Þjóðviljinn - 29.12.1988, Blaðsíða 6

Þjóðviljinn - 29.12.1988, Blaðsíða 6
pJÓÐVILJINNA^a/^n sósía/isma, þjóðfrelsis og verkalýðshreyfingar Alþýðublaðið, Stefán KLIPPT OG SKQRIÐ Valgeirsson og AA-samtökin Alþýðublaðiö og Tíminn hafa þá sérstöðu meðal helstu fjölmiðla íslenskra að vera beinlínis og milliliða- laust málgögn stjórnmálaflokka. Aðrir fjölmiðlar reyna annaðhvort að vera alls óháðir eða hafa lýst yfir sjálf- stæði sínu þráttfyrir viðurkennd tengsl eða skyldleika við flokka og hreyfingar. Ritstjóri Alþýðublaðsins situr reglulega þingflokks- fundi Alþýðuflokksins og greiðir þar atkvæði um af- stöðu flokksins í landsmálunum einsog kjörnir þing- menn. Þeim mun undarlegra er að sjá í ritstjórnargrein Al- þýðublaðins hugleiðingar um það að ef tryggður yrði stuðningur einhverra Borgaraflokksmanna við ríkis- stjórnina gæti hún sem hægast kastað Stefáni Valg- eirssyni fyrir borð. Þessar hugleiðingar lýsa svo megnu skilningsleysi á grundvallarreglum í samstarfi að menn setur hljóða. Hugurinn reikar óneitanlega til Glæsivallabragsins á síðustu ríkisstjórn. Ríkisstjórn Steingríms Hermannssonar sem nú situr er mynduð af fernum stjórnmálasamtökum, - Alþýðu- bandalagi, Alþýðuflokki, Framsóknarflokki og Sam- tökum um jafnrétti óg félagshyggju. Stuðningur frá fullt- rúum þessara flokka tryggir ráðuneyti Steingríms til- skilinn þingstyrktil að verjast vantrausti og koma ígegn fjárlögum. Þessir fjórir stjórnmálaflokkar hafa allir sett sitt mark á stjórnarstefnuna, og Samtök þau sem Stefán er full- trúi fyrir hafa hingaðtil í engu brugðist samstarfsaðilum sínum við landstjómina. Eitt af því sem forystumenn núverándi ríkisstjórnar sögðu í upphafi samstarfs var að innan hennar mundu menn reyna að vinna saman af fullum heilindum. Rit- stjómargrein Alþýðublaðsins lýsir ekki slíkum hei- lindum í garð Samtaka um jafnrétti og félagshyggju. Sé þar á ferð afstaða Alþýðuflokksforystunnar hljóta aðrir samstarfsmenn krata en þeir Stefán að fara að hugsa sinn gang. Hitt er auðvitað hugsanleg skýring að Alþýðublaðið sé ekki búið að ná sér eftir heilt erfitt ár í sókn og vörn fyrir ríkisstjóm Þorsteins Pálssonar. Ef til vill hafa um- skiptin verið of harkaleg fyrir ritstjóra Alþýðublaðsins og aðra. áhrifamenn á þingflokksfundunum. Mætti framkvæmdastjórn Alþýðuflokksins kannski athuga hvort ekki er unnt að koma upp einhverskonar stofnun þarsem gamlir viðreisnardraumar og úrelt íhaldsvinnu- brögð yrðu sápuþvegin af krötum með strangri með- ferð. Slík meðferð gæti hafist með afvötnunarsniði, þar- sem óhollir vessar yrðu hreinsaðir út með gömlum þingræðum og sjónvarpsviðtölum við Þorstein Páls- son. Meginhluta meðferðarinnar mætti síðan verja til að rifja upp helstu grundvallaratriði jafnaðarstefnunn- ar. Að lokum tæki svo við námskeið um kurteisi í sam- starfi manna. Það væri svo við hæfi að útskriftar- ræðuna héldi einmitt félagshyggju- og jaf nréttismaður- inn Stefán Valgeirsson. Eftir slíka meðferð mætti síðan fara að athuga um einhverskonar AA-fundi. -m Hvergi hvika Sjónvarpsstjórinn á Stöð 2, Jón óttar Ragnarsson er ófeim- inn við að viðra skoðanir sínar og hcldur þeim frammi á fjölmörg- um vfgstöðvum. Ekki sfst hefur nýja sjónvarpsstöðin komið hon- um vel að notum, hvort heldur hann flytur boðskap sinn í töluðu eða rituðu máli, í skjóli rabb- þátta, skemmtiþátta, umræðu- þátta, kynningarþátta, háalvar- legra þátta og ekki alvarlegra þátta og einhverra fleiri þátta sem engin leið er að skilgreina. Eitt er víst að ekki skortir sjón- varpsstjórann tækifæri til að koma boðskap sfnum á framfæri í sjónvarpsstöðínni sinni og til við- bótar sér hann um leiðaraskrif í sjónvarpsvísi stöðvarinnar sem dreift er í 40 þús. eintökum til áskrifenda stöðvarinnar. í nýútkomnum sjónvarpsvísi fer Jón Óttar mikinn í áramóta- uppgjöri undir fyrirsögninni, „Hvergi hvika", þar sem hann segist ekki beina spjótum sínum „gegn ákveðnum flokki eða til- teknum stjórnmálaöflum. Þeim er beint til okkar allra og allra flokka. Staðreyndin er sú að allt bendir til að Islendingum sé að mistakast að stjórna eigin málum og muni mistakast það' þar til þeir koma sér saman um endurbætur á núverandi stjórnkerfi," segir sjónvarpsstjórínn. Sem aðrir gera ekki betur „Aðalorsök kreppunnar er sú að stjórnkerfið er orðið svo veikt eftir áratuga vanrækslu að engin ríkisstjórn ræður lengur við vandamál sem meðal annarra þjóða mundu teljast fremur smá- vægileg", segir Jón Óttar og lausnarorðið er fækkun stjórnmálaflokka landsins í tvo til þrjá og samdráttur í ríkisrekstrin- um. „Það er einfaldlega búhyggindi að draga saman seglin í ríkisgeir- anum þegar atvinnufyrirtæki í höndum einstaklinga, samvinnu- félaga og annarra óopinberra að- ilja dafna dag frá degi. (sic!) Með þessu er ekki gert lítið úr ríkis- fyrirtækjum. Þvert á móti er þetta viðurkenning á því að hið opinbera eigi aðeins að gera það allra mikilvægasta sem aðrir geta ekki gert betur." Þessi ræða sjónvarpsstjórans hljómar dálítið undarlega svo ekki sé meira sagt. Það er engu líkara en hann fylgist hvorki með daglegum fréttum á sinni eigin sjónvarpsstöð eða öðrum fjöl- miðlum, sem eru uppfullir dags daglega af gjaldþrotafréttum úr einka- og samvinnugeiranum. Það eru undarleg öfugmæli að halda því fram að einkageirinn -dafni frá degi til dags-, á sama tíma og meira að segja einkafyrir- tæki Jóns Óttars og félaga, boðar uppstokkun og samdrátt upp á tugj prósenta vegna erfiðrar Iausafjársstöðu og annarra efnhags- og peningalegra hrell- inga sem hrjáir ekki síst þjón- ustugreinar kapítalismans eftir að rekstrargrundvelli hefur verið kippt undan undirstöðuatvinnu- greinum þjóðarinnar, kannski ekki síst fýrir tilstilli gegndar- lausrar eyðslu og hömlulausrar fjárfestingar í þjónustu og versl- un á liðnum árum. Líti hver sjálf- um sér nær. SPJALL Jón Óttar Ragnarsson, sjónvarpsstjóri HVERGI HVIKA Paö blœs ckki byriega fyrir ein- búanum f Atlantshafi, þjóðinni scm við etgum þó alh undir að nái sér á strik og heppnist að hrista' af sér slenið. Þvcrt á moti hrannast óveður- slcýin upp og eftir þvf sem flokkum fjölgar og stjómleysi magnast geng- ur erfiðlegar að leysa jafnvei fjár- lagagerð og önnur minni háttar verkefní. l'ch sem lesa þessar Imur skulu ekki halda að með þessu sé spjót- um beint gegn ákveðnum ftokki cða tilteknum stjórnmálaöflum. i'cirn er beint til Okkar allra og allra flokka. Staðrcyndin er sú að allt bendir til að fslendingum sé að mistakast að stjóma eigin málum og muni mistakast það þar til þeir koma scr saman um víðtækar cndurbætur á núverandi stjórnkcrfi. Til bráðabirgða Til bráðabrigða gildir auðvitað mcstu að sú stjóm sem situr reyni að halda fyrirtækinu á floti, sinni þcim frumskyldum sem henni ber og reyni að vera við öllum áfbllum búin. Hun þarf jafnframt að gera sér Ijóst að vandinn er auðvitað ekki fyrst og fremst kreppa f efnahags- málum, hún væri viðráðanleg ef hér væri við lýði stjórn sem hefði haldbæran mcirihluta. Aðalorsök kreppunnar er sú að stjórnkerfið er orðið svo vcikt eftir áratuga vanrækslu að cngin ríkís- stjóm ræður lcngur við vandamál scm meða! annarra þjóða mundu leljast fremur smávsgileg. Til lengri tfma Jafnframt þurfa þessir flokkar, allir aðrir flokkar og þjóðin öll, að hefja umræður um úrbætur sem duga til að við komumst einhvem tfma upp úr þessu fari sem allt cr sokkið f. Forsendan er að hér verði ekki Gciri en 3 öflugir flokkar og helst aðeins tveir. Þessír flokkar geta þá skipst um að stjórna landinu og hafa þá lfka til þess starfhæfan mcirihluta. Einungis þegar þessu markmiði er náð verður hægt að ráðast að rótum annarra vandamála sem eru afleiðingar af þeirri óráðsfu sem ríkt hefur í stjómkerfinu allt frá ár- inu 1918. Efst á lista er auðvitað útþensla rfkisins. Það er löngu orðið aug- Ijóst að þar verður að draga saman seglin um 20 til 30 % mcð sölu óþarfra ríkisfyrirtækja og með því að trimma reksturinn. Skynsemisstefna Sú var tíð að aðgerðir af þcssu tagí vöklu meiri úlfúð en einingu. Áður en nokkuð var hægt að gera þurftu menn að vita hvort aðgerð- imar ættu að kallast frjálshyggja, félagshyggja eða annað f þeim dúr. íslenskir stjórnmálamenn hljóta að vcra farnir að átta sig á þvf að þetta er það sem starfssystkin - þeirra em að framkvæma um allan heim. hvort scm þau em íhaldskur- far eða sameignarsinnar. Það eru einfaldlega búhyggindi að draga saman scglin i rfkisgeiran- um þegar atvinnufyrirtæki í hönd- um einstaklinga, samvinnufélaga og annarra óopinberra aðilja dafna dag l'rá degi. Með þessu er ekki gert lftið úr rfkisfyrirtækjum. Þvert á móti cr þetta viðurkcnning á því að hið op- inbera eigi aðeins að gera það allra mikilvægasta scm aðrir geta ckki gert betur. Nútfmaþjóðfélag Þessar aðgerðir em þó ekki ann- að en upphafið. Þá cr ótalið allt það sem eftir er að gcra til þess að breyta þjóðfélaginu úr steinmnnu skrifræði yfir í fjölbreytt og frjáls- lynt nútímasamfelag. Við þurfum t.d. miklu bctri lög- gjöf um rekstur fyrirtækja. Við þurfum að verðlauna fyrirtæki dyggilega sem á eigin spýtur ná ár- angri ( útflutningi eða ná að efla verulega íslenska menningu. Við þurfum að auðvelda íslcnd- ingum aðgang ~ ekki aö þessu endalausa erlenda lánsfjármagni - heldur hlutafó erlendis frá til þess að bæta ciginfjárstöðu sinna eigin fyrirtækja. Og að sjálfsögðu eigum við að koma á laggirnar þrautskipulögðu Vandinn leystur! En lausnirnar eru fleiri í leiðara sjónvarpsstjórans. „Þess- ar aðgerðir eru þó ekki annað en upphafið. Þá er ótalið allt það sem eftir er að gera til að breyta þjóðfélaginu úr steinrunnu skrif- ræði yfir í fjölbreytt og frjálslynt nútímasamfélag. Við þurfum til dæmis miklu betri löggjöf um rekstur fyrirtækja. Við þurfum að verðlauna fyrirtæki dyggilega sem á eigin spýtur ná árangri í útflutningi eða ná að efla veru- lega íslenska menningu. Við þurfum að auðvelda íslendingum aðgang - ekki að þessu endalausa erlenda lánsfjármagni - heldur hlutafé erlendis frá til þess að bæta eiginfjárstöðu sinna eigin fyrirtækja." Þarna hefur dr. Jón sjálfsagt fundið lausnina á sinni eigin kreppu, en erfitt er að sjá sam- hengið í eflingu íslenskrar menn- ingar og erlendu hlutafé. í það minnsta telur klippari að flestum sjónvarpsáhorfendum samkeppnisstöðvar Jóns Óttars, þyki lítið koma til þeirrar „ís- lensku" menningu sem kynnt er í þeirri þýsku hasarmynd um þá bræður Nonna og Manna sem sýnd er nú yfir jólahátíðina. Orrustan um ísland En þetta var útúrdúr því dr. Jón hefur enn ekki ausið að fullu úr lausnarbrunnum sínum. „Orr- ustan um ísland er að hefjast og víglínan verður milli innlendra og erlendra sjónvarps- og gervi- hnattastöðva og sá vígvöllur verður blóðvöllur á komandi árum. Þeir einfeldningar sem halda að íslendingar muni nokkru sinni leyfa hér ótextuðum gervihnattasendingum á erlendu efni að flæða yfir þjóðina ættu að lesa íslandssöguna sína betur. Þvert á móti munum við efla sam- vinnu útvarps- og sjónvarps- stöðva í samvinnu við ríki og at- vinnulíf í því skyni að koma á fót öflugum sjónvarps- og kvik- myndaútflutningsiðnaði. Lykill- inn að þessu er að ríkið felli niður söluskatt á auglýsingum í sjón- varpi og hljóðvarpi -(þá fyrst sitja þessi fyrirtæki við sama borð og Mogginn og DV) -til að efla inn- lenda dagskrárgerð." Hér fer Jón mikinn enda um líf og dauða fyrirtækisins að tefla. Þá dugir ekki annað ráð, en gott samstarf við „ríkið", (sem áður átti auðvitað ekki að vera að skipta sér af því sem aðrir geta og gera betur), og fella niður auglýs- ingaskattinn, allt til viðreisnar ís- lenskri menningu og þar er til mikils að vinna eins og dr. Jón segir réttilega undir lok þessarar athyglisverðu greinar sinnar: „Þeir sem halda að íslendingar verði einhvern tíma stjarna í bandaríska fánanum eða útkjálkahérað í sameinaðri Evr- ópu ættu einnig að lesa íslands- söguna sína betur. íslendingar eru og verða vfkingar og kon- ungsskáld sem börðust í 650 ár fyrir endurheimt sjálfstæðisins. Sú lexía mun duga okkur öllum í nokkrar aldir, ef ekki um ók- omna tíð." -ig- Þjóðviljinn Síðumúla 6-108 Reykjavík Sími 681333 Kvöldsími 681348 Útgefandi: Útgáfufélag Þjóðviljans. Ritstjorar: Árni Bergmann, Möröur Árnason. Fréttaatjóri: Lúðvik Geirsson. Bla&amenn: Dagur Þorleifsson, Guðmundur Rúnar Heiðarsson, HeimirMárPétursson, HjörleifurSveinbjörnsson.Kristófer Svavarsson, Magnús H. Gislason, Lilia Gunnarsdðttir, Ólafur Gíslason, Páll Hannesson, Sigurður A. Friðþjófsson (Umsjónarm. Nýs Helgarb.), Sævar Guðbjörnsson, Þorfinnur Omarsson (íþr.). Handrfta- og prófarkalestur: Elías Mar, Hildur Fmnsdottir. LJósmyndarar: Jim Smart, Þorfinnur Ómarsson. Útlitsteiknarar: Kristján Kristjánsson, Kristbergur Ó. Pétursson Framkvœmdastjórl: Hallur PállJónsson. Skrifstofustjórl: Jóhanna Leópoldsdóttir. Skrlfstofa: Guðrún Geirsdóttir, Kristín Pétursdóttir. Auglýsingastjóri: Olga Clausen. Auglýsingar: Guðmunda Kristinsdóttir, Unnur Ágústsdðttir, Sigurrós Kristinsdóttir. Sfmavarsla: Sigríður Kristjánsdóttir, ÞorgerðurSigurðardóttir. Bll8t|órl: Jóna Sigurdórsdóttir. Húsmóoir:AnnaBenediktsdóttir ¦ Útbrelðslu- og afgrel&slustjóri: Björn Ingi Rafnsson. AfgrelSsla: Halla Pálsdóttir, Hrefna Magnúsdðttir. Innholmtumaóur: Katrín Bárðardóttir. Útkeyrsia, afgrelðsla, rltstjórn: Sfðumúfa 6, Reykjavrk, sfmar: 681333 & 681663. Auglýsingar: Slðumúla 6, simar 681331 og 681310. Unibrot og setnlng: Prentsmiðja Þjóðviljans hf. Prentun: Blaðaprent hf. Ver&flausasölu:70kr. Nýtthelgarbla&:100kr. Áskriftarverð á mánu&l: 800 kr. 6 SÍÐA - PJÓÐVIUINN Fimmtudagur 29. desember 1988

x

Þjóðviljinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Þjóðviljinn
https://timarit.is/publication/257

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.