Dagur - 26.01.1994, Page 6

6 - DAGUR - Miðvikudagur 26. janúar 1994
íslensk stjómvöld mirnu ekki hafa alla ákvarð-
anatöku um innflutning búvara í hendi sér
- segir Gunnlaugur Júlíusson, hagfræðingur Stéttarsambands bænda, um GATT-samkomulagið
Með GATT-samkomulaginu
verða ýmsar breytingar á starfs-
umhverfi landbúnaðar, bæði hér á
landi og í öðrum aðildarlöndum
tollabandalagsins. Meðan sam-
komulagsumræður stóðu yfir í
síóustu GATT-samningalotunni,
svonefndri Úrúgvælotu, urðu
harðar deilur um innihald land-
búnaðarkaflans. Hér á landi var
einnig deilt um santningsdrögin
og töldu forsvarsmenn bænda og
margir aðilar í bændastétt aö þau
myndu kollvarpa núverandi stöðu
landbúnaðar. En hvað felst í því
samkomulagi sem Islendingar eru
SKAK
orðnir aóilar að og taka á gildi um
næstu áramót eða í síðasta lagi um
mitt ár 1995. Dagur fékk Gunn-
Iaug Júlíusson, hagfræðing Stétt-
arsambands bænda, til að líta yfir
helstu atriði samningsins er varða
landbúnaðinn.
Gunnlaugur sagði að sam-
kvæmt GATT-samningnum verði
öllum innflutningshömlum breytt í
fasta tolla, svokölluó tollaígildi.
Þessi tollvernd eigi síðan að lækka
að meðaltali um 36% miðað við
innflutningsvernd á viðmiðunarár-
unum sem eru árin 1986 til 1988.
A einstökum vörutegundum lækki
Bikarmót SA:
Siguijón og Gylfi kljást
Bikarmót Skákfélags Akureyrar
hófst 13. janúar og átti því að
ljúka í gær. Þá voru tveir kepp-
endur eftir.
Fyrirkomulagið var með þeim
hætti aó umhugsunartíminn var 30
mínútur og keppendur voru úr leik
eftir að hafa misst niður 3 vinn-
inga (þ.e. einn vinningur fer í súg-
inn við tap og hálfur við jafntefli).
Dregið var í hverja umferð og
mættu 14 keppendur til leiks.
Loks stóðu tveir eftir og tefldu
til úrslita. Þaó voru þeir Gylfi Þór-
hallsson, sem hafði misst niður 1
vinning, og Sigurjón Sigurbjörns-
son, sem hafði misst niður 0,5 v. I
næstu lotu vann Gylfi tvær skákir
en Sigurjón eina og því þurfti eina
skák til viðbótar til að knýja fram
úrslit. Henni var ekki lokið þegar
þetta var skrifað.
Næsta mót hjá Skákfélagi Ak-
ureyrar er 10 mínútna mót
fimmtudaginn 27. janúar og hefst
þaó kl. 20. SS
15 mín. mót SA:
Barist um stigin
Fyrir skömmu fór fram 15 mín-
útna stigamót hjá Skákfélagi
Akureyrar. Tefldar voru 7 um-
ferðir eftir Monradkerfi og var
hörð barátta um toppsætin.
Leikar fóru þannig aó Sigurjón
Sigurbjörnsson hreppti efsta sætið
með 6 vinninga. Rúnar Sigurpáls-
son náói 2. sæti meó 5,5 v. og Jón
Björgvinsson varð þriðji með
5.5 v.
Að loknum 4 stigamótum af 7
er Rúnar Sigurpálsson efstur með
32.5 stig. Jón Björgvinsson kemur
næstur með 30,5 stig. Unglingar
keppa líka um stig sín á milli.
Halldór I. Kárason hefur krækt í
30, Davíð Stefánsson 24 og Björn
Finnbogason 19. SS
Janúarhraðskákmótið:
Rúnar í sérflokki
Óhætt er að segja að Rúnar Sig-
urpálsson hafi verið í sérflokki í
janúarhraðskákmóti Skákfélags
Akureyrar. Þessi slyngi skák-
maður lagði alla andstæðinga
sína og fékk fullt hús.
Röð efstu manna varö sem hér
segir: 1. Rúnar Sigurpálsson 18 v.
af 18 mögulegum. 2. Smári Ólafs-
son 14 v. 3. Sigurjón Sigurbjörns-
son 12 v. 4. Haki Jóhannesson
10,5 v. 5. Gestur Einarsson 9,5 v.
SS
Opið hús
fyrir aldraða
í safnaðarheimili Akureyrarkirkju fimmtudaginn
27. janúar kl. 15 -17.
Dagskrá hefst kl. 15.30.
Guómundur Gunnarsson segir feróasögu og sýn-
ir litskyggnur.
Barnakór Akureyrarkirkju syngur, söngstjóri
Hólmfríður Benediktsdóttir.
Fjöldasöngur.
Veitingar á vægu verði.
Allt eldra fólk og gestir þeirra velkomið.
Undirbúningsnefndin.
þó tollaígildi aðeins um 15% að
lágmarki. Þá skuldbindi aðildar-
lönd samningsins sig til að tryggja
innflutning að lágmarki um 3% af
innlendri neyslu landbúnaðaraf-
urða, sem vaxi í 5% á sex ára
tímabili. Þennan innflutning eigi
aó tryggja með því að halda tolla-
ígildum alennt á því stigi að inn-
flutningur verði mögulegur.
Innri stuðningur við land-
búnað lækkar um 20%
Þá eigi innri stuðningur við land-
búnaöinn að lækka um 20% í hlut-
falli við meöaltalsstuóning á árun-
um 1986 til 1988. Lækkun styrkja
miðist við heildarstuðning, sem
þýði að einstök lönd geti valió urn
úr hvaða tegundum styrkja þau
draga og úr hvaða styrkjum þau
draga ekki. Gunnlaugur Júlíusson
sagði aó þegar talað sé um innri
stuðning þá sé átt vió allan stuðn-
ing sem tengist búvöruverði og
beinan stuóning vió bændur aö
þeim stuðningi undanskyldum
sem tengist aðgerðum til takmörk-
unar á framleiðslu. Þá lendi styrk-
ir til rannsókna, menntunar, dýra-
læknaþjónustu og markaósetning-
ar auk nokkurra annara atrióa utan
nióurskurðar. Styrkir sem miði að
kerfisbreytingum í landbúnaði
lendi einnig utan niðurskurðar aö
því tilskyldu að þeir tengist fram-
leiðslunni ekki á neinn hátt.
Gulur, blár og grænn stuðn-
ingur við landbúnað
Gunnlaugur sagði aö innri stuón-
ingi væru settar sérstakar reglur
og þar kæmu til greina þrír megin
llokkar. I fyrsta lagi væri um svo-
nefndan gulan stuóning að ræða.
Er það stuðningur sem tengist inn-
flutningshömlum, aðföngum og
öðrum framleiðsluþáttum. Þá sc
unt bláan stuðning að ræða en það
sé stuðningur sem greiddur er inn-
an framleiðslutakmarkandi aó-
gerða, út á ákveðið land eða
ákveðinn fjölda húsdýra - allt að
85% af framleióslunni. Þessi
styrkur sé byggður á samkomulagi
á milli Bandaríkjanna og Evrópu-
bandalagsins og hafi verið felldur
inn í texta GATT-samkomulags-
ins. Aó síðustu sé svo um grænan
stuðning að ræöa en sá stuðningur
geti verið með ýmsu móti en ntegi
ekki tengjast framleiðslu eða
framleiósluföpgum á neinn hátt.
/
Utflutningsbætur lækka -
útflutt magn með bótum
minnkar
Samkvæmt GATT-samningnum
samþykkja alildarlönd hans að
lækka útflutningsbætur á landbún-
aðrvörum um 36% í krónum talið,
einnig aó lækka magn scm nýtur
útflutningsbóta unt 21% og miðast
aðgerðirnar vió meðaltalsútllutn-
ing á árunum 1986 til 1988.
Vegna þess að útflutningur var
meiri á árunurn 1991 og 1992 en á
viðmiðunarárunum er mögulciki
gefmn til að nota þau ár til við-
miðunar og er það gert til þess að
ntilda áhrif af samdrættinum. Þess
má geta að meó þcim búvörulög-
um sem í gildi eru hér á landi cru
engar útllutningsbætur greiddar
vegna landbúnaðarafuróa.
íslensk stjórnvöld munu
ekki hafa í hendi sér alla
ákvarðanatöku um
innflutning búvara.
Gunnlaugur Júlíusson sagói aö
GATT-samningurinn l'æli ekki í
sér neina tryggingu fyrir grænum
greióslum í framtíðinni. En að
verslun verði vegin og metin með
tilliti til umhverfismála sé þó
nefnt á ýmsum stöóum. Krafan
um að byggðastyrkir skuli metnir
með hliðsjón af íbúafjölda á til-
tcknum svæðum hafi hins vegar
ekki náðst fram í samningnum og
segja megi aó reglur um þau atriði
séu sniðin eftir gildandi reglun
innan Evrópubandalagsins. Gunn-
laugur tók einnig fram aó enn sé
með öllu óljóst hvaða áhrif
GATT-samningurinn hafi á ís-
lcnskan landbúnaó eða réttara
sagt, hvernig unnið verði af hálfu
stjórnvalda úr þeim mögulcikum
og heimildum sem GATT-regl-
urnar bjóði upp á. Ljóst sé að þær
reglur sem um hafi verið santið
fcli í sér ýrnsa möguleika á að-
gerðum, sent lctt geti áhrif sarnn-
inganna á landbúnaðinn þrátt fyrir
að ekki vcrið komist hjá lágmarks
markaðsaðgangi innlluttra vara.
Nokkuó Ijóst sé að til lcngri tíma
litið ntuni niðurstaða GATT-
samninganna hafa áhril'á stöðu ís-
lcnsks landbúnaðar; meðal annars
aö íslcnsk stjórnvöld hafi ekki
lengur í hcndi sér alla ákvaróana-
töku um innllutning erlcndra bú-
vara. ÞI
Opið bréf til bankastjóra
Seðlabanka íslands
Við leitum enn til Seðlabanka ís-
lands fyrir hönd umbj. okkar,
Sveins Sigurbjörnssonar, Tryggva
Stefánssonar, Jóhanns Bcnedikts-
sonar og Sigurðar Stefánssonar og
vísum til bréfs okkar til Sparisjóðs
Glæsibæjarhrepps og Seðlabank-
ans, dags. 7. des. 1993, sem birtist
í dagblaöinu Degi 14. des. 1993.
Vísum einnig til svarbréfs Seóla-
banka til okkar, dags. 6. janúar
1994 og upplýsum aö við höfum
ekkert svar fengió frá Sparisjóði
Glæsibæjarhrepps vió erindi okk-
ar.
Einnig skal upplýst aó Eiríkur
Sigfússon hefur áfrýjað máli sínu
gegn umbj. okkar til Hæstaréttar
og krefst í áfrýjunarstefnu sinni,
nr. 24/1994, að allar kröfur hans í
héraði verði teknar til greina í
Hæstarétti, sem þýöir, cf dæmt
verður, hækkun dómkrafna úr um
kr. 3.500.000,- í um kr.
8.000.000,-.
Þar sem í bréfi Scðlabankans
frá 6. janúar 1994 var yfirlýst að
Seðlabankinn teldi, að afskipti
Bankaeftirlits Seólabankans sköp-
uóu ekki bótaskyldu fyrir Seðla-
bankann viljum við benda á cftir-
farandi.
1. Staðfest er meó bréfi Banka-
eftirlits Seólabanka Islands til
Tómasar Gunnarssonar, dags. 1.
júní 1993, að Sparisjóður Glæsi-
bæjarhrepps framseldi til Eiríks
Sigfússonar skuldabréf það, sem
Jón Oddsson. Tómas
Gunnarsson.
kröfur hans, sem Héróasódómur
Norðurlands cystra hcfur dæmt
honum og kröfur hans fyrir
Hæstarétti, um kr. 8.000.000,- eru
byggðar á. Einnig er staðfest í
sama bréfi Bankaeftirlitsins, aó
Sparisjóóurinn átti ekki skulda-
bréfiö og hafði ekki í höndunt
nokkur gögn sem staðfcstu að Ei-
ríkur ætti skuldabréfið.
Af hálfu urnbj. okkar cr talið,
að með framsalinu hafi forsvars-
menn Sparisjóðsins brotið lög
gróflega og á refsiveröan hátt.
2. Sparisjóður Glæsibæjar-
hrcpps hefur ckki svaraö okkur
nokkru skrifiega unt ofangeint
skuldabréf, þrátt fyrir margar ósk-
ir þar um. Bankacftirlit Scðla-
banka íslands er cini aóilinn sem
svarað hefur skriflega fyrir Spari-
sjóð Glæsibæjarhrepps um þctta
skuldabréf. Hafa forsvarsmönnum
Sparisjóðsins þó vcriö send mörg
erindi, þ.c. bréf, símbréf, og
vitnastcfna, en án árangurs.
3. Einn umbj. okkar, Sigurður
Stefánsson, hcfur yfirlýst í bréfi til
Sparisjóðsins dags. 19. janúar
1994, aö hann hafi farið í Spari-
sjóðinn og spurt Dísu Pétursdótt-
ur, 29. mars 1988, hver væri skuld
hans viö Sparisjóðinn samkv. of-
angreindu skuldabréfi og fcngið
þau munnlegu svör aö hann skuld-
aói ekkcrt þar sem Sparisjóðurinn
hefði aldrei kcypt skuldabréfið.
í framhaldi af framangreindu
og mcð vísun til glöggrar vitn-
eskju Scðlabankans um málið í
nicira cn sjö mánuði spyrjum við
ykkur, virclulegu bankastjórar
Seðlabanka Islands.
Ætlar Seölabanki íslands sem
cftirlitsaðili mcð banka- og spari-
sjóðarckstri í landinu aó Iáta
hcimildarlaust framsal banka-
stofnunar á skuldabréfi, utan alls
rcksturs og bókhalds viókomandi
bankastofnunar, óátajið? Eða hcf-
ur Scólabankinn gcrt eitthvað til
Icióréttingar á hcimildarlausu
framsali skuldabréfsins? Má
vænta cinhverra frekari aðgcrða af
hálfu Scölabanka íslands í mál-
inu? Hvcrra og hvenær?
Lcyfum okkur aö krcfjast skril'-
lcgs svars cigi síðar en 31. janúar
1994.
Virðingarfyllst,
Jón Oddsson, hrl.
Tómas Gunnarsson, lögni.