Menntamál - 01.03.1933, Side 25

MENNTAMÁL
57
ar til þeirrar kreppu, sem nú þjakar heiminum, eru hvorki hag-
fræðilegar né pólitískar, heldur sálfræðilegar og félagslegar. Hin
félagslega og sálfræðilega þróun er orðin langt á eftir verkleg-
um framkvæmdum og tækni. 1 eyrnd sinni og bágindum reyna
þjóðirnar aS kalla fram nýjar þjóSmálastefnur og nýja leiS-
toga, en á bak viS þessa leit vakir þó hugboS um þaS, aS ekkert
geti til lengdar bjargaS annaS en vaxandi vitsmuna og siðgæSis-
þroski einstaklinga og þjóSa. Um fullorSna fólkiS, sem búiS er
aS fá fastmótaSa skapgerS og lífsvenjur, er þess ekki aS vænta,
aS það taki miklum framförum. Vonirnar um félags- og menn-
ingarframfarir eru bundnar viS bernskuna og leiðtoga hennar
og þær hafa fengiö íbiyr undir báSa vængi og stórfelldar fram-
farir uppeldisvísindanna og tilraunir, er sýnt hafa, aS barnseSliS
er máttugra og auSugra af möguleikum en merin höfðu látið
sig dreyma um áSur. 1 samræmi viS þessar staðreyndir hafa
sumar þjóðir talið þaS til helstu bjargráða á krepputímum að
auka stórlega fjárframlög til uppeldismála. Má sem dærni nefna
Austurríki, sem eftir heimsstyrjöldina lenti í einhverjum þeim
mestu atvinnu- og fjárhagserfiSleikum, sem dæmi eru til um
nokkra þjóð. Á þessum hörmungartímum var i Vínarborg horf-
iS aS því ráði, aS auka aS miklum mun fjárveitingar til upp-
eldismála. Við háskólann var komið á íót öflugri rannsóknar-
og kennslustofnun í uppeldisvísindum. Þar stunda kennara-
efnin nám og allir starfandi kennarar voru skyldir aS sækja
þangað námskeið og fengu til skiptis frí frá störfum á meðan.
Stórar hallir frá keisaratímanum voru teknar til afnota fyrir
börnin. Stórfé var veitt til útgáfu nýrra barnabóka, til kennslu-
áhalda, ferSalaga barna o. s. frv. Náin samvinna komst á milli
skóla og heimila. MeSan Belgía var flakandi í sárum eítir styrj-
öldina miklu, urðu þar stónnerkar framfarir í skólamálum. í
Tyrklandi hefir á síðustu árum orðið einhver stórfelldasta
menningarbylting, sent sögur fara af. Framfarirnar eru taldar
ganga kraftaverki næst. En þær liafa mætt mikilli mótstöðu
og kostaS óhemju erfiði. Hinn mikli leiðtogi þjóðarinnar,
Mustafa Keinal, telur skólana vera hyrningarstein framfaranna.