Heimilistíminn - 01.11.1979, Blaðsíða 5

Samt bendir ekkert til þess, ab sovézka
konan óski sér aftur inn á heimiliö I fullt
starf. Athuganirhafaleittiljós, aö 80% aö
minnsta kosti myndu óska þess aö fá aö
vinna utan heimilis, jafnvel þótt laun
mannsins hækkuöu svo mikiö, aö þau yröu
hin sömu og sameiginleg laun beggja
hjónanna eru nú.
—Konan nýtu r meiri viröingar, ef hún
vinnurfyrir tekjum og þessarar viröingar
gætir bæöi innan heimilis og uti i lífinu
sjálfu. Þarna kemur lika til sjálfsviröing
konunnar sjálfrar, segir Jankova félags-
fræSngur.
Þar sem hingaö til hefur reynst
algjörlega ómögulegt aö fá karlmennina
til þess aö taka þátt f heimilisstörfum,
hefur nú veriö brugöiö á þaö ráö, aö aö-
hæfa vinnutimann hinu tvöfalda vinnu-
álagi konunnar.
Fljótandi vinnutimi og sex tima vinnu-
dagur er tvennt, sem til greina hefur
komiö aö sögn Jankovu. Konur, sem velja
þaö ráö, aö vinna ekki nema sex tima á
dag fá lægri laun en launalækkunin
nemur þó ekki þvl, sem vinnutíminn
styttist.
Hlutastörf hafa einnig veriö reynd, en
flestar konur æskja þess helzt aö fá aö
vinna fulla vinnu.
Dagheimilin
Skortur á dagheimilum er mikiö vanda-
mál þrátt fyrir þaö aö dagheimili eru
fleiri i Sovétrikjunum en í nokkru ööru
landi. Þriöja hvert forskólabatn hefur
tækifæri til þess aö vera á dagheimili. Þaö
er þó litil huggun fyrir þau, sem ekki hafa
dagheimilispláss.
Hin heföbundna venja, aö amman
(babusjak i sovézku fjölskyldunni) hugsi
um börnin, gildir ekki lengur.
Babusjkan vinnur sjálf utan
heimilis
Þar viö bætist svo aö stööugt fleiri
sovézkar mæöur veröa aö hugsa um börn-
in sin einar. Hluti þeirra barna, sem alast
upp án þess aö hafa fööurinn hjá sér, er
skUnaöarbörn en þeim fer lfka fjölgandi
sem fæöast utan hjónabands.
Þaö er algjörlega óþekkt fyrirbrigöi, aö
faöirinn gæti tekiö aö sér umsjá barns,
eftir skilnaö. Konur, sem eignast börn
utan hjónabands, fá yfirleitt heldur enga
aöstoö frá barnsfeörum sfnum.
Sovézkir dómstólar krefjast þess, aö
móöirin hafi búiö meö manninum, sem
sagöur er faöir barnsins, eöa aö öörum
kosti, viöurkenni maöurinn sjálfur, aö
hannséfaöirbarnsins. Ef þessuer ekki til
aö dreifa, er barniö fyst „fööurlaust”, og
móöirin hefur enga möguleika á aö fá
barnsmeölag.
Tvö börn of mikið
— Lág fæöingartala i Sovétrikjunum er
svar konunnar viö þvi aö hún hefur of
mikiö aö gera og þarf aö vinna tvöfaldan
vinnudag f vinnunni og innan veggja
heimilisins segir þjóöfélagsfræöingurinn
Jurij Rjurikon.
Þeim fjölskyldum fer stööugt fjölgandi,
þar sem aöeins er eitt barn. Konur veröa
aö greiöa þann munaö of háu veröi, aö
eignast tvö, svo ekki sé talaö um þrjú
börn.
Vinnuálagiö eykst, konan veröur aö
hætta störfum f sumum tilfellum, og hún
missir af tækifærum til stööuhækkana,
sem myndu ekki aöeins geta fært henni
meiri peninga, heldur einnig tækifæri til
þess aö losna úr heföbundum störfum,
sem hún hefur oröiö aö sinna lengst af.
Næstum ómögulegt er aö fá karlmenn I
Sovétrfkjunum til þess ab taka þátt I
heimilisstörfunum en á hinn bóginn tekur
konan virkan þátt i flestum störfum sem
tíl falla.
Barnsmeölag er ekki greitt frá rikinu
fyrr enmeö fjóröabarni. Svo eruþaö hús-
næöisvandræöin, sem allir veröa aö
berjast viö. 1 Sovétrikjunum býr fólk
þröngt.ogfæstir geta látib sig dreyma um
aö eignast eigib hiisnæöi.
Konur hafa veriö hvattar til þess aö
eignast fleiri börn. Sú hugmynd hefur
komiö fram aö fjölskyldur meö þrjú börn
hafi þaö jafngott fjárhagslega og þær sem
abeins eru meb eitt barn.
Þetta væri hægt aö gera meö þvf m.a.
aölengjafæöingarorlofiö iþrjúár en í dag
hafa mæöur rétt á þriggja mánaöa leyfi á
launum f sambandi viö barnsfæöingu. Þó
er í ráöi aö lengja þetta leyfi i eitt ár á
næstunni.
Þfb
Halló læknir, maöurinn minn
var aö detta fram úr rúminu.
5