Dagblaðið Vísir - DV - 22.10.1999, Qupperneq 6

6
FÖSTUDAGUR 22. OKTÓBER 1999
Neytendur
Breyttir lífshættir:
Líkamsrækt-
arráð fyrir
byrjendur
Hér á eftir fylgja nokkur ráð fyr-
ir þá sem hyggjast hefja einhvers
konar líkamsrækt i vetur.
Ég, um mig, frá ...
Einbeittu þér að sjálfum þér í
líkamsræktinni. Það skiptir ekki
máli hversu grönn, falleg eða stælt
manneskjan við hliðina á þér er.
Þú ætlar einungis að koma þínum
eigin líkama í gott form.
Ekkert að óttast
Láttu ekki hugmyndina um að
heQa líkamsrækt hræða þig.
Þjálfunin þarf ekki endilega að
fara fram á líkamsræktarstöð með
speglum úti um allt og fólki í
þröngum íþróttagöllum. Rösk og
góð ganga um hverfið þitt gerir
meira gagn en þjálfun með hálfum
huga á líkamsræktarstöð.
Fjölbreytnin í fyrirrúmi
Reyndu að hafa fjölbreytnina í
fyrirrúmi. Ef þú æfir á líkams-
ræktarstöð reyndu þá að fara í
mismunandi tima og gera síðan
eitthvað annað um helgar. Þá er
t.d. upplagt að fara í sund, út að
skokka eða hjóla.
Þjálfun með vinum
Reyndu að stunda líkamsrækt
sem þú getur stundað með vini eða
vinkonu. Hvort sem þú skokkar,
syndir, lyftir lóðum eða stundar
jóga er auðveldara að halda sér við
efnið þegar þú færð hvatningu og
félagsskap.
Ganga frekar en aka
Notaðu hvert tækifæri til að fá
ferskt loft og hreyfmgu. Hjólaðu og
gakktu út í búð og í vinnuna í stað
^ þess að nota bílinn.
Dekurverðlaun
Geröu ferðina í
líkamsræktarstöðina
meira freistandi með
því að taka t.d. með
þér gott húðkrem eða
Umolíu til að nota í
gufubaði að
loknum
æfingum.
-GLM
IH'
I

T^Ina
fjöiskyiduna
á frábæru verði
Fatamarkaðurinn Laugavegi 103
Sími: 562 3311
I>V
Breytt um lífsstíl:
Verum umhverfis-
væn í vetur
Hjá mörgum eru haustin tími fag-
urra fyrirheita um líkamsrækt og
alls kyns andlega rækt eftir letilíf
sumarsins. Hvemig væri að huga
einnig að umhverfinu? Það er að
segja hvemig við getum gengið bet-
ur um okkar nánasta umhverfi með
tillti til umhverfisverndarsjónar-
miða?
Endurvinnsla mikilvæg
Lífsstíll okkar og annarra vest-
rænna þjóð hefur aö mörgu leyti
einkennst af sóun á hvers konar
hráefnum sem ekki em ótæmandi í
náttúmnni. Endurnýting og endur-
vinnsla þessara hráefna stuðla að
bættum afkomumöguleikum kom-
andi kynslóða án þess að það komi
niður á lífsgæöum okkar.
Sumir mgla hugtökunum endur-
vinnsla og endumýting saman. Þeg-
ar rætt er um endumýtingu er átt
við að varan sé notuð áfram i lítt
breyttri eða óbreyttri mynd en með
endurvinnslu er átt við að varan
fari í gegnum annað vinnsluferli og
úr því verði til ný vara.
Við getum ÖU lagt okkar af mörk-
um til endurvinnslu eða endumýt-
ingar ýmissa vara sem við notum
dags daglega.
Drykkjarvörur
Eins og margoft hefur komið
fram drekka íslendinga ótæpilega
mikið af gosdrykkum. Þeim fylgir
mikið umbúðafargan sem má end-
urvinna eða endumýta. Auðvelt er
að safna plastflöskum, áldósum og
glerflöskum undan gosi og öðmm
drykkjum i þrjá kassa og fara svo
með það í móttökustöðvar fyrir
þessar umbúðir sem greiða skUa-
gjald fyrir umbúðimar. Gætið þess
bara aö gera ykkur ekki sérstaka
ferð til þess að skUa umbúðum held-
ur reynið að samræma það öðrum
erindum, t.d. ferð í stórmarkaðinn,
til að draga úr umferð og mengun
vegna hennar.
Alls kyns drykkjarumbúðir, t.d. áldósir og plastflöskur, er hægt að endurvinna.
Timbur
Almenningur getur skUað
úrgangstimbri á gámastöðvar í
þeirri vissu að það nýtist tU verð-
mætasköpimar.
Þegar timbrið berst tU endur-
vinnslunnar er það kurlað. Þaðan
er það svo flutt í Jámblendiverk-
smiðjuna á Grundartanga þar sem
timburkurlið er notað sem orku-
gjafi í stað kola. Smæsta kurlið er
notað tU jarðvegsbindingar hjá
Landgræðslu ríkisins. ÆskUegt er
að hreinsa grófari hluti, s.s. nagla
eða skrúfur, úr timbrinu áður en
því er skUað.
Pappír
Fyrsta regla umhverfisvæna
neytandans um notkun pappírs er
þessi: Notum eins lítið magn og
við mögulega komumst af með.
Önnur regla: Notum óbleiktan og
ólitaðan (aUs ekki klórbleiktan)
pappír með viðurkenndu umhverf-
ismerki. Þriðja regla: Komum sem
mestum úrgangspappír tU endur-
Minestrone-súpa
- með kartöflum
Þessi eftirlætissúpa
margra þarf ekki endUega
að innihalda pasta. í
þessarri uppskrift eru not-
aðar kartöflur og þá er
komin fuUkomin máltíð í
einum potti.
Uppskrift
200 g baunir (Navy eða
Great Northem)
2 msk ólífuolía
1 stórt kjötbein, best af
svíni, helst reykt
1 saxaður laukur
2 pressuð hvítlauksrif
4 sellerístilkar, sneiddir
í bita
2 gulrætur, skomar í
teninga
1 lítið hvítlaukshöfuð
eða sambærUegt magn af
fersku spínati, þvegið og
saxaö
100 g grænar belgbaunir,
skomar í 2 sm bita
5-0 meðalstórir tómatar, flysjaðir,
steinhreinsaðir og skomir í ten-
inga.
1 þurrkaður chUlipipar
3/4 dl vatn
1 grein ferskt rósmarín
1 lárviðarlauf
3 stórar kartöflur, flysjaðar og
skomar í lifia teninga
Þessi eftlrlætissúpa margra þarf ekki endilega að inni-
halda pasta. í þessarri uppskrift eru notaðar kartöflur og
þá er komin fullkomln máltíð í einum potti.
3 kúrbítar, hreinsaöir og skomir
í litla teninga
1 msk. saxað basU
1 msk. söxuð steinselja
rifinn parmesanostur.
Aðferð
1) Setjiö baimimar í stóra skál,
setjið kalt vatn á svo yfir fljóti og lát-
ið Uggja í bleyti yfir nótt.
2) Hitið olíuna í stórum
potti, leggið þar í kjötbeinið,
laukinn og hvítlaukinn og
látið krauma þar til laukur-
inn er orðinn Ijósbrúnn. Bæt-
ið þá við selleríinu, gulrótun-
um, kálinu og grænu baun-
unum. Ef þið notið spínat,
setjið það þá í undir lokin.
(Skref 5)
3) Látið renna vel af baun-
unum og heUið þeim f pott-
inn ásamt tómötunum og
chiUipipamum.
Bætið vatninu í og látið
suðuna koma upp. Fjarlægið
froðuna, sem kemur á vatnið,
með fiskispaða. Bætið nú út í
rósmaríngreininni og lárvið-
arlaufinu og látið krauma í
opnum pottinum í u.þ.b. 11/4
klukkustund eða þar tU baun-
irnar eru orðnar mjúkar.
4) Bætið kartöflunum út í
og látiö sjóöa áfram í um 20
mínútur.
5) Setjið nú kúrbít og spínat, ef það
er notað, í pottinn og látið sjóða
áfram í u.þ.b. 20 mínútur. Gætið að
því að hreinsa aUtaf froðuna ofan af
soðmu svo súpan verði hrein. Fjar-
lægið beinið, rósmaríngreinina og
lárviðarlaufið, bætið basU og stein-
selju út í og smakkið tU. Boriö fram
sjóðheitt með parmesan-osti.
vinnslu.
Við íslendingar notum um 40
þúsund tonn af pappír árlega. Að-
eins lítiU hluti hans fer tU endur-
vinnslu. Stór hluti af pappímum
er dagblaða-, prent-, skrif-, og ljós-
ritunarpappír. Þessar gerðir papp-
írs ber að fara með í tU þess gerða
gáma á gámastöðvum. Einnig má
nýta hluta pappírsins heima við.
Dagblöð og annan afgangspappír
má t.d. rifa niður og setja í safii-
haug.
Umhverfisvænir foreldrar nota
að sjálfsögðu taubleiur í stað
einnota pappírsbleia.
í eldhúsinu má nota tauþurrkur
í stað eldhússpappírs og gamal-
dags snýtuklútar eru betri tU síns
brúks en pappírsklútar. Með þess-
um smávægUegu breytingum má
draga úr bæði pappírsnotkun og
útgjöldum heimUisins.
Gamalt og gott
Flestir sem hafa geymslupláss
vita að þar hlaðast oft upp aUs
kyns hlutir, s.s. húsgögn og munir,
sem e.t.v. hafa ekki misst notagfidi
sitt en við kærum okkur þó ekki
lengur um.
Við ættum að hafa það fyrir
reglu að meta gaumgæfilega hvort
hlutimir geti ekki þjónað okkur
lengur en okkur sýnist í fyrstu eða
hvort aðrir geti ekki notað þá
áfram. Ef aUir færu svona að
mætti eflaust nýta ýmsa hluti
lengur sem eUa færu í ruslið.
Þótt gamla reiðhjóliö sé farið að
láta á sjá má vera að handlaginn
maður geti gert við það með litlum
tilkostnaði. Það er betri kostur en
að senda steUið tU útlanda í endur-
vinnslu.
Ástæða er tU að leita uppi skó-
smið og láta hann meta gamla
skótauiö áður en því er hent.
Kannski tekst honum að gera það
sem nýtt gegn lægra gjaldi en
greiða þarf fyrir nýja skó.
Ekki má heldur gleyma því að
góð umhirða lengir endingu allra
hluta.
(M.a. byggt á Grænu bókinni).
-GLM