Íþróttablaðið - 01.12.1970, Blaðsíða 6

ALÍÞRÓTTIR
„íþróttir fyrir alla — almenn-
ingsíþróttir — munu á vissum
erlendum málum vera táknaðar
með orðinu „TRIM“. Ekki eru
þó allir íslendingar sáttir við
nái að festa rætur í íslenzkri
tungu. Af þessum sökum hefur
íþróttablaðið óskað eftir tillög-
um um gott íslenzkt orð, er náð
gæti merkinguinni í íþróttum
fyrir alla eða almenningsíþrótt-
um.
Undirritaður er einn þeirra,
sem fellir sig engan veginn við
orðið ,,TRIM“. Það gefur ókunn-
ugum ek'kert til kynna um það,
hvað sé á ferðinni. Þá fellur það
alls ekki vel undir lögmál ís-
lenzkrar tungu. Þannig er það
m. a. ritað með einu m-i, en bor-
ið fram með tveimur, og myndi
eflaust valda ruglingi í ritmáli.
Það er óþjált í samsetningum.
Væri það íslenzkað beint, ætti
að rita það með tveimur m-um,
að því er undirrituðum skilst,
en þá væri það að sínu leyti orð-
ið öðruvísi en upphaflega er-
lenda orðið og fallið brott um
leið visst fjárhagslegt hagræði,
sem kann að vera fólgið í sama
orðinu hér og sums staðar er-
lendis.
Hins vegar vill undirritaður
leggja það eindregið til, að for-
ystumenn íþróttahreyfngarinnar
og aðrir áhugamenn um fram-
gang íþrótta hér á landi beiti
sér fyrir því, að hugtakið og
hugsjónin íþróttir fyrir alla —
almenningsíþróttir — verði tákn-
að með orðinu ALÍÞRÓTTIR,
og jafnframt einfaldri styttingu
þess, forskeytinu AL-, til notk-
unar í ýmsum orðasamsetning-
um.
Orðið alíþróttir minnir bein-
línis á íþróttir fyrir alla og al-
menningsíþróttir, einnig t. d. al-
mennur (sem nær til allra) og
alhliða (sem nær til margs). Þá
er forskeytið al- sem stytting á
alíþróttum mjög hentugt í alls
konar orðasamböndum, bæði
þekktum og ómynduðum, eins
og forskeytið er ella í íslenzkri
tungu. Þannig má t. d. nota það
í upphafi ýmissa samsettra orða
framan við orðið íþróttir.
Nú verða nefnd nokkur al-
geng dæmi úr góðu og gildu
íþróttamáli til nánari skýringar:
1) ALÍÞRÓTTIR: iðka alíþrótt-
ir, sbr. iðka íþróttir; leggja stund
á alíþróttir, sbr. leggja stund á
íþróttir. Þeir, sem iðka íþróttir
á íslandi, leggja stund á al-
íþróttir og keppnisíþróttir.
þá tilhugsun, að hið erlenda orð
238
ÍÞRÓTTABLAÐIÐ