Stjórnartíðindi fyrir Ísland: C-deild - 01.12.1889, Side 21

Stjórnartíðindi 1889 C. 5.
17
jpað verður ekki sett fram nein algild regla um dbyrgðar- og NB-brjef og petiinga-
sendingar; þær hafa reyndar aldrei verið eins háar og 1887; annars ganga þær upp og
niður, svo að á
1876 koma 649 peningabrjef og sendingar.
1877 — 1930 ---- — -----
1878 — 921 ---- —--------------
1879 — 2583 ----—---------------
1887 — 5989 ---- — -----
það er ekki hægt að útskýra hvernig stendur á því, að tala þessara sendinga er
svo há 1877 og 1879, nema ef vera skyldi af því, að skýrslurnar 1876 og 1878 væru
gjörðar á annan hátt en hinar, sem þó er ekki líklegt. 1876 er verið að skipta gömlum
peningum fyrir nýja hjer á landi, 1877 er verið að ijúka við það, og þvi algjörlega lokið
að líkindum; peningasendingarnar 1876 ættu því að vera mikiu fleiri en árið 1877, eins og
upphæð hins senda er líka miklu meiri. 1887 er aptur verið að skipta gömlum konung-
legum skuldabrjefum fyrir ný, eða fyrir peninga, og peninga- og ábyrgðarbrjefa-sendingar
hljóta því það ár að verða mjög háar. Að árin 1877 og 1879 standa svo hátt hvað tölu
peninga- og NB-brjefa snertir, verður ekki útlistað.
Böggulsendingar sýnast fara smávaxandi, og að þær hafa ekki vaxið meira en þær
hafa gjört, kemur líklega af því, að á seinni árum hefur heldur verið amazt við þeim á
þinginu; burðareyrir undir þær hefur verið ákveðinn svo lágt í upphafi, að það borgar
sig ekki að flytja þær, allra sízt á veturna, þegar hestar eru dýrastir og hjer er erfiðast
yfirferðar; fyrir því hafa verið settar ýmsar takmarkanir á flutningi á böggulsendingum,
eins og það, að þær mættu ekki vega meira en 1 pund, en þar á móti hefur ekki verið
valin sú aðferðin, að leyfa mönnum að setja á póstana þær sendingar, sem þeir óska að
fluttar sjeu, en láta þá borga það sem það kostar landssjóðinn að flytja þær.
Verð böggul- og pcningasendinga var mjög hátt 1876 og náði þá hjer um bil
900,000 kr.; það kemur eins og áður er sagt af því, að þá var verið að skipta gömlum
peningum fyrir nýja; 1877 er upphæðin fallin niður í 400,000 kr., en 1887 er hún aptur
komin uppí 1,143,000 kr., sem væntanlega stafar af því, að þá er venð að skipta göml-
um konunglegum skuldabrjefum fyrir ný, og fyrir peninga. 1 upphæð verðsins á þes3um
sendingum felast meðal annars tekjur landssjóðs og útgjöld, að svo miklu leyti sem þær
og þau eru send með póstum; bankalán, bæði þegar þau eru tekin og endurgoldin eða
vextir borgaðir, þannig að það er sent með póstum ; sem eðlilegt er, felast 1 upphæðinni
greiðslur, sem stafa af viðskiptum einstakra manna.
pyngd hins flutta er talin í svokölluðum póstpundum; það þarf útlistunar við, þar
sem ekkert þungamál er til sem heitir svo. Póstpund er það kallað í skýrslunum, sem
borgað hefur verið undir eins og heilt pund, hvort sem það er heilt pund eða partur úr
heilu pundi. Sending, sem vegur 3J pund, er hjer kölluð 4 pund, ef hún vegur li pd.
eða lf pd., er hún kölluð 2 pd. Til að finna út hvað póstarnir hafa verið látnir flytja í
raun og veru, þarf ekki annað eu draga helminginn af tölu peningasendinganna og bögg-
'flsendinganna samanlagðri frá póstpundatölunni, þá kemur hjerumbil það rjetta út.
Til nánari útlistunar á póstflutningum 1887 og til að sýna, hvernig þeir skiptast
niður á ömtin og einstaka póstafgreiðslustaði er hjer sett eptirfylgjandi tafla viðvíkjandi
því ári: