Andvari

Árgangur

Andvari - 01.06.1959, Síða 72

Andvari - 01.06.1959, Síða 72
70 DAVÍÐ ÓLAFSSON ANDVARI olíusvæði í heimi. Með yfirlýsingu þessari var því slegið föstu, að með því að réttindi strandríkis til yfirráða yfir náttúruauðæfum landgrunnsins í nánd við strendur þess hafa verið viðurkennd í framkvæmd með aðgerðum annarra ríkja, þá lýsir furstinn því yfir, að landgrunnið í Persaflóa undan landhelgi Bahrain sé undir algjörri lögsögu og yfirráðum furstadæmisins. Hér er sem sé gripið til einhliða aðgerða í því skyni að ná yfirráðum yfir landgrunninu utan þriggja mílna landhelginnar, til þess á þann hátt að tryggja hagsmuni Breta í sambandi við hagnýtingu náttúruauðæfanna á þessu svæði, og það notað sem afsökun að önnur ríki hafi þegar gert hið sama, vegna liagsmuna þeirra. Að því er snerti hafið sjálft yfir þessu landgrunni, eða fiskveiðar þar höfðu Bretar hinsvegar engra hagsmuna að gæta og því eru yfirráðin ekki látin ná til þess. En ekki var látið nægja að framkvæma slíkar einhliða aðgerðir á þessum eina stað. í sama mánuði voru gefnar samskonar yfirlýsingar fyrir átta land- svæði, senr öll nrunu vera á þessum hjara heinrs og öllum sameiginlegt að þau eru nrikil olíuvinnslusvæði, og sanrskonar yfirlýsingar voru einnig gefnar fyrir ýmsar nýlendur Breta í Mið- og Suður-Anreríku. Þarna byggja Bretar einhliða aðgerðir sínar á því, að skapað lrafi verið fordænri, með því að aðrar þjóðir hafi gert slíkt á undan. Sú yfirlýsing, sem upphafinu olli, hafði verið gefin út 1945, eða 4 árum áður en Bretar birtu sínar yfirlýsingar. Nú er það vitað, að ýmsar þjóðir hafa á undan íslendingunr lýst yfir 12 mílna almennri landhelgi, og lrafa reglur um slíka landhelgi verið í gildi í sumum löndum allt upp í hálfa öld, en annars staðar um styttri tíma, og má því sannlega segja, að þar hafi skapazt fordæmi með meiri rétti en Bretar töldu, að því er varðar landgrunnsyfirlýsingarnar. Ekki er heldur kunnugt um, að Bretar eða aðrir hafi, þegar þannig stóð á, gripið til annarra mótaðgerða en venjulegra diplómatískra mótmæla. Af þessu er augljóst, að það er ekki sama að dómi Breta hver það er, sem gerir einhliða aðgerðir. Einhliða ráðstafanir til að tryggja hagsmuni Breta, að því er snertir olíuna, eru að þeirra dómi allt annars eðlis en einhliða ráð- stafanir íslendinga til þess að tryggja lífshagsmuni sína varðandi fiskveiðar við strendur lands síns. Hér hefir verið drepið lítillega á landhelgismálin í Ijósi þeirrar þróunar, sem átt liclir sér stað í stjórnmálum lieimsins, einkum undanfarinn hálfan annan áratug, og er þá komið að því að athuga síðustu atburði í þróun málsins hér og ástandið í dag. Skal þá lyrst leitazt við að svara þeirri spurningu, hvað það er, sem
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116

x

Andvari

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Andvari
https://timarit.is/publication/346

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.