Morgunblaðið - 19.05.2022, Page 37

100,0%
86,6% 87,4%
Frjálsi Almenni LIVE
Óhætt er að segja að síðustu ár
hafi verið um margt sérstök og þar
ber næst okkur í tíma að nefna
heimsfaraldurinn svo og stríðsátök,
nokkuð sem heimurinn vinnur enn
úr. Við stjórnarmenn erum stolt af
sjóðnum okkar og starfi okkar í
stjórn hans. Árangur síðasta árs er
ánægjulegur, nafnávöxtun deilda
frá 7,5% til 20,7%. Til lengri tíma er
árleg ávöxtun deilda góð og er hún
síðustu 15 ár 7,9%-8,3%.
Réttindastaða sjóðfélaga í trygg-
ingadeild hefur farið vaxandi og er
afar sterk. Samanburður á framtíð-
arréttindum sjóðfélaga í Frjálsa, Al-
menna lífeyrissjóðnum og Lífeyris-
sjóði verzlunarmanna eftir 45 ár,
sem birtur hefur verið af öðrum
frambjóðanda til stjórnar Frjálsa í
komandi kosningum, er því miður
misvísandi og villandi. Enda sýnir
saga síðustu 20 ára að réttinda-
ávinnsla sjóðfélaga Frjálsa hefur
verið meiri en fyrrgreindra sjóða.
Gæta þarf þess í öllum samanburði
að notast sé við sem réttmætasta
framsetningu og forsendur, en í
samanburði umrædds frambjóðanda
er gert ráð fyrir að einn sjóðurinn
nái 9,9% raunávöxtun á ári næstu 45
árin. Staðan er sú að sjóðfélagi sem
átti 100 þús. kr. í mánaðarleg áunn-
in réttindi árið 2002 og greiddi ekki
frekari iðgjöld ætti í dag réttindi að
fjárhæð 302 þús. kr. hjá Frjálsa en
227 þús. kr. í Almenna og 252 þús.
kr. í Lífeyrissjóði verzlunarmanna.
Réttindaávinnslan
er mikilvægust
Tökum annað dæmi um ávinnslu
lífeyrisréttinda yfir 20 ára tímabil.
Forsendur:
. 28 ára sjóðfélagi þegar greiðslur
hefjast árið 2002
. Árlegt iðgjald breytist í hlutfalli
við vísitölu neysluverðs
. Gert ráð fyrir einni greiðslu á ári
sem nemur 300 þús. kr. og miðað
er við meðalvísitölu neysluverðs
hvers árs
. Fyrsta ár: 2002, síðasta ár: 2021
Lokaréttindi m.v. meðalvísitölu
2021
. Taka ellilífeyris hefst við 70 ára
aldur
Þá má áætla réttindi í lok tímabils
að teknu tilliti til réttindabreytinga
sjóðanna á tímabilinu:
Frjálsi: 3.160 þús. árleg réttindi
eða um 263 þús. kr. á mánuði
Almenni: 2.737 þús. árleg réttindi
eða um 228 þús. kr. á mánuði
LIVE: 2.762 þús. árleg réttindi
eða um 230 þús. kr. á mánuði
Þessi sjóðfélagi hefði úr 33 til 35
þúsund krónum meira að spila á
mánuði ef hann væri sjóðfélagi
Frjálsa en hinna sjóðanna.
Stjórn Frjálsa lífeyrissjóðsins
Í stjórn Frjálsa sitja í dag sjö ein-
staklingar í aðalstjórn og öll erum
við stjórnarmenn kosin af sjóð-
félögum. Stjórnin samanstendur af
fólki með ólíkan bakgrunn, fjöl-
breytta menntun og starfsreynslu,
fulltrúum margra aldurshópa.
Breytingar og nýjungar
Nú geta sjóðfélagar Frjálsa fylgst
með lífeyrisréttindum sínum og sér-
eignasparnaði í snjalltækjum (appi),
sem er stórt skref til framtíðar og
hefur vakið athygli fólks enn frekar
á einu stærsta og mikilvægasta
sparnaðarformi sínu. Stjórnin hefur
lagt áherslu á gagnsæi í starfsemi
og greinargóða upplýsingagjöf til
sjóðfélaga. Þar er sjóðurinn í farar-
broddi íslenskra lífeyrissjóða.
Við höfum í stjórnarsetu okkar
beitt okkur fyrir því að reglulega sé
endursamið um kjör sjóðsins til
lækkunar en rekstrarsamningur
sjóðsins við rekstraraðila er að-
gengilegur á vefsíðu sjóðsins.
Valfrelsi
Hugmyndafræði Frjálsa lífeyris-
sjóðsins hefur frá upphafi gengið út
á valfrelsi og slík er framtíðarsýn
okkar sem þetta ritum. Að sjóð-
félagar geti valið um hvort þeir
greiði til sjóðsins og valið um fjár-
festingarleiðir og þar með áhættu-
stig lífeyrissparnaðar síns. Að auki
hafa sjóðfélagar sveigjanleika við
töku lífeyrissparnaðar. Í tengslum
við stjórnarkjör er boðið upp á raf-
rænar kosningar sem hluta af raf-
rænni vegferð sjóðsins og er sjóð-
félögum gert einfaldara að hafa
áhrif á stjórn sjóðsins. Þeim stendur
einnig til boða að mæta á ársfund-
inn og kjósa með hefðbundnum
hætti.
Við undirrituð gefum áfram kost
á okkur í stjórn Frjálsa lífeyr-
issjóðsins til næstu þriggja ára. Við
hvetjum alla sjóðfélaga til að nýta
sér kosningarétt sinn í tengslum við
ársfundinn 23. maí nk.
Eftir Elías Jónatansson,
Elínu Þórðardóttur og
Jón G. Kristjánsson
» Árangur síðasta árs
er ánægjulegur,
nafnávöxtun deilda frá
7,5% til 20,7%.
Elías Jónatansson
Höfundar eru sitjandi stjórnarmenn
og frambjóðendur til stjórnar Frjálsa
lífeyrissjóðsins á ársfundi 23. maí
næstkomandi.
Jón Guðni KristjánssonElín Þórðardóttir
Góð lífeyrisréttindi í Frjálsa lífeyrissjóðnum
Réttindi í lok tímabils
sem hlutfall af réttindum
Frjálsa
37
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 19. MAÍ 2022
Púttað Kylfingar hafa á síðustu dögum flykkst út á golfvellina sem margir eru orðnir iðjagrænir. Á Urriðavelli var líf og fjör þegar ljósmyndari leit þar við og kylfingar vönduðu púttin.
Kristinn Magnússon
Ég skil mjög vel
hvað Hjörtur J. Guð-
mundsson talar um í
grein sinni „Hefur
augljósa yfirburða-
stöðu“ sem birtist í
Morgunblaðinu 16. maí
sl. Hann segir að
EFTA-dómstóllinn
hafi verið annars
flokks dómstóll frá
upphafi þar sem hann
sé bundinn af lögum (grein 6 EEA)
um að taka mið af dómum dómstóls
Evrópusambandsins (ECJ), en hins
vegar sé ekkert skriflegt sam-
komulag um að ECJ tæki mið af
dómum EFTA-dómstólsins. Sú
staðreynd að bæði dómstóll Evrópu-
sambandsins, aðallögmaður dóm-
stólsins og héraðsdómstóll Evrópu-
sambandsins hafa
vísað í og fetað í fót-
spor EFTA-dómstóls-
ins margoft á tíma-
bilinu frá 1994 til 2017
hafi einungis verið
þeim í sjálfsvald sett.
Ég deili ekki þessari
skoðun. Lagaskylda
tryggir ekki jafnræði
eða gagnkvæma virð-
ingu. Gagnkvæm virð-
ing krefst þekkingar,
skilnings og trausts
sem er byggt á vönd-
uðum röksemdafærslum. Allt til
ársins 2017 gekk þetta fyrirkomulag
mjög vel, en frá árinu 2018 hefur
dómskerfi Evrópusambandsins ein-
ungis vísað í dóma frá fyrri tíma.
Það vekur þann grun að ástæðan
tengist því að gæðum EFTA-
dómstólsins hafi hrakað. Og hver
sem dæmir norska ríkinu í vil trekk
í trekk og hunsar allar máls-
meðferðarreglur ætti ekki að vera
hissa á því að ECJ líki ekki vinnu-
brögðin og hætti allri samræðu við
EFTA-dómstólinn. Ég tek sem
dæmi mál E-8/17 sem er mál skíða-
kappans Henriks Kristoffersens.
Þar var meðalhófsreglan túlkuð
skíðamanninum í óhag án fullnægj-
andi stuðnings og dæmt norska
skíðasambandinu og norska ríkinu í
vil. Síðan er mál norska ríkisins
gegn Fosen I (E-16716), þar sem
Páli Hreinssyni dómara, sem var
veikur, var skipt út fyrir núverandi
yfirdómara, Benedikt Bogason, en
niðurstaða EFTA-dómstólsins í
málinu hugnaðist ekki norska rík-
inu. Þá flaug Per Christiansen
EFTA-dómari til Óslóar og bað
norska hæstaréttinn að setja málið
fram að nýju og braut þar trúnað
um rökræður dómaranna þar sem
þeir vega og meta alla þætti málsins
til að komast að niðurstöðu. Hæsti-
réttur Noregs tók málið upp. Í mál-
inu Fosen II var síðan dómnum
hnekkt. Og þegar búið var að koma
ásættanlegri niðurstöðu í hús með
þessu fyrirkomulagi tilkynnti ís-
lenskur forseti EFTA-dómstólsins
fyrir fram hvernig málið leit út frá
hans sjónarhorni í greinargerð. Síð-
an má nefna NAV-dómana frá 30.
júní 2021 (E-15/20 og E-13-20) sem
norsku prófessorarnir Tarjei Bekk-
endal og Mads Andenas lýstu yfir
að væru óviðunandi, vegna þess að
borgurum sem nýttu frelsi sitt til
frjálsra ferða væri hegnt að ósekju,
eða nýjasta dæmið um Telenor
(E-12/20) þar sem rannsókn Evr-
ópsku geimferðastofnunarinnar
ESA á átta ára tímabili var dæmd
lögleg. Sekt upp á 212 milljónir evra
var keyrð í gegn og ekkert litið til
mannréttindasáttmála Evrópu. Mál-
ið var víst á mörkum þess að fyrn-
ast. Einnig er hægt að nefna önnur
mál. Þá má benda á það að forseti
EFTA-dómstólsins, Páll Hreinsson,
er alltaf til taks fyrir íslensk stjórn-
völd sem hafa tilnefnt hann aftur og
aftur sem sérstakan sérfræðing fyr-
ir þóknun og það hefur einnig skað-
að orðspor EFTA-dómstólsins.
Eftir Carl
Baudenbacher » Lagaskylda tryggir
ekki jafnræði eða
gagnkvæma virðingu.
Gagnkvæm virðing
krefst þekkingar, skiln-
ings og trausts sem er
byggt á vönduðum
röksemdafærslum.
Carl Baudenbacher
Höfundur er fv. forseti
EFTA-dómstólsins.
Raunverulega ástæðan fyrir skorti á samræðu