Þjóðviljinn - 24.11.1976, Blaðsíða 12

Þjóðviljinn - 24.11.1976, Blaðsíða 12
12S1DA — ÞJÓÐVILJINN Miðvikudagur 24. nóvember 1976 Guðrún Helgadóttir á borgarstjórnarfundi Maður blygðast sín Maður blygöast sin fyrir að vera samborgariþessa fólks, sem þaö eitt hefur til saka unuið að verða gamalt, veikjast missa handlegg, orðið fyrir lömun eða misst starfsorku á einn eða annaii hátt, þegar ekkert er gert til þess að skapa því vinnuaðstöðu og gera þvi lifið á þann hátt bæri- legt, sagði Guðrún Helgadóttir, borgarfulltrúi Alþýðubanda- lagsins á borgarstjórnarfundi sl. fimmtudag, en þá var til umræðu tillaga hennar um atvinnumál aldraðra og öryrkja. Tillaga Guðrúnar er svo- hljóðandi: Við afgreiðslu fjárhags- áætlunar Reykjavfkurborgar á fundi borgarstjórnar hinn 18. mars 1976 var eftirfarandi ályktunartillaga samþykkt: Borgarstjórn samþykkir að tekin skuli upp skipulögð sérhæfð vinnumiðlun á vegum Ráðningar- stofu Reykjavikurborgar i sam- starfi við Endurhæfingarráð rikisins vegna þjálfunar og hæfnisprófa fyrir öryrkja, sem fram fara á þess vegum. Verði starfsaðstaða og starfsmanna- hald Ráðningarstofunnar eflt i samræmi við aukin verkefni á þessu sviði. 1 Þá verði ennfremur kannaðir möguleikar á að fjölga vernd- uðum vinnustöðum i Reykjavik fyrir þá, sem vegna andlegrar eða h'kamlegrarörorku eiga enga von um að geta farið út á hinn almenna vinnumarkaö. Við gerð áætlana um þessa uppbyggingu skal hafa mið af þeirri könnun, sem fram fdr á vegum Félagsmálastofnunar Reykjavikurborgar árið 1974. Borgarstjórn vill einnig vekja athygli á þvi ákvæði laga frá 1970 um endurhæfingu, að peir, sem notið hafa endurhæfingar, skuli að öðru jöfnu eiga forgangsrétt til atvinnu hjá riki og bæjarfélögum, og er borgarstjóra falið að kynna ákvæði þetta fyrir forstöðu- mönnum borgarstofnana." (Undirstrikanir minar.) Þrátt fyrir þessa samþykkt hefur ekkert verið gert til að hrinda málinu i framkvæmd. Ýtárleg könnun Jóns Björnsson- ar sálfræðings, sem vitnað er I i samþykktinni, liggur nú fyrir og sýnir óvéfengjanlega, að brýn nauðsyn er á úrbótum á mörgum sviðum i málefnum eldri borgar- anna, ekki sist i atvinnumálum. Þvi samþykkir borgarstjórn eftirfarandi: I. Að þegar i stað verði hafinn undirbúningur að stofnun deildar innan Ráðningar- stofu Reykjavikurborgar, sem hafi á að skipa sérhæfðu starfsfólki tíl að annast úr- bætur i atvinnumálum aldr- aðra og fólks með skerta vinnugetu. Verkefni deildar- innar séu: a) að annast vinnumiðlun fyrir fólk með skerta vinnugetu vegna aldurs eða sjúkleika, b) að annast ráðgjöf um starfs- skipti eða breytingar á vinnustundafjölda, c) að hafa frumkvæði um stofnun verndaðra vinnu- staða fyrir fólk, sem ekki getur unnið á almennum vinnumarkaði. II. Sérdeild þessi hafi náið sam- starf við aðra þá opinbera aðila, er um málefni þessara hópa fjalla, svo sem Endur- hæfingarráð rikisins, ^Tryggingastofnun rikisins, 'íélagsráðgjafa sjúkrahúsa og félagsmálastofnana, menntastofnanir o.fl., svo að dæmi séu nefnd. III. Deildin leitist yið að hafa for- göngu um að breyta aðstæðum á vinnumark- aðinum þannig, að meira rými verði þar fyrir fólk með skerta vinnugetu, svo að allir einstaklingar fái nýtt starfs- getu sina. 1 framsögu með tillögunni vitnaði Guðrún til samþykktar Reykjavikurborgar frá árinu 1974 og '76 þar sem eitt og annað hefur verið ákveðið i þessum efnum. Sfðan sagði hún: Það er ljóst að litið sem ekkert hefur verið gert til að fram- kvæma þetta mikilsverða mál, sem vissulega er stórmál fyrir þúsundir manna i borginni. t viðtali við Gunnar Helgason, for- stöðumann Ráðningarstofunnar, kom það fram, að hér skortir fyrst og fremst fé og starfsfólk til að hefja framkvæmdina. Fjár- hagsáætlun borgarinnar fyrir næsta ár verður nú tekin fyrir innan tiðar, svo að full ástæða er til að gera ráð fyrir þessari starf- semi á þeirri áætlun. Tillögur okkar eru þvi litið annað en út- færsla á áður samþykktum til- ilögum. Guðrún sagði tillögur sinar byggðar á niðurstöðum áður- nefndar könnunar Jóns Björns- sonar.sálfræðings. Iniðurstöðum þeirrar könnunar segir að varð- andi * miðaldra ifólk og aldrað sé vandinn tvenns konar, fólkinu sé vinnan ofviða vegna þverrandi likamskrafta, og að fólk i þessum aldurshópi verði oft að hætta vinnú fyrr en það sjálft vill vegna þess að þvi hafi ekki staðið til boða vinna sem svaraði til raun- verulegrar vinnugetu þess. Siðan vitnaði Guðrún til skýrslu Jóns Björnssonar, þar sem segir, eftir að skýrt hafði verið frá reglugerðarákvæðum um hlut- verk vinnumiðlunar: „1 könnun á atvinnumögu- leikum bæði aldraðra og öryrkja i Reykjavik kom i ljós að Ráðningarstofa Reykjavikur- borgar virtist nánast óvirk við að leysa atvinnuvandamál jaðar- stæðra hópa á vinnumarkaðinum. Aðeins _sáralitill hluti vinnandi fólks úr þessum hópum haföi fengið vinnu sina fyrir forgöngu Ráðningarstofunnar. Fæstir hinna, sem ekki höfðu vinnu við hæfi, en vildu þó vinna, höfðu reynt að leita þangað. Þetta ástand er óhagkvæmt, enda getur hin almenna vinnumiðlun verið og hlýtur að vera burðarás átaka við atvinnuvandamál jaöarhópa. UR BORGARSTJORN Stiklað á stóru Meðal margra mála, sem til umræðu voru á borgarstjómar-, fundi síðasta fimmtudag voru rúmakaup Borgarspitala, litir á húsþökum i austurdeild Breið- holts III, og málefni hafnarinnar, svo eitthvað sé nefnt. Alfreð Þorsteinnson (B) ræddi viðskipti Snorra hf. og Borgar- spitalans, þau að Snorri hf. seldi spitalanum rúm eftir leiðum, sem ekki eru með öllu taldar eðlilegar i viðskitpum, og sagðist hann hafa ný gögn i máli þessu undir höndum og yrðu þau fengin borgarendurskoðanda, sem væri að rannsaka málið. Alfreð sagði að útboösgögnum hefði verið breytt eftirá. Sagði hann að Snorri hf. hefði verið með hæsta tíiboð en samt sem áður fengið viðskiptin. Taldi AÍfreð Snorra hf. koma inn i þetta mál sem óeðlilegur milliliður til þess eins að hirða gróða, sem Borgarspitalinn hefði sjálfur haft fram til ársins 1973, þar sem spitalinn heföi keypt beint af firma þvi sænsku, sem Snorri hf. væri nú orðinn umboðs- aðili fyrir. Grámi Albert Guðmundsson (D) gerði að umtalsefni samþykkt skipu- lagsnefndar á þvi að húsþök á austurdeild Breiðholts III skuli öll vera i einum lit, á bilinu frá dökk- gráu. Gerði Albert það að tillógu sinni að litaval yrði frjálst og að einstaklingshyggjan fengi að ráða i litavali á húsþökum, en einmitt litagleði & húsþakar- málun taldi Albert eitt af sér- kennum islendinga. Tillaga Alberts var felld á jöfnum atkvæðum. Málefni hafnarinnar ólafur B. Thors (D) formaður hafnarstjórnar gerði grein fyrir málefnum Reykjavikurhafnar. Kom fram i máli Ólafs, að hafnarstjórn hefur samþykkt að hækka skuli hafnargjöld. 1 fundargerð hafnarstjórnar, sem til umræðu var, mátti lesa samþykkt á tillögu frá þeim Guðmundi J. Guðmundssyni (G) og Guðmundi Þórarinssyni (B). Hljóðaði hún svo: „Hafnarstjórn samþykkir að láta gera viðhalds- og endur- byggingaráætlun fyrir Reykja- vikurhöfn. Miða skal við að ljúka nauðsynlegum viðhaldsaðgerðum og endurbótum á 4-5 árum. Aætlunin skal ná til: 1. Endurnýjunar og umfangsmik- illa viðgerða hafnarmann- virkja. I þvi sambandi má nefna endursmiði verbúðar- bryggju á Vesturhöfn og viðgerðir á Austurbakka, oliu- bryggju, Faxagarði og Ingólfs- garði og lok viðgerða á Ægis- garði, ásamt nauðsynlegum byggingum þar o.s.frv. 2. Endurnýjunar rafdreifikerfis til báta og skipa og annarra úrbóta eftir þvi sem þurfa þykir. 3. Almenns viðhalds s.s. viðhalds brimvarnar, vita og sæmerkja og banna, hreinsun hafnar- svæðis. Viðhald dýpis og viðhald fasteigna og gatna o.s.frv. Viðhaldsáætlun skal Hggja fyrir það fljótlega, að unnt sé að taka hana til framkvæmda á árinu 1977". Á sama fundi samþykkti hafnarstjórn svofellda bókun: „Hafnarstjórn samþykkir að leita eftir láni til að fjármagna á næstu 3-4 árum þær stórfram- kvæmdir, sem á döfinni eru hjá Reykjavíkurhöfn og mikil nauðsyn er á að hrinda i fram- kvæmd uppbyggingu Sunda- hafnar svo og uppfyllingar norð- vestan Grandans til að skapa betri aðstöðu I fiskihöfninni. Lánsfjárhæð verði allt að 800 milj. kr., en endanleg ákvörðun verði tekin, þegar upplýsingar um lánamöguleika og lánakjör liggja fyrir. Jafnframt er hafnar- stjóra falið að undirbúa áætlun um röð framkvæmda, sem tekin skal afstaða til, þegar ofan- greindar upplýsingar liggja fyrir. Hafnarstjórn felur borgarstjóra og hafnarstjóra að vinna að lán- tökunni." —úþ Ýmsar orsakir liggja þvi til grundvallar, hve virkni Ráðningarstofu Reykjavikur- borgar reynist litil á þessu sviði, sumar almenns eðlis, sumar sérstaks. Af þeim siðarnefndu er e.t.v. fyrst til að taka, að Reykjavikurborg fól atvinnu- fyrirgreiðslu við öryrkja i hendur Oryrkjabandalagi Islands fyrir alllöngu og greiðir til þess nokkra fjárupphæð i þviskyni, og hefur þar með falið öðrum verk- efnið. Siðan hefur hinsvegar mjög verulega dregið úr atvinnufyrir- greiðslu á vegum Oryrkjabanda- lagsins, að nokkru hefur hún færst yfir til Endurhæfingarráðs, að nokkru fallið niður. önnur orsök flest i þeim verkefnum, sem Ráðningarstofa Reykja- vikurborgar er falin umfram atvinnuútvegun eina saman, svo sem yfirumsjón með ráðningum til starfa á vegum borgarinnar, atvinnuleysisskráningar o.fl. Mörg þessara verkefna eru mann- og timafrek og taka upp mikinn hluta af afkastagetu Ráðningarstofu." Loks sagði Guðrún: „Það er engum blöðum um það að fletta, að róttækra aðgerða er þörf i þessum málum, og geta borgarfulltrúarsannfærstum það við lestur skýrslu Jóns Björns- sonar. Ég geri ráð fyrir, að við sem vinnum að málefnum aldraðra og fólks með skerta vinnugetu — hvort sem það er i Tryggingastofnun rikisins eða i Félagsmálastofnun Reykjavikur- borgar — séum sammála um, að hér er stórvandamál á ferðinni. Við búum ekki lengur i fáménnu samfélagi, þar sem allir hafa eitt- hvað að sýsla, heldur i borg, þar sem samkeppnin hefur tekið völdin. Það er engin vafi á þvi að öflug starfsemi, eins og sú sem tillagan gerir rá,ð fyrir, mundi spara bæði borg og riki stórfé, þar sem hún kæmi i veg fyrir að hinir öldruðu og sjúku verði ævinlega undir i samkeppninni á vinnu- markaðnum. Oftar en vera skyldi er örorka manna meira félags- legs eðlis en um raunverulegan sjúkleika sé að ræða, og eðlileg þátttaka manna i atvinnuliefinu væri vissulega þáttur i fyrir- byggjandi aðgerðum gegn sjúk- dómum og uppgjöf. Ég tel ekki þörf á að þreyta borgarfulltrúa frekar með röksemdum. Um þetta vandamál er öllum kunnugt, þegar hefur verið gerð samþykkt þar að lutandi, og ekkert er eftir nema að fram- kvæmda hana. En til þess að gagn verði að þarf sérmenntað fólk, sem ynni að almennri hugarfarsbreytingu gagnvarthinum öldruðu og sjiiku. Og til þess þarf að verja fé. Þeir fjármunir munu skila sér aftur með margföldum vöxtum, bæði i beinhörðum peningum og ekki siður i þvi, sem ekki verður metið til f jár, sem er þolanlegt lif þessu fólki til handa. Ég vil þvi biðja háttvirta borgarfulltrúa að gleyma öllum hégómlegum flokkadráttum og samþykkja þessa tillögu sam- hljóða. Enginn þeirra getur né vill vera á móti henni. Slikt væri kerskni, sem á ekki við, þegar um svo mikilvægt mál er að ræöa." Markús örn Antonsson (D) for- maður félagsmálaráðs borg- arinnar tók næstur til máls og sagði það sina skoðun og sinna flokksbræðra i borgarstjórn að i þessum málum bæri að fara hægt og sigandi af stað og lagði til að tillögunni yrði visað til borgar- ráðs þar sem um hana yrði f jallað áður en til nokkurra ráða yrði gripið. Guðrún Hlegadóttir tók aftur til máls og itrekaði að þetta væri brýnt verkefni sem yrði að leysa. „Maðurblygðastsin fyriraðvera samborgari þessa fólks, sem það eitt hefur til saka unnið að verða gamalt, veikjast, missa hand- legg, orðið fyrir lömun eða misst starfsorkuna á einn eða annan hátt þegar ekkert er gert til þess Guðrún Helgadéttir að skapa þvi vinnuaðstöðu og gera þvi lifið á þann hátt bæri- legra. Atvinnurekendur, sem hafa flest að leiðarljósi að græða - á atvinnurekstrinum ráða ekki þetta fólk til vinnu. Það er and- stætt hagsmunum þeirra. Við eigum og verðum að leysa vanda þessa fólks, og vil skuldum þvi það. Ég er þess fullviss að við erum þessu öll sammála og þvi þá að tefja framgang málsins með þvi að visa þvi til borgarráðs. Ég trui þvi ekki fyrr en ég tek á, að til- lagan verði ekki samþykkt hér og nú." En Guðrún varð að trúa. Niu borgarfulltrúar Sjálfstæðis- flokksins visuðu málinu til borgarráðs, en sex borgarfull- trúar minnihlutans voru þeirri málsmeðferð ósamþykkir. —uþ Aukinn rishraði á Kröflu- húsinu haldi svo áfram, verður landrisið komið á hœttustig um áramótin Um mánaðarmótin septem- ber/október varð landsig við Kröflu.siöan reis land á ný, en seig aftur um mánaðarmótin okt./nóv. en si'oan hefur landris lialist á ný og um þessar mundir er það hraðara en það hefur verið siðustu vikurnar og baldi svo áfram verður landris komið i „kritlska" hæð um næstu áramót og þá má búast við að skjálfta- virkni aukist verulegafrá þvi sem nú er, en hún hefur verið afar Iftil undanfarið að sögn Axels Björns- sonar jarðeðlisfræðings hjá Orku- stofnun. Nú er landrisið komið i svipaða hæð og það var komið i áður en það seig siðast, en þá varð land- sigið mjög mikið. í hvert sinn, sem landsig verður og spennan á jarðskorpunni minnkar, minnkar skjálftavirkni á svæðinu. Axel taldi liklegt að skjálfta- virknin muni aukast á ný eftir svona 3 vikur, haldi landrisið áfram með sama hraða og undan- farna daga. 1 næsta mánuði er liðið ár frá gosinu i Leirhnjúk og ekki er ólik- legt að landrisið verði búið að ná hámarki um afmælið og þá er ástæða til að vera mjög vel á verði, sagði Axel Björnsson jarð- eðlisfræðingur i gær. —S.dór. Kosið á Jamaíku 15. des. tungston 22/11 reuter — Michael Manley f orsætisráðherra Jamaiku skýrði frá þvi i dag að áður boðaðar þingkosningar á eynni yrðu haldnar 15. desember nk. Manley skýrði frá þessu á fjöldafundi stjórnarflokksins, PNP. Um leið hvatti hann fylgis- menn sina til að sýna stillingu i kosningabaráttunni og kvaðst vonast til þess að hdn færi friðsamlega fram.

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.