tískasta sem þar ber við er að Knut Ped- ersen gleymir einhversstaðar pípunni sinni, mig minnir að það fari tuttugu, þrjátíu síður í að hann sækir hana aftur. Samt er þetta frábær bók. En annars hefur mér alltaf þótt hall- ærislegt þegar einhverjir höfundar tromma upp og segja „Eg skrifa í stíl Faulkners, Marquez..." og svo líkist það ekkert fyrirmyndunum. Nema kannski sem hjárænuleg stæling. Svo lærir líka hver um sig af svo ólíkum hlutum. — Pú hefur lesið mikið Ameríkumenn, bœði norður og suður. Já, en ég held ég hafi óskóp lítið lært af þeim. Sumir þeirra hrifu mig mikið, og smituðu eflaust eitthvað, en svo eru aðrir þeirra sem ég las eitt sinn í bunk- um en veit að örlar ekki á að hafi haft áhrif á það sem ég skrifa sjálfur. Vonn- egut, Kosinski... En semsagt, ég játa kannski helst að hafa reynt að læra af Hamsun, einsog þetta með að reyna að búa til einhverja stemmningu án þess mikið sé að gerast, búa til einhvern heim sem snertir les- andann bara með tilveru sinni. Einsog í fyrsta hlutanum í Gulleyjunni, heimur sógunnar þarf á einhvern hátt að verða lesandanum kær svo það hafi einhver áhrif á hann þegar hann ferst. Þess- vegna legg ég svona mikið uppúr ein- hverjum smáepísóðum í húsinu. Ég geri semsagt mikið með þessa sefjun. Kannski er það þessi frægi ka- þarsis hjá Aristótelesi sem enginn veit alveg hvað er. Mér finnst hann snerta það sem ég er að hugsa: góð list á að valda mönnum miklum andlegum sprengingum og hugljómunum. — Fylgirðu honum þá í því að ná þess- um áhrifum? — í uppbyggingu Gulleyjunnar já, þá er að nokkru fylgt hans doktrínum. Þau hafa dugað frá hans dögum og löngu fyrr. — Hvernig fer það saman að leggja upp- úr slemmningu án atburða og svo að byggja upp röklega framvindu í sam- rœmi við Aristóteles? Ja, Aristóteles er náttúrlega að tala um leikrit, og ieikritum eru sett mikið þrengri skorður í tíma og rúmi. Eitt af einkennum skáldsögunnar sem listforms er það að hún getur rúmað næstum allt. Það er ekkert sem bannar að skáldsaga sé næstum óendanlega löng, og að hún hlaupi hér og hvar útundan einhverri atburðarás. Slík saga getur þó reynst hafa mjög formfasta uppbyggingu ef grannt er skoðað. Þetta hefur mörgum yfirsést, ekki síst hvað varðar ýmsar módernískar skáldsögur sem í fljótu bragði virðast vera ein- hverjar formlausar amöbur. — Geturðu orðað einhverja grundvallar- hugsun bakvið þetta verk allt? Ha? Já það er nefnilega það. Best ég velji mér þá troðna slóð og vitni í T.S. Eliot: „This is the way the world ends, this is the way the world ends: Not with a bang but a whimper." Er ekki pott- þétt að enda viðtalið með einni svona snoturri tilvitnun? Guðmundur Andri Thorsson Páll Valsson Sjón 77/ Elísu Breton Á degi eins og þessum eftir ferð í gegnum borgina í fylgd silunga með hreistur úr mjólk sveiflast ég með loftvoginni inn um opnar dyr og glugga sólblómsins hurðir og gluggatjöld brenna og fagna appelsínunni æðandi um himininn í leit að horfnu sendibréfi Hvert sem hún fer hættir fólk að dansa flísaleggur húsin með geitungum grefur upp stráhatt setur á höfuð mitt og sendir í göngutúr að veiða sjö alda gömul ástarljóð úr órólegum veginum 54
Beinir tenglar