Þjóðviljinn - 25.05.1956, Blaðsíða 12

Þjóðviljinn - 25.05.1956, Blaðsíða 12
Hvergi lægri dánartalo af m w uöldum berkla en hér á Islondi Starfsemin á Reykjalundi heíur vakið athygli víða unt lönd 10. þing Sambands ísl. berklasjúklinga var sett að Reykjalundi í gær. Sitja það 83 fulltrúar. Á s.l. ári var dánartala af völdum berkla komin niður í 0.7.af 10 þús. og mun það vera lægsta dánartala sem þekkist af völdum berkla. Starfsemi S.Í.B.S. að Reykja- lundi hefur vakið athygli víða um lönd. Björgvin Sigurðsson Alfreð Gislason Forseti þingsins var kosinn Jónas Þorbergsson fyrrv. út- varpsstjóri og varaforsetar Stein- dór Steindórsson frá Akureyri og Böðvar Ingvarsson frá Vest- mannaeyjum. Þórður Benediktsson ávarpaði þingið og skýrði frá þvi að SÍBS hefði kosið dr. Sigurð Sigurðsson berklayfirlækni heið- ursfélaga sambandsins, og fór lofsamlegum orðum um stjórn dr. Sigurðar á vörn og sókn gegn berklaveiki hérlendis. Maríus Helgason, sem verið hefur formaður SÍBS s.l. 10 ár flutti ræðu þar sem hann rakti sögu baráttunnar gegn berkla- veiki hér á landi. Samkvæmt rann sóknum á beinum er talið að berklaveiki hafi verið hér á landi áður en Þjórsárdalur ^^ eyddist. Á 17. og 18 öld virðist hafa verið nokkur berklaveiki hér og á tveim síðustu áratugum 19. aldar færist hún allmjög í vöxt. Árið 1896 eru taldir 137 berklasjúklingar í landinu, þ. a. 70 í Reykjavík. Árið 1900 eru þeir taldir 239 og árið 1909 sagði Guðmundur Björnsson landlækn- ir að jafnmargir létust af völd- um berkla og öllum öðrum sjúkdómum samanlagt. Árið 1903 voru sett fyrstu berklalögin og 1906 var heilsu- hælisfélagið stofnað, en það safnaði fé til byggingar Vífil- staðahælis, er tók til starfa 1910 með rúmum fyrir 80 sjúklinga. Fimmtán árum síðar var Krist- neshæli reist. Hringurinn hafði berklahæli í Kópavogi og ríkið vísi að hæli í Hveragerði. Árið 1921 voru sett ný berkla- lög er ákváðu um ókeypis lækn- ingu, en á árunum 1924—1930 var dánartala af völdum berkla um og yfir 20 af hverjum 10 þús. Berklayfirlæknisembættið var stofnað fyrir 20 árum. Var um það bil hafizt handa að leita að sjúklingum á byrjunar- stigi og 40% landsmanna skoð- að í beim tilgangi. SÍBS var stofnað fyrir 18 árum og hefur starfað af dugn- aði og giftu síðan og staðið fyrir hinum miklu framkvæmd- um við vinnuhælið að Reykja- lundi, sem hafa vakið athygli manna víða um lönd. Arangur af baráttunni gegn berklaveik- inni er líka mjög góður. Arið 1950 var dánartalan 2 af 10 þús., en s.l. ár var hún komin niður í o,3 af hverjum 10 þús. Að lokum .minntist Maríus Helgason látinna félagsmanna og risu fundarmenn úr sætum. Því næst voru skýrslur flutt- ar og hefur ágóði af starfsem- inni á Reykjalundi orðið 4 mill.i. á s.I. tveim árum. — í dag verða fræðsluermdi og skýrslur félagsdeildanna. Bokauppboð SJ, i SJáSfstæðishúsiny Sigurður Benediktsson heldur bókauppboð í Sjálfstæðishúsiiui í dag, og hefst það kl. 5 stund- vísleg^. A uppboðinu eru rösklega 100 númer í tveimur deildum: ann- arsvegar gömul landabréf, hins- vegar bækur, flestar frá síðustu öld. Elzta kortið, sem nefnist Is- landia, er frá 1595; og meðal bókanna má nefna frumútgáfu á kvæðum Bjarna Thorarensens frá 1847, ferðabók Hendersons, frá 1819, enska sýnisbók ís- lenzkra kvæða, útgefna í Bristol 1797 — að ógleymdri Landfræði- sögu Þorvalds Thoroddsens, sem alltaf er verið að spyrja um hjá fornbókasölum. Einar Olgeirsson TónleikaferS Sinfóníusveitarinnar lil Noruurlanéins tékst ágætlega Norðurlandsferð Sinfóníuhrjómsveitar íslands um hvíta- sunnuhelgina tókst eins og bezt var á kosið. í förinni voru 34 hljóðfæraleikarar auk hljómsveitarstjórans dr. Páls ísólfssonar. Magnús B.iarnason Almennur fundur áSalfossiíkvöld Alþýðubandalagið efnir til al- menns stjórmnáLaíundar á Sel- fossi í kvöJd. Verður hann í Sel- fossbíói og hefst kl. !i,30. Ræðu- menn á fundinum verða Einar Olgeirsson, Alfreð Gístason, Magnús Bjarnason og Björgvin Sigurðsson; én þeir Björgvin og Magnús skipa 2 efstu sætin á framboðslista Alþýðubandalags- ins í Arnessýslu. Flogið var til Akureyrar um hádegi annan hvitasunnudag, og hafði brottförin þá tafizt um 3 klukkustundir vegna slæmra veðurskilyrða fyrir norðan. Frá flugvellinum á Akureyri var ek- ið rakleitt austnr að Skjólbrekku í Mývatnssveit. A undan tónleik- unum þar bauð Kirkjukórasam- band Suður-Þingeyjarprófasts- dæmis hljómsveitarmönnum til kaffidrykkju, og Páll H. Jónsson skáld og tónskáld á Laugum bauð hljómsvieitina velkomna. Tónleikarnir fóru síðan fram í hinu nýja og myndarlega félags- heimili að Skjólbrekku. Voru þeir vel sóttir og hljómsveitinni ákaft fagnað af áheyrendum. í lok tónleikanna flutti hrepps- nefndaroddviti sveitarinnar, Jón Gauti Pétursson á Gautlöndum, ávarp og þakkaði hljómsveitinni komuna. Jón Þórarinsson fram- kvæmdastjóri Sinfóníuhljóm- sveitarinnar þakkaði fyrir henn- ar hönd hlýleg orð og ágætar móttökur. Að þessum tónleikum loknum var ekið tafarlaust til Akureyr- ar. Félagsmenn í Tónlistarfélagi Akureyrar skiptu hljómsveitar- mönnum á milli sín og buðu til kvöldverðar á heimilum sinum þeim, sem ekki áttu kvöldverð- Framhald á 10. síðu. Utankjörstaðaatkvæðagreíðsla hefst sunnudaginn. 27. maí. Kosið er hjá hreppstjórum, sýslumönnuin eða bæjarfógetum, en í Reykjavík hjá borgarfógeta. (Kjörstaður: Melaskólinn (leikfimisalur) í Reykjavík, kosning fer daglega fram á virkum dögum frá kl. 10—12 f.h., 2—6 og 8—10 e.h. á sunnud. 2—6). Kjósendur er dvelja eriendis geta kosið í skrifstofum sendi- ráða, útsends aðah-æðismanns, útsends ræðismanns eða vararæðismanna íslands. Allar upplýsingar um utankjör- staðaatkvæðagreiðsluna eru veittar í skrifstofu Alþýðu- bandalagsins Tjarnargötu 20," símar 7510, 7511, 7513. Stuðningsmenn Alþýðubandalagsins eru beðnir að gefa allar upplýsingar um kjósendur sem' dvelja f jarri lögheim- ilum sínum Jivort heldur er innan lands eða utan. Ðragið ekM fram á síðustu stundu að greiða atkvæði. Alvaran bak víð brotiflutningshjalið: Fimm 19 |ás. lesta ílutningasKip tii krsins á 2 vikum Blöð hernámsflokkanna hafa undanfarið rætt með skelfingu um brottför bandaríska hersins frá íslandi. Sjálfstæðisflokkurinn hefur gert baráttuna fyrir varan- legu hernámi Islands að aðalkosningamáli eins og reynir að afla sér atkvæða með þeim áróðri að hér verði atvinnuleysi ef herinn fari. Enda iþótt ríkisstjórnin hafi svikizt xim að tilkynna fc-rmlega samþykkt Alþingis um brottför hersins hefur Bandaríkjastiórn reynt að hjálpa Sjálfstæðisflokknum í kosningunum með því að tilkynna að þegar verði hætt öllum framkvæmdum á Keflavíkur- flugvelli, jafnvel viðhaldi vallarins! Alvaran á bak við brottfarartal hersins sést bezt á þvi að á s.l. 10 dögum til hálfum mánuði hafa 5 birgðaskip um 10 þús. lestir hvert komið til hersins og hafa þau m.a. flutt byggingarefni! Kunnasti kór Banda- ríkjanna syngur hér Robert Shaw væntanlegur á þriðjudag ásamt 30 manna kór og 20 manna hljómsveit f næstu viku er hinn kunni bandaríski tónlistarmaöur Robert Shaw væntanlegur hingað til Reykjavíkur, ásamt 30 manna blönduðum kór og 20 manna hljómsveit. Halda listamenn þessir eina opinbera tónleika í Austurbæjarbíói, kl. 9.15 á miövikudagskvöld. Kórinn er eingöngu skipað- ur völdum atvinnusöngvurum, úrvali úr stærri kór sem mjög er kunnur vestan hafs ig víðar og Rohert Shaw stofnaði fyrir rúmlega 10 áraum. Stamstarfsmaður Shaws Robert Shaw hefur getið sér mikinn orðstír sem frábær stjórnandi blandaðra kóra, hljómsveitarstjóri og kennari. Um meira en áratugs skeið var hann samstarfsmaður hins heimsfræga, ítalska stjórnanda Arturo Toseaninis, sem jafnan greip til Robert Shawkórsins, þegar hann st.jórnaði flutningi hinna stærri verka meistaranna eins og t. d. Missa Solemnis og 9. sinfóníu eftir Beethoven, Te Deum eftir Verdi, Gesang der Parzen eftir Brahms o. fl. Haldið tónleika i 20 þjóðlöndum Undanfarna tvo og hálfan mánuð hefur Robert Shaw ver- ið á tónleikaferð um Evrópu og Mið-Austurlönd, ásamt kórnum og hljómsveitinni sem hingað kemur. Hafa Bandaríkjamenn- irnir heimsótt alls 36 borgir í 20 löndum og haldið milli 50 og 60 tónleika. Eru þeir nú á leið vestur um haf aftur og er Reykjavík síðasti viðkomustaður þeirra í þessari lcngu ferð. F.jólbreytt efnisskrá Eins og áður segir heldur kór- Pramhald á 10. síðu. þlÖÐVUJIN Föstudagur 25. maí 1956 — 21. árgangur — 115. tölublað lir sem vilja vinna ú sigri Alþýðubandalagsins þtiria ú taka sðfnisnargögn

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.