Morgunblaðið - 24.07.1988, Qupperneq 7

MORGUNBLAÐIÐ, SUNNUDAGUR 24. JÚLÍ 1988
B 7
„Meira mál að vera
með hund en bam“
— segir Ragnar Sigurjónsson um hundana,
sem hann nefndi eftir tónlistarmönnum,
Jakob Frímann Magnússon og Júlíus Vífll
JAKOB Fríntann Magnússon er virðulegur hundur, sem horfir á heiminn eins og úr
hæfilegri fjarlægð. Augun eru svolítið sorgmædd og endurspegla, að manni finnst
ákveðna lífsreynslu og æðruleysi. Við hlið hans skoppar Júlíus Vífill, fullur af fjöri
og áhuga á öllu því, sem er að gerast í kringum hann. Báðir eru þeir þó ótrúleg hlýðnir
og húsbóndahollir þvi um leið og eigandi þeirra, Ragnar Sigutjónsson, ljósmyndari
gefur frá sér ákveðið merki setjast þeir niður og bíða þolinmóðir eftir næstu l>end-
ingu. „Já, það er engin spurning, Vífill er mun örari en Kobbi,“ samþykkir Ragnar, er
ég ber þessa fyrstu ályktun mina undir hann. „Það er bara eðlið. Labradorinn er róleg-
ur, Irish setterinn hinsvegar ör í skapi og geysilega lífsglaður. Hann fer aldrei í fýlu.“
Morgunblaðið/Sverrir
„Ekki tek ég þessi ferliki í fangjð." — Ragnar Siguijónsson, ljósmyndari ásamt
Jakobi Frímanni Magnússyni og Júliusi Vífli.
Er það algengt að hundar fari í
fýlu? „Sumir hundar eru æðislegir
fýlupúkar, rétt eins og sumir
menn. En svona almennt þá eru
þeir frekar geðgóðir. Kobbi er alls
ekki eins alvarlega þenkjandi og margir halda,
hann er rólegri en yfirleitt tekst nú að fá
hann með í alls konar ærslaleiki og læti.
Hann hefur ekki síður gaman af því en Vífíll,
svona innst inni,“ fullyrðir Ragnar.
Aðspurður kveðst Ragnar alltaf hafa haft
mikinn áhuga á hundum, en það hafí ekki
verið fyrr en fyrir fjórum árum, sem hann
eignaðist Jakob. Fyrir ári síðan fjölgaði svo
enn á heimilinu, er Vífíll bættist í hópinn.
En er það ekki heilmikið mál að vera með
tvo hunda? „Auðvitað er heilmikil vinna fólg-
in í því að sjá um hundana," viðurkennir
Ragnar, „en sú ánægja, sem maður hefur af
félagsskap þeirra er meira en vel þess virði.
Þeir eru svo tryggir vinir að það er með ólík-
indum. Maður verður aldrei einmana, hafí
maður hundinn sinn sér við hlið. Hvað fyrir-
höfnina varðar, þá segja sumir að það sé álíka
mikið mál að vera með hund og bam. Ég
held því hinsvegar fram að það sé erfíðara
að vera með hund. Hundurinn getur nefnilega
ekki tjáð sig og því verður maður að vera á
stöðugum verði og fylgjast grannt með líðan
hans. Krakki getur sagt þér: „Pabbi, ég er
með tannpínu," eða „pabbi, nú langar mig í
bíó.“ Þegar hundur er annars vegar þá verð-
ur maður sífellt að vera að geta sér til um
hvað hundurinn vill, hvort og þá hvar honum
sé illt o.s.frv. Þess vegna held ég að það sé
meira mál að vera með hund en barn,“ segir
hann.„Svo má ekki gleyma því að þeir Kobbi
og Vífíll leggja líka heilmikla vinnu á sig
fyrir mig,“ bætir hann við. „Þeir fara nefni-
lega alltaf á veiðar með mér, hvort heldur
sem það eru anda-, ijúpu- eða lundaveiðar.
Þeir sjá um að ná í bráðina og færa mér og
stundum eru aðstæðumar ekkert til að hrópa
húrra fyrir. Kobbi synti t.d. einu sinni í heilan
klukkutíma til að ná í einn fugl. Svo þetta
er ekkert letilíf hjá hundunum mínum. Þeir
dekra ekki síður við mig en ég við þá.“
Við fyrstu sýn gæti maður ímyndað sér
að Vífíll væri mun heppilegri veiðihundur en
Jakob. Er það tilfellið? „Alls ekki“ svarar
Ragnar. „Þér fínnst kannske ótrúlegt að
svona rólegur hundur eins og Kobbi nenni
að hendast á eftir fuglum út um allt, en stað-
reyndin er sú að hann er mjög góður. Auðvit-
að er hundum þetta misgefíð, en bæði Labrad-
or og Irish setter eru mjög slungnir veiðihund-
ar,“ segir hann, snýr skyndilega blaðinu við
og spyr mig: „Vissirðu að „Poodle-hundurinn"
var einu sinni afskaplega hæfur veiðihund-
ur?“ Nei, ég verð að játa að þeir hundar
fínnast mér hvorki vígalegir né vænlegir sem
veiðihundar. „Þetta er alveg satt,“ fullyrðir :
hann. „Þessir litlu hundar geta nefnilega ver-
ið alveg jafn stei-kir og þeir stóru. Vandinn
er bara sá að mönnum hættir til að ofvemda
þessa smágerðu hunda. Ef hætta staðar að,
þá taka menn þá umsvifalaust upp og forða
þeim frá vandræðunum. Fólk gerir sér al-
mennt enga grein fyrir því hversu sterkir
þessir kjölturakkar eru í raun og vem. Ég
get hinsvegar ekkert gert, sjái ég einhvem
bolabít nálgast hundana mína. Ekki tek ég
þessi ferlíki í fangið," segir Ragnar og fórnar
höndum.
En hvernig skyldi sambúðin ganga — ger-
ir afbrýðisemin aldrei vart við sig í þessari
samkeppni Jakobs og Vífíls um athygli og
hylli húsbóndans? „Jakob var ekkert yfir sig
hrifínn af Júlíusi Vífli, þegar hann kom fyrst
inn á heimilið," upplýsir Ragnar. „Þá var
hann líka búinn að eiga athygli mína óskipta
í þijú og hálft ár. Það leið samt ekki á löngu
uns þeir vom orðnir bestu vinir og búnir að '
gera út um þetta sín á milli. Hundar gera
það yfírleitt. Meðal hunda ríkir nefnilega
mjög ákveðin stéttaskipting og þá er það
fyrst og fremst aldur þeirra sem ræður hvar
í virðingastiganum þeir lenda. Þeir leystu
málið samkvæmt þessari hefð. Jakob ræður,
þó svo Vífíll þreytist seint á að veita honum
svolitla mótspymu, hamist eins og vitleysing-
ur í honum. Hann veit samt að þegar upp
er staðið þá er það Kobbi sem ræður."
Er við innum Ragnar eftir því hvort hann
kannist við að ákveðnar tegundir hunda kom-
ist í tísku eitt árið, þyki svo hallærislegar það
næsta o.s.frv. glottir hann lymskulega. „Já,“
segir hann svo, „þetta gerist stundum. Ann-
ars held ég að það sé bara í tísku núna að
eiga hund, ef hægt er að tala um tísku í
þeim efnum. Vinsældir hundanna fara í það
minnsta vaxandi, það er óhætt að segja það.
Hvað einstaka tegundir varðar, þá get ég
nefnt að á hundasýningunni í fyrra lenti
Golden-retriever hundur í fyrsta sæti. Eftir
það jókst eftirspumin eftir þeirri tegund gífur-
lega. Nú verður önnur hundasýning í ágúst
og það verður fróðlegt að fylgjast með hvort
úrslitin úr þeirri keppni hafí einhver áhrif á
eftirspumina þetta árið.“
,;Hinir kettimir bám
ottablandna virðingu
fyrirhonum“
— segir Anna Júlíana Sveinsdóttir um Aias
vom Murathof, kött, sem hún átti í níu ár
AIAS vom Murathof hét hann og var frægur í Laugarneshverfinu fyrir fagran lima-
burð, virðuleika og reisn. Hvar sem hann fór vakti hann athygli fyrir sérkennilegt
útlit og ekki síður hina fáguðu framkomu sína. Kurteisi hans kunnu samt ekki allir
að meta og þeir voru jafnvel til, sem gengu svo langt að saka hann um hroka og
merkilegheit, vegna þess að hann blandaði ekki geði við hvern sem var. Þeir sem
þekktu hann best vissu hinsvegar að innst inni var hann ljúfur sem lamb. Vissulega
var hann bæði stoltur og vandur að virðingu sinni, virtist mjög meðvitaður um uppr-
una sinn og ættemi, enda forfeður hans allir aðalbornir kettir. Tíguleikinn var honum
sem sagt f blóð borinn. Þessi glæsilegi hefðarköttur var fæddur í Þýskalandi þann
20. janúar 1977, en flutti hingáð til lands á unga aldri ásamt eiganda sínum, Onnu
Júlíönu Sveinsdóttur, söngkonu.
Eg átti nú ekki hugmyndina að
þessu virðulega nafni," upplýsti
Anna Júlíana, er hún var innt eft-
ir ástæðunni fyrir þessu óvenju-
lega kisu-nafni. „Ég eignaðist
Aias eiginlega fyrir algera tilviljun, þegar ég
var að læra úti í Köln. Með mér í skólanum
voru nokkrir strákar, sem stunduðu katta-
rækt af miklum móp. Þeir ræktuðu þetta
sérstaka kyn, sem kallast „colourpoint" og
seldu dýrum dómum. Ég hafði nokkrum sinn-
um spurt þá hvort einhvem kettlinginn vant-
aði ekki svona góða mömmu eins og mig, en
var þá jafnan bent á að þeir gætu ekki selt
þá fyrir minni pening, því það myndi raska
markaðsverðinu. Þeir tóku kattaræktina
nefnilega mjög hátíðlega," bætti hún við til
útskýringar. „Einn daginn bönkuðu þeir hins-
vegar upp á hjá mér og buðu mér til sölu
Aias vom Murathof. Þá hafði honum verið
skilað aftur þegar í ljós kom að eiginmaður
konunnar, sem keypti hann, hafði ofnæmi
fyrir köttum. Nú, að sjálfsögðu þáði ég boðið
og borgaði eitthvað smáræði fyrir lítinn kettl-
ing með langt nafn. Hann var nefndur eftir
grískri stríðshetju og ég sá ekki ástæðu til
að breyta nafninu, þegar ég eignaðist hann.
Hann var líka svo tignarlegur að venjulegt
kattamafn hefði aldrei átt við hann. Hann
stóð svo sannarlega undir nafni, hann Aias
vom Murathof,“ sagði Anna Júlíana og hló.
Þegar hér var komið sögu dró Svanheiður
Lóa, eldri dóttir Önnu, fram virðulegt plagg
og sýndi okkur. „Já, hann Aias var af virtum
ættum, það vantaði ekki,“ sagði Anna. „Þetta
plagg er frá „þýska hefðarkatta-félaginu" ef
svo má að orði komast og í því er að fínna
nokkurs konar ættartré Aias. Þetta félag er
mjög virt í Þýskalandi og kröfumar miklar
sem þeir gera til eigenda kattanna. Til dæm-
is koma eftirlitsmenn þeirra í heimsókn einu
sinni á ári til að ganga úr skugga um að
dýrinu líði vel og að um það sé sómasamlega
hugsað. Þeir þurfa ekki að gera boð á undan
sér, geta bankað upp á hvenær sem er. Lög-
um samkvæmt hafa þeir fullan rétt til að
fylgjast með aðbúnaði og líðan kattanna. Ég
man að fyrst í stað fannst mér þetta of-
boðslega skrýtið fyrirkomulag. Nú, auk þess
býður félagið upp á sérstaka bursta og púður
og alls konar katta-snyrtivörur og eru eigend-
ur kattanna hvattir til að kaupa þetta. Ég
átti nú bæði bursta og púður en verð bara
að viðurkenna að ég gerði heldur lítið af því
að snyrta og snurfusa Aias,“ bætti Anna við.
En hvemig gekk að flytja Aias frá Þýska-
landi og hingað norður í haf? „Ótrúlega vel,“
svaraði Anna Júlíana að bragði. „Hann kunni
strax vel við sig hér. Meðan við bjuggum í
Köln fór Aias aldrei út, það var hreinlega
ekki þorandi að hleypa honum út í umferðina
þar. Þegar við fluttum heim mátti hann hins-
„Ég gæti ekki hugsað mér að fá
annan kött inn á heimilið.“ Anna
Júlíana Sveinsdóttir, söngkona
ásamt dætrum sínum, þeim Ónnu
Þ. og Svanheiði Lóu Rafnsdætrum.
Ef einhver vogaði sér að bjóða
Aias vom Murathof upp á venjuleg-
an kattamat móðgaðist hann ægi-
lega.
vegar hafa þetta alveg eins og honum þóknað-
ist. Það voru margir búnir að vara mig við
því að leyfa honum að fara út, sögðu að þetta
kyn væri sérlega viðkvæmt og hann myndi
ekki þola viðbrigðin. Þessar hrakspár reynd-
ust ekki á rökum reistar, þegar á reyndi, því
Aias undi sér hvergi betur en úti undir berum
himni og var alla tíð mjög hraustur köttur,"
sagði Anna. „Einu sinni týndist hann hinsveg-
ar í heila tíu daga og ég ætla ekki að segja
þér hvað okkur leið illa yfír því. Að kvöldi
10. dagsins gerði síðan kolvitlaust veður og
skyndilega heyrði ég mjálmið hans í gegnum
vindhviðumar. Við hleyptum honum að sjálf-
sögðu hið snarasta inn. Hann var ekki síður
ánægður en við með að vera kominn heim í
hlýjuna og mjálmaði viðstöðulaust í tvo daga,
eins og til að undirstrika við okkur hversu
hræðileg þessi lífsreynsla hans hafði verið.“
Kettir eiga það til að vera fram úr hófi
sérvitrir og skapgerð þeirra er vist eins mi-
sjöfn og kettimir eru margir. Sumir eru fé-
lagslyndir, aðrir matvandir o.s.frv. Hvaða
duttlungar einkenndu Aias öðmm fremur?
„Hann var rosalega sterkur karakter," full-
yrti Anna Júltana. „Mér fannst alltaf jafn
skondið hvað hann var merkilegur með sig.
Hann lét ekki bjóða hvað sem var. Einu sinni
kom hundur t.d. í heimsókn til okkar og
stríddi hann Aias alveg látlaust. Fyrst í stað
leit kötturinn á hann með fyrirlitningarsvip
og reyndi að leiða hann hjá sér. Þegar hundur-
inn gafst ekki upp, gerði hann sér lítið fyrir
og sló hann hreinlega utan undir með lopp-
unni. Ósköp pent,“ sagði hún. „Hann var
mikið einn á ferð, blandaði sjaldan geði við
aðra ketti í hverfínu. Það var aðeins einn
köttur, sem átti upp á pallborðið hjá honum.
Sá var svartur að lit en að öðm leyti ekki
ósvipaður Aias sjálfum, stór og loðinn. Þeir
urðu mjög góðir vinir og sá svarti kom dag-
lega og spurði eftir Aias, klóraði í útidyra-
hurðina og mjálmaði þar til við opnuðum fyr-
ir honum. Ég hugsa að hinir kettimir hafí
borið óttablandna virðingu fyrir þeim báðum,
enda minntu þeir mest á heldri menn fyrri
tíma, þar sem þeir þrömmuðu hlið við hlið
og báru höfuðið hátt,“ sagði Anna og hló.
„Hann var sannkallaður hefðarköttur í einu
og öllu,“ bætti hún við. „Til að mynda þýddi
ekkert að bjóða honum venjulegan kattamat.
Ef ég reyndi það þá leit hann móðgaður á
mig, setti síðan nefið upp í loft og stmnsaði
út. Þessa duttlunga komst hann líka upp
með, við dekmðum hann á alla kanta. Rækj-
ur vom t.d. hans uppáhald og þær át hann
í hundraðatali. Rafn, maðurinn minn, var
sennilega enn eftirlátssamari við hann en ég.
Niðursoðnar rælq'ur — Aias fannst þær best-
ar — og þess vegna fékk hann þær reglu-
lega. Það sorglega við það var að dánarorsök
hans var ofneysla á próteinríkri fæðu — þar
á meðal rækjum," upplýsti Anna Júlíana og
bætti siðan við eftir andartaks þögn: „Aias
vom Murathof var svo sérstakur köttur að
ég gæti ekki hugsað mér að fá annan kött
inn á heimilið. Það getur enginn komið í
hans stað.“