Dagblaðið Vísir - DV - 10.06.2000, Qupperneq 32

Dagblaðið Vísir - DV - 10.06.2000, Qupperneq 32
32 Helgarblað LAUGARDAGUR 10. JÚNÍ 2000 DV Barist í hvítum sloppum: Læknirinn sem - dr. Gunnar Þór Jónsson, prófessor og yfirlæknir, telur ad forráðamenn læknadeildar og Landspítal „Það sem stendur eftir er að ég held starfi mínu á spítalanum og prófess- orsstöðunni við Háskólann án gildra áminninga í starfi. Spumingin sem ég þarf að svara er sú hvort ég hafi geð í mér til þess að vinna með þeim mönn- um sem gerðu þessa aðfór að mér og mínum starfsheiðri. Ég hlýt að spyrja mig hvort þessir menn fái að sitja óá- reittir í starfi eftir að hafa orðið upp- vísir að slíkum afglöpum og lögbrot- um, þrátt fyrir ítrekaðar viðvaranir lögmanns míns, Jóns Steinars Gunn- laugssonar hrl. Þeir hafa valdið mér óbætanlegu tjóni og sárindum og hafa skapað rík- inu klára skaðabótaábyrgð Ég sem skattborgari er alls ekki sáttur við að almannafé sé notað til að greiða skaðabætur vegna mistaka stjórnenda sem vísvitandi brjóta lögin og halda að þeir komist upp með það.“ Þannig lýsir dr. Gunnar Þór Jóns- son, læknir og prófessor, viðhorfi sínu til Háskóla Islands og Sjúkrahúss Reykjavíkur eftir að hafa staðið í bar- áttu við þessa tvo aðila í samtals um eitt og hálft ár. Átökin snerust um það hvort Gunnar Þór héldi starfi sínu við Læknadeild Háskóla íslands og starfi sinu sem yfirlæknir á slysadeild Borg- arspítalans. Starfsferill Gunnar Þór Jónsson útskrifaðist úr Læknadeild Háskóla íslands árið 1969. Hann hélt árið 1971 í framhaldsnám til Svíþjóðar og var þar samtals í níu ár, fyrst í Jönköping og síðan við há- skólann í Lundi. Gunnar varði dokt- orsritgerð sína við háskólann i Lundi 1981, en hún fjallaði um gerviliðað- gerðir í hnjám. Sérgrein Gunnars er bæklunarlækningar. Eftir heimkomuna 1980 vann Gunn- ar fyrst á Landspítalanum en í árs- byrjun 1984 var hann skipaður pró- fessor í slysalækningum við Lækna- deild Háskólans og veitti jafnframt forstöðu slysa- og bæklunardeild Borgarspítalans samkvæmt samningi milli HÍ og Borgarspitalans um að kennsla í slysalækningum skyldi fara fram þar og skipaður prófessor skyldi jafnframt vera yfirlæknir deildarinn- ar. Gunnar starfaði síðan við þessar aðstæður óbreyttar í samtals 15 ár, án þess að breyting yrði á, að því frá- töldu að árið 1990 var Brynjólfur Mog- ensen ráðinn sérstakur forstöðulækn- ir slysa- og bæklunardeildar en Gunn- ar var áfram yfirlæknir. Brottrekstur ákveðínn fyrir fram? Þótt allt virtist slétt og fellt á yfir- borðinu leyndust þungir straumar undir og á Þorláksmessu 1998 dró til tíðinda í starfsumhverfi Gunnars. „Þá kallaði Reynir Tómas Geirs- son, varaforseti Læknadeildar HÍ, mig á sinn fund til þess að láta mig vita af því að Læknadeild Háskólans hygðist veita mér áminningu. Mér þótti þetta heldur óþægileg jólagjöf en helstu ástæður sem tíndar voru til í bréfi, sem mér barst skömmu siðar, voru, að sögn Reynis, þær að samkvæmt því sem Jóhannes Gunnarsson, lækninga- forstjóri Sjúkrahúss Reykjavíkur, hefði tjáð honum nyti ég ekki lengur trausts yfirmanna sjúkrahússins og myndi ekki gera i framtíðinni. Einnig var minnst á slaka rann- sóknarvinnu, litla þátttöku í störfum læknadeildar og fleira. Nú hefur rann- sóknarnefndin hins vegar komist að þeirri niðurstöðu að forráðamenn læknadeildar hafi verið búnir að ákveða á fyrrgreindri Þorláksmessu að láta mig fara frá, ekki bara um stundarsakir heldur að fullu, sem í raun þýðir að allar málsbætur sem ég kæmi með eftir það yrðu að engu hafðar, enda átti það eftir að sýna sig.“ Áminning Áminning sú sem varadeildarfor- seti hafði boðað barst Gunnari síðan í hendur 30. apríl 1999 og þar er Gunn- ari veitt áminning vegna starfa sinna, með vísan til 21. gr. starfsmannalaga. Bréfið var skrifað á bréfsefni lækna- deildar, undirritað af Jóhanni Ágústi Sigurðssyni deildarforseta, Reyni Tómasi Geirssyni varadeildarforseta og loks af Páli Skúlasyni háskólarekt- or. I áminningarbréfinu er Gunnari gefinn 17 daga frestur til að skila ná- kvæmri og ítarlegri greinargerð til rektors um hugmyndir og áform um stöðu og uppbyggingu kennslu og rannsóknarstarfa. Gunnar skilaði um- ræddri greinargerð en hún var dæmd ófullnægjandi „samkvæmt almennum akademískum vinnubrögðum", eins og það var látið heita, rétt eins og ég hefði aldrei inn í háskóla kornið." Rektor jafnvel blekktur „Þann 27. maí 1999 var haldinn deildarfundur í læknadeild og þar lagði Reynir Tómas Geirsson varafor- seti fram þá tillögu að ég yrði leystur frá störfum. Á þennan fund mætti Jó- hannes Gunnarsson, lækningafor- stjóri Sjúkrahúss Reykjavíkur, svo undarlegt sem það nú er því hann er ekki starfsmaður læknadeildar. Mér var gefin sú skýring að Jóhannes hefði verið boðaður á fundinn til þess að túlka bréf Reynis Tómasar! Hins vegar hafði rektor sent þau boð inn á fundinn að hann legði m.a. til að mér yrði veittur frestur í eitt ár til þess að sýna fram á aukna virkni í starfi. Þessi staðreynd, og reyndar fleiri, segja mér að rektor hafi verið beittur gífurlegum þrýstingi til þess að leysa mig frá störfum og jafnvel að hann hafi verið blekktur.“ Viöbrögö heilbrigðisráðherra í kjölfar þessa máis tóku sig saman fjölmargir samstarfsmenn Gunnars og mótmæltu þessari fyrirhuguðu upp- sögn og fóru á fund heilbrigðisráð- herra og báöu ráðherrann að láta rannsókn fara fram á málinu áður en endanleg ákvörðun yrði tekin um uppsögn. Heilbrigðisráðherra hafði beiðni og mótmæli þessa fólks að engu. „Það voru vissulega vonbrigði að heilbrigðisráðherra skyldi ekki láta fara fram rannsókn eins og beðið var um því það hefði e.t.v. getað komið í veg fyrir öll þessi málaferli og óþæg- indi sem þetta er búið að kosta marga. Ég spyr mig núna líka að því hvað var eiginlega búiö að segja henni. Og hvað með ráðherraábyrgðarlögin?" Málaferli í lok október 1999 var uppsögnin síðan kærð til Héraðsdóms Reykjavík- ur og farið fram á ógildingu uppsagn- ar. Málið fékk flýtimeðferð. Háskóli íslands var beðinn að aðhafast ekki i málinu meðan málsmeðferð stæði yfir. Ekkert svar barst við þeirri málaleitan en Páll Skúlason rektor sendi Gunnari bréf, dagsett 21. desem- ber 1999, þar sem Gunnari er veitt lausn um stundarsakir úr stöðu pró- fessors og voru helstu rökin þau að þar sem Gunnar starfaöi ekki lengur á sjúkrahúsi skorti hann klíníska að- stöðu til að gegna kennslu- og rann- sóknarskyldu. Málarekstur fór síðan fram á tvenn- um vígstöðvum. Annars vegar fór málið fyrir héraðsdóm sem dæmdi uppsögnina gilda, þ.e. sýknaði sjúkra- húsið, þann 28. des. 1999. Málinu var vísað áfram til Hæstaréttar sem sendi það aftur heim í hérað vegna þess að ekki hefði veriö tekið tillit til allra þátta í málflutningi Gunnars. Þá var uppsögnin dæmd ólögmæt í héraði þann 28. mars sl. á þeirri forsendu að sjúkrahúsið hefði haft húsbóndavald- ið en fariö rangt að við uppsögnina. Þá áfrýjaði Sjúkrahús Reykjavíkur til Hæstaréttar sem staðfesti dóm und- irréttar 18. maí sl. Meginatriði dóms- ins voru þau að Sjúkrahús Reykjavík- ur eða stjóm þess væri ekki til þess bær aðili að segja Gunnari upp störf- um. Allar aðgerðir sjúkrahússins hefðu verið gerðar i valdþurrð. Bréfa- skipti stjórnar sjúkrahússins og há- skólans væru ekki grundvöllur til uppsagnar og ljóst væri af starfssamn- ingi HÍ við Borgarspítalann frá 1982 að staða prófessors í slysalækningum og staða yfirlæknis á umræddri deild sjúkrahússins væru einn hluti sama starfs og því væri Háskóli íslands eini aðilinn sem sagt gæti Gunnari upp störfum. Valdníösla! Hinar vigstöðvarnar sem barist var á voru í rauninni á vegum sérstakrar nefndar sem starfar samkvæmt 27. grein starfsmannalaga um réttindi og skyldur starfsmanna ríkisins. í nefnd- inni sátu þrír lögfræðingar: Dögg Pálsdóttir hrL, Gunnar Ármannsson og Jóhann Gunnar Birgisson hrl. Umrædd nefnd skilaði áliti sinu 31. maí síöastliðinn og finnur margt mjög athugavert við meðferð málsins í heild sinni. Það sem vegur þó þyngst í niðurstöðu nefndarinnar er að hún kemst að þeirri niðurstöðu að rektor Háskóla íslands, Páll Skúlason, hafi brotið stjórnsýslulög þegar hann veitti Gunnari tímabundna lausn frá störfum. Niðurstaða nefndarinnar er sú að þótt rektor hafi umrætt vald þá láðist að geta þess í bréfi um starfs- lausnina að ákvörðunina mætti kæra með stjórnsýslukæru til menntamála- ráðherra eins og skylt er að lögum. Nefndin telur að læknadeild hafi í málinu hafið og framfylgt áminning- arferli sem var í raun einungis hlut- verk rektors og að andmælaréttur hafi ekki verið virtur. Hún telur að áminning sem rektor veitti Gunnari í april 1999 uppfylli ekki lágmarksskilyrði sem gera þarf til forms áminninga. Hún telur að jafnræðisregla hafi verið brotin með því að gefa upp slaka rannsóknar- virkni sem ástæðu áminningar þar sem ekki hafi verið sýnt fram á að frammistaða Gunnars skæri sig úr frammistöðu annarra. Nefndin telur einnig að meðalhófs- regla hafi verið brotin á Gunnari þeg- ar beiðni hans um rannsóknarleyfi var synjað og hún telur að telja verði óheimilt að krefjast greinargerðar frá starfsmanni sem síðan eigi að vera grundvöllur mats um það hvort hinn sami hafi bætt sig í starfi. Að lokum segir í niðurstöðum nefndarinnar: „Nefnd skv. 27. grein starfsmanna- laga telur málsmeðferð Háskóla ís- lands strax frá upphafi bera það með sér að 28. desember 1998 var í raun búið að ákveða að Gunnari Þór Jóns- syni skyldi veita lausn um stundar- sakir með lausn að fullu í huga. Nefndin telur málsmeðferðina bera öll merki þess að henni var ætlað að upp- fylla formsskilyrði sem starfsmanna- lög gera vegna lausnar um stundar- sakir. Nefndin telur að málið hafi ekki verið rekið til þess að gefa Gunn- ari Þór Jónssyni raunverulegt tæki- færi til að bæta ráð sitt vegna þeirra annmarka sem hugsanlega kunna að hafa verið á starfi hans.“ Forseti- og varaforseti læknadeildar segi af sér! Um þessa niðurstöðu segir Gunnar sjálfur að hún sé honum mjög mikil- væg. „Ég missti aldrei trúna á að það væri verið aö brjóta lög á mér. En þessi rannsóknarnefnd tekur af öll tvímæli um að ég sætti í rauninni að- for af hálfu forseta og varaforseta Læknadeildar Háskólans. Það að knýja fram brottvikningu mína úr starfi, eftir uppskrift manna úti í bæ, er svo vítavert í mínum huga, og reyndar margra annarra í læknastétt, að þeir ættu að bera gæfu til þess að hafa vit á því að segja af sér strax; að því ógleymdu að þeir þvældu sjálfum háskólarektor inn í málið og gerðu hann í raun ábyrgan. Ég er sannfærð- ur um að ef eitthvað þessu líkt hefði gerst í Svíþjóð, þar sem ég þekki nú einna best til, eða í einhverju öðru siðmenntuðu landi, þá myndu menn segja af sér sem fá slíkan áfellisdóm og hér er raunin - ef ekki af sjálfsdáð- um þá vegna þrýstings frá fjölmiðlum og almenningsáliti eða fyrir atbeina ráðherra. En það er eins og okkur ís- lendingum sé alveg sama þó æðstu menn heilbrigðiskerfis og háskóla umgangist lögin með þessum hætti. Þarna eru lögin fótumtroðin." Eineiti á sjúkrahúsi Samkvæmt bestu heimildum DV eiga samstarfsörðugleikar Gunnars og ýmissa yfirmanna Borgarspítalans sér umtalsverða forsögu. Þar dró fyrst tU tíðinda þegar Jóhannes Pálmason framkvæmdastjóri sagði Gunnari munnlega upp í ágúst 1990, án nokk- urra formlegra skýringa. Jóhannes er einn þeirra þriggja sem undirrituðu uppsögn hans í fyrra, eða 9 árum síð- ar. Eftir fundahöld aðUa málsins og lögfræðinga var faUið frá þessari tU- raun tU uppsagnar og menn féUust á að starf prófessorsins grundvaUaðist á kennslusamningnum mUli Bsp. og HÍ sem Hæstiréttur hefur nú staðfest að sé hin rétta túlkun. Málið dró þó tals- verðan dilk á eftir sér. Samkvæmt sömu heimildum mun síðan hafa gengið á með reglulegum skærum miUi Gunnars Þórs annars vegar og Jóhannesar Gunnarssonar lækningaforstjóra og Brynjólfs Mog- ensen, forstöðulæknis deildarinnar, hins vegar. Samskipti þeirra munu hafa minnt á köflum meira á eineiti en faglegt samstarf. Gunnar hélt því fram við réttar- höldin að aUt frá 1990 hefði hann átt undir högg að sækja hjá yfirboöurum sínum og þeir þrengt kost hans á sjúkrahúsinu með öUum ráöum. Undirrót alls þessa mun vera að við sameiningu sjúkrahúsanna verður að- eins einn yfirlæknir og prófessor slysalækninga og því stóð valið mUli Gunnars og Brynjólfs Mogensen. Hvað varðar áminningar viU Gunn- ar aðeins benda á að samkvæmt bréfi aðstoðarlandlæknis frá desember 1999 hafi hann aldrei hlotið formlega áminningu frá embættinu. Um sam- starfsörðugleika við aðra starfsmenn sjúkrahússins bendir Gunnar á aö aU- ir sérfræðingar deUdarinnar, að Brynjólfi Mogensen undanskUdum, og nær aUir hjúkrunarfræðingar á end- urkomudeUd hafi skrifað undir stuðn- ingsyfirlýsingu við hann meðan á málarekstrinum stóð. Hver verður næstur? „Þetta hefur auðvitað verið mér mjög erfiður tími. Þegar á þetta mál er litið í heUd sinni þá fjaUar þetta í raun ekki um mig eða aðrar persónur heldur fjaUar þetta um það þjóðfélag sem við búum í, réttaröryggi einstak- lingsins og hvað viðgengst innan stjómsýslunnar í landinu. Viö sem verðum fyrir slíku sem þessu getum veitt viðspymu líkt og ég hef gert, en ég get ekki varist þeirri hugsun að finna tU með þeim sem bæði era bún- ir að verða fyrir svipuðum árásum og þeim sem verða næstir - þeim sem kveljast í þögninni og þora ekki að verjast eða segja frá. Ég bíð sjáUur eft- ir viðbrögðum yfirvalda. Það þarf ekki aUtaf mikinn reyk tU þess að sjá hvar eldurinn kviknaði." -PÁÁ Gunnar er ekki sáttur við félaga sína í Læknadeild Háskólans dv-myndir: þo „Það aö knýja fram brottvikningu mína úr starfi, eftir uppskrift manna úti í bæ, er svo vítavert í mínum huga, og reyndar margra annarra í læknastétt, aö þeir ættu aö bera gæfu til þess aö hafa vit á því aö segja afsér strax. Aö því ógleymdu aö þeir þvældu sjálfum háskólarektor inn í máliö oggeröu hann í raun ábyrgan. “
Qupperneq 1
Qupperneq 2
Qupperneq 3
Qupperneq 4
Qupperneq 5
Qupperneq 6
Qupperneq 7
Qupperneq 8
Qupperneq 9
Qupperneq 10
Qupperneq 11
Qupperneq 12
Qupperneq 13
Qupperneq 14
Qupperneq 15
Qupperneq 16
Qupperneq 17
Qupperneq 18
Qupperneq 19
Qupperneq 20
Qupperneq 21
Qupperneq 22
Qupperneq 23
Qupperneq 24
Qupperneq 25
Qupperneq 26
Qupperneq 27
Qupperneq 28
Qupperneq 29
Qupperneq 30
Qupperneq 31
Qupperneq 32
Qupperneq 33
Qupperneq 34
Qupperneq 35
Qupperneq 36
Qupperneq 37
Qupperneq 38
Qupperneq 39
Qupperneq 40
Qupperneq 41
Qupperneq 42
Qupperneq 43
Qupperneq 44
Qupperneq 45
Qupperneq 46
Qupperneq 47
Qupperneq 48
Qupperneq 49
Qupperneq 50
Qupperneq 51
Qupperneq 52
Qupperneq 53
Qupperneq 54
Qupperneq 55
Qupperneq 56
Qupperneq 57
Qupperneq 58
Qupperneq 59
Qupperneq 60
Qupperneq 61
Qupperneq 62
Qupperneq 63
Qupperneq 64

x

Dagblaðið Vísir - DV

Direct Links

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Dagblaðið Vísir - DV
https://timarit.is/publication/255

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.