Dagur - 25.10.1995, Blaðsíða 8

Dagur - 25.10.1995, Blaðsíða 8
8 - DAGUR - Miðvikudagur 25. október 1995 Hraundrangi en ekki Hraundrangar I kynningu á gestabókum á fjallatindum læddist inn villa, sem aldurhniginn Öxndæl- ingur benti mér á. Gefur þetta mér kærkomið tilefni til að fjalla lítillega um þetta náttúru- fyrirbæri. í fyrrnefndri grein er talað um Hraundrangana í fleirtölu, en á auðvitað að vera Hraundrangi í eintölu, enda er Hraun- dranginn bara einn. Mönnum hættir til að tala um Hraundranga í fleirtölu, enda eru margir drangar í fjallinu, en þeir munu flestir ónefndir. Fleirtölumyndin, Hraundrangar, læðist inn vegna þess að fimm af átta beyging- armyndum nafnsins í eintölu og fleirtölu er „Hraundranga" . Þegar talað er um Hraun- dranga er ekki ljóst hvort átt er við einn Hraundranga eða marga Hraundranga. Horft úr Öxnadal í átt að Vatnsdal. Tindurinn hefur lfklega fyrst verið nefndur Drangi en síðan kenndur við Hraun í Öxnadal og þess vegna nefndur Hraundrangi en fjallið í heild er kennt við Drang- ann og nefnist Drangafjall Öxna- dalsmegin. Fjallið og hálsinn norðan þess aðskilja Öxnadal og Hörgárdal. Hálsinn er kenndur við bæina sem undir honum standa. Sunnan hálsins tekur svo tígulegt fjallið við. Yst er það fremur slétt og allvel gróið og nefnist sá hluti þess Hallok. Undir Hallokinu er lítið fell nefnt Einbúi. Sunnan Halloksins tekur við þunn og tind- ótt eggin með Dranganum, en sunnan hennar verður fjallið flatt og breitt. Þar skerst inn í það all- mikil skál sem nefnist Sandskál og sunnan hennar er Sandskálar- hnjúkur. Sunnan Sandskálar- hnjúksins er dalverpi nefnt Kiðl- ingsdalur og þar má fara yfir í Grjótárdal og Hörgárdal. Ég tel eðlilegt að heitið Drangafjall nái allt suður að Kiðlingsdal. Kiðl- ingshnjúkurinn er austan Kiðl- ingsdalsins og skagar hann fram í Vatnsdalinn (kenndur við Hraunsvatnið) en austan Vatns- dalsins er Þverbrekkuhnjúkur- inn. í botni Vatnsdalsins er all- mikil jökulfönn sem blasir við neðan úr Möðruvallasókn og að baki hennar er hæsta fjall svæðis- ins (1261 m). Hef ég stundum nefnt það Hallgrím eftir föður • Fð ninurií c num vetri með larjöruj' X U Miáalá a • • monnum rrá Siglurirái Vetrardao'stilnoð Kampavínsbœtt humarsúpa Hvítlauksristaðar lambalunair með kartöflukörru og koníakspiparsósu „Frost og juni" Verð aðeins kr. 2.500,- Borðapantanir í síma 462 2200 sími 4B2 2200 / Hraunsvatn séð af Þverbrekkuhnjúki. Frá vinstri: Sandskál (með skugga), Drangafjall (með Hraundranga og Halloki yst). Undir Halloki má greina Einbúa. Bjarni E. Guðleifsson, MöðruvöIIum. Jónasar sem drukknaði í Hrauns- vatninu, en efnið sem varð honum að aldurtila, vatnið í Hraunsvatni er að mestu komið úr jökulfönn- inni undir þessu fjalli. Á flestum málum eru að minnsta kosti tvær hliðar. Svo er einnig um Drangafjallið. Drang- inn er líka tígulegur að vestan- verðu, úr Hörgárdal, og þar er hann yfirleitt bara nefndur Drangi (ekki Hraundrangi), og fjallið er þeim megin nefnt Háafjall allt norðan frá Halloki og suður í mynni Grjótárdals. Fjall þetta er einníg nefnt Nýjabæjarfjall eftír eyðibýli undir fjallinu, rétt norðan við Staðarbakka, og á gangnaseðli er ætíð talað um Nýjabæjarfjall. Má því segja að Háafjall og Nýja- bæjarfjall séu samnefni, nema ef vera skyldi að Háafjall sé nafnið á fjallinu en Nýjabæjarfjall á fjalls- hlíðinni, en slfkar nafngiftir á fjallshlíðum eru nokkuð algengar í Eyjafirði. Framhald Háafjallsins eða Drangafjallsins til suðurs sem aðgreinir Kiðlingsdal og Grjótár- dal mun vera ónefnt og hef ég hneigst til að kalla það áfram Háa- fjall, enda er það, úr Grjótárdaln- um séð, lítið aðgreint frá Háafjall- inu og endar í 1222 m hæð syðst. Dranginn er 1075 m hár og var lengi talinn ókleifur en sagt var að þar á toppnum væri peningakútur, en flöturinn uppi er víst einungis um hálfur fermetri. Dranginn var fyrst klifinn 1956 og kom enginn peningakútur í leitirnar. Það er einungis á færi klifurmanna að Mynd af Vatnsdalnum tekin úr flugvél. Lengst til vinstri sést í Þverbrekkuhnjúk, þá kemur snævi þaktnn Vatnsdal- ur með Hallgrími fyrir botni, Kiðlingshnjúkur og Kiðlingsdalur og Sandskálarhnjúkur lengst til hægri.

x

Dagur

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Dagur
https://timarit.is/publication/256

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.