Austri - 12.12.1996, Qupperneq 15
Jólin 1996
AUSTRI
15
og smáar. Hún byrjaði á því að lesa
á pakkana úr pokanum. Öll bömin
áttu þar sína böggla, líka hún og all-
ir vom þeir frá jólasveininum. Hvert
og eitt opnaði sinn pakka. Undmn-
in skein úr augnaráði þeirra. Öll
höfðu þau fengið eitthvað sem
tengdist jólunum.
„Mamma, opnaðu pakkann þinn,
sem þú fékkst frá jólasveininum",
sagði Helgi, þar sem hann sat á
gólfinu við stólinn hennar. Hendur
hennar skulfu þegar hún opnaði
pakkann. í honum var forkunnar
fögur bjalla, sem var í laginu eins
og jólasveinn. Þegar tekið var í húfu
jólasveinsins og honum lyft upp,
klingdi fallega í honum, rétt eins og
í klukkunum sem höfðu hringt inn
jólin. Hún hafði aldrei séð neitt
svona fallegt og strauk létt yfir út-
línur bjöllunnar. Stína hafði líka
fengið litla bjöllu og hún var ekki
síður falleg en sú stóra.
„Mamma, er jólasveinninn í al-
vöru til?“ spurði Hrefna þar sem
hún sat hugfangin og horfði á bjöll-
una. „Ég veit það ekki“, stundi
móðir þeirra lágt. „Ég veit að hann
er til,“ sagði Hrönn og brosti dreym-
in upp í andlit móður sinnar.
,díigum við ekki að taka upp hina
pakkana?", sagði Helgi og fannst
nóg um rólegheitin í fjölskyldunni.
„Jú, nú opnum við þá“, sagði hún
og rétti þeim hverju sinn pakka.
Hrefna og Hrönn ráku upp undmn-
aróp þegar þær sáu dúkkurnar, en
Helgi fór að vola, þegar hann sá
engan traktor koma innan úr böggl-
inum sínum. Bjarni kyssti móður
sína á kinnina fyrir sokkana, en þeg-
ar henni varð litið á Stínu, þá fann
hún hvemig hjartað stoppaði. Stína
stóð upp með buxumar í höndunum.
„Kallarðu þetta buxur? Ætlastu til
að ég fari í þessu í skólann? Þetta er
heimasaumað, ekki Lee-gallabux-
ur“. Hún grýtti buxunum í gólfið og
tók á rás inn í herbergi. Bjami ætl-
aði á eftir henni, en hún greip í hönd
hans. „Ég skal“. Hún stóð á fætur
og fór á eftir telpunni.
Stína lá á grúfu í rúminu og grét.
Móðir hennar settist á rúmstokkinn
og lagði aðra höndina á bak hennar.
„Stína, viltu hlusta á mig augna-
blik?“ „Til að heyra þig segja að við
séum fátæk og höfum ekki efni á
þessu og hinu?“ snökti stúlkan á
milli grátkviðanna. „Stína, snúðu
þér við og líttu á mig“. Stúlkan sneri
sér hægt við í rúminu og leit á móð-
ur sína gegnum tárin. „Heldur þú,
elsku bam, að ég myndi ekki kaupa
handa þér buxur ef ég gæti? Ég get
það ekki núna, en það á eftir að ræt-
ast úr hjá okkur og þá færðu buxur".
Stína horfði á móður sína og sá tár
speglast í augum hennar. Allt í einu
skammaðist hún sín fyrir framkomu
sína. Mamma hafði ekki fengið
neina jólagjöf frá þeim. Þau höfðu
alveg gleymt henni, af tilhlökkun
yfir því, sem þau hugsanlega kæmu
til með að fá. Hún flaug upp um
háls móður sinnar: „Viltu fyrirgefa
mér, mamma mín?“ „Auðvitað geri
ég það, ástin mín, en komdu nú
fram, svo við getum verið öll sam-
an litla stund, áður en Helgi sofnar“.
Þær gengu saman fram í stofuna,
þar sem hin börnin sátu hljóð og
biðu.
Um kvöldið, þegar börnin voru
sofnuð, settist hún niður og handlék
bjölluna. Allt í einu féll hún saman
og grét, þungum, sárum gráti. Henni
fannst hjarta sitt vera að bresta. Það
var nú svo komið, að hún gat ekki
haldið jól fyrir bömin sín. Allt í einu
stóð Bjarni við hlið hennar.
„Mamma mín, ekki gráta, við klór-
um okkur fram úr þessu eins og
öðru. Hún harkaði af sér. Hér stóð
13 ára drengur og hughreysti hana,
þegar hún átti að hughreysta hann.
Hún tók hann í faðm sér, og saman
gátu þau virt fyrir sér jólaljósin.
„Það er kostur að hafa svona tré“,
sagði Bjami lágt, „það fellir engar
nálar, sem stingast upp í fæturna“.
Hún brosti, þetta kom beint frá
hjartanu. „Já“, svaraði hún, „það er
kostur".
A milli jóla og nýárs gekk hún á
milli fyrirtækja og stofnana, í leit að
vinnu, en fékk alls staðar sömu
svörin: „Komdu eftir áramót". Hún
var að því komin að gefast upp, en
þá klingdu orð Bjama í eyrum henn-
ar: „Við klórum okkur fram úr
þessu, eins og öðru“. Hún var nú
ekki vön að „klóra sig fram úr hlut-
unum“, heldur vinna sig í gegnum
þá, en það var víst ekki hægt, þar
sem enga vinnu var að hafa. Hún
átti eftir að fara í verksmiðjuna og
athuga hvort eitthvað yrði þar á
lausu á næstunni. Það kostaði ekk-
ert að reyna og hún hefði gott af
einum löngum göngutúr.
Þegar hún kom að verksmiðjunni
gekk hún upp á loft, að skrifstofu
yftrmannsins. Öll vinna lá niðri um
hátíðamar og varð hún ekki vör við
að nein sála væri í húsinu. Hún
bankaði á dyrnar, heyrði ekkert,
bankaði aftur og var í þann veginn
að snúa við og fara, þegar hurðinni
var lokið upp og yfirmaðurinn stóð í
dymnum. „Já, hvað var það?“ Hún
hrökk við og tók að stama fyrir
framan hann. Hann horfði á hana.
„Hvað get ég gert fyrir þig?, sagði
hann, ögn vingjamlegar. „Mig vant-
ar vinnu“. Hún var að jafna sig á
fátinu sem kom á hana og horfði
einarðlega framan í manninn. Hann
vissi hver hún var og virti hana fyr-
ir sér. „Þú byrjar að vinna 9. janúar,
ef það hentar þér“, sagði hann. Hún
stóð og horfði; trúði ekki sínum eig-
in eyrum. „Var það eitthvað fleira?“,
spurði hann. „Nei, þakka þér fyrir“,
stamaði hún og reikaði fram gang-
inn. Hún var búin að fá vinnu.
Á leiðinni heim fór hún yfir sam-
talið í huganum. Hún hafði þúað
hann og ekki óskað honum gleði-
legra jóla. Henni fannst hún gæti
sokkið niður úr jörðinni. Hún hafði
komið fram eins og hálfviti. En hún
var samt búin að fá vinnu. I fyrsta
skipti í langan tíma fannst henni
eins og þungu fargi væri af sér létt.
Hún fann ekki fyrir göngunni heim,
mundi hana ekki heldur. Það var
eins og hún svifi. Hún reif upp
hurðina, þegar hún kom að kofan-
um, og rauk strax inn í stofu til
barnanna, til að segja þeim frá
þessu. Hún stóð á stofugólfinu.
„Mamma, er eitthvað að?“, spurði
Stína. Hún horfði brosandi á bömin.
„Ég er búin að fá vinnu“, sagði hún,
um leið og hún breiddi út faðminn,
til að taka á móti hópnum sínum,
sem kom fljúgandi í fang hennar.
Þau voru öll frá sér numin af gleði,
og tóku síðan að dansa í kringum
móður sína. Hún horfði á bömin sín.
Ef þetta var ekki ævintýri, þá fyrir-
fundust ekki ævintýri í dag: að sjá
gleðina sem braust fram. Hún hefði
ekki getað glatt þau meira þó hún
hefði komið heim með konfekt og
dýrar gjafir.
Á gamlárskvöld var glatt á hjalla í
kofanum. Núna var vonin vöknuð.
Það var að einhverju að stefna; hægt
að vinna að einhverjum markmið-
um. Jólin höfðu verið haldin í von-
leysi og myrkri, þar sem ekkert virt-
ist framundan, ekkert að keppa að.
Jú, þegar gamla árið kvaddi og það
nýja gekk í garð, þá buðu þau von-
ina velkomna. Gleðin tók völdin.
Hún byrjaði að vinna í verksmiðj-
unni þann níunda eins og um var
rætt. Unnið var á vöktum, og strax
fyrsta daginn var hún spurð hvort
hún gæti tekið aukavaktir, ef um
veikindi væri að ræða. Hún játti því
og fyrr en varði var hún komin í
fulla vinnu. Hún mátti þakka fyrir ef
hún fengi næga hvíld sjálf. En hún
hugsaði ekki um það, sá bara fyrir
sér andlit barna sinna um jólin og
hélt áfram að vinna. Tíminn leið
hratt. Börnin voru á mismunandi
tímum í skólanum og skiptust á um
að passa Helga litla. Mamma þeirra
vann og vann; þau sáu hana næstum
aldrei. En ef þau voru vakandi þegar
hún kom heim á kvöldin, þá tylltu
þau sér alltaf niður svolitla stund og
fóru yfir daginn eða dagana, eins og
það var orðið núna.
Taskan hennar Hrefnu var búin að
gefa upp andann og stúlkan var með
bækurnar sínar í poka. „Mamma,
heldurðu að ég geti fengið nýja
tösku næsta haust? Krakkamir stríða
mér með pokann“. „Jú, Hrefna mín,
þú færð tösku næsta haust“. Helst
hefði hana langað til að kaupa
skólatöskuna strax, en fyrst var að
gera upp reikninginn í búðinni. Hún
var ekki enn búin að borga fyrir jól-
in. Tíminn leið hratt: janúar, febrúar
og það var komið fram í fyrstu viku
í mars. Hún yrði að gera sér ferð í
bæinn, til að fá það sem hana vant-
aði. Hún var búin að klípa af öllum
endum, til að geta lagt til hliðar fá-
einar krónur og hafði tekið allar
aukavaktir sem gáfust, en núna
hafði vinnan minnkað. Hún var þó
búin að fá vilyrði fyrir meiri vinnu,
svo nú var orðið tímabært að bömin
uppskæru laun fyrir þolinmæðina
og hjálpsemina.
Þegar hún kom í bæinn gekk hún
búð úr búð, skoðaði og skoðaði og
velti vöngum. Settist svo inn á kaffi-
hús, keypti sér kaffibolla og reikn-
aði. Hún yrði að sleppa öllu nema
Stínu og Hrefnu; þær yrðu að ganga
fyrir í þetta skipti. Hin yrðu að bíða
um stund. Þegar hún lagði af stað
heimleiðis var hún full eftirvænting-
ar og gleði: bara að þeim líkaði nú
það sem hún hafði keypt. Um
kvöldið, þegar allir voru búnir að
borða, sótti hún pakkana. Rétti
Stínu annan og Hrefnu hinn; settist
síðan og fylgdist með viðbrögðum
stúlknanna. Stína stökk á fætur:
„Mamma, „lee-buxur“. Hún þaut
inn í herbergi til að máta buxumar.
Hrefna sat sem lömuð: innan úr
pakkanum hennar kom flott, ný
skólataska. Hún horfði bara, fyrst á
mömmu, síðan á töskuna. Móðirin
sá tár blika í augum hennar. „Líkar
þér ekki taskan, Hrefna mín?“ Allt í
einu fór Hrefna að hágráta. „Hrefna,
Hrefna mín, það er hægt að skila
töskunni, ef þér líkar hún ekki. „Það
er ekki það“, heyrðist á milli ekka-
soganna frá barninu. „Hvað þá?“
„Mig hefur dreymt um svona tösku“
hikstaði hún út úr sér. „Elsku stúlk-
an mín“. Mamma tók utan um hana,
þar sem hún sat með töskuna í fang-
inu. „Ertu búin að lykta af henni?“,
spurði hún stúlkuna. Hrefna tók upp
töskuna og lyktaði. „Mmm.., það er
svo góð lykt af henni“, sagði hún og
faðmaði töskuna að sér. „Settu nú
skóladótið þitt í hana, ástin mín“.
Mamma stóð upp. Hrönn, Helgi og
Bjarni höfðu setið og horft á. Hún
leit til þeirra. „Meira gat ég ekki
gert í bili, en þið emð næst á dag-
skránni". Þau brostu og Bjami kom
til hennar. „Já, mamma mín, við vit-
um það, okkar tími kemur, rétt eins
og þeirra". En hvað hún var heppin
með börnin. Bjarni var samt sem
áður orðinn full-fullorðinslegur. Það
var enn of snemmt fyrir hann að
sleppa barnæskunni.
Morguninn eftir, þegar hún var að
læðast fram til að fara í vinnuna, sat
Hrefna uppi í rúminu með töskuna í
fanginu. „Hrefna mín, geturðu ekki
sofið?“ „O, mamma, ég vildi að það
væri mánudagsmorgunn og ég ætti
að fara í skólann. Ég get ekki beðið
eftir að komast í skólann með nýju
töskuna mína“. „Hefurðu ekkert
sofið?“, spurði hún telpuna. „Ég gat
ekki sofið“, svaraði Hrefna og gat
varla haldið augunum opnum leng-
ur. Móðir hennar tók töskuna og
setti hana til fóta í rúminu og
breiddi svo ofan á hana sængina.
„Kúrðu þig nú niður, ég kem heim
kl. þrjú í dag; reyndu bara að sofa
svolítið". Það eina sem sást af
Hrefnu var andlitið, sem gægðist
fram undan sænginni. Augu
stúlkunnar fylgdu henni fram á
gang. „Mamma mín, mér þykir svo
vænt um þig. Takk fyrir töskuna".
Hún leit til stúlkunnar. Augu
hennar höfðu lagst aftur, hún var
steinsofnuð. Uti var að verða albjart.
Móðirin brosti, fann gleðina gagn-
taka sig. Var hægt að óska sér ein-
hvers betra en ástar og þakklætis
barna sinna; að finna þessa
fölskvalausu gleði? Ekkert gat kom-
ið í staðinn fyrir það. Ekkert.
(Forsand, Noregi, 1996).
týée&téep
föt of
fcinMdt
&omcutcU ási
pöúáum öit
tACÖdUþti á
écörtum ánum
HÖTEL
VALASKJALF
EGILSSTÖÐUM C3 471 1500
w
-þar sem tryggingar
snúast um fólk
Svæðisskrifstofa Egilsstöðuin, Svæðisskrifstofa Eskifirði,
Miðvangi 2, sími 471-1975 Strandgötu 19, sími 476-1272
Gleðilegjöl,
farsælt nýtt ár.
Þökkum viðskiptin
á árinu.
y?
'K
? TAPSFJOR \
Reyniveliir 5. Egilsstöðum * Simi 471-2012