Dagblaðið Vísir - DV - 20.02.1985, Blaðsíða 4

4
DV. MIÐVHCUDAGUR 20. FEBRUAR1985.
Skýrsla öryggismálanef ndar um Kef lavíkurf lugvöll:
11 milljaróar í fram-
kvæmdir á næstu árum
Framkvæmdir á vegum bandaríska
hersins á Keflavíkurflugvelli á næstu
árum munu kosta rúma 11 milljarða
íslenskra króna. Þá er ótalinn kostn-
aöur við fyrirhugaðar ratsjárstöðvar á
Vestfjörðum og Noröausturlandi.
Þetta kemur fram í skýrslu öryggis-
málanefndar, Keflavíkurstöðin:
Áætlanir og framkvæmdir, sem Gunn-
ar Gunnarsson starfsmaöur nefndar-
innar hefur tekið saman.
I skýrslunni er yfirlit yfir þær fram-
kvæmdir sem fyrirhugaðar eru, bygg-
ingu oliugeyma og olíuhafnar í Helgu-
vík, nýjar orrustuflugvélar, byggingu
styrktra flugskýla, endurnýjun rat-
sjárstöðvanna, byggingu stjómstöðv-
ar og aörar byggingarframkvæmdir.
Um olíugeyma og olíuhöfn í Helgu-
vík segir að gert sé ráð fyrir byggingu
11 geyma sem að hluta verða grafnir i
Þær framkvæmdir Bandaríkjahers
á Keflavíkurflugvelli, sem greint er
frá hér á síðunni, eru ýmist greiddar af
mannvirkjasjóöi Atlantshafsbanda-
lagsins, Bandaríkjunum eöa báðum
aöilum í sameiningu.
Mannvirkjasjóðurinn hefur starfað
síðan 1951 og er fjármagnaður af
bandalagsríkjunum. Samkvæmt
jörö og útbúnaöi til aö dæla eldsneyti
þaðan til Keflavíkurflugvallar. Um
miðbik næsta áratugar á að verða
birgðarými fyrir 186 þúsund rúmmetra
af eldsneyti sem er rúmlega sjöfalt það
rými sem nú er fyrir hendi. Þar af
verður 85% þotueldsneyti. Áætlunin er
við það miðuð að hafa birgöir til 45
daga. Framkvæmdir við geymana eru
sem kunnugt er hafnar en fram-
kvæmdir við oiiuhöfnina eiga aö hef j-
ast á þessu ári.
1 skýrslunni segir aö þetta aukna
birgðarými sé við það miðað að hafa til
staöar birgðir til lengri tíma ef til
ófriðar drægi. Eldsneytið yrði þó ekki
aöeins notað af þeim herstyrk sem
fyrir væri í landinu heldur einnig af
þeim flutninga- og orrustuvélum sem
færu um Keflavíkurflugvöll á ófriðar-
tímum.
ákvörðun sem tekin var á síðasta ári
mun sjóðurinn hafa til umráða jafn-
virði 318 milljarða íslenskra króna á
næstu sex árum. Bandaríkin leggja
fram mestan hluta af fjármagninu eða
27,42% en Vestur-Þýskalandi 26,54%.
Bretland leggur fram 12,08% og aðrar
þjóðir minna. Island leggur ekki til
fjármagn í sjóðinn.
Nýjar orrustuþotur
Á yfirstandandi ári er ráðgert aö
skipta um orrustuþotur á Keflavíkur-
flugvelli. Vélar af gerðinni F-15 Eagle
eiga að koma í stað F-4E Phantom og
verður vélunum jafnframt fjölgað úr
12 í 18. F-15 eru mun fullkomnari vélar
og sagðar langhæfustu orrustuþotur
fyrir loftorrustur sem völ er á.
Níu styrkt flugskýli eru í byggingu á
Keflavíkurflugvelli. Byggingu þeirra á
að vera lokið fyrir komu F-15 vélanna.
Hugsanlegt er að byrjaö verði á bygg-
ingu fjögurra skýla til viðbótar.
Áætlaður kostnaður við byggingu níu
flugskýla er á bilinu 800 til 900 milljónir
íslenskra króna.
Ef heimild íslenskra stjórnvalda
fæst er fyrirhugað að endurnýja þær
tvær ratsjárstöðvar sem staösettar
Olíugeymamir og olíuhöfnin í
Helguvik er greidd til helminga af
Bandaríkjunum og mannvirkjasjóðn-
um. Flugskýlin eru greidd af mann-
virkjasjóðnum eingöngu. Bandaríkin
fjámiagna byggingu stjómstöðvarinn-
ar aö fjóröungi en búnað hennar
greiða þau algerlega svo og aðrar
framkvæmdir sem getið hefur verið
hér um. Óef
eru hér á landi og setja upp tvær nýjar.
Nú em ratsjárstöðvar á vegum banda-
ríska hersins á Stokksnesi við Homa-
fjörð og á Miðnesheiði. Nýju
stöðvarnar yrðu staðsettar á Vest-
fjörðum og á Norðausturlandi. Ekki er
ljóst hver kostnaöur af þessum fram-
kvæmdum yrði.
Þá er áætlað að byggja á Kefla-
víkurflugvelli sérstaklega styrkta
stjórnstöð til stjómar á aðgerðum í
gagnkafbátahernaði og loftvörnum
ásamt björgunarsveitum. Stjómstöðin
á að vera þannig útbúin að starfslið á
að geta verið innilokaö í stöðinni í sjö
daga. Hreinsistöðvar og útbúnaður
vegna mengunar frá eiturefna- og líf-
efnavopnum verður innbyggður í stöð-
ina. Heildarkostnaður vegna bygging-
ar og tækjabúnaöar er áætlaður um 2,2
milljaröar íslenskra króna.
Styrkari loftvarnir
Auk framangreindra framkvæmda
er gert ráð fyrir ýmsum byggingar-
framkvæmdum í Keflavík sem allar
tengjast þeirri áætlun bandariskra
hermálayfirvalda að efla styrk
stöðvarinnar til loftvarna. Þar er um
að ræða byggingar fyrir viðhalds- og
viðgerðarverkstæði orrustuflugsveit-
arinnar, geymslur fyrir varahluti og
annan tækjakost og rafstöð ásamt
fleiru. Heildarkostnaður við þessar
framkvæmdir virðist áætlaður um 1,4
milljaröar íslenskra króna aö því er
segir í skýrslunni.
Að því er segir f skýrslunni hefur
þróunin í Sovétrikjunum á sviði lang-
drægra sprengjuflugvéla og stýri-
flauga leitt til þess aö Bandaríkjamenn
hafa tekið ákvörðun um að efla vem-
lega loftvamir sínar í samráði við
Kanada. Bandarikjamenn lita svo á aö
þeir hafi í meira en áratug vanrækt að
efla loftvamir sínar og þessi van-
ræksla hafi þær afleiðingar aö stór göt
séu i ratsjárkerfinu sem sovéskar
sprengjuflugvélar i lágflugi geti nýtt
sér. Einnig telja þeir að flugvélakostur
þeirra til loftvarna sé úreltur. Fyrir-
hugaðar framkvæmdir á Keflavíkur-
flugvelli eru liður í áætlun sem gerð
var í ljósi þessa mats.
ÓEF
Breytingar
hjá víkinga-
sveitinni
— Arnórfærðurtil
vegna óánægju
undirmanna
„Það má segja að þetta sé upp-
stokkun á verkaskiptingu,” sagði
Bjarki Eliasson yfirlögregluþjónn f
samtali í DV aðspurður um tilfærsl-
ur hjá víkingasveit lögreglunnar.
Bjarki sagði að miklu meira
væri að gera hjá víkingasveitinni
en áður og því væru þessar breyt-
ingar nauðsynlegar. Magnús
Einarsson aðstoðaryfirlögreglu-
þjónn mun annast þjálfun víkinga-
sveitarinnar. Amór Sigurjónsson
mun nú aðeins hafa með höndum
þjálfun á nýliðum sveitarinnar. Þá
munu báðir mennimir annast lög-
regluskólann sem fyrr.
DV hefur það eftir áreiðanlegum
heimildum að þörf hafi þótt á þvi að
breyta verksviði Arnórs vegna
mikillar óánægju sem gætt hefur
meðal undirmanna hans. Um þetta
atriði vildi Bjarki Elíasson hins
vegar ekki tjá sig í samtali við
blaðið. -eh.
Ingímund; n, stjórnar
maflur i Samtökum eigenda
myndbandaleiga.
Myndabrengl
Þau leiðu mistök uröu við birt-
ingu kjallaragreinar eftir Ingi-
mund Jónsson, undir fyrirsögninni
„Myndbandastríðið” íDVsl. mánu-
dag, að myndin með greininni var
ekki af höfundi hennar heldur al-
nafna hans. Em hlutaðeigendur
beðnir velvirðingar á þessum mis-
tökum.
Nýju flugskýlin sem verifl er afl byggja ð Keflavikurflugvelli fyrir nýjar orrustuþotur sem þangafl eru
væntanlegar.
FJÁRMÖGNUN FRAMKVÆMDA
I dag mælir Dagfari_____________í dag mælir Dagfari____________j dag mælir Dagfari
Bankaþjónusta án heimildar
DV skýrir frá þvi i gær að Blóð-
bankinn neiti nú að framkvæma vefja-
flokkarannsóknir sem notaðar eru til
úrskurðar i erfiðum barnsfaðernismál-
um. Þegar rýnt er f fréttina kemur
þessi ákvörðun bankans raunar ekki á
óvart. Hann fær nefnilega engar
greiðsiur fyrir þessi aukaverkefiti fýrir
nú utan þaö aö þau eru unnin i algjöru
heimildarleysi. Þaö er erfitt að geta sér
til um hvers Blóðbankinn á að gjalda.
Meöan aðrir bankar f landinu taka
stórfé fyrir hvert viövik mcð fullri
heimild opinberra aðila er
Blóðbankanum einum banka ætlaö að
halda uppi ókeypis þjónustu fyrir
dómsvaldið f landinu og þaö i leyfis-
leysi.
Nú kann vel að vera að sum af
þessum verkefnum sem bankinn hefur
annast á fyrrnefndu sviði séu tilkomin
án þess að spurt hafi veriö um leyfi
áður en látið hefur verið til skarar
skríða. Allavega cr það ekki ótrúlegt
aö sum þessara erfiðu barnsfaðernis-
mála séu sprottin upp úr ósamkomu-
lagi sem hafi byrjað áður en máliö varö
að dómsmáli. Í sumum tilfellum er ef-
laust deilt um hvort eitthvað hafi gerst
og hafi eitthvað gerst þá hver hafi átt
þar hlut að máli og jafnvel með hvaða
hætti þau kynni hafi farið fram sem
sfðar kalla á leyfislaus afskipti Blóð-
bankans án greiðslu. Ekki er vafi á að f
mörgum af þessum erfiðu málum hefur
reynst erfitt aö koma við sönnun og af-
sönnun um staö og stund. Það getur
reynst jafnerfitt að sanna að viss
maöur hafi verið á vissum stað viö
vissa iöju eins og að sanna að sá hinn
sami hafi ekki veriö á nefndum stað á
tilgreindri stundu og jafhvel þó hann
hefði verið þar, hvað hafi þá gerst.
Þaö mætti imynda sér að eitthvað á
þessa lund sé málatilbúnaður f erfiöum
barnsfaðernismálum og þvf eru
tilhneigingar dómstóla til að leita til
bankavaldsins um úrskurð auðskildar.
En það sleppur enginn við að láta fé af
hendi rakna sem leitar aðstoðar banka
nema þá bankinn sé beinlfnis beðinn
um aðstoð við að varðveita fjármuni.
En þvi er ekki til að dreifa f máU Blóö-
bankans. Hann er ekki beðinn að taka
neitt til varöveislu sem gefur einhvern
arö af sér. Þvert á móti er ætlast til að
bankinn taki að sér verkefni og skili
þeim fullunnum án þess að fá krónu i
sinn hlut. Þetta er svona álfka og
maður kæmi með fullan plastpoka af
gömlum reikningum inn i Landsbanka
og bæöi um aö þeir yrðu flokkaðir og
metnir þvi viðkomandi hyggðist rukka
þetta inn með einhverjum hætti þótt
óljóst væri hver ætti að borga. Hætt er
viö að Jónas Haralz yrði ekki upprif-
inn.
Það er þvl deginum Ijósara að okkur
ber öllum að styðja kjarabaráttu
Blóðbankans þvf ekki er nema sann-
gjamt að hann fái eitthvað fyrir sinn
snúð meðan aðrir bankar hafa spennt
svo upp gjaldskrár sfnar að segja má
að þaö séu nokkurs konar blóð-
peningar sem viö verðum aö borga þar
yfir borðið.
Enn hefur ekki frést af viðbrögðum
yfirvalda við aðgeröum bankastjóra
Blóðbankans. Og þó. Einn aðili lét
þegar til skarar skrfða. Kvikmynda-
eftirlit rfkisins sendi fjölmennt
lögreglulið á allar myndbandaleigur
borgarinnar og lét gera allar ofbeldis-
myndir upptækar. Hvort þetta er gert
til að freista þess að fækka erfiðum
bamsfaðernismálum er ekki gott að
segja en óneitantega gæti Blóðbanka-
málið átt sinn þátt f þessari rassfu. En
erfiðu málin halda eflaust áfram aö
koma upp og þvi ætti að drifa f að út-
búa gjaldskrá fyrir bankann við
Barónsstfg og veita honum leyfi til að
starfa við þessar rannsóknir svo allir
séu nú rétt feðraðir fyrir Hagstofuna.
Dagfari.