Tíminn Sunnudagsblað - 08.03.1970, Blaðsíða 12

Ó, þið dalir! Ó, þú sær!
Ó, þið fögru strendur!
Allt finníf mér nú,
byggð og bær,
breiða út vina hendur.
Boðar, eyjar, Skrúður, sker
skemmta augum minum,
enda flugin fagna hér
faðmbúanum sínum.
Þannig yrkir Páll Ólafsson um
Fáskrúðsfjörð, en í Landnámu seg-
ir, að Vémundur nokkur hafi num-
ið hann allan og búið þar alla ævi.
Fyrir mynni Fáskrúðsfjarðar er
Skrúðurinn, hömrótt og grösug
um það. Það var haustið 1902, en
ég man ekki, hvort það var í októ-
ber eða nóvember — líklega hef-
ur það verið í nóvember, því að
sláturtíð var lokið og það átti að
fara að byrja tóvinnuna, þegar
þetta gerðist. Pabbi var á
sjó, ásamt bróður mínum
og tveimur vinnumönnum. Allt
í einu skall yfir blindþoka,
en hún náði þó ekki alveg inn
fjörðinn — bara rétt inn fyrir Vík.
Veður var mjög stilit, alveg blæja-
logn. Þokan skall skyndilega á, en
vanalega eru ekki miklar þokur
fyrir Austfjörðum að haustinu.
Már ræðir við Ágústu
Sigbjörnsdóttur frá Vík
um skipstrand, franska
skútukarla og hana Siggu,
sem ekki vildi þýðast
stýrimann, sem sigldi
upp á sker við landsteina.
létta, og þegar þeir eru að setja
fram bátinn, sjá þeir grilla í siglu-
toppa á Víkurskerinu. Þeir róa síð-
an út að strönduðu skipinu, og
sagði pabbi síðar, að skipverjarn-
ir hefðu allir ætlað að fleygja sér
ofan í bátinn, svo að hann varð
að róa frá og segja þeim, að þeir
skyldu vera rólegir — hér væri
engin hætta. Þá stilltust þeir nú
strax.
.......... irniimmmviwmmmimimminum
„Ertu þá dóttir hans Sigbjörns
í Vík?“ spurði Færeyingurinn
eyja. Stefán Einarsson prófessor
telur í Árbók Ferðafélags íslands,
að Fáskrúðsfjörður gjaldi Skrúðs-
ins: Hafi ef til vill verið nefndur
svo af landnámsmanni, sem kom
í fjörðinn snémma vors eða um
vetur, og þótt strendur hans föl-
ar fáskrúðugar í samanburði við
grösugan Skrúðinn.
Við höfum þennan litla formála
að spjalli, sem við áttum nýlega
við frú Ágústu Sigbjörnsdóttur
írá Vík í Fáskrúðsfirði á vistlegu
heimili hennar og eiginmamns
hennar, Stefáns Björnssonar, á sjö-
undu hæð inni í Ljósheimum hér
í Reykjavík. Hún ætlar að segja
okkur frá skipstrandi í Fáskrúðs-
firði í byrjun aldarinnar og frönsk
um fiskimönnum á Austfjörðum.
— Ég hef heyrt,. að þú kunnir
að segja frá skipstrandi, sem varð
1 Fáskrúðsfirði i byrjun aldarinn-
ar.
— Já, og ég veit ekki til þess,
að nokkurs staðar sé neitt til skráð
Mest kveður að þeim á sumrin.
Við litlu brakkarnir vorum að
leika okkur kringum húsin heima,
þegar þeir komu að, og þá sagði
pabbi við mömmu: „Já, það var nú
eiginlega gott, að það var þoka,
því að annars hefðir þú kannski
orðið hrædd. Við vorum ekki
nema þrír undir árum, því að
Nonni sagðist vera svo svangur, að
hann gæti ekki róið“. Nonni var
bróðir minn, um fermingu er þetta
gerðist, en þannig stóð á, að þeir
ætluðu ekki nema rétt út í fjörð-
inn og höfðu því ekkert nesti með
sér. Jæja, svo fara þeir inn til þess
að borða, og þegar þeir eru að
setjast að borðum heyrum við 1
eimpípu skips, og þá sagði pabbi:
„Það hlýtur að vera strandað skip
hér rétt hjá“. Rétt i því heyrist
þessi voðalegi skarkali og læti,
hróp og böll, svo að þeir stökkva
upp frá matnum og hlaupa niður
að sjónuon.
Þokunni var nú aðeins tekið að
Skipbrotsmennirnir voru sel-
fluttir í iand á fjögurra manna
fari föður mins. Með skipinu voru
auk skipverja norskir nótamenn af
fjörðunum fyrir norðan, aðallega
þó frá Seyðisfirði. Skipið kom
beint frá Seyðisfirði — norskt
gufuskip frá Stafangri og hét Jað-
ar. Þeir ætluðu inn að Búðurn til
þess að fá sér vistir, því að þeir
höfðu lítið meðferðis af mat. Þetta
var allstórt skip á þeirra tíma
mælikvarða, og mun hafa siglt á
allmiklum hraða beint upp á sker-
ið, því að fólk sagðist hafa fund-
ið jörðina titra, líkt og í jarð-
skjálfta, þegar það strandaði. Það
hallaðist varla á skerinu, enda
hafði því verið siglt svo vendi'lega
upp á það, að grjótið stóð upp um
káetugatið.
— Var ekki mikið um að vera
heima hjá þér í kringum þetta?
— Jú, mikil ósköp. Það var
strax sendur maður norður á Eski-
fjörð eftir sýslumanninum, Axel
180
TlMlNfi - SUNNUDAGSBLAÐ