Morgunblaðið - 24.07.1994, Side 18

18 SUNNUDAGUR 24. JÚLÍ 1994
MORGUNBLAÐIÐ
Morgunblaðið/Hildur Friðriksdóttir
GUÐBJÖRG Guðmannsdóttir hótelstjóri ásamt dótturdóttur sinni Svandísi Stefánsdóttur 9 ára.
HÓTEL MEÐ
HEIMILISBRA G
wsnmmanwUF
Á SUNNUDEGI
►Guðbjörg Guðmannsdóttir hótelstjóri á Þórs-
höfn er fædd 1926. Hún hóf rekstur Hótels Jórvík-
ur ásamt eiginmanni sínum, Birgi Halldórssyni,
árið 1981. Þegar hann lést árið 1986 velti hún
fyrir sér að hætta rekstrinum en meðal annars
fyrir hvatningarorð bæjarbúa hélt hún ótrauð
áfram og hefur ekki séð eftir því.
eftir Hildi Friðriksdóttur
Guðbjörg Guðmannsdóttir
er allt í senn; hótel-
stjóri, kokkur og þjón-
ustustúlka. Hún segir
að það bjargist með því að ná-
grannarnir séu svo yndislegir að
hlaupa undir bagga þegar mikið
liggur við. Hótel Jórvík er stórt
einbýlishús á Þórshöfn sem getur
hýst 12-14 manns í sjö herbergj-
um.
Guðbjörg segir nafnið tilkomið
vegna þess að hún er fædd á Jór-
vík í Alftaveri. „Þegar ég kom
hingað hétu öll hús eitthvað, því
engin götuheiti voru til. Það er
ákafleg falleg vík hér fyrir framan
og þegar ég spurðist fyrir um
hvað hún héti var mér sagt að hún
væri nafnlaus. Þá sagðist ég
mundu nefna hana Jórvík og hús-
ið með,“ segir Guðbjörg og bendir
út um gluggann á víkina. „Það
kom mér á óvart að nafnið festist
strax í sessi.“
Guðbjörg og Birgir Halldórsson
voru búsett í Reykjavík þegar þau
keyptu húsið á Þórshöfn árið 1970.
„Við vorum bara ósköp venjulegir
ferðamenn - rétt eins og fólkið
sem kemur við hjá mér núna -
þegar okkur var sagt að búið
væri að byggja höll hérna, sem
seldist ekki. Svo virtist sem enginn
vildi eða treysti sér til þess að
reka svona stórt hús sem íbúðar-
hús.
Þegar við skoðuðum það dans-
aði sólin við hafflötinn og fuglalíf-
ið var stórkostlegt. Núna er það
ekki svipur hjá sjón, því minkurinn
drepur fuglinn grimmt. Okkur
fannst þetta paradís á jörðu, svo
það varð úr að við keyptum húsið,
ekki til þess að reka sem hótel
heldur til að vera hér á sumrin
og horfa á fegurðina," segir Guð-
björg og býður blaðamanni upp á
volga rabarbaratertu nýkomna úr
ofninum.
Búsett í Cumbernold þar sem
engin gatnamót eru
Guðbjörg og Birgir eyddu fyrstu
sumrum sínum í húsinu og þegar
Birgi bauðst síðar starf í Skot-
landi þótti þeim gott að hafa at-
hvarf á Þórshöfn. Þau' bjuggu í
þijátíu þúsund manna bæ, Cum-
bemold, sem var svotil nýbyggð-
ur, utan gamla hlutans sem var
tiltöluiega lítill. „Borgin var af-
skaplega vel skipulögð og
skemmtileg. Arkitektar alls staðar
að úr heiminum komu til að skoða
hana. Þar voru engin gatnamót
heldur lágu götumar einhvern
veginn í boga og því var engin
hætta á árekstri.
Meðfram götunum lágu gang-
stéttir og fengi ég íslendinga í
heimsókn sem ætluðu í verslanir
var auðvelt að leiðbeina þeim. Það
eina sem þeir þurftu að gera var
að fylgja gangstéttinni þar til
komið væri að verslunarmiðstöð-
inni. Fólk þurfti aldrei að ganga
yfir götu, því annaðhvort voru
byggðar brýr yfir göturnar eða
undirgöng. Brýrnar vom mjög
margar, en óskaplega fallegar."
Skotasögur eiga við rök
að styðjast
Ástæðan fyrir því að þau bjuggu
í Skotlandi var sú, að á þeim tíma
bjuggu Skotar við mikið atvinnu-
leysi. Þeir hugðust leysa það með
því að fá erlendar þjóðir til að
setja á stofn verksmiðjur en settu
það sem skilyrði að Skotar fengju
vinnu í verksmiðjunum. „Nokkrir
íslendingar stofnuðu verksmiðju
sem framleiddi húsgögn og Birgir
veitti henni forstöðu. Hún gekk
auðvitað ekki mjög vel því vanti
Skota borð eða stól leitar hann
að því ódýrasta í öllu landinu.
Honum dytti aldrei í hug að kaupa
vönduð húsgögn frá íslandi,“ seg-
ir Guðbjörg og skemmtir sér við
tilhugsunina.
„A heimili Skotans eru heldur
aldrei fleiri stólar en fjölskyldu-
meðlimir eru. Komi gestur í heim-
sókn situr hann á gólfinu,“ heldur
hún áfram og þegar blaðamaður
lætur í ljós undrun og efasemdir
segir hún: „Jú, þetta er alveg satt.
Við vorum boðin víða og þetta er
þeirra siður. Venjulega er einhver
auður veggur sem hægt er að
halla sér upp að, en maður situr
á gólfinu.“
Hún segir að Skotar séu sér-
staklega kátt fólk og hafí gaman
af að bjóða gestum heim, enda
þurfí þeir ekki að hafa fyrir því.
„Sá sem býður heim þarf ekki einu
sinni að baka köku því gestirnir
koma með allt meðlæti. Þó kom
það fyrir að ef maður kom óvænt
í heimsókn að húsmóðirin byði upp
á köku. Þá setti hún kökuna á
mitt gólf, skar sneiðar og setti á
diska. Maður fékk ekki að skera
sjálfur, því þá gat sneiðin orðið
of stór,“ segir Guðbjörg og hlær
við.
Árin í Skotlandi urðu sjö. Verk-
smiðjan gekk þó ekki nema í um
það bil þijú ár, en þeim hjónum
fannst ekki rétt að þvæla 13 ára
syni sínum aftur í íslenskan skóla,
þannig að þau flentust í Skotlandi
þar til hann hafði lokið framhalds-
skólanámi.
Starfsemin hófst með
laxeiðimönnum
Þessum árum eyddu þau einnig
í að koma húsinu á Þórshöfn í
stand. Um svipað leyti og það var
orðið íbúðarhæft var skortur á
húsnæði fyrir erlenda laxveiði-
menn, sem veiddu aðallega í
Hafralónsá og Hölkná. „Húsið var
svo stórt að við gerðum það eigin-
lega af gustuk að veita þeim gist-
ingu. Um veturinn kom í ljós að
aðstöðu vantaði fyrir skólabörn og
þá voru ráðin hingað ráðskona og
ráðsmaður, því við dvöldumst enn
í Skotlandi," segir Guðbjörg.
Þegar þau hjón voru um það
bil að vera tilbúin að yfirgefa Skot-
land árið 1981 veiktist ráðsmaður-
inn, þannig að Guðbjörg og Birgir
komu heim og gengu inn í starf
ráðsmannshjónanna. „Það er eins
og forsjónin taki alltaf í taum-
ana,“ segir hún.
Sumarið eftir gistu laxveiði-
mennirnir aftur hjá þeim og svo
fór að íslenskir ferðalangar föluð-
ust eftir plássi líka. „Þannig flækt-
umst við eiginlega inn í þessa
starfsemi óviljandi - og þetta sem
átti að vera hvfldarheimili fyrir
okkur. Síðan hef ég aldrei losnað
úr þessu,“ segir Guðbjörg og ekki
er annað að sjá en hún sé sæl 1
með sitt.
Hún segist raunar hafa velt því
fyrir sér árið 1986, þegar Birgir
varð bráðkvaddur, að hætta
rekstrinum en Þórshafnarbúar
hafi stutt sig vel og óskað eftir
að hún yrði áfram. „Þeirri hugsun
skaut einnig upp í kollinum á mér
hvers vegna ég ætti að hætta og 1
hvað ég hefði að sækja til Reykja- i
víkur eftir öll þessi ár. |
Niðurstaðan varð sú að ég
ákvað að vera áfram og nú á ég
orðið svo mikið af vinum, að Hót-
el Jórvík þarf ekki að auglýsa. Það
er alltaf fullt út úr dyrum ef ég
vil og það er svo skrýtið að það
er jafnt sumar sem vetur.“
— Eru gestir þínir aðallega af
íslensku bergi brotnir eða erlendu? |
„Þeir eru aðallega íslendingar |
og margir eru fastagestir. Hér er
enginn að koma á hótel heldur •
fínnst fólki það vera að koma
heim, enda mega allir koma í eld-
húsið og gera það sem þeim sýn-
ist.“
Svissneskur auðjöfur
fastagestur
Meðal fastagesta má nefna
svissneskan auðjöfur, sem kemur
ekki til að stunda laxveiði eins og >
vænta mætti heldur er hann mik- |
ill náttúruunnandi. „Hann kynntist
Birgi fýrir fjöldamörgum árum og
hefur komið hingað á hveiju ári
síðan. Hann fer mikið í gönguferð-
ir og þekkir öll blóm með nafni.
Við gengum einu sinni upp á
Gunnólfsvíkurfjall og þá nefndi
hann hvert blóm og vissi í hvaða
hæð þau gátu vaxið. Hann hefur )
ferðast mikið og ég efast um að j
til sé sá blettur á jörðinni sem
hann hefur ekki komið til. Hann
sagði strax að hér væri fegursti
blettur á jarðríki og honum líkar
mjög vel. Það er þó eitt sem hann
hefur orð á að sé dýrt er verð á
bílaleigubílum. Hann skilur ekki
það verðlag."
Svisslendingurinn býður Guð-
björgu einu sinni til tvisvar á ári
til útlanda og hefur dóttir hennar
þá oft verið með í ferðum hin síð- •
ari ár. Hefst ferðin alltaf í Lond- >
on, þar sem tíminn er vel nýttur
til að sækja óperur og leikhús. „Ég
hef næstum því setið í sæti Elísa-
betar drottningar í leikhúsinu,“
segir Guðbjörg og skellihlær. Hún
bætir við að þeim sé einnig boðið
á fræga matsölustaði, sem eru
lokaðir almenningi.
Pavarotti og Domingo koma
fast á hæla Kristjáns
Þegar Guðbjörg er spurð hvaða
óperusöngvari sé í uppáhaldi seg-