Þjóðviljinn - 12.04.1958, Blaðsíða 6

Þjóðviljinn - 12.04.1958, Blaðsíða 6
m. ÞJÓÐVILJINN — Laugardagur Í2. apríl 1958 ÞIÓÐVIUINN ÚtBeíandi: Samcininnarflokkur alliýSu — Sóslallstaflokkurlnn. — RltsUórar Maenús KJartansson, SlgurSur Quðmundsson (álj.). — Fréttarltstjóri: J6n Bjarnason. — Blaðamenn: Ásmundur Sigurjónsson, OuSmundur Vigfússon. ívar H. Jónsson, Magnús Toríi Ólafsson, Slsurjón Johannsson. — Auglýs- lngastjóri: GuSgclr Magnússon. — Bitstjðrn, afgreiSsla. auglísingar, prent- smiSJa: SkólavttrSustig 19. - Síml: 17-500 (5 linur). - ÁskriftarverS kr. 29 4 mán. i BeykJavik og nágrennl; kr. 22 annarsst. - LausasöluverS kr. 1.50. PrentsmlSJa ÞJóovllJana. Sagnfræði Morgimblaðsins 'porustugrein Morgunblaðsins *¦ í gær er skrifuð í mjög hlakkandi tón. Og það sem kætir aðalritstjórann öðru fremur eru þeir erfiðleikar sem að steðja í efnahagsmálum þjóðarinnar. Alveg sérstaklega er fögnuðurinn augljós yfir því að ríkisstjórnin og flokkar hennar skuli ekki enn hafa. komizt að niðurstöðu um þær tillögur sem ger,a þarf til lausnar á erfiðleikum efnahags- rhálanna og fjárþörf ríkissjóðs og útflutningssjóðs. þessum fagnaðarskrifum * Morgunblaðsins er þeirri blekkingu haldið fram að geng- islækkun sú sem Sjálfstæðis- flokkurinn beitti sér fyrir 1950 hafi haft jafnvægi efnahags- málanna í för með sér. Er blað- ið svo yfir sig hrifið af þess- ari „lausn" flokksbræðra sinna að henni er gefið heitið „rót- tækar viðreisnarráðstafanir". Kveður blaðið þessar ráðstaf- anjr hafa gefizt svo vel að unnt hafi verið að skapa jafn- vægi í efnahagsmálum þjóðar- innar og tekizt að framkvæma þessa jafnvægisstefnu með góð- um árangri til ársins 1955. Þá hafi framkvæmd hennar hins vegar verið eyðilögð með stór- felldum verkföllum og kaup- hækkunum, sem knúðar hafi verið fram af verkalýðsfélög- vnum. IVetta er sagnfræði Morgun- *¦ blaðsins; En hún er óvart í hreinni mótsögn við þær stað- reyndir sem kunnar eru og öll þjóðin þekkir. Það er of skammt um liðið til þess að Morgunblaðið þurfi að vænta þess að unnt sé að halda slík- um fjarstæðum fram með á- rangri, sem fram eru bornar í forustugreininni. í gaer. . Þær. „róttæku v,iðreisnarráðstafan- ir" sem Morgunblaðið hælir í- haldinu af voru misheppnaðasta skottulækningin sem reynd hefur verið í sambandi við efnahagsmálin. Gengislækkun- arbjargráðunum var tjaldað til einnar nætur og tæplega það. Þau voru orðin verri en gagns- laus fyrir framleiðsluna að ári liðnu en höfðu stórlega rýrt lífsafkomu alþýðustéttanna. Eða minnist Morgunblaðið þess ekki að afturhaldsstjórnin sem þá ríkti greip til bátagjald- eyriskerfisins árið eftir, af því að hinar „róttæku viðreisnar- ráðstafanir" hennar höfðu runnið út í sandinn og fært framleiðsluna að nýju í bóla- kaf dýrtíðar og hallareksturs? * inu og í samræmi við gam- alkurína afstöðu Sjálfstæðis- fíokksins að senda verkalýðs- hreyfingunni tóninn út af varn- arráðstöfunum hennar 1955. Þá liafði afturhaldsstjórnunum Akæra Nassers hrakti Sáud konung frá völdum tekizt með margvíslegum ráð- stöfunum að rýra svo lífs- kjör verkalýðsins að ekki varð lengur við unað. Ekkert sam- ráð var haft við stéttarsamtök vinnandi fólks um efnahags- mál eða annað sem máli skipti og áhrif hafði á þróun lífs- kjaranna. Þvert á móti var , komið fram af fujlum f jand- skap og tillitsleysi við sam- tök launastéttanna. Óheftri á- lagningu og nýrri dýrtíðar- skriðu var hleypt umhugsunar- laust yfir landsfólkið. Þetta færði auðmönnum og bröskur- um ómældan gróða en gekk svo nærri afkomumöguleikum verkalýðs og launamanna al- mennt að vonlaust var að ætl-: ast til þess að ékkert yrði að- hafzt. Verkalýðshreyfingin átti ekki annars úrkostar en að grípa til uppsagnar og bar- áttu fyrir grunnkaupshækkun til að jafna fnetin eins og kom- ið var. Um þetta hefur ekki verið og er ekki deilt meðal þeirra sem hér áttu hlut að máli. Og það er heldur ekki gleymt hvernig Morgunblaðið og Sjálfstæðisflokkurinn gengu af fullkominni óskamm- feilni gegn réttmætum kröfum verkafólks óg reyndu áð gera aðstöðu þess sem erfiðasta og málstað þess sem tortryggileg- astan. Vissulega fer það Morgun- blaðinu og aðstandendum þess illa að hlakka yfir þeim erfiðleikum sem núverandi rík- isstjórn á við að etja, því þeir eru fyrst og fremst arfur frá óstjórnartímabili Sjálfstæðis- flokksins. Verðbólguþróunin og dýrtíðarskriðan sem gengið hef- ur yfir íslenzkt þjóðfélag og efnahagslíf þess er fyrst og fremst sök gróðabrallsaflanna í Sjálfstæðisflokknum sem fengið'*hafa að ganga lausbeizl- uð og lítt heft i starfsemi sinni á undanförnum árum. Starf og stefna núverandi ríkisstjórnar er fyrsta alvarlega tilraunin sem gerð hefur verið til að taka fram fyrir hendur þessara auðþyrstu og óþjóðhollu afla, þótt betur hef&i mátt á taka í mörgum greinum. Til þessa starfs hefur ríkisstjómin notið ótrauðs stuðnings verkalýðs- hreyfingarinnar óg alþýðustétt- anna enda grundv'öllur hennar byggður á samvinnu við þær. TVTasser forseti í Kaíró lætur *' skammt stórra högga á milli um þessar mundir. Skömmu eftir að búið var að taka hann til forseta yfir Arab- iska sambandslýðveldinu, sem myndað var af Egyptalandi og Sýrlandi, hafði honum tekizt að velta frá völdúm helzta á- trúnaðargoðl Bandarikjastjórn- ir í hópi arabiskra þjóðhöfð- ingja, Saud Arabíukonungi. Sú var tíðin að vel fór á með þeim Nasser og Saud, en það breytt- ist eftir að konungur sótti Eiselihower Bandaríkjaforseta heim í fyrra. Eftir heimsókn- ina var endurnýjaður samn- ingur, sem heimilar banda- riska flughernum afnot af flugstöðinni Dharan í Saudi Arabíu, og Saud veitti Huss- ein Jórdaníukonungi fulltingi til að taka sér alræðisvald og leysa upp fyrstu þjóðkjörnu stjórnina, sem þar hefur setið að völdum. Sú stjóm hafði haft náið samstarf við Nasser. l^egar Nasser kom til Dam- * askus í síðasta mánuði, skýrði hann frá því í ræðu Saud konungur fyrir tugum þúsunda áheyr- enda, að einn tengdafaðir Sauds, Sýrlendingur að nafni Assad Ibrahim, hefði boðið Abdil Serraj, yfirmanni sýr- lenzku leyniþjónustunjiar, 60 milljónir dollara til að ráða ¦'v Lausn vandamálanna sem nú er glímt við er ekki á- hlaupsverk. Fyrir Því sá Sjálf- stæðisflokkurinn með viðskiln- aði sinum öllum. Hér þarf að samræma mörg sjónarmið og finna sem " happasælasta leið út úr vandanum og um fram allt leið sem ; nýtur atfylgis verkalýðsstéttarihhar og sam- taka hennar. Á grundvelli slíkrar samvinnu við alþýðu- samtökin var stjórnarsamvinn- an reist og því hefur margsinn- is verið yfir lýst, að ekkert verði í efnahagsmálunum gert nema í samráði við stéttarsam- tökin. Vitanlega gera slíkir starfshættir, svo heillavænlegir og sjálfsagðir sem þeir era, úr- lausn mála ekki jafn einfalda og þegar ckkert slíkt samráð er haft eins og tíðkaðist í stj ornartíð Sj álfstæðisflokksins, þegar verkalyðssamtökin mættu óvild og árásum en ekki vinsamlegu tjlliti og við- ræðum. Hitt er svo augljóst að takizt að finna leið til sam'- komulags og lausnar er hún líklegri til að verða til gagns og árangurs fyrir land og þjóð en sú óheillavænlega styrjald- arstefna sem íhaldsstjórnin fylgdi í ölium afskiptum símim af efnáhagsmálum og lífskjara- málum alþýðustéttánna. sig af dögum og koma þar með Arabiska sambandslýð- veldinu fyrir káttarnef. Serraj skýrði yfirboðurum sínum þeg- ar í stað frá samsærinu en hélt áfram samningum við Ibrahim. Kom hann því til samskipti konungs við umheim- inn utan kvennabúrsins. Feisal er talinn miklu betur gefinn og menntaður en konungur, en að sögn C. L. Sulzberger, fréttaritara New York Times, hefur „hrikaleg heimska hans Nasser ávarpar manuf jölda í Kairó á stofndegi Arabiska sambandslýðveldisins. leiðar . að 5.600.000 dollarar voru greiddir fyrirfram með á- vísunum á banka í Riyadh, höfuðborg Saudi Arabíu. Nass- er veifaði ógiltum ávísununum fyrir framan fundarmenn og skýrði frá þvi að þær hefðu verið greiddar og féð yrði látið renna í iðnvæðingarsjóð lýð- veldisins nýja. Jafnframt birtu blöð í Arabiska lýðveldinu Ijósprentanir af ávísunum Ibra- hims og skeytum sem honum og dóttur hans i Riyadh, höfðu farið á milli. Saud konungur þagði við upp- Ijóstrunum Nassers. Kurr kom upp, bæði innan hirðar- innar og meðal almennings, yf- ir því að svo alvarlegum ásök- unum skyldi að engu svarað. Þá skipaði konungur nokkra höfðingja í nefnd til að rann- saka alla málavexti. Þrír af nefndarmönnum sögðu brátt af sér, þar á meðal sá þeirra sem mestrar virðingar nýtur, Mus- aid prins, föðurbróði>- \onungs. Ástæðan til þess að rannsókn- arnefndin leystist upp var að bankastjórar í Riyadh neituðu að svara öllum spurningum um ávísanir Serrajs og báru við banni konungs. Þegar hér var komið lék enginn vafi lengur á því að Saud hefur eitthvað meira en lítið óhreint í poka- horninu. Bræður konungs báru ráð sín saman og sendu einn úr sínum hópi, Talal prins, á fund hans með þau skilaboð, að heill konungsættarinnar krefðist þess að hann drægi sig í hlé. Niðurstaðan, varð að kon- ungleg tilskipun var gefin út 22. marz. Með henni afsalar Saud óskoruðu valdi til að móta og framfylgja stjórnar- stefnu í hendur Feisals prins, næstelzta bróður síns. Feisal hefur árum saman ver- ið forsætisráðherra og ut- anríkisráðherra Saudi Arabíu, en í rauninni hafa öll völd ver- ið í höndum Sauds og ráðgjafa hans, sjö manna klíku, sem haft hefur milligöngu um öll verið öllum Ijós nema utanrík- isráðuneytinu í Washington". Þegar Feisal hefur komið fram opinberlega hefur hann boðað arabiska þjóðernisstefnu, mjög áþekka stefnu Nassers. Honum er lítið gefið um hernaðarítök Bandaríkjanna í Saudi Arabíu. Bandarískir fréttamenn geta þsss til að hann muni krefjast endurskoðunar á samningnum Erlend t í $ i n d i um afnot bandaríska flughers- ins af Dharan, ef honum tekst að koma fjárhag Saudi Arabíu í það horf að rikisstjórnin megi við því að missa leiguna fyrir f'aigstöðina. Svo er nefnilega mál með vexti, að þrátt fyrir feikna tekjur af olíuafgjöldum frá * l ' , Feisel prins ,t bandariska olíufélaginu Ar- amco, er fjárhagur Saudi Ara- bíu í megnasta ólestri. Talið hefur verið að olíutekjur kon- ungs, sem er einvaldur og ekki ábyrgur fyrir .neinum, hafi Framhald'á 10. síðu.

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.