Þjóðviljinn - 20.04.1975, Blaðsíða 24

DMVIUINN
Sunnudagur 20. april 1975.
/,Eftir helgina veröur
engin vinna hér. Þá verö-
ur allt okkar hráefni
gengiðtil þurröar", sagöi
Árni Benediktsson, fram-
kvæmdastjóri frystihúss
Sambands íslenskra sam-
vinnufélaga á Kirkju-
sandi, en Þjóðviljamenn
heimsóttu frystihúsiö á
Kirkjusandi í siðustu
viku.
Það var á fimmtudaginn var,
og þá var vinna enn i fullum
gangi, konurnar voru að setja
ýsu i kassa fyrir Ameriku-
markaðinn, karlar voru að
ganga frá saltfiskinum til út-
flutnings og verkstjörinn sat i
kompu sinni og ætlaði að fara að
dreifa launamiðum.
,,Við vinnum hér eftir bónus-
kerfinu. Frá þvi um áramót hef-
ur verið unnið hér i tiu tima
á hverjum degi”, sagði Þórunn
Jakobsdóttir, verkstjóri i
vinnslusal, ,,en þessa viku hefur
reyndar aðeins verið unnið i
átta tima”.
Hvernig kunna konurnar við
bónuskerfið?
,,Vel, held ég hljóti að vera.
Reyndar er það svolitið streitu-
myndandi. en kaupið skriður
verulega upp á við með þessu
móti”.
Sigriður Sigurðardóttir, verkakona frá Fáskrúðsfirði
Frystihús, sem
hafa reitt sig á
afla stóru
togaranna
standa nú
hráefnislaus
og segja upp
fólki
þorsk fyrir sama markað, og
svo framleiðum við lika ufsaflök
fyrir rússana”.
Sex stórir togarar
sjá um hráefnisöflunina
Það eru sex stórir togarar
sem annast hráefnisöflun fyrir
frystihús Sambandsins Kirkju-
sandi.
Vegna verkfalls undirmanna
á stóru togurunum, stendur
frystihúsið nú hráefnissnautt,
og verkafólkinu var sagt upp
þegar i stað.
Þegar hráefnisskortur
verður, missir fólkið vinnuna.
en þess ber þó að geta, að við
kjarasamningana sem gerðir
voru fyrir ári siðan, tókst
verkalýðssamtökunum að knýja
fram vissa kauptryggingu.
Þessa kauptryggingu verða
vinnuveitendur að greiða, þótt
hráefnisskortur sé skamma
SAMBANDIÐ
SAGÐI STRAX UPP
Þessi var að úða vatni á frostblokkirnar.
Þórunn minntist þess, að þeg-
ar bónus-kerfið komst fyrst á
við fiskvinnslu hér á landi, en
það var fyrir um tólf árum, þá
hitti blaðamaður Þjóðviljans
hana fyrir og ræddi við hana um
þetta fyrirkomulag.
Nú er nokkur reynsla komin
á, og var ekki annað á Þórunni
að heyra, en hún yndi þvi vel.
Við ræddum þvinæst við
Sigriði Sigurðardóttur, verka-
konu, en hún hefur unnið i tvo
mánuði þar . i frystihúsinu á
Kirkjusandi, en vann áður i
frystihúsi kaupfélagsins á
Fáskrúðsfirði.
Bónusinn skapar spennu
„Bónusinn skapar vissa
spennu”, sagði Sigriður, ,,við
vinnum her tvær og tvær sam-
an, og bónusinn hefur það i för
með sér, að við verðum svolitið
spenntari, það myndast oft á
tiðum skemmtilegur vinnumór-
all vegna hans — og dagurinn er
fljótari að liða.”
Spennan myndast vitanlega
vegna þess að verkafólkið hefur
færiá að hleypa kaupi sinu svo-
litið upp með hraðari og
öruggari vinnubrögðum.
Við spurðum Braga Björns-
son, yfirverkstjóra á Kirkju-
sandi um framleiðslu hússins á
hverjum degi:
50-120 tonn
„Framleiðslan er mismikil.
Hún getur verið frá þvi um 50
tonn og upp i 120 tonn. Það fer
allt eftir hráefninu sem unnið er
úr. Núna framleiðum við fryst
ýsuflök fyrir Bandarikja-
markað. Áður vorum við með
Bragi Björnsson, yfirverk-
stjóri.
Árni Benediktsson,
framkvænidastjóri.
hrið. Og kauptryggingunni
verður að segja upp með viku
fyrirvara.
Sambandið sagði upp sinu
fólki fyrir viku siðan, þannig að
170 manns stóðu uppi atvinnu-
lausir á Kirkjusandi á föstudag-
inn var.
,,Við vitum auðvitað ekki hve
lengi verkfallið á togurunum
stendur”, sagði Árni Benedikts-
son, framkvæmdastjóri, ,,en
það er ljóst, að þegar þvi er af-
lýst, tekur það togarana um það
bil hálfan mánuð að afla meira
hráefnis. Þannig verður fólkið
hér atvinnulaust i hálfan mánuð
eftir að samningar takast”.
Árni sagði, að ef fólkið verði
atvinnulaust i mánuð, þá þýði sú
stöðvun um það bil 15 miljóna
tap fyrir fólkið i vinnulaunum.
Margir sækja eftir
vinnu
,,Það hafa margir leitað eftir
vinnu hér”, sagði Þórunn
Jakobsdóttir, verkstjóri okkur,
„mjög margar húsmæður, en
einnig skólafólk.”
Konurnar sem vinna undir
stjórn Þórunnar eru flestar hús-
mæður, og þær vinna sam-
kvæmt bónus-fyrirkomulaginu,
utan ein, en sú er yngri en 16
ára, og fær þvi ekki að vinna
samkvæmt bónusfyrirkomulag-
inu.
,,Hún er i skóla stúlkan sú”,
sagði Þórunn, ,,og vinnur hér
hálfan daginn.”
Karfi mikill hluti
aflans
Konurnar i vinnslusalnum
voru að pakka ýsu fyrir helgina,
en Árni framkvæmdastjóri
sagði, að karfi væri verulegur
hluti afla stóru togaranna sex,
sem fiska fyrir Sambandið á
Kirkjusandi.
„Við fáum mikið af karfa”,
sagði Árni, ,,og það stafar af
furðulegu fyrirkomulagi. Stóru
togurunum er bannað að veiða á
sömu miðum og litlu togararnir,
þar sem mest er af þorski og
ýsu. Samt eru þesi veiðiskip i
aðalatriðum eins, hafa t.d. al-
veg eins veiðibúnað.”
—GG