Dagblaðið Vísir - DV - 13.07.2002, Blaðsíða 41
LAUGARDAOUR 13. JÚLf 2002
H elga rblctcf 13 "V
-45
f blóðtjörn
við Hverfisgötu
ÞAÐ VAR SEINT Á sunnudagskvöldi 1. aprU árið
1979 sem lögreglan í Reykjavík fékk tUkynningu um
að sennilega hefði maður verið myrtur í húsinu núm-
er 34 við Hverfisgötu þá um daginn. Þótt þessi dagur
væri leit lögreglan aUs ekki á þetta sem aprUgabb
heldur fór á staðinn og rannsakaði máliö.
Þegar komið var á staðinn voru tvær fuUorðnar
konur þar fyrir ásamt ungum manni sem talið var að
heföi orðið valdur að dauða eiginmanns annarrar
konunnar. Eftir nokkur orðaskipti fékk lögreglan rnn-
göngu í íbúð á þriðju hæð og þar lá 57 ára gamaU
strætisvagnabUstjóri örendur í blóði sínu. Líkið lá í
blóðtjörn á eldhúsgólfinu og voru aUmiklir áverkar á
því. Viö hlið líksins stóð stór eldhúshnífur á oddinum
í gólfinu.
Við krufningu kom í ljós að á líkinu voru mjög
margar stungur en einnig hafði hinn látni verið skor-
inn mjög harkalega á háls, var nærri 12 sentímetra
langt skurðsár á hálsi sem gapti um nær 3 sentímetra
og náði aUt aftur í hálsliði. Annar ellefu sentimetra
langur skurður var á kviðarholi og 14 sentímetra
skurður á brjósti.
Að mati réttarlæknis hafði skurðsárið á hálsi
mannsins valdiö dauða hans á mjög skömmum tima.
Samkvæmt mælingum hafði maðurinn verið mjög
ölvaður þegar hann lést.
Ungi maðurinn sem var á vettvangi játaði skýlaust
fyrir lögreglunni að hafa orðið valdur að dauða
mannsins með því að veita honum umrædda áverka
og verða nú raktir nánar málavextir sem leiddu tU
þessara hörmulegu atburða.
Andbýlingar á fylliríi
Aðstæður voru með þeim hætti að ungi maðurinn,
sem var 36 ára þegar þessir atburðir geröust, leigði
stofu og eldhús á þriðju hæð hússins og i hinum end-
anum bjó 57 ára strætisvagnastjóri ásamt eiginkonu
sinni sem var 60 ára. Eitt baðherbergi var sameigin-
legt fyrir báðar íbúöirnar og því samneyti íbúanna
líklega meira en almennt gerist.
Ákærði kom heim tU sín um klukkan tvö aðfara-
nótt sunnudags og var kona í fylgd meö honum sem
hann hafði hitt á Hótel Borg þar sem þau höfðu setið
að sumbli. í sömu svifum komu hjónin í hinum end-
anum einnig heim og voru þau talsvert við skál. And-
býlingarnir hittust stutta stund þarna um nóttina en
síðan fór hver tU síns heima. Ákærði sat að drykkju
með samferðakonu sinni þar tU birti af morgni. Þá
varð honum gengið fram á snyrtiherbergi og hitti þar
mótbýling sinn og þeir tóku tal saman.
Það varð úr að þau settust öU að drykkju í íbúð
strætisvagnabUstjórans og drukku við sleitur fram
eftir morgninum. Ákærði sá einkum um útvegun
áfengis sem hann sótti í íbúð sína eftir þörfum. Um
hádegisbU skrapp ákærði út á knattborðsstofuna við
Klapparstig og keypti tóbak. Þar hitti hann lands-
þekktan trommuleikara.alldrukkinn; og lék váðihann
bUliard um hríð en síðan kom trommuleikarinn með
honum heim á Hverfisgötu þar sem samkvæmið stóð
enn með nokkrum glans en hafði ekki langa viðdvöl.
Þorir þú, strákhvolpur?
Enn leið tíminn á Hverflsgötu viö skál og söng en
þegar fór að líða á daginn var mesta kætin farin að
renna af samkvæminu og um fimmleytið sátu vagn-
stjórinn og kona hans ásamt ákærða í stofu við
drykkju og varð þeim hjónum nokkuð sundurorða.
Konan mun hafa sagt við vagnstjórann aö hún vUdi
aö hún gæti drepið hann. Hann ýtti þá við hníf sem
lá á sófaborðinu og sagði: „Geröu það þá.“
Konan svaraði því tU að það gæti hún ekki gert. Þá
ýtti maðurinn aftur við hnífnum, horfði fast á unga
manninn og sagði:
„En þú, strákhvolpur, þorir þú því.“
Ákærði bar fyrir réttinum að við þessi orð hefði
eitthvað lokast í höfði sér og næst mundi hann eftir
sér standandi yfir líki vagnstjórans á eldhúsgólfinu.
Vitni báru að hann hefði tekið hnífinn, elt vagnstjór-
ann fram í eldhús og ráðist að honum. Eftir nokkrar
stungur lá vagnstjórinn í gólfinu og mun hafa sagt við
árásarmanninn:
„Þetta er búið, gakktu alveg frá mér.“
Þá laut ungi maðurinn niður að honum og skar
hann á háls. Vitni sögðu að síðan hefði hann gengið
fram og sagt við konurnar sem stóðu þar, skelfingu
lostnar: „Þetta er búið.“
Þegar þessir voðaatburðir geröust var hvorug
kvennanna viðstödd. Eiginkona vagnstjórans, sem
ekki leist alveg á blikuna, hafði hlaupið yfir í íbúö
andbýlingsins, þar sem hin konan svaf, og vakið hana
og þær komu á vettvang um það bil sem morðið var
afstaöiö.
Hringdi og játaði
í framburöi þeirra allra kom fram að þau ræddu
um að leyna verknaðinum og koma líkinu undan og
lagði morðinginn til að það yrði fjarlægt af vettvangi
í bifreið sinni. Ekki náðist samstaða um þetta og
reyndar var önnur kvennanna, sú sem komið hafði
heim með ákærða um nóttina, algerlega andvig því og
hvatti til þess að þau segðu hið gjörasta frá öllum at-
vikum. Ákærði fór nú í næsta hús og skýrði húsráð-
anda þar frá málavöxtum öllum. Fékk hann þar að
hringja í móður sína, móðurbróður og vinnuveitanda
og skýrði öllu þessu fólki frá atvikum og játaði sekt
sína. Þessi símtöl áttu sér stað á milli klukkan sex og
sjö þetta síðdegi en það var síðan vinnuveitandi
ákærða sem hringdi í lögregluna eftir að ákæröi hafði
hringt í hann aftur og beðið hann sérstaklega um að
koma á staðinn og hafa með sér lögreglu. Eftir seinna
símtalið bar húsráðandi að hinn ákærði hefði gripið
um höfuð sér og grátið ákaflega.
Rannsókn fór fram á geðheilsu ákærða að vanda og
segir í niðurstöðum hennar:
í húsinu númer 34 við Hverfisgötu var framið hrotta-
legt morð í apríl 1979. Engin raunveruleg ástæða var
fyrir verknaðinum sem þótti óvenjulega ofbeldisfull-
ur, fórnarlambið var stungið og skorið svo það beið
bana af.
Þoð sem hófust sem meinleysislegar hjóna-
erjur írisi við Hverfisgötu eftir langvarandi
drgkkju endaði með skelfingu þegar ná-
granninn réð húsbóndanum bana með stór-
um hníf. Aðkomunni var Igstsvo að hinn
látni hefði legið íblóðtjörn á eldhúsgólfinu.
„Ákærði er hvorki haldinn geðveiki, geövillu né fá-
vitahætti. Heldur er hann haldinn persónuleikatrufl-
un, kominn vel yfir byrjunarstig ofdrykkju og kvíða
og taugaveiklunar."
Læknirinn taldi að umrædda persónuleikatruflun
mætti rekja til rótleysis og aðhaldsleysis í bernsku
sem leiddi til lélegs námsárangurs í barnaskóla. Það
leiddi síöan til mikillar minnimáttarkenndar þótt
ákærði væri i eðli sínu framagjarn.
„í stað þess að takast á við vandamálið og reyna að
bæta sér upp menntunarskort sinn virðist hann hins
vegar hafa reynt að bæta sér upp þennan vankant
með hressilegri en yfirborðskenndri hegðun í félags-
skap við aðra svo og reynt að sýna af sér vissan dugn-
að og skara fram úr á vinnustöðum. Jafnframt virðist
hann hafa átt erfitt með að mynda dýpri tilfinninga-
leg tengsl og varanleg við annað fólk sökum minni-
máttarkenndar sinnar. Hann virðist því allsnemma
hafa leiðst út í ofnotkun áfengis sökum öryggisleysis
í félagslegum samskiptum."
Orðin voru neistinn
Síðar í skýrslunni er fjallað um hinn örlagaríka at-
burð.
„Viðbrögð ákærða hinn 1. apríl síðastliðinn verða
að mörgu leyti skiljanleg ef haft er í huga, hversu
mikið hann þarf að sýnast, duga og þora að gera hluti
til að bæla niður minnimáttarkennd sína. Dómgreind
hans var ennfremur skert af svefnleysi og drykkju.
Setning sú sem samkvæmt málsskjölum virðist hafa
orðið kveikjan að viðbrögðum hans fól í sér ásökun
um ódugnað og heigulshátt. Innihald ræðunnar var
áskorun, hann varð að sýnast og geta. Ætla má að við-
brögð hans hefðu orðið önnur ef skipun eða beiðni
hefði falist í innihaldi ræðunnar."
Af þessu má í rauninni draga þá ályktun að vagn-
stjórinn langdrukkni hafi með ógætilegu orðavali
kallað yfir sig dauða sinn þótt orðavalið væri vissu-
lega fremur hversdagslegt. Geðlæknirinn taldi líklegt
að ákærði fengi bót meina sinna með geðlæknismeð-
ferð ef góð samvinna næðist við hann.
Réttarkerfið hlustar ekki á slíkar vangaveltur um
orðalag eða fyrirvara. Ungi maðurinn sem skar mót-
býling sinn á háls við Hverfisgötuna var dæmdur í
isexíjáiiiáraufangelsi.iíM! ut> iAftðii ‘it'ivfi iil ■liwjPÁiÁ