Bændablaðið - 27.02.2001, Qupperneq 1

4. tölublað 7. árgangur Þriðjudagur 27. febrúar 2001 ISSN 1025-5621
Framleiðnisjóður
tehur upp sam-
starí við
lUýsköpunarsjóð
Fyrir skömmu var undirritaður
samningur um samstarf á milli
Framleiðnisjóðs iandbúnaðarins
og Nýsköpunarsjóðs náms-
manna. Markmið Nýsköpunar-
sjóðs er að gefa háskólum, rann-
sóknastofnunum og fyrirtækjum
tækifæri til að ráða námsmenn í
háskólanánú til vinnu á sumar-
misseri við rannsókna- og þróun-
arverkefni sem stuðla að ný-
sköpun og auknum tengslum at-
vinnulífs, háskóla og rannsókna-
stofnana.
Um alllangt skeið hefur Fram-
leiðnisjóður veitt styrki til þeirra
sem lagt hafa í meistara- og dokt-
orsnám í búvísindum, en með þessu
samstarfi vill sjóðurinn byggja upp
og styrkja enn betur fræðimanna-
sveit framtíðarinnar á sviði
landbúnaðar.
Samkomulag sjóðanna tveggja
er gert til eins árs en að því loknu
verður árangur þess metinn og
ákvörðun tekin um framhald. Fram-
leiðnisjóður landbúnaðarins leggur
allt að tvær milljónir króna til verk-
efnisins. Nýsköpunarsjóður mun
kynna verkefni þetta sérstaklega í
fræðastofnunum landbúnaðaiins
auk þess sem sjóðurinn kynnir það í
öðmm háskólum og stofnunum.
Sérstök ástæða er til þess að
vekja athygli háskólanema á mögu-
leikum sem með þessu samstarfi
Framleiðnisjóðs og Nýsköpunar-
sjóðs námsmanna skapast til gef-
andi sumarstarfa við hagnýt rann-
sókna- og þróunarverkefni á sviði
landbúnaðar.
Nánari upplýsingar um þessi
verkefni má fá hjá skrifstofu Ný-
sköpunarsjóðs námsmanna, Félags-
stofnun stúdenta við Hringbraut í
Reykjavík, s. 570-0888, og á heim-
asíðu sjóðsins www.hi.is./pub/
nyskopun en þar er einnig að finna
nauðsynleg umsóknareyðublöð.
Vakin er athygli á að umsóknar-
frestur hjá Nýsköpunarsjóði
námsmanna er til 10. mars nk.
Gengið mót sólu
Yfirburðir nauta
frá árinu 1994
í haust var kynnt að fyrstu vísbendingar gæfu ástæðu til að ætla að
nautaárgangurinn frá 1994 yrði mjög sterkur. A grundvelli þess
ákvað ræktunarhópur fagráðs að notkun á hluta af þessum nautum
yrði hafin strax í nóvember á síðasta ári þó að ekki væru koninar
nægar upplýsingar um nautin til þess að hægt væri að afkvæma-
dæma þau. Nú liggur fyrir fyrsta kvnbótamat hjá þessum nautum.
Þær niðurstöður sýna að hópurinn er jafnvel enn sterkari en álitið
var.
í þessum árgangi voru 22 naut
á Nautastöð BI sem voru notuð
nógu mikið til að hægt verður að
fella um þau dóm. Þegar kynbóta-
mat er kannað þá kemur í ljós að í
hópi tíu bestu nauta í íslenska
kúastofninum frá upphafi koma
sex þeirra úr þessum hópi og þar af
þrjú þeirra bestu. Ef lengra er
seilst og athugaður hópur 20 bestu
nautanna þá eru tíu þeirra úr
árgangnum frá 1994. Þessar við-
miðanir sýna að yfirburðirnir eru
með ólíkindum miklir. Til saman-
burðar rná nefna að í hóp 20 bestu
nautanna kemst ekkert naut frá
1993.
Afar jákvætt er að mörg
þessara nauta hafa enga alvarlega
veikleika á þeim sviðum sem
dæmt er fyrir, en slíkt hefur viljað
loða við flest bestu nautin á und-
anförnum árum.
Ástæða er til að rninna á það
að þessi hópur er sá fyrsti sem val-
inn er á grundvelli nýs kynbóta-
mats frá árinu 1993 og því fyrsti
hópur nauta sem valinn er eftir að
farið var að taka verulegt tillit til
próteins í mjólk. Ljóst er að þær
áherslubreytingar skila sér strax.
Um leið er þetta áminning um að
ræktunarstarf í nautgriparækt tekur
mjög langan tíma því að hér er
verið að uppskera árangur úrvals
sem gert var fyrir tæpum áratugi
síðan.
Ræktunarhópur fagráðs mun á
næstu dögum koma saman til
fundar og ganga frá afkvæmadómi
nautanna. Ný nautaskrá nauta-
stöðvar BÍ ætti að geta birst innan
hálfs mánaðar. Nánari upplýsingar
um einstök naut munu birtast í
næsta tölublaði Bændablaðsins,
þegar dómur á nautunum liggur
fyrir. / JVJ/
kemur næst út 13. mars
Búnaðarbing í
næstu viku
Búnaðarþing 2001 verður
sett í Súlnasal Hótel Sögu
þriðjudaginn 6. mars nk. kl
10:00. Gert er ráð fyrir að
þingið standi í fimm daga. Á
þinginu fer fram stjómarkjör.
Björn Halldórsson, formaður SÍL um framtíð
loðdýraræktar á íslandi
SamstaOa og samvinna
framleiOenda er lykilorOiO
Loðdýrarækt í nágrannalöndum okkar,
Danmörku og Noregi, er rekin á afar mis-
munandi forsendum enda ólíku saman að
jafna. Annars vegar er um að ræða
fjöllótt land og miklar vegalengdir og hins
vegar land þar sem stutt er á milli staða
og lítið um landfræðilegar hindranir.
Dönsk loðdýrarækt er rekin á forsendum
greinarinnar sjálfrar og nýtur engra
opinberra styrkja en norsk stjórnvöld líta
á loðdýrarækt sem byggðamál og
meðhöndla hana sem slíka. Þetta kom
fram á fundi sem Björn Halldórsson
formaður Sambands íslenskra loðdýra-
ræktenda og fleiri áttu með dönskum og
norskum loðdýraræktendum í uppboðs-
húsi danskra loðdýraræktenda í Kaup-
mannahöfn. En hvernig sér formaður SIL
mismunandi aðstoð hins opinbera til loð-
dýraræktar?
„Forsvarsmenn SIL hafa farið til land-
búnaðarráðherra og rætt við hann um það
hvort við viljum byggja upp loðdýrarækt á
forsendum greinarinnar sjálfrar eða hafa
byggðasjónarmið sem viðmið,“ sagði Björn
Halldórsson, formaður SÍL. „Við þurfum að
gera okkur grein fyrir því hvers vegna illa er
komið fyrir loðdýrarækt á Islandi og forðast
að gera aftur sömu eða sambærileg mistök.
Samstaða og samvinna
Björn sagði að í loðdýrarækt væri framleidd
vara sem færi á heimsmarkað. „Grundvöllur
velgengni loðdýrabænda er að á uppboðum
DPA sé boðin fram gæðavara, framleidd á
eins hagstæðu verði og unnt er. Lágur
framleiðslukostnaður næst með samstöðu og
samvinnu framleiðenda. Um það snýst
málið."
Kaupendur gera í æ ríkari mæli kröfu um
að skinnin séu eins í útliti og gæðum.
Torben Nielsen, forstjóri DPA, sagði t.d. frá
kínverskum kaupanda sem kaupir árlega um
1,5 milljón minkaskinn. „Krafa Kínverjans
er sú að skinnin séu öll eins,“ sagði Torben.
Björn sagði að þetta útskýrði t.d. hvers
vegna Saga Royal skinn, sem er besti
gæðaflokkurinn, hefðu selst á lægra verði en
Saga sem er næstbesti flokkurinn en fjöldi
skinna í honum er mun rneiri.
Sterkar fóðurstöðvar
Aðspurður sagði Björn að afstaða
Norðmanna í málefnum loðdýraræktar væri
um margt athyglisverð. í fyrsta lagi varðandi
áherslu á byggðamál en ekki síður væri
athyglisvert að þeir ætluðu loðdýrarækt að
taka við „vandamálum" frá öðrum atvinnu-
greinum. „Nefna má úrgang frá laxeldi og
sláturúrgang. Þeir nýta þetta sem fóður í loð-
dýrarækt og skapa á þann hátt heilmikil
verðmæti og atvinnu," sagði Björn. „Það er
greinilegt að þessi rök hafa Norðmenn í
hyggju að nota í framtíðinni og ég tel að við
ættum að gera slíkt hið sama. I framtíðinni
verður fólki ekki sama hvað er gert við
dýrmæt hráefni af þessu tagi.“
- Fram kom hjá Dönum að fóðurstöðvar
gegna afar mikilvægu hlutverki....
„Já, það er rétt. Þeir tala um að sterkar
fóðurstöðvar og kjarni loðdýrabúa í næsta
nágrenni séu þýðingarmikið atriði. Annars
má segja að eftirlit með minkafóðri í
Danmörku sé betra en eftirlit með matvælum
sem ætluð eru mannfólki.“
- Hvaða skilaboð fengu íslenskir loð-
dýrabændur í uppboðshúsi DPA?
„Þau voru einföld: Að standa saman,
vinna faglega og nota heilbrigða skynsemi.“
- Sjá bls. 14 og 15.