Þjóðviljinn - 01.10.1969, Blaðsíða 4

4 SÍÐA —i ÞJÓÐVHaJINN — Miðvifcudagur 1. október 1969.
— málgagn sósíalisma, verkalýðshreyfingar og þjóðfrelsis —
Otgefandi: Utgáfufélag ÞjóSviljans.
Ritatjórar: Ivar H. Jónsson (áb.), Magnús Kjartansson,
Sigurður Guðmundsson.
Fréttaritstlórl: Sigurður V. Friðþjófsson.
AuglýsingastJ.: Olafur Jónsson.
Framkv.stjórt: Eiður Bergmann.
Ritstjórn, afgrelðsla, auglýslngar, prentsmiðja: Skólavörðust. 19. Síml 17500
Í5 línur). — Askriftarverð kr. 150,00 á mánuði. — Lausasöluverð kr. 10,00.
Þriíia risa veldiB
r
J dag e-ru liðin rétt íuttugu ár síðan alþýðustjórn
tók völd í Kína eftir einhverja örðugus'tu og
stórbrotnustu byltingarbaráttu sem um getur.
Þessi atburður breytti þegar rás mannkynssög-
unnar, og margt bendir 'til þess að hann muni
halda áfram að móta þróun alþjóðamála í vax-
andi imæli. Innanlands hafa kínversk stjómar-
völd unnið þrekvirki sem þeir einir skilja sem
vita einhver deili á lifnaðarháttum manna í van-
þróuðum ríkjum; þeir hafa upprætt 'hungurdauð-
ann og tryggt furðu öra efnahagslega þróun. Við
skipulagningu mála í landi sínu hafa þeir beitt
aðferðum og kenningum sem vakið hafa miklar
deilur og furðu, ekki sízt síðustu árin; þeir styðj-
ast ekki aðeins við sósíalismann, sem var kveikj-
an í byltingarbaráttunni, heldur og við fom kín-
versk lífsviðhorf, sem em afar fjarlæg vestur-
landamönnum. Ekkert er fráleitara en að meta
atburðarás í Kína af sjónarhóli vesturlanda, sem
hafa allt aðrar efnahagslegar forsendur og allt
önnur lífsviðhorf einstaklinga. En óneitanlega
verður fróðlegt að sjá hvort Kínverjum tekst að
fraimkvæma þá kenningu sína að láta stjómmála-
áhuga og siðgæðisviðhorf koma í stað efnahags-
legrar umbunar er þeir iðnvæða land sitt.
r,.
JJt á við hafa Kínverjar orðið stórveldi á síðustu
20 árum og stefna að því að hasla sér völl við
hlið Bandaríkjamanna og Sovétmanna. Allt til
þessa hefur þeim hins vegar verið neitað um
þann rétt sem þeir eiga heimtingu á í alþjóðleg-
um samskiptum. Bandaríkjastjóm hefur beitt
verulegum hluta af herstyrk sínum gegn Kína-
veldi, komið upp umfangsmiklu herstöðvakerfi
umhverfis landið og á kínversku eynni Taivan,
háð tortímingarstyrjaldir við landaimæri þess,
jafnt í Kóreu sem Víetnam. Allt til þessa hefur
hinu vesturheimska stórveldi fekizt að halda
stærsta ríki heims utan Sameinuðu þjóðanna og
notið til þess aðstoðar ósjálfstæðra ríkisstjórna
eins og þeirrar íslenzku. Ofan á þetta hafa síðustu
árin bætzt hinar hrikalegu deilur Kínverja og
Rússa, en þær sýna afar glögglega hversu örlaga-
ríkar veilur enn eru í stjómarháttum og stefnu
sósíalískra ríkja.
'J’ækniþróunin hefur leitt til þess að örlög mann-
kynsins eru nú samtvinnaðri en nokkru sinni
fyrr. Fátt er háskalegra en að reyna að halda
stærstu þjóð mannkynsins utan dyra þegar tekn-
ar eru ákvarðanir um skipan alþjóðamála. Sú
stefna hefur vissulega valdið kínversku þjóðinni
miklum örðugleikum en hún brennur einnig á
þeim sem beita svo skammsýnni oftrú á eigin
völd. Það er ekki aðeins réttlætisimál kínversku
þjóðarinnar að þriðja risaveldið öðlist fullt jafn-
rétti á alþjóðavettvangi heldur sameiginleg nauð-
syn þess mannkyns sem á.tilvem sína undir því
að friður haldist í heiminum. — m.
Ályktanir frá þingi Landssam-
bands ísl. verzlunarmanna
□ Þótt nokkuð sé umliðið frá þingi Landssambands
íslenzkra verzlunarmanna, sem haldið var á Akureyri
birtir blaðið hér ályktanir þingsins og frásögn af nýrri
stjóm LÍV.
VII. þing LÍV var haldið á
Akureyri dagana 4.-6. septemb-
er sl. Þingið sátu 53 fulltrúar
víðsvegar að af landinu. Þing-
ið valdi sér að kjörorði:
„Stundvísi í starfi“, og vildi
með því vekja sérstaka athygli
á því vaxandi vandamáli sem
óstundvísi er.
Kjaramál
í kjairamálum gerði þingið
eftirfarandi ályktun:
„7. þin.g LÍV haldið á Akur-
eyri 4.—6. september 1969,
leggua- höfuðáherzlu á, að full
vinna sé á hverjum tíma
tryggð öllum vinnufærum
þegnum þjóðfélagsins.
Þingið krefst þess að nú þe-g-
ar verði gerðar ráðsfcafanir
sem dugi til þess, að eyða því
atvinnuleysi sem nú ríkir, og
tiryggi fulla vinnu.
Samfara fullri vinnu er höf-
uðnauðsyn að tryggja aukinn
kaupmátt launa.
Skrifstofu- og verzJunarfólk
ásamt öðirum launiþegum hef-
ur á undanförnum árum haft
fuilan skilning á, að hinir
miklu erfiðleikar, sem steðjað
hafa að þjóðinni, hafa krafizt
þess, að launþegar tækju á;sig
ákveðna kjaraskerðingu.
Hefur kiröfu- og samninga-
gerð verkalýðsfélaganna mót-
azt af þessum skilningi.
Þrátt fyrir það bafa álögur
hins opinbera farið sívaxandi
og hefur allur framfærslukost n-
aður, skattar og opinber gjöld
m.a. af þeim söikum farið stöð-
u,gt hækkandi og er nú svo
komið, að laun samkvæmt
launatöxtum hrökkva hvergi
nærri fyrir hrýnustu lífsnauð-
synjum.
Þingið leggur áherzlu á, að
grundvallarforsendia fyrir því
að tryggja fólki auknar raiun-
tekjur, er að atvinnuvegunum
sé á hverjum tíma tryggður
nauðsynlegur rekstr argru n d-
völlur.
1 því sambandi vill þingið
benda á þá hætfcu sem verzl-
unairfyrirtækjum er búin með
óraunhæfum verðlagsákvæð-
um.
Hin öra þróun á síðustu ár-
um í þeim atvinnugreinum,
sem verzlunar- og skrifstofu-
fólk vinnur við, sem krefst sí-
fellt fleira fólks með meiri sér-
þekkingu á sviði viðskipta- og
þjónustustarfa, gerir það óum-
flýjanlegt, að félög innan LÍV
taki nú þegar til endurskoðun-
ar uppbyggingu gildandi kjara-
samninga".
Lífeyrissjóðir
f lífeyrissjóðsmálum gerði
þingið eftirfarandi samþykkt:
„VII. þing LÍV haldið á Ak-
ureyri 4. - 6. september 1969,
leggur áherzlu á, að sjálfstætt
ákvörðunairvald samningsaðila
vinnumarkaðsins yfir samn-
ingsbundnum lífeyrissjóðum
verði ekki skert eða takmark-
anir settair af hálfu löggjafar-
valdsins, sem ' þessir aðilar
telja anr’-'reðar baigsmunum
lífeyris^' 'laga og atvinnu-
veganna. ' i'rið álítur að opin-
ber ihlutun um málefni sjóð-
anna komi ekki til gTeina né
neinar breytingar á reglugerð-
um lífeyrissjóða eða ráðstöf-
un fjármuna þeirra, nem.a með
samþykki viðkomandi verka-
lýðsfélaga, þar sem l'ífeyris-
sjóðirnir eru ótvíræð eign fé-
lagsmanna þeirra.“
' Afgreiðslutími
Afgreiðslutími verzlana:
„7. þing LÍV haldið á Akur-
eyri '4.-6.- september 1969
varar eindregið við þeirri nei-
kvæðu þróun, sem orðið hefur
á lokunartíma söliubúða.
Þingið mótmælir harðlega
einhliða ákvörðun verzlunar-
eigenda í Því máli, sem leitt
hafa til brota á gildandi kj.ara-
samningum og reglugerðum.
Þingið átelur að ráðandi
borgar- og bæjarstjórnir sikuli
láta viðgangast brot á settum
reglugerðum um lokunartíma
söluþúða.
Þingið telur að mál þetta
verði ekki leyst nema í sam-
ráði við verzlunarmannafélöig-
in og felur stjóm LÍV að vinna
nú þegair að lausn málsins."
Aðild
Þá var gerð eftirfarandi
samþykkt:
„Þing LÍV bendir á þá þró-
un sem átt hefur sér stað víða
erlendis í stjórnun atvinnu-
fyrirfækja, að launþegar hafa
fengið aðild að stjóm og á-
góðahluta fyrirtækjanna.
Hefur þessi þróun verið já-
kvæð fyrir samskipti launþega
og atvinnurekenda og fært í
fjöimörgum tilfellum betri
kjör.
7. þing LÍV telur eðlilegt 'að
íylgzt sé náið með nýjunigum
í kjarabaráttu sem þessarj og
beinir því til stjórnar LÍV að
hún láti fara fram könnun á
því hvort fyrirkomulaig þetta
miuni henta við íslenzkar að-
stæður og á hvern hátt væri
heppilegast að koma því á.
Þingið kýs 5 manna nefnd
til að kanna þetta mál og skal
stjórn LÍV gera grein fyrir
þeirri könnun á 8. þingi LÍV“.
Starfsmat
Svofelld samþykkt var gerð
um starfsmat:
„VII. þing LÍV baldið á Ak-
eyri 4. - 6. september 1969
ályktar, að með tilliti til þeirr-
ar öru framþróunar, tilkomu
stórra íyrirtækja og sérhæfni
sem ryður sér nú braut á sviði
viðskipfca- og þjónustustarfa, sé
brýn nauðsyn, að komið verði
á starfsmati við verzlunar- og
skrifstofustörf og felur stjóm
LÍV að vinna að framgangi
þessa máls.
Orlofsheimilasjóður
Um orlofsheimilasjóð verzl-
unarfólks gerði þingið svo-
hljóðandi samþykkt:
„VII. þing LÍV haldið á Ak-
eyri 4. - 6. september 1969
samþykktir með vísan til sam-
komulaigs LÍV og VR við við-
semjendur u-m greiðslu 0,25%
tillaigs í orlofsheimilasjóð að
stofnaður vexði sameiiginlegur
Orlofsheimilasjóður verzlunar-
fólks.
Tilganigur sjóðsins er að
stuðla að byggingu orlofsheim-
ila fyrir verzlunar- og slfcrif-
stofufólk.
Stjórn sjóðsins skal skipuð
fimm mönnum. Skal stjómin
Kosin sem hér segir:
Stjóm VR tílnefnir þrjá
mienn og stjórn LIV tvo.
Varamenn skulu kosnir með
sam-a hæittí.
Endurskoðaðir ársreikningar
skulu sendir sambandsfélög-
um“.
Fræðslumál
„Sjöunda þing LÍV samþykk-
ir að fejla stjórn samtakanna
að taka upp öflugia baráttu
fyrir setningu ' löggjafar' um
verzlun arf r æ ðslu, menntun,
réttindi og skyldur þeirra, sem
rækja verzlunar- og viðskipta-
störf í landinu.
f þessu sambandi verði leit-
að eftír samvinnu við þá aðila
sem verzlunarfræðslan snertir
sérstaklega“.
Fjárfestingarsjóður
„VII. þing LÍV haldið á Ak-
eyri 4. - 6. september 1969
lýsár yfir stuðningi við tillögu
þá er fram kom á síðasta ASÍ-
þingi um, að stofnaður verði
sérstakur f j árfestíngarsj óður
alþýðu.
Hlutverk sjóðsins skal vera
að ávaxta sjóðsfé í fyrirtækj-
um =iofnunum og atvinnu-
re' með kaupum á Verð- og
hlutabréfum, þar sem það get-
ur orðið til eflingar í upp-
byglgingu atvinnuvega þjóðar-
innar.
Nánar um hlutverk sjóðsdns,
uppbyggingu o.fl. bi-rtist í
framlögðu fylgiskjali, Félaigs-
blað VR 48. tbl. júli 1969 bls.
4 — Fjármiagn fólksins, eftíir
Guðmund H. Garðarsson, for-
mann VR“,
Utanríkisnéfnd
„VII. þing LÍV haldið á Ak-
ureyri 4. - 6. september 1969
samþykkir að kjósa fimm
manna nefnd, er hafi það sér-
staka verkefni að fjalla um
samskipti LÍV við verkalýðs-
hireyfingu erlendra ríkja.
Er það skoðun þingsáns, að
íslenzka verkalýðshireyfingin
verði að skipuleggja betur sam-
skipti sin við erlenda verka-
Framíhald á 9. síðu.
SNJOHJOLBARÐAR
MEÐ EÐA ÁN
ÍSNAGLA
Þér komizt lengra
Þér hemlið befur
Þér takið betur af
á Yokohama
snjóhiólbörðum
TRYGGIÐ
öryggi yðar og ai
í umferðinni
akið á Yokohama
með eða án ísnaq
FAST HJA
KAUPFÉLÖGUM
UM LAND ALLT
VELADEILD SIS
38900
ARMULA3
J