Dagur - 09.01.1991, Blaðsíða 4

4 - DAGUR - Miðvikudagur 9. janúar 1991
ÚTGEFANDI: ÚTGÁFUFÉLAG DAGS
SKRIFSTOFUR: STRANDGATA 31,
PÓSTHÓLF 58, AKUREYRI, SlMI: 24222
ÁSKRIFT KR. 1000 Á MÁNUÐI
LAUSASÖLUVERÐ 90 KR.
GRUNNVERÐ DÁLKSENTIMETRA 725 KR.
RITSTJÓRI: BRAGI V. BERGMANN (ÁBM.)
FRÉTTASTJÓRI: KRISTJÁN KRISTJÁNSSON
RITSTJÓRNARFULLTRÚI: EGILL H. BRAGASON
BLAÐAMENN:
JÓN HAUKUR BRYNJÓLFSSON (íþróttir),
SKÚLI BJÖRN GUNNARSSON (Sauöárkróki vs. 95-35960),
INGIBJÖRG MAGNÚSDÓTTIR (Húsavík vs. 41585),
JÓHANN ÓLAFUR HALLDÓRSSON, ÓLI G. JÓHANNSSON,
ÓSKAR ÞÓR HALLDÓRSSON, STEFÁN SÆMUNDSSON,
ÞÓRÐUR INGIMARSSON, LJÓSMYNDARI: KJARTAN ÞORBJÓRNSSON
PRÓFARKALESTUR: SVAVAR OTTESEN
ÚTLITSHÖNNUN: RÍKARÐUR B. JÓNASSON, ÞRÖSTUR HARALDSSON
AUGLÝSINGASTJÓRI: FRÍMANN FRlMANNSSON
DREIFINGARSTJÓRI:
INGVELDUR JÓNSDÓTTIR, HEIMASlMI 22791
FRAMKVÆMDASTJÓRI: HÖRÐUR BLÖNDAL
PRENTUN: DAGSPRENT HF.
SÍMFAX: 96-27639
Neikvætt viðhorf
og þekkingarleysi
í skýrslu nefndar sem Júlíus Sólnes, umhverfisráðherra,
skipaði til að móta stefnu í atvinnumálum þjóðarinnar og
gera tillögur um nýsköpun í atvinnulífinu segir meðal
annars í kafla um landbúnaðarmál að mörg býli, einkum
hin afskekktari muni fara í eyði og bændum fækka veru-
lega. Þá segir einnig í sama kafla að líklegt sé að margir
bændur geti skapað sér ný atvinnutækifæri með því að
nota sér það svigrúm, sem gefst ef þeim yrðu greiddir
beinir styrkir án tillits til framleiðslu þar til styrkjakerfi í
landbúnaði verði endanlega aflagt. í landbúnaðarkafla
skýrslunnar er bent á nokkra möguleika til nýsköpunar
atvinnulífs í sveitum landsins. Þar er meðal annars getið
um smáiðnað af ýmsum toga samanber límtrésverk-
smiðju, ferðaþjónustu, ylrækt og blómaframleiðslu til út-
flutnings. Talað er um landvörslu, landgræðslu og skóg-
rækt en einnig ýmsa sérhæfða ræktun svo sem kryddjurta
og sveppa. Þá er minnst á æðarrækt og einnig bent á
minjagripaframleiðsluna sem er einskonar fósturbarn
ýmissa áhugamanna um nýsköpun í atvinnulífi á lands-
byggðinni.
í upptalningu nefndarmanna eru ýmsar af þeim hug-
myndum um nýsköpun í atvinnulífi sem menn hafa velt
fyrir sér á undanförnum árum. En einnig má finna nokkr-
ar nýjungar. Sú hugmynd mun til dæmis vera ný af nál-
inni að unnt sé að færa límtrésverksmiðju heim til bænda
sem einhvernskonar smáiðnað og athyglisvert er að
menn ætla ylrækt að leysa hefðbundinn landbúnað af
hólmi því gróðurhúsaræktin er ekki síður ofsetin búgrein
en hinar hefðbundnu. Aðrar greinar sem taldar eru upp í
nefndarálitinu eiga sér hins vegar möguleika ef farið
verður með allri gát. Ljóst er að ýmsir ónýttir möguleikar
felast í ferðaþjónustu til sveita. Landgræðsla og skógrækt
eiga einnig að geta orðið nokkuð viðamikil viðfangsefni í
framtíðinni.
í skýrslunni er lauslega rakin hugmynd að nýrri land-
búnaðarstefnu er miðar að styrkjalausum landbúnaði þar
sem lögmál markaðarins eiga að ráða. Bent er á þann
möguleika að greiða bændum ákveðinn styrk beint án
samhengis við það hversu mikið þeir framleiða af hefð-
bundnum landbúnaðarvörum. Með því móti náist að
fækka bændum verulega og bú komi til með að stækka. í
niðurlagi landbúnaðarkaflans er fullyrt að því fyrr sem
þessar breytingar nái fram að ganga því betra verði það
fyrir íslenskt þjóðfélag. Jafnframt þeirri fullyrðingu er þó
játað að um leið verði að leysa ýmis félagsleg og fjárhags-
leg vandamál bænda sem stæðu uppi afkomulausir á
verðlitlum eða verðlausum jörðum sínum.
Þótt finna megi ýmsan fróðleik í áliti nefndar um nýja
stefnu í atvinnumálum og sumt af því sé líklegt að verða
til nokkurs gagns þegar fram í sækir fer ekki hjá því að sá
kafli nefndarálitsins sem fjallar um landbúnaðarmál er
saminn undir sterkum áhrifum af þeirri neikvæðu umfjöll-
un sem verið hefur um landbúnaðinn á öllum sviðum á
undanförnum árum. Þá fer heldur ekki fram hjá þeim er til
landbúnaðar þekkja að nefndur kafli er saminn af of
miklu þekkingarleysi um málefni bænda og þess samfé-
lags er byggir landið utan þéttbýlisins við Faxaflóa. ÞI
Vilja kratar leggja
Háskólann á Akureyri niður?
- eftir Halldór Blöndal
Morgunblaðið hefur fyrir sið að
leggja nokkrar spurningar fyrir
formenn stjórnmálaflokkanna
fyrir hver áramót. Eitt atriði í
svari Jóns Baldvins Hannibals-
sonar vakti sérstaka athygli
mína. Þar er hann að svara
spurningu um það, hvort á kreiki
séu hugmyndir unt aukna skatt-
heimtu eða hvort lækkun ríkisút-
gjalda komi til greina. í því
santbandi talar hann um að ráð-
ast að rótum útgjaldavandans,
sem ekki sé hægt að gera nema
„koma harkalega við kaun há-
værra sérhagsmunahópa“. Niður-
staða hans er m.a. sú, að hér á
landi skuli vera „einn háskóli í
stað 13“.
Eins og þessi orð standa í grein
formanns Alþýðuflokksins kalla
þau á skýringar, þar sem ekki er
ljóst, hvernig hann getur talið sig
upp í 13 háskóla hér á landi. A
hinn bóginn verða ummælin ekki
skilin öðruvísi en svo, að hann
vilji leggja Háskólann á Akureyri
niður og muni gera það, hafi
hann pólitískt afl til þess. Því
miður er þetta ekki í fyrsta skipti,
sem andar köldu til háskólans úr
þessari átt, eins og ég hef þráfald-
lega gert grein fyrir. Ég hafði á
hinn bóginn haldið, að nú væri
svo komið, að enginn efaðist
tónlist
Halldór Blöndai.
lengur um þjóðhagslega nauðsyn
þess, að háskóli væri rekinn á
Akureyri.
Fundur um atvinnumál var
haldinn hér á Akureyri í haust
með þingmönnum kjördæmisins.
Þá var ekki annað að heyra en
allir vildu standa að eflingu
háskólans. Fjárveitingar til hans
á þessu ári eru rétt þokkalegar,
en lýsa engum skörungsskap né
vilja til þess að byggja hann upp
eins og nauðsynlegt er að gera.
Hef ég þá m.a. í huga rannsókn-
arstarfsemi og nýjar námsbrautir,
sem tengjast þörfum Norður-
H«V--------------------
lands.
Ég er ekki í vafa unt, að valið á
námsbrautum Háskólans á Akur-
eyri var skynsamlega ráðið. Brýn
þörf var fyrir sjálfstæða rekstrar-
deild hér nyrðra. Sjúkrahúsinu er
mikill styrkur að heilbrigðisdeild-
inni og það verður stór stund,
þegar fyrstu hjúkrunarfræðing-
arnir útskrifast nú í vor. Miklar
vonir eru bundnar við sjávarút-
vegsdeildina og þá þýðingu, seni
hún mun hafa fyrir þá atvinnu-
grein þegar fram í sækir. Satt að
segja gengur fram af mér, ef það
á að vera efst á kosningablaði
Alþýðuflokksins að leggja þessa
starfsemi niður og gera að engu
það brautryðjendastarf, sem
unnið hefur verið í Háskólanum
á Akureyri.
Ég er stoltur af því að hafa ver-
ið í aðstöðu til að eiga þátt í því,
að Háskólinn á Akureyri varð að
veruleika. Ég hef fundið, að það
fólk, sem við hann vinnur, vill
leggja sig fram og þykir vænt um
hann. Háskólinn er í uppbygg-
ingu og þarf margs við. Það er
engin ofrausn, þótt myndarlega
verði staðið að fjárveitingum til
hans í framtíðinni.
Höfundur er alþingismaður fyrir Sjálf-
stæðisflokkinn í Norðurlandskjördæmi
eystra.
Gítartónar
- tónleikar Arnaldar Arnarsonar
í myrkasta skammdeginu; og
ekki síst, þegar veðurfarið minnir
heldur óþyrmilega á norðlenskan
vetur með fannfergi og ófærð, er
það kærkomið að mega njóta
suðrænna hughrifa og sólbjartra
tóna. Tónlistarunnendum á Akur-
eyri bauðst tækifæri til þessa
laugardaginn 5. janúar. Þá hélt
Arnaldur Arnarson, gítarleik-
ari, tónleika í Safnaðarheimili
Akureyrarkirkju á vegum Tón-
listarfélags Akureyrar. Þetta
voru fyrstu tónleikar félagsins á
árinu 1991 og verður ekki annað
sagt, en að árið hafi farið vel af
stað.
Efnisskrá tónleika Arnaldar
Arnarsonar var fjölbreytt og
forvitnileg. Hún hófst á „Inn-
gangi, stefi og tilbrigði op. 28“
eftir F. Sor. Þetta er fjölbreytt
verk og skemmtilegt. Arnaldi
tókst vel að ná fram blæbrigðum
og dró skemmtilega fram hraða-
og styrkbreytingar. Annað verk-
ið var „Svíta í a-moll fyrir lútu
BWV 997“ eftir J. S. Bach. Arn-
aldur lék þetta verk af verulegu
öryggi, en ekki þó áfallalaust.
Sérlega vel lék Arnaldur fúgu-
kaflann, sem er tæknilega erfiður
og flókinn í raddfærslu.
Fyrsta verk tónleikanna eftir
hlé var „Sonatina meridional"
eftir M. M. Ponce. Þetta er
skemmtilegt verk, sem gerir kröf-
ur til túlkunar og færni. Arnaldur
lék verkið að öryggi og festu.
Næst var verk, sem dró greinilega
fram fjölbreytta eiginleika gítars-
ins sem konserthljóðfæris. Þetta
var „Fantasía“ eftir R. Gerhard.
Arnaldur sýndi greinilega, að
hann hefur hljóðfæri sitt á valdi
sínu og kann að laða fram
aðskiljanleg blæbrigði þess.
Næstaftast á verkefnaskránni
voru fimm lög frá Venezuela í
útsetningu eftir V. Sojo. Því mið-
ur misfórst flutningur þessara
laga nokkuð, sem kann að hafa
valdið því, að Arnaldi tókst ekki
að komast almennilega á skrið í
lögunum „Granada“ og „Sevilla"
eftir I. Albeniz. Þó flutti hann
þau af öryggi og sem næst feyru-
laust.
Ljóst er, að Arnaldur hefur
mikla tæknilega getu á hljóðfæri
sitt. Einnig er hann næmur á blæ-
brigði í styrkleika og hraða og
beitir þessum þáttum af smekk-
vísi og natni. Hins vegar skorti
hita og ákveðni í leik hans á tón-
leikunum í sal Safnaðarheimilis
Akureyrarkirkju, svo að túlkunin
varð nokkuð þurr. Því náðist
ekki sá Ijómi, sem lyftir tónverki
í hæðir og hrífur áheyrandann.
Þrátt fyrir þetta voru tónleikar
Arnalds ánægjulegir. Hann flutti
birtu og yl inn í hjörtu áheyrenda
sinna, sem var kærkomið í svörtu
skammdeginu bak því versta
óveðursáhlaupi, sem komið hef-
ur yfir þennan fjórðung í áratugi.
Haukur Agústsson.