Morgunblaðið - 30.05.2000, Side 62

Morgunblaðið - 30.05.2000, Side 62
62 ÞRIÐJUDAGUR 30. MAÍ 2000 MORGUNBLAÐIÐ FRÉTTIR ERU ÞEIR AÐ FA’ANN? Morgunblaðið/Stefán Á.Magnússon Frá veiðivörusýningunni í kvikmyndaverinu Óskari um síðustu helgi, en að sögn Stefáns Á. Magnússonar sýningarstjóra mættu þar um 5.000 gestir. Konungur físk- anna er mættur - LAXVEIÐIVERTIÐIN hefst á fimmtudag í Norðurá í Borgar- firði. Þar sáust fyrstu laxarnir fyrir allnokkru síðan, stórir, bjartir dæmigerðir júnílaxar á hefðbundnum stað, sem sagt á Brotinu. Aldrei þessu vant er það Norðurá ein sem verður opnuð 1. júní. Þverá og Laxá á Ásum sem um árabil hafa verið opnaðar sama dag byrja nú seinna, Þverá 4. júní og Laxá ekki fyrr en 10. júní. , Jón Olafsson, einn leigutaka Þverár og Kjarrár, sagði í samtali við Morgunblaðið að mikill hugur væri í mönnum, fallegt vatn væri í ánni og bændur hefðu séð máfa láta ófriðlega á grunnum brotum í ánni. Það gæti bent til að lax væri farinn að ganga í ána. Það gæti að vísu líka bent til að gönguseiði og hoplaxar væru á ferðinni í gagn- stæða átt, en ekki má gleyma, að á meðan netaveiði var og hét í Hvítá hófst vertíðin ár hvert 20. maí og var alltaf veiði, stundum meiri, stundum minni, en alltaf eitthvað. Það er því nánast ör- uggt að laxinn er ekki síður geng- inn í Þverá en Norðurá. Vel>ekkt Það er í raun vel þekkt, að laxa- stofnar Þverár/Kjarrár og Norð- urár séu snemmgengari heldur en aðrir stofnar í landinu. Eyþór Sigmundsson sem hafði Brenn- una á leigu um árabil, en svo heita vatnamót Þverár og Hvítár, sagði eitt sinn að oft og iðulega er hann og félagar hans fóru í Borgar- fjörðinn þegar vika var liðin af maí til að dytta að veiðihúsinu við Brennuna og gera allt klárt fyrir sumarið hafi þeir veitt einn eða tvo nýrunna laxa þegar til stóð að veiða silung í soðið. Eitt sinn hafi hann sjálfur, hinn 10. maí, dregið tvær grálúsugar 12 punda hrygn- ur. Montveggur í Nanoq Veiðivörudeildin í versluninni Nanoq í Kringlunni hefur tekið stakkaskiptum í vor og þar er tekið mið af því hvaða árstími er genginn í garð. Eitt af því sem þar verður í sumar, er svokallað- ur „montveggur“, stór hlaðinn steinveggur þar sem veiðimönn- um býðst að hengja myndir af sér og sínum með afla- og stemm- ingsmyndir á yfirstandandi ver- tíð. Ætla veiðimennimir bak við búðarborðin í Nanoq með þessu að gera veiðideildina „heimilis- Iegri“, eins og Leifur deildar- stjóri komst að orði. Afar líflegt hefur verið á köfl- um í Elliðavatni. Þar berja menn stundum lengi án þess að hreyf- ing sjáist, en svo er eins og hringt sé mötuneytisbjöllu og allt verður vitlaust. Bleikjan hefur verið að aukast í aflanum og í bestu tilvik- um hafa menn verið að fá milli 20 og 30 fiska á stöng. Minnivallalækur stendur alltaf fyrir sínu. Þar veiddist fyrir skömmu 11 fiskar sama daginn og allt vænir fiskar, upp í 8-10 pund, en flestir 3-4 punda. Góð bleikjuskot hafa einnig komið í Brúará, Hólaá og í Þing- vallavatni og Vífilsstaðavatni. Þá eru menn byrjaðir að fá ’ann í Kleifarvatni, einkum og aðallega syðst í vatninu. Stórbirtingar veiddust í Tungulæk í Landbroti um síðustu helgi, einn 14 punda og annar um það bil 12 pund. Var þeim smærri sleppt, enda hafði hann hrygnt haustið áður þótt hann væri raun- ar í furðu góðu ásigkomulagi. Slepptu þeir hrygningu? Tveir sjóbirtingar sem veidd- ust í Tungulæk um síðustu helgi vöktu nokkra athygli. Þeir voru 14 og 9 pund, en það sem á óvart kom var frábært ásigkomulag þeirra, þegar reglan segir að full- orðnir kynþroska fiskar eigi að vera horslápar á leið til sjávar. Birtingar þessir voru akfeitir og silfurbjartir. Hefði verið freist- andi fyrir veiðimenn að gruna jafnvel, að þeir væru nýrunnir ef ekki lægi fyrir sú vitneskja um þetta foma stórvaxna urriðakyn, að þegar fullorðinsárum er náð sleppa einstaklingar tegundar- innar úr hrygningu svona ár og ár, eyða þá tíma sínum öllum í að éta, stækka og fitna. Því er freist- andi að ætla að þessir fiskar hafi gengið seint úr sjó í fyrra, mjög seint, „náttað sig“ í ánni yfir blá- veturinn og hafi verið á niðurleið með hrygningarfiskunum og geldfiskunum. Laxbirtingar á ferð Nokkrir svokallaðir laxbirting- ar hafa veiðst í Tungulæk í vor. Þetta eru kynlegir fiskar, með einkennum bæði laxa og urriða. Þetta eru og ófrjóir fiskar, kyn- blendingar umræddra tegunda. Fyrrum ræktuðu eigendur Tungulækjar fiska þessa í eldis- kerjum sínum við Hæðarlæk, en hættu því svo. Vegna þess að fisk- arnir eru ófrjóir vekur það nokkra furðu að enn skuli þeim bregða fyrir, mörgum árum eftir að ræktun þeirra var hætt. Þórarinn Kristinsson, einn eig- enda Tungulækjar, telur að skýr- ingin sé sú að í Tungulæk sé mik- ið magn af sjóbirtingi og dálítið af laxi í bland. Þrengsli séu svo mik- il á hrygningarstöðum á haustin, að óhjákvæmilega „blandist eitt- hvað þegar hrygningarholur eru nánast hlið við hlið“. Aldnir símamenn leggialand unair fót EFTIRLAUNADEILD FIS, Félags íslenskra símamanna, fer í sína ár- legu skemmtiferð dagana 4. til 9. ágúst næstkomandi. Fyrsta daginn verður ekið um Kjöl til Akureyrar og gist á Hótel Eddu. Þijár næstu nætur verður gist á Hótel Eddu á Stórutjörnum í Ljósavatnsskarði og farið þaðan út í Fjörður, Þorgeirsfjörð og Hvala- vatnsfjörð, um Flateyjardal alveg út að Skjálfandaflóa og siglt út í Flatey á Skjálfanda. Á fimmta degi er ekið úr Eyja- firði upp í hálendið að Laugafelli, þar sem Herðubreið og Vatnajökull blasa við augum, og þaðan niður í Skagafjörð og gist á Varmahlíð. Loks verður svo ekið til Reykjavík- ur á 6. degi. Hafi aldnir símamenn ekki þegar fengið bréf frá ferðanefndinni um þessa ferð eru þeir beðnir að hafa samband við Sigurð Guðmundsson, Guðnýju Hjartardóttur eða Ragn- hildi Guðmundsdóttur ef þeir hafa áhuga á að koma með, enn eru nokkur sæti laus. Sjúkraliðar vilja endur- skoðun launa SJÚKRALIÐAFÉLAG íslands efndi nýlega til fulltrúaþings þar sem ályktanir um kjaramál, menntamál og fleiri málefni sjúkraliða voru sam- þykktar. í þeim segir meðal annars: „Fulltrúaþing Sjúkraliðafélags ís- lands skorar á fjármála- og heil- brigðismálaráðherra að þeir í sam- einingu beiti sér fyrir því að nú þegar verði teknar upp viðræður við for- ustu félagsins um endurskoðun á launum stéttarinnar. Með samning- um verði leitað leiða til að leiðrétta þann mikla og vaxandi mun sem er á launum sjúkraliða og ýmissa ann- arra heilbrigðisstétta. An aðgerða af hálfu stjómvalda til úrbóta á kjörum stéttarinnar, endurskoðim á starfs- umhverfi hennar og starfsréttindum er ljóst að sá hópur sjúkraliða sem hverfur að öðrum störfum mun fara vaxandi. Aðgerða er þörf því á sama tíma og sjúkraliðar hverfa af vettvangi fer þeim stöðugt fækkandi sem hefja nám á sjúkraliðabraut fjölbrauta- og verkmenntaskólanna." Þá varar þingið stjómvöld við þeirri þróun að málefnum heilbrigð- isþjónustunnar sé ekki sinnt sem skyldi, á sama tíma og þörf fyrir þjónustu við sjúka, aldraða og ör- yrkja fari stöðugt vaxandi. „Ná- grannaþjóðir okkar hafa gripið til viðeigandi ráðstafana m.a. með end- urskipulagi á menntun heilbrigðis- stétta og breyttu verksviði. Að öðr- um kosti sáu þær fram á að grípa þyrfti til þeirra óyndisúrræða að flytja aldraða og öryrkja úr landi til að tryggja viðunandi umönnun, í löndum þar sem er viðvarandi at- vinnuleysi og af þeirri ástæðu er hægt að fá fólk í umönnun. Utboð á byggingu elliheimila og annarri þjónustu við aldraða kann ekki góðri lukku að stýra, með því er verið að hverfa til gamalla úrræða sveitarstjóma, sem buðu út fram- færslu aldraðra og ómaga. Reynsla annarra þjóða af slfloim útboðum á þjónustu aldraðra ætti að vera stjómvöldum víti til vamaðar." Áhersla á þjálfun trúnaðarmanna „Fulltrúaþins SLFÍ lýsir yfir ánægju sinni með aukna áherslu á fræðslu og þjálfum trúnaðarmanna félagsins og hvetur til þess að haldið verði áfram á sömu braut. Það er augljós þróun að hlutverk trúnaðar- manna á eftir að breytast vemlega og vaxa m.t.t. þeirrar steftiumörkun- ar stjórnvalda að flytja samningsrétt launþega og túlkun gerðra kjara- samninga, út á einstaka vinnustaði. Þingið ræddi menntun stéttarinn- ar og telur ástæðu til að þakka þeim skólum sem að málinu hafa staðið, fyrir markviss og skynsamleg störf. Hvetja þingfulltrúar forustu félags- ins til að halda áfram á sömu braut í samráði við viðkomandi skóla um fjölþætt framhaldsnám og námskeið í sem flestum greinum. Lögð er áhersla á að reynt verði að efla fjar- nám eins og kostur er svo sjúkralið- um í hinum dreifðari byggðum lands- ins gefist kostur á að viðhalda menntun sinni. Fulltrúaþing sjúkraliða skorar á heilbrigðisráðherra og menntamála- ráðherra að þeir í sameiningu hraði framkvæmd og skipulagningu eins árs viðbótanáms sjúkraliða, sem veiti þeim réttindi til aukins sjálfstæðis og til starfs á fleiri sviðum heilbrigðis- þjónustunnar. Þingið leggur áherslu á að málinu verði hraðað og sjúkra- liðum gefist kostur á að innrita sig í umrætt nám á komandi hausti." Þá er lýst yfir áhyggjum vegna skorts á menntuðu starfsfólki til starfa við heilbrigðisþjónustuna. „Neikvæð umræða um störfin, af- komuna, starfsumhverfið, stöðug kjarabarátta og aðrar uppákomur sem eru afleiðingar af niðurskurði svo og lokun deilda, tililutningur á starfsmönnum, vistfóflti og sjúkling- um hefur valdið heilbrigðisþjónust- unni óbætanlegu tjóni. Þingið leggur áherslu á að stjómvöld taki þjónust- una til gagngerðrar endurskoðunar, með það að leiðarijósi að gera hana markvissari, ánægjulegri og árang- mrsríkari, með réttindi og líðan sjúkl- inga og annarra sem hennar eiga að njóta í öndvegi." Mótmæla skóla- gjöldum í há- skólanum STJÓRN Ungra jafnaðarmanna hef- ur sent frá sér eftirfarandi ályktun: „Stjóm Ungra jafnaðarmanna harmar þá ákvörðun Háskóla Is- lands að taka upp skólagjöld við MBA nám. Þarna er um skýrt lög- brot að ræða þar sem bannað er með lögum að innheimta skólagjöld við Háskóla íslands. Hins vegar er heimilt að innheimta skólagjöld af endurmenntun. Háskólinn teygir þá lagaheimild og flokkar MBA námið sem endurmenntun, þó að um hreint meistaranám sé að ræða. Á íslandi er skýrt kveðið á um það í lögum að bæði gmnn- og fram- haldsnám skuli vera án skólagjalda. MBA er mastersgráða og því er fúll- komlega eðlilegt að það sé án skóla- gjalda. Háskóla íslands ber að fara að lögum. Ef fara á að taka upp skólagjöld í framhaldsnámi er það Alþingis að ákveða það ekki Háskóla Islands, sem með þessari ákvörðun er klárlega að bijóta landslög. Þama er um að ræða hreina aðför að því jafnrétti til náms sem brýnt er að tryggja á íslandi. Menntakerfið er jöfnunartæki framtíðarinnar og í gegnum það tryggjum við öllum þegnum landsins jafna möguleika í lífinu. Það vígi má aldrei falla. Aug- Ijóst er að menntastefna Sjálfstæðis- flokksins hefur brugðist hrapalega. Menntakerfið hefur verið svelt til tjóns og því er brugðið á það örþrifa- ráð að velta kostnaðinum af mennt- uninni í æ ríkara mæli yfir á nem- endur.“ Afmæliskaffí í Thorvald- sensbasar HINN 1. júní 1901 var Thorvald- sensbasar opnaður í Austurstræti 6. Fjórum árum síðar keypti Thor- valdsensfélagið húseignina Veltu- sund 3 sem nú er Austurstræti 4. Þar er verslun félagsins, Thorvaldsens- basar, enn í dag. Frá fyrstu tíð hafa íslenskar vör- ur, og þá helst íslenskt handverk, verið stolt verslunarinnar, segir í fréttatilkynningu. I tilefni afmælisins bjóða félags- konur upp á kaffi og pönnukökur í versluninni frá kl. 10-17. Allir eru velkomnir. Fundur um kynþáttafor- dóma á Islandi SAMBAND ungra sjálfstæðis- manna heldur opinn fund um jafn- réttismál sem ber yfirskriftina: „Kynþáttafordómar á íslandi?“ Fundurinn verður haldinn í dag, þriðjudaginn 30. maí, kl. 17:30 á efri hæð Sólons íslanduss og er öll- um opinn. Þetta er fjórði og síðasti fundur í fundaröð SUS um jafnréttismál sem hefur verið í vetur og borið yf- irskriftina „Með réttlæti gegn ranglæti." Framsögumenn á fundinum verða Ásta Möller alþingismaður, Hafsteinn Þór Hauksson, laganemi og stjórnarmaður í SUS, og Tosh- iki Toma, prestur innflytjenda á Biskupsstofu. Fundarstjóri verður Margrét Leósdóttir, stjórnarmaður í Heim- dalli. Allir eru velkomnir. Fagna flutningi RARIK til Akureyrar EFTIRFARANDI ályktun var samþykkt í bæjarstjórn Siglufjarð- ar þann 18. maí s.l. „Bæjarstjórn Siglufjarðar fagn- ar og lýsir yfir eindregnum stuðn- ingi við framkomnar hugmyndir ríkisvaldsins um flutning höfuð- stöðva RARIK til Akureyrar. Styð- ur bæjarstjórn heilshugar flutning stofnana ríkisins út á land ásamt því að nýjum stonunum verði frem- ur valinn staður á landsbyggðinni en á höfuðborgarsvæðinu. Ákvarð- anir í þessa veru eru skýr merki þess að ríkisstjórnin hyggist fylgja eftir stefnumiðum sínum í byggða- málum. Uppbygging sem þessi á landsbyggðinni stuðlar að öflugu mótvægi við þá byggðaröskun sem átt hefur sér stað og allir eru sam- mála að taka þurfi á.“

x

Morgunblaðið

Direkte link

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.