Morgunblaðið - 22.06.1984, Qupperneq 11

MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 22. JÚNÍ 1984
43
sem betur fer, svo ég varö aö geta
því meir í eyðurnar. Þaö var mér
nautn aö glíma viö hálfgripnar setn-
íngar og reyndi nokkuö á mig.
írar sjálfir uröu mér lángtum
kærkomnari en Joyce, svo ég tali
nú ekki um Beckett, sem mér
hreinlega leiöist, nema hvaö hug-
myndin aö Godot er galdraverk
sem trúaöur maöur mundi segja aö
guö hafi gefiö honum. En hvernig á
maöur aö taka þessu endalausa tali
í trílógíunni? Ég nenni ekki aö lesa
mig um þessar löngu leiðir. Nenni
heldur stundum varla aö hlusta á
íra þegar þeir byrja aö delera! En
þeir kunna frá fornu fari aö gánga
lángt í tali, talsins vegna, og þykir
gaman! írar hafa búiö til heil höf af
tali og engu síöur tónum.
Ég var svo lánsamur aö koma til
Irlands rúmlega þrítugur. Ég lét
strax heillast af þeim. Fyrsta dag!
Ég fann strax hvaö um var aö vera:
aö hér átti ég heima! Aö ég var
loksins kominn heim! Rétt einsog
ég heföi lifaö þar í fyrra lifi. Aörir
fundu alls ekki hiö sama og ég. Ein-
ar Bragi og Agnar Þóröarson fóru
þángaó og báru írum ílla sögu fyrir
þaö helst aö þeim fannst þetta fólk
þarna ekki hafa fyrirhyggju um hluti
og ekki gæta nógu mikils þrifnaöar!
Ég fer ekki til annarra landa til aó
spyrjast fyrir um hvaöa mannvirki
þeir séu aö reisa í þaó og þaö skipt-
iö, heldur leita ég þess sem máli
skiptir: hvernig eöa á hvaöa hátt
smáskrítnin fær þrif meö viökom-
andi þjóö.
Þegar ég var síöast í Dublin las
ég grein í einhverju blaöinu þar, en
þar var komiö líkum aö því að
sennilega væru um 20% íra meir
eöa minna biluö. En sé svo þá
finnst mér klikkunin fara þeim vel
og þeir mættu alls ekki án hennar
vera. Ekki eru þær skárri þessar
allt lif á Akranesi. Tjallinn átti svo
sem eftir aö elska stelpu á heimsins
máta sm ég elskaöi í áralángri fjar-
lægö frá vitund hennar um þaö, en
ég afbar þaö fyriir þá sök aö þeir
hresstu vissulega upp á þorpslífiö,
sem var manni eins og mara áður
en þeir komu og eftir aö þeir fóru.
Þeir voru fátækir og stundum nokk-
uö óhreinir, en mannlegir, sem
skipti svo miklu máli. Meö kananum
eínsog Kiddi matsveinn og Kol-
finnur .
— Já, þeir voru til ...
— Og rotarinn í Hamíngjuskifti?
— Þaö varö oft til aö skelfa
mann aó horfa á þá berjast í Bár-
unni, svo aö brakaöi í hverju tré.
Mér var nóg boöið og kaus ein-
hvern tíma að flýja inná toilet og
loka aö mér sem fastast.
þriflegu framfaraþjóöir, drottinn
minn dýri! Þaö er algert þjóöar-
morö aó ala þjóöir upp í gegnþurri
hollustu. Því þar meö veröur allt
Svíþjóð — eóa island!
Ég sökkti mér í irska sögu og
fann brátt aö írland er land hinna
úngu — og hélt grátandi til islands
eftir tíu mánuöi.
— Veistu nokkuö hver voru
viöbrögö Skagamanna viö Akra-
nessögunum?
— Ég hef ekki haldið fregnum til
Skagans í þrjá áratugi. Ég var frá
öndveröu aökomumaður og varö
aö gjalda þess. Þar varö til í mér
mikil kvöl sem um síðir jaöraöi viö
brjál. Líklega nokkuö svipaöur
staöur og Keflavík þar sem baktalió
fékk aö fitna, og satt aö segja varö
þaö svo fast í mér aö þaö tók mig
áratugi aó losna nokkurn veginn viö
þaö.
Hernámiö skipti miklu máli fyrir
— En þú kynntist þessu vel,
fórst m.a. i sjóinn?
— Já. Ég byrjaði í „ástandinu",
eins og viö kölluðum þaö aö starfa
fyrir tjallann. En faöir minn lét mig
vera á bát sem hann réöi, og viö
fluttum vörur frá Reykjavík til
Hvalfjarðar fyrir þá tjalla. Síöan
varla á ný fyrr en ég komst í
ólempni fyrir skáldskap, en þá fór
ég nokkrum sinnum á togara. Þaó
var einfalt, því þarna tók viö manni
lúkar og maöur losnaöi vió borg-
aralegar skyldur. En ég býst ekki
viö aö ég hafi þótt neitt reisuiegur í
þykkum stakk og í stigvélum sem
maöur loftaöi varla. Og þaö var svo
sem ekkert gaman aö vera þarna
áhugalaus og syfjaöur og lifa viö
Ljósm / Friöþjófur.
kom aftur á móti reglan og þrifnaö-
urinn. Af þeim læröi ég einmitt aö
skelfast dauöþrifnað og líta á hann
sem sjúkdóm. Nú, og kaninn stakk
ekki síöur undan þeim en tjallinn.
Ég sá þorpara berjast upp á líf og
dauöa viö kanann, og allt kom til af
afbrýöisemi. Ég sá eitt sinn hvernig
grjótveggur svo aö segja hvarf á
stundarfjórðúngi, en þeir þurftu
auövitað aó grýta þessa andskota.
En kanar tóku axir af jeppum sínum
og bjuggust auövitaö til varnar.
— Þeir voru þá til svona kallar
Myndin var tekin við afhendingu tækis til Kvennadeildar Landspítalans. Á myndinni eru: (fremri röö)
Auöólfur Gunnarsson læknir, Karitas Bjargmundsdóttir, Unnur Schevíng Thorsteinsson, Þóra Gísladóttir,
(aftari röö) Gunnlaugur Snædal læknir, Erla Scheving Thorsteinsson, Guörún Tómasdóttir, Þórunn Guöna-
dóttir og Helga Einarsdóttir.
Fótsnyrting í Múlabæ. Málfríöur Benjamínsdóttir Frá jólabasar Kvennadeildarinnar.
snyrtir Elínu Pálsdóttur.
„Þaö virðist vera svo, að
fólk sem les frekar afþrey-
ingarbækur horfi meira á
videó“
„A síðasta ári var sjálf-
boðaliðastarfið svo öflugt,
aö okkur kom saman um
að tilkynna þeim á rlkis-
spítölunum að við þyrftum
ekki á framlagi rlkisins að
halda"
þess sem á vantaöi meö alls konar
sjálfboöaliöastörfum. Á síöasta ári
var þetta sjálfboöaliöastarf svo öfl-
ugt, aö okkur kom saman um aö
tilkynna þeim á ríkissþítöiunum, aö
viö þyrftum ekki á framlagi ríkis-
sins aó halda. Þeir uröu vitanlega
glaöir viö þaö. Þaö gerist ekki á
hverjum degi aö framlagi frá
skattborgurunum er hafnaö."
„Hefur bókin haldid velli í sam-
keppninni við aðra mið!a?“
„Áriö 1977 voru útlánin lang-
mest. Upp úr því fóru þau aö dala.
Bein tengsl eru viö myndbandið,
sem kom á spítalann 1980. Þaö
gjörbreytti bókaútlánunum í 3 ár,
þá byrja þau aö hala sig upp aftur.
Þaö fór ekki á milli mála hvaö var
aö gerast. Þaö var svolítiö gaman
aö skoöa útlánin. Utlán á skáld-
sögum af léttara taginu minnkuðu
en jukust á svokölluöum flokka-
bókum, þ.e. ævisögum, fásögnum
og þyngri bókmenntum. Þaö virö-
ist vera svo aö fólk, sem les frekar
afþreyingarbækur horfi meira á
myndband."
Hvernig finnst konum að koma
i sjúkrahús til að vinna?“
„Mörgum reynist þaö erfitt í
byrjun en þaö venst fljótt. Þær
hafa margar sagt viö mig aö þá
fyrst hafi þær skiliö þaö hversu
gott viö höfum þaö aó eiga góöa
heilsu. Þaö þroskar alla aö fá aö
kynnast kjörum annarra."
„Hvað er brýnast hji ykkur
Kvennadeildarkonum?“
„Að fá fleiri konur til starfa. Þaö
er auöveldast fyrir þær, sem hafa
áhuga á aö gerast sjálfboóaliöar
aó hafa beint samband á þeim
stööum, sem þær vilja starfa á.
Meö þessum orðum lauk samtali
okkar Sigrúnar á bókasafninu í
Landspitalanum, og blaöamaöur
kvaddi þessa traustu og hógværu
konu.