Póstmannablaðið - 01.05.1994, Blaðsíða 17

að festa sig í sessi innanlands. Loks
má nefna að fyrir Alþingi lá frum-
varp til svokallaðra launalaga og
töldu margir opinberir starfsmenn
nauðsynlegt að láta í sér heyra vegna
þess.
í lok janúarmánaðar 1919 fengu 20
menn svohljóðandi fundarboð. undir-
ritað af Matthíasi Þórðarsyni, Jóni
Jacobssyni og Jóni Þorkelssyni:
„Hérmeð eruð þér beðinn að koma
til fundar við nokkra aðra menn á
lestrarsal Landsbókasafnsins, snnnu-
daginn 2. febr. kl. 3 til þess að rœða
nm undirbúning launamáls lands-
starfsmanna til nœsta alþingis.
Þessi texti sýnir að fyrst og fremst
voru það launamálin sem knúðu
menn til að fylkja sér saman enda
hafa þau verið eitt meginverkefni PFÍ
allt frá stofnun.
Að hlýða kalli samstöðunnar
A fundinum 2. febrúar komu menn
saman og samkvæmt heimildum er
erfitt að ráða hvort þar var um
nokkra póstmenn að ræða. Hins veg-
ar var kosin nefnd til að undirbúa
stofnfund póstmannafélags og var
hann haldinn í Pósthúsinu 26. mars.
Var ákveðið að hið nýja félag skyldi
einfaldlega heita Póstmannafélagið. 1
stjórn voru kosnir: Ole P. Blöndal,
Páll Steingrímsson og Þorleifur Jóns-
son. Var þeim l'alið að semja tillögur
að lögum fyrir félagið. Lögin voru
svo afgreidd á fundi 5. apríl þetta
sama ár þar sem voru mættir allir
póstmenn í Reykjavík auk Guð-
mundar Bergssonar sem þá var póst-
afgreiðslumaður á Isafirði. A stjórn-
arfundi 12. maí 1919 skipti svo hin
nýja stjórn með sér verkum og var
Þorleifur Jónsson kjörinn fyrsti for-
maður hins nýja félags. Gegndi hann
því starfi til ársins 1923.
Þetta sumar, árið 1919, lá eins og
áður sagði fyrir Alþingi frumvarp til
launalaga. Póstmannafélagið hafði þá
þegar gerst aðili að SSR, Sambandi
starfsmanna ríkisins, undanfara
BSRB, en þau samtök höfðu mikil á-
hrif á setningu launalaganna. A full-
trúaráðsfundi SSR 12. júlí var ákveð-
ið að fylgja eftir kröfum sambandsins
með því að leita til sambandsfélaga
Póstur greindur, frá vinstri: Bjarni
Þóroddsson og Haraldur Sigurðsson.
að þeir segðu starfi sínu lausu ef
frumvarpið gengi óbreytt í gegnurn
þingið. Póstmenn svöruðu auðvitað
þessu kalli samstöðunnar og sýnir
þetta að menn voru tilbúnir að láta
hart mæta hörðu í kjarabaráttunni.
Svo virðist sem Póstmannafélagið
hal'i haft einhvcr áhrif á lagasmíðina
því tillaga þess um hækkun lægstu
launa náði fram að ganga. Launalög
þessi þóttu hins vegar illræmd og
voru í gildi næsta aldarfjórðunginn
við litla hrifningu verkalýðsins.
Engin laun fyrir aukavinnu!
Á aðalfundi 1920 eru félagar í Póst-
mannafélaginu orðnir 42 talsins, þar
af 31 utan Reykjavíkur. Á þessum
aðalfundi voru kjaramálin auðvitað
helsta umræðuefnið og margar tillög-
ur samþykktar þar að lútandi.
Þegar hér er komið sögu höfðu póst-
menn mátt þola það að vinna án
nokkurra aukagreiðslna, langan
vinnudag og alla helgidaga. Var
haldinn sérstakur fundur í félaginu
um þetta efni 28. október 1922. í
fundargerð, sem enn er til, er skráður
útdráttur úr ræðu framsögumanns,
Egils Sandholts, síðar formanns Póst-
mannafélagsins. Þar segir:
...og talaði um hve ranglátt það
vœri og óeðlilegt, að íslenskir póst-
menn hefðu hingað til unnið að póst-
störfum ótakmarkað, bœði á helgum
dögum og eins á nóttum, þegar þess
vœri álitin þörf, án þess að fá sér-
staka borgun fyrir. Slíkt viðgengst
ekki í öðrum stéttmn þjóðfélagsins.
Og í öðrum löndum, t.d. í Danmörku,
væri póstmönnum borguð slík vinna
sérstaklega.
Það, að fá greitt fyrir vinnu umfram
venjulegan dagvinnutíma, telst til
mannréttinda og er auðvitað talið
sjálfsagt mál í dag. Því var hins vegar
ekki til að dreifa í árdaga Póstmanna-
Bréfberar í Reykjavík 1925, en þá höfðu þeir ekki fengið einkennisbúning eins og
síðar varð. Frá vinstri: Magnús Guðbjörnsson, Bjarni Þóroddsson, Haraldur
Sigurðsson, Sigurjón Símonarson og Þóroddur Bjarnason.
17