Morgunblaðið - 19.12.1992, Blaðsíða 14

Morgunblaðið - 19.12.1992, Blaðsíða 14
14 B MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 19. DESEMBER 1992 JOLATONLEIKAR Tónlist Jón Ásgeirsson Sinfóníuhljómsveit íslands stóð fyrir jólatónleikum í Langholts- kirkju sl. fimmtudag. Á efnis- skránni voru verk eftir J.S. Bach, Wagner, Tsjajkovskíj og jólalög m.a. eftir Jórunni Viðar og Sig- valda Kaldalóns. Auk Sinfóníu- hljómsveitarinnar komu fram Skólakór Kársnesskóla og Tómas Tómasson en stjórnandi var Há- kon Leifsson. Tónleikarnir hófust með þriðja Brandenborgar-konsertinum eftir J.S. Bach en þennan glæsilega konsert, ásamt fimm öðrum lista- verkum, vildi Kristján Lúðvík af Brandenborg hvorki heyra flutta af sinni ágætu hljómsveit né sjá skrásetta í sínu merkilega nótna- bókasafni. Það er rangt, eins og stendur í efnisskrá, að lokakaflinn sé „nokkurskonar fúga" og leikinn í „tríólum", því eltingaleikur radd- anna er nær því að vera unninn eins og stuttar kanon-tónhending- ar og taktskipanin er 12/8. Það er hins vegar rétt, að vel má hugsa sér kaflann sem „léttleikandi dans", þar sem meistarinn leikur sér að hljómbundnum „fugato" vinnubrögðum í fjörugri hrynskip- an en form kaflans er í tvenndar- formi, sem var einkennandi fyrir barokktímann á sama hátt og sónötuformið var hjá klassikerun- um. Konsertinn var leikinn blátt áfram og í föstum hryn út allt verkið. Tómas Tómasson er mjög efni- legur bassasöngvari og söng ein- söng í Grosser Herr-aríunni úr Jólaóratoríunni eftir J.S. Bach. í heild var hljómsveitin nokkuð sterk en ágætur og hljómmikill söngur Tómasar skilaði sér vel. Lárus Sveinsson átti fallegan trompetteinleik í þessum áhrifa- mikla lofsöng meistarans. Sieg- fried Idyll eftir Wagner var næst á efnisskránni og það var eins með það verk og verkin eftir Bach, að þetta tilfinningaþrungna verk var leikið slétt og fellt. Sama má segja um Hnotubrjótinn eftir Tsjajkovskíj, en fjögur af dans- sýningarlögunum svonefndu voru leikin, auk þess Snjókornavalsinn, en þar bættist í hópinn Skólakór Tómas Tómasson og Hákon Leifsson Kársnesskóla og söng með sínum yndislega æskuþokka. Tónleikunum lauk svo með fjór- um jólalögum, sem Skólakór Kársnesskóla söng fagurlega og með tærum hljómi. Þórunn Björnsdóttir hefur stjórnað þess- um ágæta barnakór og reis söng- ur hans hæst í sérlega fallegu jólalagi eftir Jórunni Viðar. Nóttin var sú ágæt ein eftir Sigvalda Kaldalóns var sungin af Tómasi Tómassyni og barnakórnum en tónleikunum lauk með Heims um ból og tóku hljómleikagestir undir í síðasta versinu. Ekki er getið í efnisskrá hver hafí raddsett jóla- lögin en það verður að segjast eins og er, að fyrir utan Jólalag Jórunnar, sem hún auðvitað radd- setti sjálf, voru raddsetningarnar eftir Pál P. Pálsson og Ed Welch, á Bjart er yfír Betlehem og Nótt- in var sú ágæt ein, langt frá því að vera í samræmi við lögin sjálf hvað snertir stíl og gerð þeirra. „Enginn verður óbarinn bisk- up", segir í gamalli sögu og það á við um þá ungu hljómsveitar- stjóra, sem reynt hafa fyrir sér undanfarið og „Róm var ekki byggð á einni nóttu" stendur heima, því þar er á þann brattann að sækja, sem engrar hjálpar er að vænta en allir snúa önugu við þeim, er ætlar sér þar yfir að fara. Hljómsveit er hópur manna, þar sem hver og einn kann eitt og annað fyrir sér og sá sem ætlar að stýra þeim hópi til átaka, verð- ur að vera þeim fremri, bæði er varðar leik og listræna þekkingu og það sem meira er, hafa skap- kraft góðs verkstjóra, er gerir hlýðni sjálfsagða og eðlilega í samvirkum vinnuhópi góðra verkamanna. Enn er ósagt hversu hljómsveitarstjórunum ungu og þar með Hákoni Leifssyni mun takast að vinna úr sínum efnum, en sem komið er, hefur þeim ekki tekist enn að klífa þrítugan ham- arinn. Magnús Baldvinsson Rannveig Fríða Bragadóttir Kór Langholtskirkju Jólaóratóría Bachs KÓR OG Kammersveit Langholtskirkju ásamt einsöngvurunum Ól- öfu Kolbrúnu Harðardóttur, Rannveigu Fríðu Bragadóttur, Michael Goldthorpe og Magnúsi Baldvinssyni f'lytja Jólaóratóríuna eftir Bach 29. og 30. desember. Tónleikarnir verða í Langholtskirkju og hefj- ast kl. 20. Þetta er sjöunda skiptið sem kórínn flytur þetta verk. Jólaóratórían er í sex hlutum og Goldthorpe er óþarft að kynna svo segir hver hluti sinn þátt sögunnar af fæðingu Jesú. Kór Langholts- kirkju hefur tvisvar flutt verkið óstytt en þá á tveimur dögum þar sem verkið þykir full langt til flutn- ings á einum tónleikum. I þetta sinn verður óratórían flutt í styttri út- gáfu. Fyrstu þrír hlutar verða óstytt- ir, þá verða fluttar tvær aríur úr fjórða hluta og síðan upphafskór fimmtu kantötu. Fyrsti þátturinn er fagnaðarlof- gjörð og lýsir eftirvæntingunni eftir komu Krists. Annar þáttur er um fæðingu Jesúbarnsins, segir frá fjár- hirðinum á Betlehemsvöllum og boð- skap englanna. Þriðji hlutinn lýsir því þegar fjárhirðarnir fara til Betle- hem og veita Jesúbarninu lotningu. Úr fjórða hluta eru síðan sungin hin þekkta bergmálsaría og einnig þekkt tenóraría. Tónleikunum lýkur svo á upphafskór fimmta hluta, „Ehre sei dir Gott gesungen", Dýrð sé Guði sögð og sungin. Þau Ólöf Kolbrún og Michael Orgill í sókn Hljómplötur Árni Matthíasson Þ6 þjóðleg popptónlist frá ýmsum löndum utan Evrópu og Norður- Ameríku hafi verið áberandi seinni ár og áhrifa frá slíkri tónlist hafi gætt víða hefur ekki borið ýkja á þeim hér á landi. Orgill er eina hljóm- sveitin sem hefur sótt í þann hafsjó sem til er af frábærri popptónlist sem ekki lýtur vestrænum popplögmál- um. Framan af ferlinum voru áhrifin kannski full mikil og lítið bar á sér- stökum stíl Orgla sjálfra, en hægt og sígandi hefur hljómsveitin sótt í sig veðrið. Það má og heyra á fyrstu hljómplötu sveitarinnar, samnefnda henni sem kom út fyrir skemmstu. Á plötunni bregður vissulega fyrir áhrifum úr ýmsum áttum, en Orglar nota þau áhrif að mestu til að þoka fram eigin hugmyndum. Þannig er platan á kðflum bráðskemmtileg og sprettir á henni með því besta sem íslensk hljómsveit hefur sent frá sér á árinu. Upphafslag plötunnar er sungið á ensku og reyndar bregður fyrir ýms- um torkennilegum mállýskum á plöt- unni í bland við ensku og íslensku. Lagið, The Moon is Full, er afbragð og sérstaklega er gítarhrynur vel útfærður. Annað lag plðtunnar, Ak- sjón, veldur aftur á móti vonbrigðum eftir svo skemmtilega byrjun, en það er greinilegt að Orglar vilja koma á óvart og ekki hafa plötuna auðlesna. Á milli laganna er stef, sem verkar sem einskonar „afstilling", en slík stef tengja öll lög plötunnar saman og er vel til fundið að flétta þannig saman ólík lög. Þ6 Aksjón sé vart nema stefnulaus hugmynd, er þriðja lagið, Les Moscas Zumban afbragð og sýnir á sér ólíkar hliðar við hveija hlustun. Afrísku áhrifin eru áberandi í laginu Erum við svört, en það líður fyrir full miklar hryntilraunir. Þannig er reyndar með fleiri lög, þó í mis- miklum mæli sé; að þeim fatast flug- ið fyrir rótleysi, sem líklegast myndi mást af sveitinni með meira tónleika- haldi. Fimmta lag plötunnar, Digida, má kalla vestrænt popplag með til- brigðum og sem slíkt ekki ýkja merkilegt. Því lyfta þó góðir sprettir í röddun, en það fjarar út í lokin. Gler er ágætt rólegt popplag, með þunnum texta, en þó er enski textinn í Einn og enn þynnri og skemmir fyrir annars ágætu lagi. Wonder er þvælið lag, en þá kemur Sommwebo, lag sem margir kannast við af safn- plötu frá því í sumar. Þar eru enn mikil afrísk áhrif og í raun stingur það nokkuð í stúf við annað á plöt- unni, eins og það sé ekki í sama fasa. Það er þð ekkert þegar kemur að lokalögum plötunnar, því því er líkast að ruglingur hafi orðið í sam- setningu og óvart hafi tvö óútgefin Spilverkslög lent á plötunni. Orgill er ein eftirtektarverðasta nýsveit landsins um þessar mundir, sérstaklega ef litið er til þess besta sem sveitin er að gera á þeirri plötu sem hér hefur verið gerð að umtals- efni. Platan er þó mörkuð af ungæð- ingshætti, sem hefði mátt forðast ef utanaðkomandi eyru hefðu lagt Orgl- um lið á plötunni, þó ekki sé gott að benda á svo víðsýna upptökumenn hér á landi um þessar mundir. Lög eins og The Moon is Full, Las Mosc- as Zumban og meirihluti Digida sýna að hljómsveitin hefur alla burði til að hrista skemmtilega upp í íslensk- um poppheimi, en til þess vantar hana aga og reynslu. Umslagið bygg- ist á aulegum menntaskólahúmor og meira hefði mátt vera af upplýsing- Orgill. Ljósmynd/Björg Sveinsdóttir Nýjar bækur Limrur Jóhanns S. Hannessonar ÚT ER komin Hóðabókin Hlymrek eftir Jóhann S. Haunesson. I kynningu útgefanda segir: „Jóhann S. Hannesson (1919- 1983) er trúlega þekktastur fyr- ir störf sín sem kennari. Eftir hann komu út nokkrar ljóðabæk- ur og var hann frumkvöðull hér á landi í limrugerð. Þessi bók geymir limrurnar úr bókinni Hlymrek á sextugu sem skáldið lét eftir sig. Kristján Karlsson bjó hana til prentunar." Útgefandi er Mál og menn- ing. Bókin er 47 bls., prentuð í G. Ben. prentstofu hf. og kostar 1690 krónur. Jóhann S. Hannesson oft sem þau hafa sungið með kór Langholtskirkju Jólaóratóríuna og önnur verk. Rannveig Fríða Braga- dóttir syngur nú í fyrsta skipti með kórnum. Hún er búsett í Vínarborg og hefur verið fastráðinn einsöngv- ari við Vínaróperuna. Magnús Bald- vinsson syngur við óperuna í San Francisco. Hann hefur undanfarið verið að syngja hlutverk í óperunum Toscu, Boris Goudonov og Fidelio. Magnús söng bassahlutverkið í flutningi Kórs Langholtskirkju á H-moll messunni eftir Bach árið 1990. (Fréttatilkynning) Nýjar bækur ¦ Út er komin bókin Fjölskyldu- handbókin um hjúkrun heima. Hjúkrunarbókin er ensk að upp- runa en þrír lyúkrunarfræðingar hafa íslenskað hana þær Eydís Sveinbjarnardóttir, Herdis Sveinsdóttir og Svanhildur Þeng- ilsdóttir. Formála rítar dr. Krist- ín Björnsdóttir. I kynningu útgefanda segirm.a.:„í Hjúkrunarbókinni er farið reglulega í öll grundvallaratriði og aðferðir, bæði ytri þætti um fyrirkomulag sjúkraherbergis og sjúkrarúms, hreinlæti, hreyfingu, daglega umönnun, mælingar, lyfjagjöf, notk- un þvagleggs og stómu, en líka hin andlegu viðhorf um sjálfsvirðingu og sjálfsbjörg sjúklings undir kjör- orðinu: Veitum líkn með ljúfu geði. Sérkaflar eru varðandi umönnun barna, eldra fólks, fatlaðra og dauð- vona. Hér er ýtarlegri þáttur um Skyndihjálp en áður hefur komið út og sérstakur kafli eftir Hildi Helga- dóttur um hjúkrun alnæmissjúkl- ings. Þá fylgir bókinni ýtarlegur listi yfír þær mörgu hjálparstofnanir og félög sem upp hafa komið á síðari árum og eru svo mikilvæg. Útgefandi er Fjölvui'itgáfnn. Bókin er 224 bls. Verð 2.980 krón- ur. Tónleikar á Sólon Islandus TÓNLEIKAR Sigurðar Halldórs- sonar og Ðaníels Þorsteinssonar yerða haldnir á efri hæð Sólon íslandus í kvðld, 19. desember, kl. 20. Tónleikarnir áttu að vera á Hvammstanga í kvðld, en voru færðir til hðfuðborgarinnar sakir slæmrar færðar. Á efnisskrá eru 20. aldar verk fyrir selló og píanó: Moderato eftir Sjostakóvítsj, Sónata eftir Debussy, Sónata nr. 2 eftir Martinu og Sónata eftir Schnittke. h.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.