Sjómannablaðið Víkingur - 01.04.2019, Qupperneq 6

1939 (1. tbl.) – 1940 (3. – 4.
tbl.), Bárður Jónas Jakobsson.
Bárður gerðist lögmaður, rit-
höfundur og afkastamikill þýð-
andi.
1940 (5.– 6. tbl.) – 1941
(5. tbl.), Guðmundur Helgi
Oddsson.
Guðmundur var skipstjóri og
stýrimaður á bátum og togurum
í 27 ár, auk þess að taka ríkan
þátt í félagsstarfi. Hann var
meðal annars formaður Skip-
stjóra- og stýrimannafélagsins
Öldunnar í tólf ár og einn af
stofnendum Sjómannadagsins í
Reykjavík.
1941 (6. tbl.) – 1944 (11. – 12. tbl.), Halldór Jónsson loft-
skeytamaður. Þess má geta að Halldór var loftskeytamaður á b/v
Hafsteini þegar áhöfnin á Hafsteini, í janúar 1940, bjargaði 62
Þjóðverjum af Bahia Blanca.
1945 (1. tbl.) – 1945 (6. – 7. tbl.), Gissur Ólafur Erlingsson
loftskeytamaður og um skeið elstur Íslendinga en Gissur varð
104 ára.
*
Ritstjórar Víkings voru jafnframt skrifstofustjórar FFSÍ. Gissur
var seinastur ritstjóra blaðsins til að gegna báðum störfum. Í
ágúst 1945 (8. tbl.) tilkynnti stjórn FFSÍ að umsvif sambandsins
væru orðin það mikil að ekki væri leggjandi á einn mann að
annast bæði um daglegan rekstur skrifstofunnar og Sjómanna-
blaðið Víking:
„Sá háttur hefur því verið upp tekinn nú við mánaðamótin
júlí og ágúst, að starfinu hefur verið skipt. Ráðinn hefur verið
sérstakur ritstjóri, sem sér um útgáfu blaðsins, efnissöfnun og
efnisval með ritnefndinni, svo og annað það, er heyrt getur und-
ir ritstjórann. Þá hefur og verið ráðinn framkvæmdastjóri, er sér
um öll dagleg störf á skrifstofunni, tengslin við sambandsfélögin,
fjárreiður og viðskipti til allra hliða.“
*
1945 (8. tbl.) – 1954 (6. – 7. tbl.), Gils Guðmundsson, alþingis-
maður og rithöfundur.
*
Sumarið 1954 var Gils Guð-
mundssyni vikið frá ritstjórn-
inni. Ekki var þó einhugur um
uppsögnina í stjórn FFSÍ en
vilji meirihlutans hlaut að ráða.
Þegar Gils kvaddi (í 6. til 7.
tbl. 1954) kvaðst hann ekki
vilja ræða orsakir uppsagnar-
innar en ávallt hefði farið vel á
með honum og stjórn sam-
bandsins, framkvæmdastjóra og
ritnefnd og hann aldrei dregið
neinn pólitískan taum.
– Ég hef kappkostað að taka
ekki „flokkspólitíska afstöðu“
enda er það sannfæring mín,
skrifaði Gils, „að enginn geti
borið mér á brýn pólitíska hlut-
drægni í sambandi við störf mín
við blaðið.“
Það var engin tilviljun að Gils undirstrikaði rækilega í
kveðjuorðum sínum að hann hefði aldrei notað blaðið í pólitísk-
um tilgangi. Hann hafði sumarið á undan verið í framboði til Al-
þingis og náð kjöri sem fulltrúi Þjóðvarnarflokks Íslands. Og
þótt stjórn FFSÍ þverskallaðist við að útskýra ástæður brott-
rekstrarins töldu margir næsta víst að þær væru af pólitískum
toga enda hefði undirróður gegn Gils hafist um leið og hann
komst á þing fyrir Þjóðvarnarflokkinn.
*
1954 (8. tbl.) – 1956 (11. – 12. tbl.), Magnús Arnór Jensson
loftskeytamaður.
1957 (1. – 2. tbl.) – 1962 (6. – 7. tbl.), Halldór Jónsson (áður
ritstjóri 1941 – 44).
1962 (8. tbl.) – 1978 (6. – 7. tbl.), Guðmundur Jensson loft-
skeytamaður.
*
Guðmundur Jensson hafði verið framkvæmdastjóri FFSÍ og
jafnframt séð um afgreiðslu Víkings, innheimtu og reikningshald
fyrir blaðið. Í hans tíð var tekin upp sú nýbreytni að hafa tvo rit-
stjóra að Víkingnum. Guðmundur og Magnús A. Jensson voru
bræður.
– Ég er því algjörlega mótfallinn að
taka upp samstarf við Sjómannablaðið
Víking, tilkynnti Davíð á Fiskiþinginu
1942 og þótt aðrir þingmenn reyndu að
milda svolítið þessa afstöðu stóð hún
engu að síður óhögguð. Ægir skyldi
ekki sameinaður Víkingnum.
En af hverju?
Sjálfsagt spiluðu persónulegar ástæður
inn í, að minnsta kosti til að byrja með á
meðan Kristjánarnir tveir stóðu í eldin-
um. Það var erjótt á milli félaganna.
Fiskifélagið átti í vök að verjast og það
var ekki laust við að oddvitum þess þætti
sér ógnað af FFSÍ.
Að hafa tvö félög, sem bæði glíma við
fiskveiðimálin, hafði Kristján Jónsson frá
Garðstöðum skrifað, „er ekki óáþekkt og
að ætla sér að hafa tvær hreppsnefndir í
sama sveitarfélagi eða tvær bæjarstjórnir í
sama kaupstað.“1
Hnútukastið í Víkingnum bætti ekki
úr skák, enda svo nærri vegið, bæði að
Kristjáni forseta og nafna hans Jónssyni,
að jaðraði við ærumeiðingar svo ekki sé
dýpra í árinni tekið.
Hin málefnalegu rök hafa þó líkast til
vegið þyngst. Kristján frá Garðstöðum
gerði góða grein fyrir þeim í októberblaði
Víkings árið 1940:
„Það virðist fara vel á því, að Víkingur
hafi það hlutverk að flytja skemmtilegar
1 Kristján Jónsson: „Fiskifélag Íslands og
fyrirkomulag þess“, Tíminn 16. nóvember 1939.
og gagnlegar frásagnir af lífi og störfum
sjómanna, sem Ægir hefir ekki komizt
yfir nema að litlu, haldi þétt og prúð-
mannlega á hagsmunamálum þeirra og
sé jafnframt nokkurskonar málsvari far-
manna og sérfróðra sjómanna. En að
Ægir sinni einkum fiskiveiðamálunum í
víðri merkingu, málefnum útvegsins,
upplýsinga og skýrslugerð, styrkveiting-
um allskonar, og öllu því, sem hið opin-
bera fæst við, styrkir eða lætur fram-
kvæma og gefi gaum hverskonar
nýbreytni varðandi fiskveiðarnar. Annað
verði í rauninni sjómannablað, hitt fisk-
veiðirit.“
Bárður J. Jakobsson, fyrsti ritstjóri
Sjómannablaðsins Víkings.
Gils Guðmundsson. Jafnhliða því að
sinna ritstjórninni safnaði Gils efni í
bækurnar Báran blá sem Farmanna-
og fiskimannasamband Íslands gaf
út en frumkvæðið að útgáfunni átti
forseti FFSÍ, Ásgeir Sigurðsson. Alls
urðu bindin tvö í ritstjórn Gils en
átti eftir að fjölga í fimm.
Sjómannablaðið Víkingur 80 ára
– ritstjórar frá upphafi –
6 – Sjómannablaðið Víkingur