Þjóðviljinn - 24.12.1974, Blaðsíða 23

Jólablað 1974 — ÞJÓÐVILJINN SIÐA 23
I
Ernie Budaer var leiðandi með-
limur stéttar, sem þó er ei ávallt
virt, sem skyldi — það er að
segja, hann var frábær blla-
þvottamaður. Þú hefur séð menn,
sem llkjast honum, á bilaþvotta-
stöðinni, sem þú ert vanur að fara
á, uppdubbaðir I gúmmistigvél,
með gúmmisvuntu, og með lang-
skeftan sápulöðraðan bursta i
annarri hendinni, og stútlausan
hálfskemmdan slönguenda i
hinni. En ef þú hefur aldrei reynt
sjálfur á eigin spýtur að vinna
þetta verk, sem hann svo nosturs-
lega vinnur, þá hefur þú senni-
lega aldrei kunnað að meta
þennan mann að verðleikum. Um
það bil, sem þú hefur sprautað
vatninu yfir bilinn þinn, og finnur
bara að það þornar á óhreinu
stöðunum á gljáfægðum fletin-
um; um það bil, sem þú hefur
vætt hann aftur, og þurrkað hann
aftur i flýti, og fundið út; að
árangurinn liktist mest hinum
verndandi lit sebrahestsins: um
það bil, sem þú hefur sett slöng-
una I þriðja sinn i sambapd, og
skrubbað með kústinum, skafið
hann með sköfunni, og krafsað
með nöglunum óhreinindin og
rykið, sem loðir ennþá við
hann, þá muntu kunna hafa byrj-
að að meta að verðleikum menn á
borð við Ernie Budder.
Ernie var fær um, og gerði það,
að þvo og bóna bil á einni klukku-
stund, eftir innantómri reglu,
daginn út og daginn inn. Fyrir
þessa vinnu fékk hann einn
dollara á timann, sem virðist
yfirdrifið, þangað til þú hefur
sjálfur reynt það, og þangað til þú
hættir að lita á það, að fyrir verk-
ið, sem hann vann, þá borgaðir þú
vinnuveitanda hans þrjá dollara,
og þangað til þú mannst eftir þvi,
hvað það kostar að draga fram
lifið, og öðrum slikum hlutam,
sem erfitt er að gleyma.
Hann var fastur starfsmaður á
þvottastöðinni, sem ég verslaði
við, þar sem hæfni hans var virt
af yfirmönnunum. Ef þú komst
inn með bilinn þinn, og sagðir
laumulega við Forgan verk-
stjóra: „Ætlarðu að vera svo góð-
ur að gefa honum reglulegá góða
yfirhalningu? Ég er búinn að aka
honum á óhreinum vegum, og
hann þarfnast þess svo sannar-
lega,” þá myndi Forgan kinnka
kolli, og fullvissa þig um það, ,Ég
skal sjá um, að Ernie geri þaö
sjálfur, herra minn. Ef þú þekktir
Ernie og treystir Forman, þá
gastu farið i burtu, i traust þess,
aö allt mundi vera i lagi."
Ernie var ekki ungur maður,
þrátt fyrir sitt ungæðislega nafn.
Ég geri ráð fyrir þvi, að hann hafi
einhverntima heitið Ernest (ein-
lægur). Hann var kominn yfir
miðjan aldur — hversu langt, var
erfitt að giska á. Hárið á honum
cTMAÐUMNN
var orðið snjóhvitt, og hinar
breiðu axlir hans voru ofurlitið
signar, en hendur hans voru þrek-
miklar, og augu hans mild og
skær. Það lék um hann einskonar
einurðarlegt litillæti, likt og blið-
lyndi I hvolp, sem er hræddur um
að hafa verið misskilinn; og
vegna þess arna, þá er það lik-
legt, að hann hafi að einhverju
leyti verið kúgaður af þeim sem
hann vann með og fyrir, og máttu
sin meira. Kunningsskapur minn
við hann jókst smátt og smátt,
eftir þvi, sem árin liðu. Það sem
mætti kalla vináttu, okkar i milli,
hófst, þegar hann hvíslaði að
mér, að það væri smáleki i mið-
stöðinni. Ég kinkaði kolli, eins og
úti á þekju.
„Þakka þér fyrir, sagði ég við
hann. Eg kem með hann aftur á
sem líktist ^Edison
morgun, og læt þá lagfæra hana.”
Hann hristi höfuðið.
„Þú þarft þess ekki,” sagði
hann mér. „Ég bræddi málm i
gatið i dag. Lakkeraði yfir það:
Þú munt alls ekki taka eftir þvi,
hvar það er.”
Ég bældi niður eðlilegan grun —
vegna þess, að ég þekkti ekki
manninn, og dró fram seðil: en
Ernie brosti, og labbaði i burtu.
„Nei, nei,” sagði hann, vin-
gjarnlega. „Nei; mér þykir gam-
an af að gera við með málmi.
Segðu bara Forgan ekki frá þvi.
Það er allt og sumt.”
Ég varð hálfruglaður. Vildi
helst þröngva þessu að honum.
En þegar ég fékk þessa góðlát-
legu neitun og sá á andliti hans,
að hann stóð fast á henni, þá sá ég
augljóslega, að ég hafði á röngu
að standa. Hann var ekki mann-
tegund; hann var einstakur. Og
eftir þetta urðum við, eins og ég
hefi þegar skotið inn i, vinir. Ef
það, vantaði hjólkopp á bilinn,
áður en hann þvoði hann, þá var
ég viss um, að hann var kominn á
sinn stað, að þvotti loknum. Ef
hann fór höndum um sprungu á
dekki, þá var hann fljótur að fylla
hana með limi og fyllingu, og loka
henni þannig vandlega. Ég komst
að þvi af tilviljun, að þessar venj-
ur hans höfðu ekki farið framhjá
Forgan.
„Hann heldur okkur vera
kjána,” sagði verkstjórinn.^in ég
hefi komið að honum, þegar hann
hefur verið að fást við þetta.
Hversvegna ættum við að reka
hann, svo lengi sem hann gerir
þetta utan vinnutimans? Við vilj-
um ekkimóðga viðskiptavini okk-
ar. Við erum mannlegir, ekki
satt? Auk þess gerir þetta þá
ánægða. Og Ernie hefur gaman af
að hugsa með sér, að hann sé að
gera góðverk. Þessvegna látum
við þetta viðgangast”
Frh. á bls. 45