Alþýðublaðið - 03.07.1976, Blaðsíða 4

Alþýðublaðið - 03.07.1976, Blaðsíða 4
4 VETTVANGUR Laugardagur 3. júlí 1976 blaóiö* Svæðisrannsókn á byggð sunnan Skarðsheiðar - yfirgripsmikil rannsókn á sögu heils byggðarlags Hafin er hér á landi rannsókn á menningar- sögu byggða sunnan Skarðsheiðar. ( þessari rannsókn, sem nær til minja, þjóðf ræða og þjóð- hátta/ verður reynt að kanna forsendur breyt- inga í atvinnulífi, efna- hagsafkomu fólks í hér- aðinu og félagslegar afleiðingar breyttra at- vinnuhátta. Þar sem telja ma' að hér sé um nokkra frumraun í þjóðlífsrann- sóknum á Islandi að ræða fengum við þá Þorstein Jónsson nemanda í þjóð- háttum og fornleifafræð- um við háskólann i Lundi og Þorlák Helgason sem er útskrifaður í hagfræði og mannf ræði til að segja okkur um aðdragandann að þessari rannsókn, en þeir Þorsteinn og Þor- lákur munu báðir taka þátt í rannsókninni. Aðdragandinn aö þessari rannsókn er sá, aö um nokkurra ára skeið hefur þjóöminjasafn- iö sent út spurningarlista til heimildamanna sinna I sveitum landsins og eru þessir spurn- ingarlistar nú orönir þrjátiu og tveir ao tölu. t þessum spurningarlistum hefur veriö safnað upplýsingum um hina ýmsu þætti i hinu gamla islenzka bændasamfélagi svo sem fráfærur, heyvinnu, smölun og svo framvegis. Hefur hér verið nær eingöngu verið um söfnun aö ræða, en minna veriö unnið úr þeim fróð- ieifc sem borizt hefur. Hafa þessar upplýsingar verið færðar inn i spjaldskrá, sem fræðimenn hafa siðan haft aðgang aö. Það er siðan ekki fyrr en á síðustu árum, með auknum áhuga á fornum fræðum að svo virðist sem skriður sé að komast á þessi mál. Hafa nemar i þjóð- hátta- og fornleifafræðum i Lundi, stofnað með sér félag, og sendi þetta félag frá sér á sið- asta ári piagg sem nefndist Hugmynd aö stofnun þjóð- minjastofnunar á tsiandi. Var plaggið sent þeim aðilum sem unnið hafa að þessum fræðum hérlendis. t framhaldi af þvi voru um siðustu jól haldnir f jöl- mennir fundir þessara manna. Á fundunum var skipuð nefnd til undirbúnings frekari rannsókn- um á þessu sviði og til að hafa frumkvæði að nánara samstarfi innan hinna ýmsu mannlifs- greina, en hingaö til hefur slikt samstarf ekki tfðkazt svo telj- andi sé. I þessari nefnd voru fulltrúar frá Háskólanum, bjóð- minjasafni, Árbæjarsafni og stúdenta i Lundi. Þaö var niður- staða nefndarinnar, að stefnt skyldi að þvi að gerðar yrðu svokallaðar svæðisrannsóknir á menningarsögu afmarkaðs landsvæðis, en i nágrannalönd- unum hefur sú aðferö reynzt notadrýgst f mannllfsrannsókn- um. Þess má geta að einn nefndarmanna Nanna Her- mannson er eina manneskjan hérlendis sem einhverja reynslu hefur af svæðarannsóknum, en hún fékkst við slikar rannsóknir i Færeyjum og Sviþjóð. Að sögn þeirra Þorsteins og Þorláks, er það von manna að með nánu samstarfi fólks innan forleifa- fræði, þjóðháttafræði, sagn- fræði, hagfræði, félagsfræði og þjóðsagnafræði ætti að vera hægt að gera ýtarlega úttekt & svæðinu frá mörgum hliöum i senn. Fyrir frumkvæði námsmanna i Lundi, var strax farið að leggja grundvöll að þvl, að hægt væri að hef ja þessar rannsóknir nú I sumar. En vegna hins stutta fyrirvara voru ýmsir vantrúaö- ir á að það tækist. Var það fyrst og fremst fjármagnið sem skorti. Var leitað eftir stuðningi ýmissa stofnanna, en sökum bess hve seint var farið af stað gekk það ekki sem skyldi. Var víðast hvar buið að ganga frá fjárhagsáætlunum, og þvi óhægt um vik að styrkja þessa starfssemi þó svo að áhugi væri fyrir hendi. Þaö mun hafa riðið baggamun að styrkur fékkst úr Visinda- sjóði upp á 600 þús. kr., en auk Vísindasjóðs hafa nokkrir aðrar stofnanir veitt eða gefið vilyrði fyrir aðstoð. Má þar nefna Sagnfræðistofnun Háskólans, Þjóðminjasafn íslands og Stofn- un Arna Magnússonar. 1 sumar mun einkum unnið aö söfnun gagna um hinn byggðar- sögulega og minjafræðilega þátt rannsóknarinnar. Beinist sú vinna að frumsöfnun ritaðra heimilda og skipulagðri skrán- ingu þeirra. Hefur veriö leitað fanga á söfnum I Reykjavik, Akranesi og Borgarnesi. Einnig hefur verið farið I gegnum ör- nefnaskrá en þar koma fram mörg örnefni við hvern bæ, sem eru bundin sögulegum minjum. Vikuna 3.-9. júli verður farið i könnunarleiðangur þar sem afl- að verður upplýsinga um fornar minjar og aðrar sögulegar leif-. ar, og er þess vænzt að með þvi móti fáist nokkur mynd af menningarsögu héraðsins. Að þessari rannsókn munu vinna sex nemar og fullnemar i fornleifafræði, þjóðhátta- og þjóðfræðum, þjóðfélagsfræðum og sagnfræði, enda er þetta mjög yfirgripsmikið verk. Að sögn þeirra Þorsteins og Þorláks eru á þessu svæði um 100 bæir að Akranesi undan- skildu. Er við spurðum þá hven- ær mætti búast við að niður- staöa fengist úr þessum rann- sóknum sögðu þeir að vegna umfangs þeirra gæti það tekið langan tima. Það væri hins veg- ar markmiöiö að gefa út eitt- hvað á prenti og mætti búast við þvi eftir 3 til 4 ár. Einnig mætti búast við að einhver hluti þess- ara rannsókna yrði tekin sem verkefni til lokaprófs. GEK. ^ > Þorsteinn Jónsson og Þorlákur Helgason -YftMAHft ^s mótorhjól Nýja RD 50 hjólib frá Yamaha er án efa eltt glæsllegasta og sterkbyggbasta jÉj| 50 cc mbtorhjblib á markabnum I dag. '"\^ í þessu hjbli nýtlr Yamaha tll fullnustu ' þá reynslu, sem þelr hafa bblast af slgrum I kappbkstrum um um vlba veröld. Yamaha RD 50 hefur ýmsa kosti, sem abelns stærrl og dýrari hjbl hbfbu yfirleitt ábúr, svo sem diskabremsu m^ á framhjbli meb vbkvaátaki, snúnlngshrabamæll og fl. Ennfremur er hægt ab fá þetta hjbl sem torfæruhjbl og heltir þab þá MR 50. KomJö, hringlö eba skriflb og ö/Ö/» um nánari upplýslngar. BÍLABORG HF Borgartúni 29 sM 22680 VIRPU - -IfllSKQftSHDföK J m&aeivuMeiitmtmm X-k&raor Lagerstærðir miðað við jnúrop: 7] Kíaeð-.210 smx breidd: 240 srrj J3*0 - x - 270 snj Aðrar sUsrðir. smiíiaðor eftir beiðné \ OLU ASMIÐJAN Siöumúla^zpi siml 382J0. TRÚEOFIJNARHRINGAR ' ••«. ¦"'¦'¦•: - ^i ;, + Fljót afgreiösla^ Sendum gegn póstkröfu J, GJUÐM. PORSTEINSSON ; gullsmiður, Bankastr. 12 Leiguflug—Neyöarffug HVERT SEM ER \/. HVENÆR SEAA ER FLUGSTÖÐIN HE Símar 27122-11422 á fivert heimíli Cpii En ég get alls ekki farið heim i dag læknir, ég á von á heimsóknum bæði i dag og á morgun \ -- ^L ^Uji^cHi.ecfx,^- Svo sannarlega litur sjónvarpið yðar nokkuð þreytulega út

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.