Dagblaðið Vísir - DV - 24.02.2010, Blaðsíða 23

ÚTTEKT 24. febrúar 2010 MIÐVIKUDAGUR 23
ÞEGAR
matarfíknin
TEKUR
Ég hef ekki verið í kjörþyngd síðan ég hætti á brjósti og byrjaði að fara í megrun í kring-um tíu ára aldur,“ segir viðmælandi blaðsins sem vill ekki gefa upp nafn sitt. Viðmæland-
inn, kona á fimmtugsaldri, er félagi í OA samtökun-
um þar sem algjörrar nafnleyndar er krafist. Í þessu
viðtali verður hún kölluð Anna.
„Massa þetta á morgun“
Anna segist ekki hafa verið svo feitur krakki, alla-
vega finnist henni það ekki þegar hún skoðar gaml-
ar myndir. „Ég var í þykkara lagi og mun stærri en
vinkonur mínar. En viðmiðin hafa breyst. Í dag eru
krakkar miklu feitari en þá. Ég hef samt alltaf verið
upptekin af mat,“ segir hún og bætir við að hún hafi
verið skráð í megrunarklúbb tíu ára gömul. „Þá var
ég vigtuð einu sinni í viku og fékk ís ef ég hafði lést.
Ég hugsaði um verðlaunin alla vikuna og passaði
mig svo ég myndi ekki missa af ísnum,“ segir hún
og brosir.
Anna segist hafa prófað alla mögulega og
ómögulega megrunarkúra. Sumir hafi virkað en
hún hafi alltaf þyngst aftur. „Ég hef látið leggja mig
inn á heilsuhælið í Hveragerði til að fasta, farið á
átaksnámskeið, til næringarfræðings, farið reglu-
lega í vigtun hjá heimilislækni og verið með matar-
plan. Fyrir utan öll þau skipti sem ég ákvað að ætla
að massa þetta á morgun og sat þá og reiknaði út
hvenær ég kæmist í kjörþyngd miðað við hitaein-
ingar og brennslu. Í rauninni er hægt að skipta lífi
mínu í þrjú mismunandi tímabil, þegar ég var að
hugsa um megrun, þegar ég var í megrun eða var
nýhætt í megrun. Í hvert skipti sem mér mistókst
missti ég trúna á sjálfri mér svo matarfíknin var
farin að hafa veruleg áhrif á sjálfsmyndina,“ segir
Anna sem var orðin 120 kíló þegar hún var 25 ára.
Missti aftur tökin
„Í hvert skipti sem ég klikkaði átti ég erfitt með að
trúa að ég ætti eftir að geta þetta og var farin að
halda að ég væri eitthvað þroskaheft á þessu sviði.
Mér hefur gengið vel á öðrum sviðum lífs míns og
vissi því að ég var ekki illa gefin en það er ekki gott
fyrir sjálfsmyndina að rembast eins og rjúpan við
staurinn en mistakast alltaf,“ segir Anna sem var
komin langt niður andlega þegar hún fór á sinn
fyrsta fund hjá OA samtökunum.
„Fyrsti fundurinn var skelfilegur og mér þótti
hreint vandræðalegt að hlusta á fólk úthella hjarta
sínu fyrir framan ókunnugt fólk og það eina sem ég
hugsaði um var að komast í burtu. Mér var ráðlagt
að mæta á sex fundi og ég ákvað að halda mig við
það og fljótlega fór ég að finna hvað ég átti margt
sameiginlegt með þessu fólki. Þótt
maður eigi aldrei alla reynslu
sameiginlega þá fer mað-
ur ekki á fund án þess að
heyra það sem maður
þarf að heyra.
Hjá OA lærði ég aðra
nálgun og missti fljótlega
tugi kílóa. Hins vegar las
ég bara sporin en vann
ekki eftir þeim. Fljótlega
fór ég að trúa að ég gæti
þetta sjálf því ég væri búin
að læra réttu leiðina og
hætti að mæta. Upp frá
því fór ég að leyfa mér að smakka heilsunammi og
fór smám saman í alvörusælgætið og keyrði á milli
sjoppa svo fólk sæi ekki hvað ég keypti mikið og
auðvitað fór ég að þyngjast aftur.“
Fær kikk úr hreyfingunni
Anna segir langan tíma hafa liðið áður en hún safn-
aði nægum kjarki til að mæta aftur á fund hjá sam-
tökunum. „Ég var alltaf að hugsa um að fara í megr-
un og stundum tókst mér að byrja en ég bæti alltaf
á mig meiru en ég náði af mér. Líkamlegt ástand
mitt var skelfilegt og innst inni vissi ég að ég væri
að drepa mig,“ segir hún en Anna var þarna kom-
in á kaf í duft- og megrunarpillukúra. „Þessir kúr-
ar entust aldrei fram yfir hádegi og þótt hver dagur
hefði byrjað vel með pillum og shake var ég komin
í ofát um miðjan daginn. Mér fannst svo púkalegt
að koma til baka og vildi sýna og sanna að ég gæti
þetta sjálf. Ég gat það hins vegar ekki,“ segir hún en
Anna braut loks odd af oflæti sínu og mætti aftur á
OA fund.
„Eftir erfiðan tíma ákvað ég loksins að fá mér
trúnaðarkonu sem sagði mér að hringja í sig öll
kvöld og segja sér hvað ég ætlaði mér að borða dag-
inn eftir. Síðan hef ég verið í fráhaldi en nú eru lið-
in tíu ár og 40 kíló farin. Í dag er ég í góðu formi
og geng á fjöll í frístundum. Ég hef ofsalega gam-
an af því að hreyfa mig og hefði aldrei trúað kikk-
inu sem hreyfingin gefur mér. Það er ekki bara að
ég sé miklu léttari og í betra formi líkamlega heldur
er andlega formið miklu betra. Ég áttaði mig aldrei
á því, þegar ég var í matnum, hvað ofátið hafði
ofsaleg áhrif á líf mitt. Í dag er ég ekki mjó, held-
ur venjuleg, en er laus við alla áhættuþætti vegna
offitunnar,“ segir Anna glöð í bragði og bætir við að
hún hefði ekki getað þetta ein.
„Saman getum við gert það sem við gátum aldrei
ein. Þannig hljómar OA loforðið. Um leið og maður
mætir á OA fund hittir maður fólk sem er eins inn-
réttað og maður sjálfur og sér þá að maður er ekki
aumingi með engan viljastyrk heldur með sjúkdóm
og að það eru til leið til að vinna á honum.“
Saknar ekki sykurs
Anna hefur ekki snert sætindi í þau tíu ár sem hún
hefur verið í fráhaldi og aðspurð segist hún ekki
lengur sakna sykurs. „Fyrstu tvær vikurnar fannst
mér þetta ofsalega erfitt en svo var hreinlega eins
og ég færi úr svart/hvítu yfir í lit. Allt í einu varð
sólarlagið fallegra og ég fór að sjá lífið með öðr-
um og jákvæðari augum. Í dag er frábært að geta
krosslagt fæturna, setið í jógastellingu og gert það
sem mig langar til og vita að ekkert, innan skyn-
samlegra marka, stoppar mig. Þótt
ég hafi falið það var ég virki-
lega óánægð með mig og
óörugg innan um fólk
með hausinn fullan af
brengluðum hugmynd-
um sem trufluðu mig. Í
dag er ég laus við þær og
stend með sjálfri mér. Ég
veit að ef ég tek ekki fyrsta
hömlulausa bitann verð-
ur allt í lagi. Einn biti er
nefnilega of lítill en skálin
ekki nóg.“
indiana@dv.is
Upp frá því fór ég að leyfa mér að
smakka heilsunammi og
fór smám saman í alvöru-
sælgætið og keyrði á milli
sjoppa svo fólk sæi ekki
hvað ég keypti mikið og
auðvitað fór ég að þyngj-
ast aftur.
n 1. Borðar þú þegar þú ert ekki svangur/svöng?
n 2. Heldur þú áfram að borða óhóflega án þess að kunna á því skýringar?
n 3. Finnur þú til sektar og eftirsjár þegar þú hefur borðað yfir þig?
n 4. Eyðir þú miklum tíma í að borða og hugsa um mat?
n 5. Hugsar þú með ánægju og tilhökkun til þeirrar stundar þegar þú getur
borðað ein/n?
n 6. Skipuleggur þú þetta leynilega át þitt fyrir fram?
n 7. Borðar þú í hófi innan um fólk; en bætir þér það upp eftir á?
n 8. Hefur þyngd þín áhrif á það hvernig þú lifir lífinu?
n 9. Hefur þú reynt megrun í viku eða lengur á þess að ná tilsettu marki?
n 10. Gremst þér það þegar aðrir segja við þig: „Sýndu nú svolítinn viljastyrk til að
hætta að borða yfir þig?“
n 11. Ertu enn á þeirri skoðun, þrátt fyrir að dæmin sýni annað, að þú getir farið í
megrun „á eigin spýtur“ hvenær sem þú vilt?
n 12. Finnur þú sterka löngun til að borða mat á einhverjum tilteknum tíma
sólarhringsins sem ekki er matmálstími?
n 13. Borðar þú til að flýja áhyggjur og vandræði?
n 14. Hefur þú leitað meðferðar vegna ofáts eða vanda sem tengist mat?
n 15. Valda átsiðir þínir þér eða öðrum óhamingju?
Svaraðir þú þremur eða fleirum af þessum spurningum játandi?
Ef svo er, eru líkur á að þú sért á góðri leið með að eiga í vanda með matarfíkn.
 Heimild:www.oa.is
Átt þú við matarfíkn að stríða?
GERIR LÍFS-
STÍLLINN
ÞIG FEITARI?
n OA samtökin voru stofnuð í Bandaríkjunum í janúar árið 1960 og á Íslandi í
febrúar 1982.
n Annað kvöld, fimmtudagskvöld, verður opinn fundur OA samtakanna í
húsnæði SÁÁ í Efstaleiti 7 klukkan 20. Þar ætla þrír OA félagar að segja sína sögu,
hvernig þeir voru, hvað gerðist og hvernig þeir eru núna. Það eru allir velkomnir á
fundinn en gestir verða að muna nafnleyndina.
n OA samtökin byggja á 12 spora kerfi AA samtakanna.
n OA félagar eru karlar og konur á öllum aldri sem eiga þá ósk að halda sér frá
matarfíkn.
n OA er ekki megrunarklúbbur og setur engin skilyrði um þyngdartap.
Heimild:www.oa.is
Um OA samtökin