Þjóðviljinn - 13.01.1983, Blaðsíða 2

Þjóðviljinn - 13.01.1983, Blaðsíða 2
2 SÍÐA - ÞJÓÐVILJINN Fitnmtudagur 13. janúar 1983 Búið að leggja 10% heimsflotans Mikiö kreppuástand ríkir nú á alþjóðaskipamarkaðnum, sem og svo víða annars staðar í heiminum. Þegar er búið að leggja yfir 1000 skipum, eða um 10% af heildartonnafjölda heimsflotans. Hlutfallslega hefur flestum ol- íuskipum verið lagt, eða um 16% af tonnatölu þeirra, en minnst af almennum vöruflutningaskipum, eðaum40%. Skipafloti Dana hefur orðið einna verst úti, en alls er búið að leggja um þriðjungi, 33% af skip- astólnum þar í landi. Fast á eftir fylgja Noregur og Grikkland. Japanir eru hins vegar í sérflokki í þessum efnum sem svo víða, aðeins 1% af japanska skipaflot- anum hefur verið lagt enn sem komið er. Gœtum tungunnar Ýmist er sagt: láta í ljós eða láta í yósi. Hvorttveggja er rétt. Skák Karpov að tafli - 80 Lokastaöan á millisvæöamótinu í Lenin- grad varð þessi: 1.-2. Karpov og Kortsnoj 13Ví> v. 3. Byrne 12Vá v. 4. Smejkal 11 v. 5.-6. Larsen og Hubner 10 v. 7. Kusmin 9Vzv. 8.-10. Tal, Gligoricog Taimanov 81/2 v. o.s.frv. Þeir þrir hinir fyrstnefndu komust því áfram í Áskorendakeþpnina og áttu það vel ínni fyrir sakir frábaerrar taflmennsku. Karpov tefldi af gífurlegu öryggi og tapaði ekki skák, komst aðeins einu sinni í veru- lega taphættu - gegn Tal. Kortsnoj barðist eins og grimmur hundur allt mótiö út í gegn og vann marga fallega sigra. Frammistaða Robert Byrne kom mjög á óvart. Fyrir mótið var hann almennt talinn einn af minni spámönnunum, en hann harðnaði við hverja raun og raðaði inn vinningunum. Larsen missti dampinn eftir glæsilega byrj- un, en aðrir keppendur áttu aldrei verulega möguleika nema ef vera skyldi Smejkal sem vann 7 skákir í röð á einu tímabili. I síðustu umferð vann Karpov Filipsseying- inn Eugunio Torre auðveldlega: Karpov - Torre 21. b3! Rd7 22. Ba3! Hf7 23. g4! De4 24. Rg5! - Svartur gafst upp. Á hinu millisvæðamótinu sem haldið var í Brasilíu sigraði heimamaður, Henrique Costa Mecking, hlaut 12 vinninga af 17 mögulegum. Portisch og Polugajevskí kræktu sér í hin tvö sætin eftir aukakeppni með Efim Geller. Fischer heimsmeistari gat því farið að gefa eftirtöldum skák- mönnum auga. Feitletraðir eru þeir sem hugsanlega gátu átt möguleika í einvigi við hann: Sþasskí, Petrosjan, Polugajevskí, Portisch, Kortsnoj, Karpov, Byrne og Mecking. Helgi Felixson kennari í leikrænni tjáningu við lýðháskólann í Kungálv. Friðarvagninn er hópur frjskra leikara frá lýðháskólanum í Kungalv í Svíþjóð, sem sýndi í Danmörku og S-Svíþjóð við miklar vinsældir í fyrrasumar og hefur áhuga á að koma hingað til íslands á komandi sumri, sagði Helgi Felixson kennari í Kung- alv, er hann leit inn á blaðið til okkar nýlega. Leikstarfsemin er þáttur í nám- inu, og við byggjum sýningar okkar mikið upp á fimleikum og látbragðsleik, meðal annars til að yfirstíga þær hindranir sem tung- umálin eru í norrænu samstarfi sem þessu. í friðarvagninum er 40 manna leikhópur, þar af nokkrir íslend- ingar, og hyggjast þeir fara frá Frá götuleikhúsi Friðarvagnsins á s.l. sumri (Ljósm. Leifur Rögnvaldsson). Friðarvagninn kemur til íslands Kungélv til Noregs n.k. sumar og taka þaðan Smyril til Færeyja og íslands. Ef áætlanir standast mun hópurinn verða hér á landi seinnipartinn í júlí n.k. Við sýndum m.a. á Ullevi- íþróttaleikvanginum í fyrra en þar voru þá saman komnir 50 þúsund manns að taka þátt í friðarhátíðinni. Við höfum haft samstarf við friðarhreyfingarnar í Svíþjóð og lagt okkur fram um að setja litríkari blæ á baráttuna fyrir friði og afvopnun. Þá fórum við í leikferð um Danmörku og lékum víða, m.a. á Grábræðratorgi í Kaupmanna- höfn þar sem um 3000 manns komu. Þá lékum við einnig í Ár- ósum, Odense, Nyköbing, Vor- denborg og á hinni árlegu rokk- hátíð í Hróarskeldu. Friðarvagninn á sér sögu allt aftur til ársins 1974 þegar vor- námskeiðin í leiklist byrjuðu í virkinu við Kungálv. Sýninga- ferðalögin byrjuðu hins vegar fyrir 2 árum, og er það von okkar að þessi starfsemi muni vaxa og dafna í framtíðinni. Leikstjórn og leiðbeining er kostuð af skólanum, en að öðru leyti er þetta byggt upp af áhuga- mannastarfi. Við höfum sýningar okkar yfirleitt undir beru lofti og byggjast þær þá annars vegar á skrúðgöngu um bæinn og hins vegar leiksýningu. Þar sem við höfum sýnt hafa bæjarfélögin greitt fyrir sýningarnar, og kostar hver sýning 8000 krónur sænskar. Við erum að vonast eftir góðum móttökum einnig hér á íslandi, því án fjárhagslegs stuðnings frá bæjarfélögunum verður þetta ekki hægt. Hvað hefur þú starfað lengi með Friðarvagninum? Ég byrjaði að kenna leikræna tjáningu við Kungálv í haust. Annars var ég nemandi í skól- anum veturinn 1977-78. í leikhópnum okkar eru líka nokkrir eldri nemendur skólans. Við óskum friðarvagninum góðs gengis í leik og starfi og hlökkum til að sjá hann lífga upp á bæjarlíf á íslandi á komandi sumri. ólg. Islensk málnefnd ályktar: Tölvuprent verði stafsettrétt Um iangt árabil hefur tíðkast að tölvuprenta ýmis konar eyðu- blöð opinberra stofnana á þann veg, að ekki samræmist opinber- um reglum eða almennum venj- um um íslenska stafsetningu. Algengast hefur verið að nota hástafi eingöngu, en hitt er þó verra þegar ekki er gerður grein- armunur á o og ó, u og ú o.s.frv. Slíkt brýtur í bága við venjur og reglur, gefur fordæmi sem tor- veldar störf íslenskukennara og getur jafnvel boðið misskilningi heim. fslensk málnefnd hefur nýlega ályktað um þessi mál og beint því til opinberra stofnana og ann- arra, sem senda frá sér tölvurituð eyðublöð og annað tölvuprent, að kosta kapps um að stafsetja nöfn og annað lesmál í samræmi við þær reglur, sem kenndar eru í skólum landsins, og koma sér upp tækjum til slíkrar prentunar. Þá bendir málnefndin á, að í hinni tölvuprentuðu þjóðskrá eru engir lágstafir og ekki notaðir stafirnir í, ó, ú og ý. Af því leiðir, að nöfn flestra eru rangrituð í þjóðskránni, þar á meðal nöfn allra kvenna, sem kenna sig til föður eða með því að skeyta orð- inu dóttir við nafn hans. Einnig er á ýmsum þeim plöggum sem hið opinbera sendir frá sér misbrestur hvað varðar notkun þágufalls í heimilisföng- um. Heimilisfang svarar spurn- ingunni um það, hvar einhver eða eitthvað er eða á heima, og er þá nokkurn veginn sama og nafn heimila í þágufalli: Dæmi: Jón Jónsson, Skógum, Fnjóskadal, Suður-Þingeyj arsýslu. Staðarnafn í þágufalli svarar einnig spurningunni um það, hvar eitthvað gerist eða er gert. Þess vegna er þágufall notað við dagsetningu bréfa, skjala, for- mála bóka o.s.frv. Dæmi: Þing- völlum 17. júní 1944. íslensk málnefnd vill að lokum benda á, „að hætt er við að lang- vinn vanhirða í þessum efnum hafi þegar haft sljóvgandi áhrif". Fisksnyrting íKóreu í tilefni umræðna um hert gæðaeftirlit í fiskvinnslu hérlendis, birtum við þessa mynd úr fiskverkunarstöð á austurströnd Kóreu. Eins og hérlendis eru það nær eingöngu konur sem sjá um að snyrta fiskinn sem í þessu tilfelli er Alaskaufsi.

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.