Þjóðviljinn - 18.10.1953, Síða 12
JÓÐVILIINN
Sunnudagiir 18. -október 1953 — 18. árgangur — 235. tölublað
Wella rarar þau rið að stjórn hans
mwni ehhi liía sííha áhrörðuu aí
Pella, forsætisráðherra Ítalíu, varáði Bretland og Banda
ríkin við því í gær áð breyta ákvörðun sinni um að af-
henda ítölum stjórn A-svæðisins í Trieste, en þrálátur
orðrómur hefur gengið um, áö stjórnir Vesturveldanna
sæju nú ekki aðra lausn á þeim vanda, sem þessi ákvörð-
un þeirra kom þeim 1.
Polla hé’-t ræðu í utanríkis-
málaumræðum ítalska þingsins.
Honum fórust orð á þá leið, að
ef Vesturveldin gæfu á einhvern
hátt til kynna, að þau hefðu í
hyggju að breyta ákvörðun sinni
um að afhenda Ítalíu stjórn A-
svæðisins í Trieste, gæti stjórn
hans ekki setið lengúr að völd-
um, ítalir, sagði Pella, vænta
þess, að Vesturveldin framkvæmi
tafarlaust það sem þau hafa
lofað. Pella sagði, að ítalska
stjórnin væri fús til að senda
fulltrúa á ráðstefnu með Vest-
Með þessum tónleikum hefst
að nýju reglulegt tónleikahald
Sinfóníuhljómsveitarinnar, en
ráðgert er að það verði með
svipuðu sniði og áður.
Olav Kielland hefur dvalizt
hér á landi siðan í októberbyrj-
ua og æft hljómsveitina af
kappi undir tónleikana á þriðju
daginn. Verkin sem þá verða
flutt eru þessi: 1) Forleikur
op. 84 eftir Beethoven samin
við sorgarleikinn Egmont eftir
Göthe. 2) Fjögur lög eftir
Grieg. Syngur Guðmundur Jóns
son óperusöngvari þrjú þeirra
með undirleik hljómsveitarinn-
ar, þ. á. m. lagið Den berg-
tekne, sem er allstór tónsmíð
samin við norskt þjóðkvæði fyr
ir barytón og hljómsveit. 3)
Sinfó.nía nr. 2 op. 73 í D-dúr
eftir Bralims og er þa'ð ve'ga-
mesta verkið á efnisskránai.
Þessi sinfónía hefur verið flutt
hér áður, en búast má við að
flutningur hennar nú takist
einkar vel, þar sem Kielland
hefur áður sýnt að honum læt-
urveldunum og JúgósT.avíu til
að ræða framtíð héraðsins, en
þó aðeins að ítalir væru viður-
kenndir j,afnréttháir Júgóslöv-
um og hefðu fengið jafna að-
stöðu á við þá, Itahr hefðu engar
árásir í huga, en hins vegar
hræddust þeir ekki neinar hót-
anir og hann sagðist geta full-
vissað ítölsku þjóðina um, * að
öryggi hennar yrði.» varið, ef
þess þyrfti með.
Á utanríkisráðherrafundi Vest-
urveldanna í London var í gær
rætt um Trieste og að þ*im um-
ur vel að stjórna flutningi
verka eftir Brahms.
Þessir tónleikar Sinfóníu-
hljómsveitarinnar verða hinir
10, á þessu ári, ef með eru
taldir tónleikarnir í september
r ^ -------- " <4*
Olav Kielland
s.l. en þá stjóma’ði Jóhann
Tryggvason hljómsveitinni sem
gestur.
ræðum loknum, kvaddi Eden
sendiherra Júgóslavíu og ftalíu
á sinn fund, hvorn fyrir sig, og
skýrði þeim frá því sem utan-
ríkisi'áðherrunum fór á milli.
Reuterfréttastofan brezka þótt-
ist geta fullyrt í gær, að bæði
Dulles og Eden væru andvígir
því, að hróflað yrði við ákvörð-
uninni um að afhenda Itölum
A-svæðið, en það mun koma
betur í l.iós í dag, þegar birt
verður opinber skýrsla um við-
ræðurnar, að þeim loknum.
Kvenfélag
sásíalista
heldur félagsfund þriðju-
daginn 20. okt. kl. 8.30
síðdegis á Þórsgötu 1.
Til umræðu:
1. Félagsmál.
2. Sagt frá heimsþingi
kvenna (E'ín Guðmunds-
dóttir, Yaigerður Gísia-
dóttir.
3. Vetrarstarfið; ýmis
dægnrmál.
4. Kaffi.
Fjölmennið og mætið
stundvíslega. Takið með
yldtur nýjar félagskonur.
Kvöldvaka SVÍR
%
Eins og áður heiur verið aug-
lýst efnir SVÍR, Söngfélag verk-
lýðssamtakanna í Reykjavík, til
kvöldvöku í Skátaheimilinu við
Snorrabraut í kvöld klukkan
9. Verður margt til skemmíun.ar:
Skúli Halldórsson leikur frum-
samin verk á píanó, lesið verður
upp, og kórinn flytur mótettuna
Martius, eftir söngstjóra sinn
Sigursvein D. Krisinsson, og enn
fleiri atriði eru á boðstólum, en
að lokum verður dansað.
Með þessari samkomu má
segja að vetrarstarf Söngfélags-
ins hefjíst, og mun það verða
þei.m mun öflugra sem fleiri
styðja það með eínhverju móti,
til dæmis og meðal annars með
því að sækja samkomur þess.
Alatortshev tefldi
við stódenta í gær
Rússneski skákmeistarlnn
Alatortsev tefldi í gær við
stúdenta og var teflt í Gamla.
garðb 17 stúdentar eldri og
yngri tóku þátt í skákinni. Vann
Alatorsev 11 skákir, gerði 5
jafntefli og tapaði einni skák,
fyrir Þóri Ólafssyni. Þeir sem
gerðu jafntefli voru Baldur
Davíðsson, Birgír Ásgeirsson,
Ingvar Ásmundsscn, Jón Böðv-
arsson og Steingrímur Guð-
mundsson. STrákin stóð frá kl.
2 til 7 í gær og voru áhorfendur
margir.
Merferð gegu
shmrmliðum
Þing Suður-Kóreu samþykkti
í gær að settar skyldu á stofn
sérstakar hersveitir og *boðið
út liði í því skyni að berjast
gegn skæruliðum, sem haldast
við í fjallahéruðum S-Kóreu
/------------------------------------------------------------------------------b
Þjóðvil janum var í gær tjáð að héraðslæknirinn í
Keflavík hefði í síðustu viku komið og athugað verka-
mannaskálana hjá Sa.meinuðum verkíöiaim í Sánkti-
Páls Iiverfinu. Hefði hann sagt að herbergin væru raun-
verulega ekki nema fyrir 4 menn, í stað þess að 8 menn
hafa verið látnir búa í hverju herbergi, en þó mundi
hann geía fallizt á að þeir yrðu 6.
En meðal annarra orða: hefur héraðslæknú inn litið inn
48 manna braggana hjá Kanarum ? Eða eru þeir kannske
„utanríkis“ eins og Stapafellið? Þarf héraðslæknirinn
kannske leyfi utanríkisráð'ierrans til þess að skoða vist-
arverurnar sem Kaninn lætur ísliendinga búa í?
Stfómandi verðin Oiav Kieliand, en ein-
1 söngvasi Guðimmdiis: Jónsson
Sinfóníuhljómsveitin heldur tónleika í Þjóðleikhúsinu n.k.
þriðjudagskvöld kl. 8.30. Stjórnandi verður Olav Kielland en
einsöngvari með hljómsveitinni Guðmundur Jónsson.
Fyrsta kynningarkvöid Listvinasaisins:
Tvær úgætur kvlkmyiidir?
erindi eg upplesÉur
í l>ióðleikháskjaliaranum annaö kvöld
Listviaasalurinn í Revkjavík hefur hafið vetrarstarfsemi
sína fyr'r nokkni og þegar haldið þrjár listsýningar, — á mál-
verkum og vatnslitamyndum Svavars Guðnasonar, málverkum
eftir -Kjartan Guðjónsson, og loks sýningu þá á litprentunum
erlendra listavenka, sem nú stendur yfir og hefur verið vel sótt.
Jafnframt -sýningum mun
Listvinasalurinn í vetur eins og
fyrr, efna tii kyr.n'ngar- og
fræðslukvökla fyrir meðlimi
sína og le'tast við að kynna.sem
margbreytilegastar hliðar á er-
lendri og innlenari list, jafnt
nýrri sem gamalli, en þau hafa
notið mik:lla vinsælda.
Fyrsta kjmningarkvöldið á
þessum vetri verður haldið í
Þjóðleikhúskjallarauum annað
ikvöld (mánudag) kl. 8.30, og
verður efnisskráin þessi:
Fyrst verður sýnd kv'kmynd
um franska málarann Eduard
Manet, frumherja Impression-
ismans á síðustu öld. Koma þar
fram mörg beztu verk Manet,
en jafnframt er sýnd sú óvæga
barátta sem hann háði við al-
menningsálit og blöð og sú
hneykslun, sem myndir hans
ollu.
Næst les Thor Vilhjálmsson
rithöfundur upp nýjustu smá-
sögu sína, en hún hefur hvergi
kom:ð fram fyrr.
Að afloknu veitingahléi held-
Framhald á 3. síðu.
Jttrta- 05 frærannsóknastöð Atvinnudeildarimiar:
Stcfnræktun islanzkra grastegnnda
Nefur nn verið hafin
Tiiraunir gerðar með 150 kartöfluaíhrigði
25 rófnaafbrigði
Haustvinnu er nú nær lokið í tilraunastöð Atvinnudeildar há-
skólans. Hefur uppskera öll verið góð, þar sem sumarið hefur
verið í betra lagi hér á Suð- Vesturlandi. Korn skreið síðast í
júlí og blómgað'st í byrjim ágúst-mánaðar.
Eftirfarandi upplýsingar um
starfsemi jurta- og frærann-
sóknarstöðvar Atvinnudeildar
Háskólans hefur Þjóðviljinn
fengið frá Sturla Friðrikssyni:
Af hinum. snemmsprottnari
stofnum byggsins hefur kjarn-
:'an þroskast vel, þótt haustið
hafi verið nokkuð umhleypinga-
samt og óþurrkar hafi verið um
uppskerutímann. Hafrar hafa
þroskazt sæmilega og einnig
hefur vorhveiti og vetrarrugur
gef'ð nokkra korn-uppskeru.
Á stöðinni eru nú til reynslu
um 150 kartöfluafbrigði og var
uppskera þeirra eðlilega allmis-
jöfn. Mesta uppskera undir einu
’grasi var 1,295 kg., var það af
ameríska afbrigðinu Sequoia,
sem er snemmsprottin og nokkuð
frostþolin, , sterkjurík kartöfu-
tegund. Þessi tegund gaf emnig
mesía meðaluppskeru í tilraun-
um á Helluvaðssandi, en í vel
ræktuðum moldarjarðvegi að
Varmá reyndust afbrigðin Pon-
tiac, Kennebeck, Bintje og Dir-
echtor Johanssen einna bezt með
um og yfir. 1 kg. undir hverju
grasi að jafnaði . Af raunveru-
legu næringargildi kartaflna úr
sandjarðvegi reyndist Green
Mountain bezt með um 17,5%
sterkjumagn, en Seneca lökust.
með 12,5% sterkju.
Rófnauppskera var mikíl í
sumar, en á tilraunastöðinni eru,
aulc 23 erlendra afbrigða, rækt-
aðar tvær tegundir hinna gömlu
íslenzku rófna. Hefur aðaláherzla
verið lögð á að rækta aðra teg-
undina, hina svkölluðu Kálfa-
fellsrófu, sem er upphaflega feng-
in hjá Helga heitnum Bergssyni
á Kálfafelli í Fljótshverfi. Hefur
Fr.amhald á 3. síðu
Þorðu enn ekki að mæta!
Á fimmtudagskvöld bauS
MÍE hópi menntamanna — og
fnlltrúum allra blaða — lii
fimdar víð Mjasnikov prófessor
formann sovétsendinefndarinn-
ar sejn hér dvelst. ílafðú
prófessorlnn lofað að svara
hverjura þeim spuriíingum sem
fram yrðu borriar. Varð fund-
ur |;es:si hinn íjörugasfci og
fengu inemi margt áð vita um
bókmenntir og menningarlíf í
Sovétríkjunum.
En það fór eins og í vor þeg-
ar riíhöfundurÍEn Polevoj dvald
ist hér: enginií blaðamaður frá
málgögnum þeim sem ár og tíð
ástunda linnulaust sovétníð
treystist til að mæta á fundin-
um. Ilefði þó mátt ætla að þeir
heí'ðu viljað nota þetta tældfæri
til að bera frarn óþægilegar
spurningar og koiria prófessorn-
um í vanda, en það brást. Saim-
ar þetta að blaðamennirnir
vita fullivel að þeir fara með
fleipur eitt í dagiegum skrifum
sínum og að þeir skammast sín
fyrir að bera staðhæf'ingar sín-
ar á borð fyrir menn frá
Sovétríkjunum sjálfum.