NT - 11.06.1985, Page 4

Þriðjudagur 11. júní 1985 4
Tilboð VSÍ:
Flestir vilja semja á
svipuðum grundvelli!
- VMSÍ í loftfimleikum; segir Þórður Ólafsson, í miðstjórn ASÍ
■ „Af þeim fréttum sem al-
mennt launafólk fær af samn-
ingaviðræðum þeim sem í gangi
eru virðist ljóst að flestir, að
undanskyldu Verkamannasam-
bandinu, gætu hugsað sér að
semja út frá eitthvað svipuðum
grundvelli og tilboð VSI hljóð-
aði upp á, þótt nokkuð þurfi þar
um að bæta til að kaupmáttur sá
sem að er stefnt á samnings-
tímabilinu náist. Mér heyrist á
fólki að það fái ekki séð að
málin leysist neitt betur og far-
sællegar í haust heldur en gerist
ef raunverulega væri tekið á
þeim núna,“ sagði Þórður
Ólafsson, form. verkalýðsfé-
lagsins í Porlákshöfn og mið-
stjórnarmaður í ASÍ, spurður
um gang samningamálanna og
skoðun hans á þeim.
Margir liðir sem stjómvóld
ein geta samið um
Þórður sagði mestu varða að
þeir samningar sem undirritaðir
væru yrðu tryggðir. Það sé svo í
ýmsum veigamiklum atriðum
hlutverk ríkisstjórnarinnar -
atriðum sem hún ein en hvorki
vinnuveitendur eða launþegar
geti nokkru um ráðið.
„Ég lít því svo á að það sé
siðferðileg skylda ríkisstjórnar-
innar að taka nú verulega á
málunum og tryggja þann kaup-
mátt sem um semst. Meðal
þeirra liða sem einvörðungu
snúa að stjórnvöldum eru t.d.:
Gengismálin - vaxtamálin
(Menn hefðu fyrir nokkrum
árum verið settir í steininn fyrir
að tala um þá okurvaxtastefnu
sem nú er að setja bæði al-
ntenning og atvinnurekstur í
strand) - hækkanir á landbún-
aðarvörum sem setja þarf
skorður við - og síðast en ekki
síst hækkun opinberrar þjón-
ustu. Síðan er enginn vafi á því
að ríkisstjórnin gæti komið
verulega til móts við hið al-
menna launafólk í gegnum
skattakerfið. Hlutur ríkisstjórn-
arinnar er stór í öllum þessum
atriðum, til að tryggja það sem
að er stefnt - og það er hægt ef
viljinn er fyrir hendi," sagði
Þórður.
Fóik undrandi á
loftfimleikakúnstum VMSl
- En sérkröfurnar - telja ekki
sumir sig þurfa að fá meira en
aðrir - fiskvinnslufólk t.d.?
- Það er Ijóst að einhverjir
innan launþegasamtakanna
stefna að því að fá verulega
meiri hækkanir en aðrir. Mikið
af sérkröfum virðist m.a. ætla
að koma upp á borðið hjá
Verkamannasambandinu sem
geta haft áhrif á það hvort takist
að undirrita samninga eða ekki.
Það eru fleiri hópar en fiskverk-
unarfólk sem verið er að tala
um í þessu sambandi, og nægir
þar að benda á samþykkt Dags-
brúnar sem virðist ætla að vera
sér á báti. Ég held hins vegar að
hinn almenni launþegi - bæði
innan Verkamannasambands-
ins og annarra landsambanda -
sé undrandi á þeim loftfimleika-
kúnstum sent framkvæmdar eru
innan Verkamannasambands-
ins um þessar mundir og telji að
lítið fáist út úr svoleiðis æfing-
um. Slíkir loftfimleikar geti
áfram farið fram á Alþingi en
Jónas Guðmundsson
stýrimaður látinn
■ Jónas Guðmundsson stýri-
maður og fyrrverandi blaða-
maður Tímans lést að morgni 9.
júní á Borgarspítalanum í
Reykjavík, 55 ára að aldri.
Jónas var fæddur í Reykja-
vík, árið 1930, sonur hjónanna
Guðmundar Pjeturssonar loft-
skeytamanns og Ingibjargar
Jónsdóttur.
Jónas lauk prófi úr Myndlista-
og handíðaskóla íslands 1952
og farmannaprófi úr Stýri-
mannaskólanum árið 1956.
Hann lauk skipstjóraprófi á
varðskipum ríkisins árið 1958
og sjóliðsforingjaprófi frá US
Coast Guard Training Center í
Virginíuríki árið 1961. Jónas
hlaut styrk til að nema grafík og
vatnslitun hjá prófessor Rudolf
Weissauer í Munchen 1974 og
styrk frá Menntamálaráði 1979
til rannsókna á minjum frá
Grænlandi við Þjóðminjasafnið
í Kaupmannahöfn.
Jónas hóf störf hjá Landhelg-
isgæslunni árið 1952 og starfaði
sem stýrimaður og flugleið-
sögumaður um árabil. Hann
hafði áður unnið almenna
verkamannavinnu og við sjó-
mennsku, aðallega á togurum.
Jónas var í stjórn Farmanna
og fiskimannasambands íslands
1959- 60 og átti sæti í Sjó- og
verslunardómi Reykjavíkur
1960- 64. Hann var í stjórn Rit-
höfundasambandsins 1972-74
og endurskoðandi þess frá 1974.
Jónas var formaður félags ís-
lenskra rithöfunda 1976-77 og
hefur tvívegis hlotið styrk
Menntamálaráðs, auk lista-
mannalauna.
Jónas ritaði margar
skáldsögur, leikrit og ljóð.
Hann var ritstjóri sjómanna-
blaðsins Víkings 1972-78 og rit-
stjóri Sjómannadagsblaðsins frá
1974. Jónas var blaðamaður við
Tímann í tæpan áratug eða frá
1974 til ársloka 1982 og ritaði
aðallega gagnrýni um menn-
ingarmál.
Jónas hélt fjölda málverka-
sýninga og sá um útvarpsþætti
um langt árabil, svo og sjón-
varpsþætti.
Eftirlifandi kona Jónasar
Guðmundssonar er Jónína H.
Jónsdóttir leikkona.
ekki í samningaviðræðum til að
tryggja kjör verkafólks.
Námskeiðin ættu
að gefa hærra kaup
- Jú, vissulega þurfa kjör
fiskvinnslufólks að batna og til
þess eru færar leiðir. Það hlýtur
t.d. að vera meiningin að það
fólk sem sækir þau námskeið
sem nú eru að fara í gang fái
kauphækkanir út á þau, enda
margar forsendur fyrir slíku í
þjóðfélaginu. í öðru lagi tel ég
að alls ekki megi loka samning-
um um bónusinn og síldarvinn-
una ef af undirritun samninga
yrði nú. Bónuskerfið í núver-
andi mynd hefur algerlega geng-
ið sér til húðar og þarf að vinna
bráðan bug að því að fasta
kaupið verði meira gildandi en
það er nú. En þessir samningar
hafa yfirleitt verið teknir sér á
báti, enda svo mikil vinna í
sambandi við þá að fráleitt er að
ætla að gera þá undir pressu.
- Hvað þá Þórður, með fólkið
Kjarabætur ekki einhver
heilög prósentuhækkun
Þórður telur það meginmálið
nú, að hægt verði að setjast
niður og hefja raunhæfar við-
ræður um kaupmáttartryggingu
og vaxandi kaupmátt á samn-
ingstímanum fyrir alla launþéga
innan Verkamannasambands-
ins og fleiri sambanda. Þar séu
allir - sem ekki njóta sérstakra
yfirborgana - á sama báti. Allt
tal um að ákveðnir hópar hafi
dregist aftur úr öðrum sem fá
greitt samkvæmt kauptöxtum
sé sama fjarstæða og hjá kenn-
urum þegar þeir séu að miða sig
við aðra hópa.
- í þessum orðum fellst ekki
að verkafólk þurfi ekki kjara-
bætur - og þegar maður er að
tala um raunhæfar kjarabætur,
þá á það ekkert skylt við ein-
hverja heilaga prósentuhækk-
un. Það er ekki hækkun í prós-
entum sem þar skiptir sköpum,
sagði Þórður Ólafsson.
í lágmarkslaununum, sem enga
hækkun hefur fengið síðan í
haust. Hefur það ekki 14.025
krónur á mánuði í stað um
15.900 ef þau hefðu hækkað í
takt við önnur laun?
Mistók að eyðileggja
lágmarkslaunin
- Það voru mikil mistök
hvernig farið var með lágmarks-
launin, en kappið var svo mikið
að afnema tvöfalda kerfið.
í því sambandi má benda á að
á sama tíma og Verkamanna-
sambandið lagði allt í sölurnar
til að afnema lágmarkslaunin þá
fór Sjómannasambandið á stað
til að fá stórhækkun á lágmarks-
launum fyrirsína umbjóðendur.
Sjómenn hafa í áraraðir búið
við tvöfalt launakerfi, þar sem
kauptryggingin hefur verið lág-
markslaunin, sem síðan hafa
getað aukist með aflahlut. Eftir
að þau hafa nú hækkað í um
28.500 krónur tjá mér skipstjór-
ar að það sé ekki sambærilegt'
■ Þórður Ólafsson .
hvað miklu auðveldara sé að
manna skipin. Hitt kerfið sem
VMSÍ lagði svo mikið kapp á að
eyðileggja var í raun nákvæm-
lega það sama, ef fólk hefði
bara vilja setjast niður og hugsa
um það.
■ Fjöldi aðila nýtti sér til kynningar þá aðstöðu sem boðið var
uppá innandyra í Umferðarmiðstöðinni. Á myndinni sést kynning-
arbás Bandaíags íslenskra farfugla.
Velheppnuð ferðakynning:
Ríflega 10.000
á rútudeginum
■ „Þetta tókst alveg frábærlega
vel og við teljum að á milli tíu og
tólf þúsund manns hafi komið
hingað á rútudaginn," sagði Gunn-
ar Sveinsson framkvæmdastjóri
Félags sérleyfishafa í samtali við
NT að loknum rútudegi.
Rútudagurinn var haldinn síð-
astliðinn laugardag, en þá héldu
sérleyfishafar upp á 50 ára afmæli
sérleyfisaksturs á íslandi. Fjöldi
sýningargesta fór fram úr björt-
ustu vonum þeirra er að rútudegin-
um stóðu. Ríflega 10.000 manns
spókuðu sig í og við Umferðarmið-
stöðina, kynntu sér ferðamögu-
leika innanlands og fylgdust með
þeim skemmtiatriðum sem boðið
var uppá.
Útivist, Ferðafélag íslands,
Reykjavíkurborg og Félag sér-
leyfishafa buðu í sameiningu upp
á skoðunarferðirum Reykjavíkur-
borg. Áætlaðar voru sex ferðir, en
fara varð fimmtán ferðir vegna
mikillar aðsóknar.
■ Tákn rútudagsins. Heljarinnar rúta uppi á þaki Umferðarmiðstöðvarinnar. NT-mvndir Sverrir