Lesbók Morgunblaðsins - 08.02.1953, Blaðsíða 13

Lesbók Morgunblaðsins - 08.02.1953, Blaðsíða 13
LESBÓK MORGUNBLAÐSINS 73 ingjarnir samnn, slátra geit og hefja veizlu. Er þá ákveðið hver skuli verða eftirmaður hins látna í f jölskyldunni oq ákvarðanir tekn- ar um hvernig skuldir hans skuli greiðast. Tveimur árum seinna eru bein hins framliðna upp tekin, lát- in í leirker og grafin í grafreit þorpsins- Þó er gröfín látin vera onin fvrst í stað um tveggia mán- aða skeið, en þá er mokað yfir. DANSINN Lotuka menn hafa mikið yndi af dansi og danshátíðar þeirra eru margar. Aðaldansarnir eru í sam- bandi við regnsæringar og upp- skeruhátíð, eða þá veiðiferðir. Þeir dansa þá dögum saman og taka aldrei hvíld. — Öll störf eru þá glevmd og allir þorpsbúar safnast saman á bersvæði í miðju þorpsins. Á miðju torginu eru reistar trönur miklar oí* uppi á þeim situr helzti veiðimaðurinn, en þar um kring eru menn með bumbur, blístrur og horn og hamast hver sem betur getur. Karlmennirnir hafa skreytt sig með skúfum úr strútsfjöðrum, veifa spjótum og skjöldum, æpa og eru eins og hamslausir. Kvenfólkið dansar í öðrum stað og espar þá sem mest, en ungar og óqiftar stúlkur eru sér. Þær eru mjöo- al- varlegar á svip og þora ekki að líta upp því að þær vita að óeiftu pilt- arnir horfa á sig og þær vilja ganga í augun á þeim. Ekki er hægt að sjá að neinum föstum reglum sé fylgt í dansinum, en þannig er haldið áfram dag og nótt og svitinn streymir af fólkinu í stríðum straumum. STJÓRNARFAR Um alla Afríku halda ættar- tengsl mönnum saman. Ættirnar mynda sérstaka flokka og menn kunna hvergi við sig nema innan vébanda ættflokksins. Þetta hefur haldizt í Súdan, en vífia um Afríku hef éc* séð hörmulegar afleiðingar þess þegar ættflokkar sundrast. Þá er eins og menn hafi enga fótfestu í lífinu. Suðurhluti Súdans kom ekki undir stjórnina fyr en árið 1920. Þá var byrjað á því að afnema fiandskap og bardaga milli flokka. Jafnframt var reynt að kveða nið- ur ealdra og særinear. Skólar voru settir á stofn til að veita almenna undirbúnings fræðslu. Nú er orðin þörf á fram- haldsskólum. Sjúkrahús og hiálparstöðv^r veita ókeypis læknishiálp. — Nú vinna þar nokkrir Súdansmenn, sem hafa lært í Khartoum eða Englandi. Reynt hefur verið að kenna mónnum að þekkia gildi peninga. Það var gert með því að setja á fót markaði, þar sem menn gátu keypt fyrir peninga. í fyrstu gekk þetta illa, en nú kunna margir vel við þetta fyrirkomulag. Vestræn lög eru ekki látin gilda nema um sérstakar yfirsjónir, svo sem smvgl, fjársvik og þess háttar. Enskir lögfræðingar rannsaka hin erfiðari mál. eins og morðmál, en annars eru höfðingjarnir í landinu látnir skera úr öllum þrætum og stjórna eftir þeim reglum, sem þar hafa viðgengizt áður. Héraðsstjórn er annað hvort í höndum brezkra fulltrúa, eða full- trúa, sem kosnir hafa verið af hér- aðsmönnum. Hinir útlendu héraðs- stjórar eru jafnan látnir víkja þesar sýnt þykir að landsmenn sé sjálfir færir um að stjórna málum sínum. Þetta hefur þó verið tíðara í norðurhéruðunum, því að allt gengur seinna hér suður frá. (Úr ,,Geogr. Magazine") LEIÐRÉTTING. — Hans Egede var fæddur 31. janúar 1686, — en ekki 1688 eins og misprentaðist í seinustu Lesbók. IMYIINGAR ¦^r Nvtt sólaleðnr FUNDIN hefur verið upp vestnn hafs ný aðferð til þess að súta sólaleð- ur þannig að það verði miklu endingar- betra en áður og einnig mýkra, svo að aldrei braki í skónum. •^- lAtm. sem ^rir efni vatnsheld LITUNAREFNI betta fannst upp pf tilviliun. Árið 1947 var Clvde C. DeWitt forstjóri Miehigan State Coll- ege að nota litarblöndu við sérstakar rannsóknir. Vildi þá svo til að nokkuð flf litnum slettist út á pólf, og var það þurrkað upp með léreftsklúti. Seinna átti svo að nota þennan sama klút til þess að þurrka upp vatn, en þá kom í ljós að hann drakk enga vætu í sig þar sem Htarblettirnir voru. Þarna vnr þá fundið litarefni, som gerir dúka vatnshelda. Er búizt við að það verði mikið notnð til þess að lita efni í tiiikl oc reenhlifar, en þó er tnlið sennilept að það verði einni" notað til þess nð lita skjólfatnað, bæði úr ull og bómull. •fc Kansmite MENN hafa komizt upp á lag með að brenna og bræða leir, svo að hann verður að örsmáum glerkúlum, eða eins og sandur. Þetta nýa efni er kall- að kanamite og er rotað í stevpu í staðinn fvrir sand. Hefur þessi nýa steypa ýmsa kosti fram yfir sand- steypu, er iéttari, sterkari og einangr- ar betur. Þá hefur þetta þann kost, að stevpublöndunni má dæla i gegn um togleðurspipur. þesar verið er að steypa húsvegei. Vegna þess að steyp- an er sterkari en sandsteypa, mega veggir vera þvnnri úr henni og einnig má öll múrhúðun vera þvnnri en nú tíðkast. Hægt er líka að stevpa úr henni þunnar hellur til að hafa á veggi. •^- Ný svk'avörn MONSANTE Chemical Co. í Banda- ríkjunum hefur fundið upp nýtt lyf gegn sýklum og nefnist það ..Actamer". Er það aðallega ætiað til þess að blanda því í sápur og talið að það muni koma i veg fyrir marga hörundskvilla. Efni þetta má einnig nota í raksápur og fegurðarsmyrsl. Sérstaklega er búizt við því að það verði mikið notað í sápur, sem hafðar eru til hre.ingern.- inga í sjúkrahúsum.

x

Lesbók Morgunblaðsins

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Lesbók Morgunblaðsins
https://timarit.is/publication/288

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.