. Þá er vitað
að ungir sjálfstæðismenn vilja koma
einhverjum sinna manna að.
Óbreytt á Reykjanesi
Þingmenn Sjálfstæðisflokksins á
Reykjanesi, þau Matthías Á. Mathie-
sen, Ólafur G. Einarsson og Salome
Þorkelsdóttir munu öll ætla að bjóða
sig fram aftur. Þó að það veki ekki
mikla hrifningu meðal allra þá eru
líkur á að þau haldi sínum sætum.
Ljóst er að Ellert Eiríksson, sem
er núverandi varaþingmaður flokks-
ins, mun ekki verða í framboði en
hann er nú orðinn bæjarstjóri í
Keflavík. Þá er ólíklegt talið aö þeir
Víglundur Þorsteinsson, formaður
Félags íslenskra iðnrekenda, og
Gunnar G. Schram lagaprófessor
verði í framboði en allir þessir þrír
voru óánægðir með sinn hlut síöast.
Hreggviður Jónsson alþingismaður
er ekki talinn líklegur til stórræða í
prófkjöri á Reykjanesi.
Margir bjuggust við að Friðjón
Þórðarson alþingismaður myndi
hætta á Vesturlandi en nú þykir víst
að hann muni ætla að halda sæti
síhu. Sjálfstæðismenn horfa mikið til
Stnrlu Böðvarssonar, bæjarstjóra í
Stykkishólmi, en hann leiddi flokk-
inh til glæsilegs sigurs þar í sveitar-
stjórnarkosningunum í vor. Þykir
staða hans sterk og er talið aö mikill
slagur gæti orðið á milli hans og Frið-
jóns um 1. sætið.
Gömlu mennirnir áfram á
Vestfjörðum
Sérkennileg staða er komin upp á
Vestíjöröum en þar áttu flestir von á
rótttækri endurnýjun. Hins vegar
hafa þeir Matthías Bjarnason og Þor-
valdur Garðar Kristjánsson lýst yfir
áhuga sínum á að sitja áfram. Mælist
framboð Þorvaldar misjafniega fyrir
en hann er nú um sjötugt og vilja
margir að hann hleypi yngri manni
að. Þorvaldur hefur hins vegar unnið
ötullega að framboði sínu undanfarið
og minnir menn gjaman á að Konrad
Adenauer, fyrsti forseti þýska Sam-
bandslýðveldisins, hafi verið um sjö-
tugt þegar stjórnmálaferill hans
hófst. Þá eigna margir Vestflrðingar
honum Dýrafjarðarbrúna sem nú er
verið að smíða. Matthías er sagður
vilja hætta en hyggst verða áfram ef
Þorvaldur verður í framboði.
Óhklegt er talið að Einar Oddur
Kristjánsson, formaður Vinnuveit-
endasambandsins, verði í framboði
þó enginn efist um styrk hans. Einar
K. Guðfinnsson, varaþingmaður í
Bolungarvík, er líklegur vonbiðill þó
erfiðleikar í fyrirtækjarekstri hans
spilli fyrir.
Hrafnkell öflugur á
Austfjörðum
Hægt er að fara hratt yfir sögu á
Norðurlandi eystra en þar er Halldór
Blöndal fastur fyrir og sömuleiðis er
Tómas Ingi Olrich menntaskóla-
kennari talinn öruggur í 2. sæti.
Á Austurlandi gæti hins vegar orð-
ið nokkur breyting í efstu sætum þó
líklegast sé talið að Egill Jónsson fái
1. sætið. Margir telja líldegt að
Hrafnkell Jónsson, verkaiýðsfröm-
uður á Eskifirði, verði í 2. sæti og
hirði þar með þingsætið af Kristni
Péturssyni sem datt inn á þing þegar
Sverrir Hermannsson varð banka-
stjóri.
Á Suðurlandi er formaður flokks-
ins, Þorsteinn Pálsson, ömggur um
efsta sætið. Þeir Eggert Haukdal al-
þingismaður og Árni Johnsen blaða-
maður hafa marga hildi háð og Egg-
ert oftast haft betur. Þeir munu án
efa berjast eina ferðina enn.
I dag mælir Dagfari
I fréttatíma sjónvarps í fyrra-
kvöld vakti það langmesta athygli
áhorfenda að formaður Hins ís-
lenska kennarafélags, Eggert Lár-
usson, lét þess getið að kennara-
stéttin væri ekki nógu kurteis. Ver-
ið var að spyrja Eggert um við-
brögð kennara í kjölfarið á bráða-
birgðalögunum, enda munu kenn-
arar vera að hittast þessa dagana
til að undirbúa kennslustarfið í
vetur. Eggert svaraði því aðallega
til að kennarar hefðu ekki tamið
sér íslenska kurteisi sem skyldi og
nú stæði til að ráða bót á því. Heilsa
öllum nemendum með handa-
bandi, spyrja almæltra tíðinda og
inna hvem og einn um heilsufar
nákominna. Auk þess kvað Eggert
kennara þurfa að fara að lögum og
mundu þeir einbeita sér að því í
haust og í vetur að kynna sér lög
og fara eftir þeim.
Það er dálaglegt að heyra, ef rétt
er, að kennarar kunni hvorki lög
né kurteisi. Ekki er annað hægt en
gagnálykta út frá oröum formanns-
ins og komast aö þeirri niðurstöðu
að kennarar hafi haft uppi dóna-
skap við nemendur sína og viðmæl-
endur í háa herrans tíð og auk þess
virt lög að vettugi. Að öðram kosti
þyrftu kennarar varla að tileinka
Kurteisi kennara
sér nýja framkomu og lögmæta
siði, ef þeir hefðu hingað til verið
kurteisir og löghlýðnir. Það er sem
sagt ljóst að íslensk börn og ís-
lenskir unghngar hafa veriö alin
upp í skólakerfinu án þess að hafa
hugmynd um kurteisisvenjur eða
muninn á réttu og röngu. Er nema
von að uppeldið hafi farið forgörð-
um og unga kynslóðin sé baldin
þegar allan aga hefur skort í námið
og kennsluna?
Hvernig geta kennarar ætlast til
þess að fá kauphækkanir þegar
þeir hafa ekki einu sinni kunnað
venjulega mannasiði? Hvernig get-
ur heil stétt farið fram á bætta
kjarasamninga þegar stéttarmeð-
limir kunna ekki skil á lögum og
verða nú að taka sér tíma í að
kynna sér lög og reglur sem hingað
til hefur ekki verið farið eftir? Það
var svo sannarlega tímabært hjá
ríkisstjórninni að setja bráöa-
birgðalög á þetta fólk og koma því
niður á jörðina.
Kennarar segjast ekki lengur
taka heimavinnuna með sér heim.
Þeir ætla að neita að matast í skól-
unum vegna ófullnægjandi matar-
aðstöðu og þeir segjast ekki lengur
lána ríkinu og skólunum ókeypis
afnot af tölvunum sínum. Þeir ætla
að taka sér tíma að heilsa nemend-
unum og halda tíða fundi í skólun-
um til að kynna sér lögin. Allt mun
þetta væntanlega bitna á kennsl-
unni og nemendunum sem hingað
til hafa ekki átt því aö venjast að
kennarar sýndu þeim kurteisi.
Sú hefnd kemur engum á óvart,
enda hafa kennarar farið í árleg
verkfóll og lagt skólastarf í rúst
fyrir hveijum árganginum á fætur
öðrum. Nemendur eiga ekkert gott
skilið og það er rétt mátulegt á
krakkana að gjalda fyrir bráð-
birgðalög ríkisstjórnarinnar með
óþolandi kurteisi og brenglaðri
stundaskrá af hálfu kennara.
Það mun ríkja neyðarástand í
skólunum í haust, ef og þegar
kennaraliðið fer að stunda kurteisi
í stað kennslu og heldur uppi
fræðslustarfi fyrir sjálft sig í stað
nemendanna. Enda er Dagfari
þeirrar skoðunar að það séu kenn-
arar en ekki nemendur sem hafi
þörf fyrir nýrri skólagöngu, þegar
fullorðið fólk í þeirra hópi vill læra
mannasiði á gamals aldri.
Allt er skólastarfið á íslandi að
þróast með þessum hætti til nútím-
ans. Nemendur fá ekki kennslu
vegna skæruhernaðar hjá kennur-
um. Kennarar hafa ekki lengur efni
á að kenna vegna þess að ríkisvald-
ið tímir ekki að greiða þeim mann-
sæmandi laun. I skólunum verður
kennsla að mestu lögð niður en í
staðinn koma verkfóll, fundarsetur
og leiðbeiningar í mannasiðum.
Kurteisin verður svo yfirmáta full-
komin að kennarar og nemendur
taka upp þéringar á ný á milli þess
sem sögð eru almælt tíðindi af
heilsufari og veðurfari. Löghlýðni
verður í algleymingi og upp munu
spretta einkaskólar þar sem efn-
ilegir nemendur munu geta bætt
sér það sem upp á vantar í skyldun-
áminu. Á endanum sitja skólamir
uppi með kennara en enga nem-
endur, enda hafa nemendur alltaf
verið til ama fyrir kennara sem eru
í skólunum fyrir sjálfa sig en ekki
nemendur.
Dagfari